ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

ಶುಕ ಮಹರ್ಷಿಯವರು ಹೇಳಿದರು: ಗೋಪಿಯರು ಆತಂಕದಿಂದ ಮಾತಾಡಿದಾಗ, ಯೋಗಿಗಳ ಅಧಿಪತಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ, ಸ್ವಯಂ ತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದರೂ, ದಯಪಾಲನೆಯ ಹಸಿವಿನಿಂದ ನಗಿದರು ಮತ್ತು ಗೋಪಿಯರಲ್ಲಿ ಆನಂದಿತರಾದರು. ಅವರ ಸೌಮ್ಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಗೋಪಿಯರ ಮುಖಗಳು ಹೂವಿನಂತೆ ಅರಳಿದವು; ಆಚ್ಯುತನು, ಜಾಸ್ಮಿನ್ ಹೂಗಳಂತಹ ಹಸನಗೆಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾಗಿ, ಅವರುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನು ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ನಡುವೆ ಹೇಗೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾನೋ ಹಾಗೆ, ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದನು. ಅವನನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದ ನೂರಾರು ಮಹಿಳೆಯರ ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆ ಹಾಡುತ್ತಾ, ಅವರಿಂದ ಹಾಡಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾ, ವೈಜಯಂತಿ ಹಾರ ಧರಿಸಿ, ಕೃಷ್ಣನು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು; ಆ ಅರಣ್ಯವು ಅವನಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಗೋಪಿಯರೊಂದಿಗೆ ನದಿಯ ತೀರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ತಂಪಾದ ಮರಳು ತೀರದಲ್ಲಿ, ಹಾಲಿನ ಪರಿಮಳವನ್ನು ಹೊತ್ತ ಮೃದುವಾದ ಗಾಳಿಯಿಂದ ಆನಂದಿತರಾಗಿ, ಕೃಷ್ಣನು ಆಟವಾಡಿದನು. ಅವನ ಕೈಗಳು ವಿಸ್ತಾರಗೊಂಡಿದ್ದವು, ಅಲಿಂಗನಗಳು, ಆಟದ ಹೋರಾಟಗಳು, ಸಡಿಲವಾದ ಕಟಿಬಂಧಗಳು, ನಖಗಳ ಸ್ಪರ್ಶ, ನಗು, ದೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಹಸನಗೆ—ಇವೆಲ್ಲಾ ವ್ರಜದ ಸುಂದರ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಕಾಮದೇವನನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸಿ, ಅವರಿಗೆ ಆನಂದವನ್ನು ನೀಡಿದವು. ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಮಹಾ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಪಡೆದ ಆ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಮಹಿಳೆಯರು, ತಾವು ಭೂಮಿಯಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಯರು ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಹೆಮ್ಮೆ ಮತ್ತು ಭಾಗ್ಯವನ್ನು ಕಂಡು, ಕೇಶವನು ಅವರನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಿ ಅನುಗ್ರಹಿಸಲು, ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಅಲ್ಲಿಂದ ಅಜ್ಞಾತವಾಗಿ ಅಂತರಧಾನವಾದನು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತ ಮಹಾಪುರಾಣದ ದಶಮಸ್ಕಂಧದ ಮೊದಲ ಭಾಗದ ಇಪ್ಪತ್ತೊಂಭತ್ತನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿತು; ಇದು ಪರಮಹಂಸರಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗ್ರಂಥವಾಗಿದೆ. ನಾನು ಆ ಪರಮಾತ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ—ಅವನ ಹೆಸರು ಕೃಷ್ಣ, ಅವನು ವೇದಗಳ ಸಾರವನ್ನು ಮಧುವನ್ನು ಹೀರುವ ಮಿಡತೆಯಂತೆ ತನ್ನ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಅನುಭೂತಿಯ ಅಮೃತವನ್ನು ನೀಡಿದನು, ಲೋಕಬಂಧನದ ಭಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿದನು. ಹರಿ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಆತ್ಮ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಅಧಿಪತಿ; ಅವನ ಪಾದಗಳು ಜನರಿಗೆ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶರಣಾಗತಿಯಾಗುವ ಸ್ಥಳ, ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುವ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಅವನು ಮಾತ್ರ ಆತ್ಮನಾದ ಪ್ರಿಯನು; ಅವನಿಂದ ಚಿಕ್ಕದಾದ ಭಯವೂ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ತಿಳಿದವನು ನಿಜವಾದ ಜ್ಞಾನಿ; ಅಂತಹ ಜ್ಞಾನಿಯೇ ಗುರು—ಹರಿಯೇ. ನಾರದನು ಹೇಳಿದನು: ಮಹನೀಯ ಪುರುಷನೇ, ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಈಗ ನಾನು ಹೇಳುವ ಈ ಗುಪ್ತ, ನಿರ್ಣೀತ ವಿಷಯವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೇಳಿ. ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಜೀವಿ, ಮೃದು ಸ್ವಭಾವದವರಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ, ಆರು ಕಾಲುಗಳಿರುವವರ ಸಿಹಿ ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಪಟ್ಟು, ಅದರ ಧ್ವನಿಗೆ ಮೋಸಪಟ್ಟು, ಮುಂದೆ ತೃಪ್ತಿಯಾಗದ ಕೆಲೆಯ ಹಿಂಡಿನಂತೆ ಇರುವ ತೋಳಿಗಳೆಡೆಗೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ; ಹಿಂದಿನಿಂದ, ಬೇಟಗಾರನ ಬಾಣದಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡಿರುವ ಜಿಂಕೆಯು ಅವನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತದೆ. ಅರ್ಥ ಏನೆಂದರೆ: ಮೃದು ಸ್ವಭಾವದ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯವು ಹೂವಿನ ಸುಗಂಧದಂತೆ—ಅತ್ಯಂತ ಸಣ್ಣದು. ಕಾಮದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಕ್ಷಣಿಕ ಆನಂದವನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ, ಒಬ್ಬನು ಸಂಗದಲ್ಲಿ ತಲ್ಲೀನನಾಗುತ್ತಾನೆ, ಮನಸ್ಸು ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆರು ಕಾಲುಗಳಿರುವವರ ಹಾಡಿನಂತೆ, ಮಹಿಳೆಯರ ಆಕರ್ಷಕ ಮಾತುಗಳು ಕಿವಿಗೆ ಆನಂದವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಮುಂದೆ, ತೋಳಿಗಳಂತೆ, ಕಾಲವು ದಿನ-ರಾತ್ರಿ ನಮ್ಮ ಆಯುಷ್ಯವನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ; ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಆನಂದಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಅದು ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಿಂಬಾಲಿಸುವ ಜಿಂಕೆಯಂತೆ, ಬೇಟಗಾರ—ಮೃತ್ಯು—ಅಪರಿಚಿತವಾಗಿ ಬಾಣದಿಂದ ಹೊಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ರಾಜನೇ, ನೀವು ಈ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಬಾಣ ಬಿದ್ದಿರುವ ಆತ್ಮವನ್ನು ನೋಡಬೇಕು. ಆದರಿಂದ, ಜಿಂಕೆಯ ವರ್ತನೆ ನೋಡಿ, ನಿಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ರಥಸಾರಥಿಯು ಲಗಾಮು ಹಿಡಿದಂತೆ. ಮಹಿಳೆಯರ ಸಂಗ ಮತ್ತು ಹಿಂಡಿನ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಹಂಸನ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಶರಣಾಗತಿಯಾಗಿ, ಕ್ರಮೇಣ ತೃಪ್ತಿಯಿಂದ ಹಿಂತಿರುಗಬೇಕು. ರಾಜನು ಕೇಳಿದನು: ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನಾನು ದೇವರು ಹೇಳಿದ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಆಲೋಚಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಗುರುಗಳು ಇದನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ, ಏಕೆ ವಿವರಿಸುವುದಿಲ್ಲ? ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ನಿಮ್ಮ ಮಾತಿನಿಂದ ನನ್ನ ದೊಡ್ಡ ಸಂದೇಹವು ನಿವಾರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ತಲುಪದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಋಷಿಗಳೂ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ. ಯಾವ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಒಬ್ಬನು ಇಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಈ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಮತ್ತೊಂದು ದೇಹದಲ್ಲಿ ಅವನು ಆ ಕಾರ್ಯಗಳ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ವೇದಗಳನ್ನು ತಿಳಿದವರಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯದ ಚರ್ಚೆ ಇದೆ: ಮಾಡಿದ ಕಾರ್ಯಗಳು ಗುಪ್ತವಾಗಿವೆ, ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ನಾರದನು ಹೇಳಿದನು: ಒಬ್ಬನು ಯಾವ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾನೋ, ಅವನಿಗೆ ಮುಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಅದೇ ಕಾರ್ಯಗಳ ಫಲವನ್ನು ಸತತವಾಗಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿಂದ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹಾಗೆ, ಒಬ್ಬನು ಮಲಗಿರುವ, ಉಸಿರಾಡುತ್ತಿರುವ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುವಂತೆ, ಅವನು ಆ ದೇಹದಿಂದ ಅಥವಾ ಇನ್ನೊಂದು ದೇಹದಿಂದ ಕಾರ್ಯಗಳ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಯಾವ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು “ನಾನು ಈ ದೇಹ” ಎಂದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಆ ಕಾರ್ಯಗಳ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಪುನರ್ಜನ್ಮವು ಆಗುತ್ತದೆ. ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಅರ್ಥವಾಗುವಂತೆ, ಹಿಂದಿನ ದೇಹದ ಕಾರ್ಯಗಳು ಮನಸ್ಸಿನ ಚಲನೆಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ದೇಹದಿಂದ, ಅನುಭವಿಸಿಲ್ಲ, ನೋಡಿಲ್ಲ, ಕೇಳಿಲ್ಲ; ಆದರೂ, ಆ ರೂಪವನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಒಳಗೆ ಕಾಣಬಹುದು, ಅದು ಸ್ವಯಂನಲ್ಲಿ ಇರುವುದರಿಂದ. ಆದರಿಂದ, ರಾಜನೇ, ದೇಹಧಾರಿ ಆತ್ಮವು ದೇಹದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಆ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ; ನೇರ ಅನುಭವವಾಗದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಮನಸ್ಸು ಹಿಡಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮನಸ್ಸು ಮಾತ್ರ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಹಿಂದಿನ ರೂಪಗಳನ್ನು, ಮುಂದಿನ ರೂಪಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲದ ರೂಪಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ—ನೀವು ಧನ್ಯರಾಗಿರಿ. ಇಲ್ಲಿ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ, ನೋಡದ ಅಥವಾ ಕೇಳದ ವಿಷಯಗಳು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮೂಡುತ್ತವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಸ್ಥಳ, ಕಾಲ, ಕಾರ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಬೇಕು. ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಎಲ್ಲ ವಸ್ತುಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಬರುವುದು ಮತ್ತು ಹೋಗುವುದು; ಎಲ್ಲರೂ ಇದನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮನಸ್ಸು ಶುದ್ಧ ಸತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದಾಗ, ಭಗವಂತನ ಹತ್ತಿರವಿದ್ದಾಗ, ಚಂದ್ರನ ನೆರಳಿನಂತೆ ಅಂಧಕಾರವು ದೂರಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ‘ನಾನು’ ಮತ್ತು ‘ನನ್ನದು’ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಇರುತ್ತದೆ, ಬುದ್ಧಿ, ಮನಸ್ಸು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಗಳ ಅನADI ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಉಳಿದಿರುವವರೆಗೆ. ನಿದ್ದೆ, ಮೂರ್ಛೆ, ದುಃಖದಲ್ಲಿ, ಉಸಿರಿನ ವ್ಯತ್ಯಯದಿಂದ, ‘ನಾನು’ ಎಂಬ ಜಾಗೃತಿ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ—even in the burning of death. ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ, ಅಪ್ರಾಪ್ತಿಯಿಂದ, ಹದಿನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ದೇಹವು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಲ್ಲ; ಹೊಸ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಅದು ಮರೆಮಾಡುತ್ತದೆ. ವಸ್ತು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಚಕ್ರವು ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ; ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತಿಸುವಾಗ, ಅವಾಸ್ತವವಾದ ಕನಸುಗಳಲ್ಲಿ ದುಃಖ ಬರುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಐದು ಭಾಗಗಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ದೇಹವು ಮೂರು ಮತ್ತು ಹದಿನಾರು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತಾರಗೊಂಡು, ಚೇತನದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ, ಜೀವಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ, ವ್ಯಕ್ತಿ ದೇಹಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾನೆ; ಇದರಿಂದ ಸಂತೋಷ, ದುಃಖ, ಭಯ, ನೋವು, ಆನಂದವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹುಳಿಗೆ ಹುಲ್ಲು ಮತ್ತು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ, ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ, ಹಾಗೆ ವ್ಯಕ್ತಿ ದೇಹದೊಂದಿಗೆ ತಾನಾಗಿರುವ ಭಾವವನ್ನು ಮರಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೂ ಬಿಟ್ಟು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅದೃಶ್ಯವು, ದೃಶ್ಯವಿರುವಂತೆ ನಾಶವಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ; ಕನಸಿನಂತೆ, ಇದ್ದದ್ದು, ಇರುವದು, ಇರುವುದಾದ್ದು, ಎಲ್ಲವೂ ದಿನ-ರಾತ್ರಿ ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತವೆ. ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪುನಃ ಪುನಃ ಚಿಂತಿಸುವಾಗ, ಅಜ್ಞಾನವು ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವವರೆಗೆ, ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಬಂಧನ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಆ bondage ನಿಂದ ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ, ಹರಿ ಭಗವಂತನನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಆರಾಧಿಸಿ, ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಅವನದ್ದೆಂದು ನೋಡಿ, ಏಕೆಂದರೆ ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ, ಲಯ ಅವನಿಂದಲೇ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಮೈತ್ರೇಯನು ಹೇಳಿದನು: ಶ್ರೀ ನಾರದ ಮಹರ್ಷಿಯವರು, ಹಂಸಗಳ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ತೋರಿಸಿ, ವಿದಾಯ ಹೇಳಿ, ನಂತರ ಸಿದ್ಧಲೋಕಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು.