ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

ಈ ಅನಿಶ್ಚಿತ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ಜನರ ಮನಸ್ಸುಗಳು ಮೋಹದಿಂದ ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವಾಗ, ನೀವು ನಮಗೆ ಗೋವಿಂದನ ಪಾದಪದ್ಮಗಳ ಅಮೃತತುಲ್ಯ ಮಧುಪಾನವನ್ನು ಕುಡಿಸುತ್ತೀರಿ. ನಮಗೆ ಭಗವಂತನ ಭಕ್ತರ ಸಂಗತಿಯ ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನಾಗಲಿ, ಮೋಕ್ಷವನ್ನಾಗಲಿ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಇಚ್ಛೆಯಿಲ್ಲ—ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಸಿಗುವ ಬೇರೆ ಯಾವ ವರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಬೇಕೆ? ಮಹಾತ್ಮರ ಶರಣಾಗತಿಯಾದ ಆ ಪರಮಾತ್ಮನ ಕಥೆಗಳ ಅಮೃತವನ್ನು ಕೇಳುವುದರಿಂದ ಯಾರು ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ? ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಯೋಗಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಗುಣಾತೀತನಾದ ಆ ಭಗವಂತನ ಗುಣಗಳ ಅಂತ್ಯವನ್ನೂ ತಲುಪಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಪರಮಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ಪಂಡಿತನೇ, ನಮ್ಮಂತಹ ಶ್ರವಣಕೆಡವಿದವರಿಗಾಗಿ, ಹರಿಯ ಶುದ್ಧ ಹಾಗೂ ಪುಣ್ಯಮಯವಾದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿ. ಪಾರಿಕ್ಷಿತ್ ಮಹಾರಾಜನು, ಪರಮಭಕ್ತನಾಗಿ, ತನ್ನ ಸ್ಥಿರವಾದ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಮೋಕ್ಷದ ಕಡೆಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿ, ವ್ಯಾಸಪುತ್ರನಾದ ಶುಕಮುನಿಯ ಉಪದೇಶದಿಂದ, ಗರುಡಧ್ವಜಿಯಾದ ಭಗವಂತನ ಪಾದವನ್ನು ಹೊಂದಿದನು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಪಾರಿಕ್ಷಿತ್ ಮತ್ತು ಭಕ್ತರನ್ನು ಆನಂದಪಡಿಸಿದ, ಪರಮಮಂಗಳಕರವಾದ, ಅದ್ಭುತವಾದ, ಯೋಗಮೂಲಕವಾದ, ಭಗವಂತನ ಅನಂತ ಲೀಲಾಮಯ ಕಥೆಯನ್ನು ನಮಗೆ ವಿವರಿಸಿ. ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು: ಇಂದು ನಾವು, ಕೀಳ್ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವರಾಗಿದ್ದರೂ, ಹಿರಿಯರ ಅನುಸರಣೆಯಿಂದ ಪುಣ್ಯವಂತರಾಗಿದ್ದೇವೆ. ಮಹಾತ್ಮರ ಮಾತಿನ ಸಂಗತಿ, ಕುಲದ ದೋಷವಾಗಲಿ, ಮನಸ್ಸಿನ ದುಃಖವಾಗಲಿ, ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ದೂರಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹಾಗಿದ್ದರೆ, ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವವನು, ಮಹಾತ್ಮರ ಆಶ್ರಯವಾದ ಆ ಅನಂತಶಕ್ತಿಯ ಭಗವಂತನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವವನು, ಎಷ್ಟು ಪುಣ್ಯವಂತನು! ಆ ಭಗವಂತನು ತನ್ನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗುಣಗಳಿಂದ ಅಪಾರನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಈಗಾಗಲೇ ವಿವರಿಸಲಾದ ವಿಷಯಗಳೇ ಆ ಭಗವಂತನ ಅನನ್ಯ ಹಾಗೂ ಅಪ್ರತಿಮ ಗುಣಗಳನ್ನು ತೋರಲು ಸಾಕು. ಆತನ ಪಾದಧೂಳಿಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿದ ಮಹಾತ್ಮರೂ ಆಸೆಪಡುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಆತನು ಸ್ವತಃ ಅಂತಹ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ. ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಪೂಜೆಗೆ ಅರ್ಪಿಸಲಾದ ನೀರು, ಭಗವಂತನ ಪಾದನಖಗಳಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನವಾದದು, ಈ ಲೋಕವನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ; ಮುಕುಂದನ ಪಾದವನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಪಾವನನಾಗದೆ ಹೋದರೆ ಯಾರು? ಅಲ್ಲಿಯೇ, ಭಕ್ತರು, ಜ್ಞಾನಿಗಳು, ದೇಹ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಗಳ ಮೇಲಿನ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಬಿಡುತ್ತಾರೆ; ಹಿಂಸಾರಹಿತತೆ, ಶಾಂತಿ, ಮತ್ತು ಸ್ವಧರ್ಮವು ಪ್ರಬಲವಾಗಿರುವ ಹಂಸಮುನಿಗಳ ಪರಮಪದವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ. ನೀವು ನನಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೀರಿ, ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ನನ್ನ ಜ್ಞಾನಮಟ್ಟಿಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಹಕ್ಕಿಗಳು ಗಗನದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಹಾರುವಂತೆ, ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಕೂಡ ವಿಷ್ಣುಪಥವನ್ನು ತಮ್ಮ ಬುದ್ಧಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ತಲುಪುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಬಾರಿ, ಪಾರಿಕ್ಷಿತ್ ಮಹಾರಾಜನು ಬೇಟೆಯಾಡಲು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು, ಹರಣನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದನು; ಅವನು ಬಹಳವಾಗಿ ದಣಿದು, ಭಾರೀ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಹಾಗೂ ದಾಹದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದನು. ನೀರನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಅವನು ಒಂದು ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ಅಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಮಹಾತಪಸ್ವಿಯು ಶಾಂತವಾಗಿ ಕೂತಿದ್ದನು, ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳು ಮುಚ್ಚಿದ್ದವು. ಇಂದ್ರಿಯಗಳು, ಉಸಿರಾಟ, ಮನಸ್ಸು, ಬುದ್ಧಿಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಆ ಋಷಿಯು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಿಗೂ ಮೀರುವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು, ಬದಲಾಗದ ಬ್ರಹ್ಮಾವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದನು. ಜಟಾಮಂಡಿತ, ಚರ್ಮವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ ಆ ಋಷಿಯ ಬಳಿ, ತನ್ನ ಗಂಟಲು ಬಾಯಾರಿಕೆಯಾಗಿ ಒಣಗಿದ್ದ ರಾಜನು, ಭಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಯಾಚಿಸಿದನು. ಅಲ್ಲಿ, ಹುಲ್ಲು, ಮಣ್ಣು, ನೀರು ಅಥವಾ ಸೌಮ್ಯವಾದ ಮಾತುಗಳೂ ಸಿಗದೆ, ತಿರಸ್ಕೃತನಾದಂತೆ ಭಾಸವಾಗಿತ್ತು; ಇದರಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಕೋಪ ಬಂತು. ಇಷ್ಟು ಭಾರೀ ಹಸಿವೂ ದಾಹವೂ ಅವನಿಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮೇಲೆ ಅಸೂಯೆ ಮತ್ತು ಕೋಪವು ಉದಯಿಸಿತು. ಆಗ, ಕೋಪದಿಂದ, ಅವನು ಸತ್ತ ಹಾವನ್ನು ಆ ಋಷಿಯ ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟನು ಮತ್ತು ಆಶ್ರಮವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ತನ್ನ ನಗರಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದನು. ‘ಇವನು ಎಲ್ಲ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಹಿಂಪಡೆದು, ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು, ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾನೆಯೋ, ಅಥವಾ ಇದು ನಾಟಕವೋ? ಕ್ಷತ್ರಿಯರಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸಾಧ್ಯ?’ ಎಂದು ರಾಜನು ಆಲೋಚಿಸಿದನು. ಆ ಋಷಿಯ ಪುತ್ರನು, ಅಪೂರ್ವ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದವನು, ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಆಡುವಾಗ, ತಂದೆಗೆ ರಾಜನಿಂದ ಅಪಮಾನವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: ‘ಅಯ್ಯೋ! ಇಂತಹ ರಾಜರು, ಯಜ್ಞದ ಭಾಗವನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸುವ ಗ್ರೀಧ್ರರಂತೆ, ಅನ್ಯಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ! ಸೇವಕರು ಸ್ವಾಮಿಗೆ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದರೆ, ಅದು ಬಾಗಿಲಾಳುಗಳು ಅಥವಾ ನಾಯಿ ಸ್ವಾಮಿಯನ್ನು ಅಪಮಾನಿಸುವಂತಾಗಿದೆ. ಕ್ಷತ್ರಿಯನಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದರೂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಮನೆಗೆ ರಕ್ಷಕನಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡಿದ್ದಾನೆ; ಹಾಗಿದ್ದರೆ, ಅವನಿಗೆ ಮನೆಯ ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪಾಲು ಹೇಗೆ?’ ‘ಕೃಷ್ಣನು, ಮಾರ್ಗ ತಪ್ಪಿದವರಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದವನು, ಈಗ ಇಲ್ಲ; ಧರ್ಮದ ಸೇತುವೆ ಮುರಿದವರನ್ನು ನಾನು ಶಿಕ್ಷಿಸುತ್ತೇನೆ, ನನ್ನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ!’ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಕೋಪದಿಂದ ಕಣ್ಣು ಕೆಂಪಾಗಿಸಿಕೊಂಡ ಆ ಬಾಲಮುನಿಯು, ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಶುದ್ಧನಾಗಿ, ಕೌಶಿಕೀ ನದಿಯ ಬಳಿ, ಶಾಪ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಚನವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದನು: ‘ಈ ರಾಜವಂಶದ ಸಂಹಾರಕನನ್ನು, ನನ್ನ ಶಾಪದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾದ ತಕ್ಷಕನು, ಏಳನೇ ದಿನ ದಂಶಿಸುವನು.’ ನಂತರ, ಆ ಬಾಲಕನು ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋದನು; ತಂದೆಯ ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಹಾವಿನ ಶವವನ್ನು ನೋಡಿ, ದುಃಖದಿಂದ ಕೂಗಿದನು. ಆಂಗಿರಸ ವಂಶದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು, ಮಗನ ಅಳುವುದನ್ನು ಕೇಳಿ, ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕಣ್ಣು ತೆರೆದನು; ತನ್ನ ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಹಾವನ್ನು ಕಂಡು, ಅದನ್ನು ಎಸೆದು, ‘ಮಗು, ನೀನು ಏಕೆ ಅಳುತ್ತಿದ್ದೀಯ? ಯಾರು ನಿನಗೆ ಅಪಮಾನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ?’ ಎಂದು ಕೇಳಿದನು. ಮಗನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿವರಿಸಿದನು. ರಾಜನು ಅನರ್ಹವಾಗಿ ಶಪಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು, ಮಗನ ಮೇಲೆ ಸಂತೋಷಪಡಲಿಲ್ಲ; ‘ಅಯ್ಯೋ, ಇಂದು ನೀನು ದೊಡ್ಡ ಅನರ್ಥವನ್ನು ತಂದಿದ್ದೀಯ, ಅಪರಾಧ ಚಿಕ್ಕದಾದರೂ, ಶಿಕ್ಷೆ ಭಾರೀ ಆಗಿದೆ. ರಾಜನನ್ನು ನೀನು ತೀರ್ಮಾನಿಸಬಾರದು, ಬಾಲಿಶಮನಸ್ಸಿನವನೇ; ಅವನ ಅಪ್ರತಿಹತ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ, ಜನರು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸುಖಸಂತೋಷದಿಂದ ಇರುತ್ತಾರೆ. ನರದೇವನಾದ, ಚಕ್ರಚಿಹ್ನೆಧಾರಿಯ ರಾಜನನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದರೆ, ಪ್ರಿಯನೇ, ಲೋಕವು ದೋಂಗಸಮೂಹದಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ರಕ್ಷಣೆ ಇಲ್ಲದೆ, ಕುರಿಗಳಂತೆ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂದು, ಪಾಪವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಬರುತ್ತಿದೆ; ರಕ್ಷಕರನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡವರು ದೋಂಗಸರಿಂದ ಲೂಟಿ ಮಾಡಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ; ಜನರು ಪರಸ್ಪರ ಹತ್ಯೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಶಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ, ದೋಚುತ್ತಾರೆ, ಗೋವು, ಮಹಿಳೆ, ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಹಿಂಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆಗ, ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ; ವರ್ಣಾಶ್ರಮ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ, ಮೂರು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಆಧಾರಿತವಾದ ಕ್ರಮವೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ; ನಂತರ, ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕಾಮದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವರು, ನಾಯಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೋತಿಗಳಂತೆ, ವರ್ಣಸಂಕರವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ರಾಜನು ಧರ್ಮದ ರಕ್ಷಕ, ಬೃಹಚ್ಛ್ರವ ಎಂಬ ಮಹಾರಾಜನು, ರಾಜರ್ಷಿ, ನಿಷ್ಠಾವಂತ ಭಕ್ತ, ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಾಗಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದವನು. ನಿರಪರಾಧ ರಾಜನಿಗೆ ಬಾಲಿಶಬುದ್ಧಿಯ ಮಗನಿಂದ ಪಾಪವು ಸಂಭವಿಸಿದೆ; ಭಗವಂತನು, ಸರ್ವಾತ್ಮಸ್ವರೂಪಿ, ಈ ಅಪರಾಧವನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಲಿ. ಅಪಮಾನ, ಮೋಸ, ಶಾಪ, ನಿಂದನೆ ಅಥವಾ ಹತ್ಯೆ—even ಆಗಿದ್ದರೂ, ಭಗವಂತನ ಭಕ್ತರು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಅವರಿಗೆ ಶಕ್ತಿ ಇದ್ದರೂ ಸಹ. ಹೀಗಾಗಿ, ಮಗನ ಅಪರಾಧದಿಂದ, ಮಹರ್ಷಿಯು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪದಿಂದ ತುಂಬಿದನು; ಅವನಿಗೆ ರಾಜನಿಂದ ಅಪಮಾನವಾದರೂ, ಅವನು ಆ ಅಪರಾಧವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿಕೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಸದ್ಗುಣಿಗಳು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪರರಿಂದ ಸಾಂಸಾರಿಕ ದ್ವಂದ್ವಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ; ಆದರೂ ಅವರು ದುಃಖಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಸಂತೋಷಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರ ಆಧಾರ ಆತ್ಮಗುಣಗಳಲ್ಲಿದೆ. ಒಬ್ಬನು ಕಾಲನ್ನು ತೊಳೆದೆ ಮಲಗಬಾರದು; ತೊಳೆದ ಕಾಲಿನಿಂದ, ತೊಳೆದ ತಲೆಯಿಂದ, ಅಥವಾ ಇತರರು ನೀಡಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸಿ, ಅಥವಾ ಉಡುಪು ಇಲ್ಲದೆ, ಅಥವಾ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ಸಂಜೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಲಗಬಾರದು. ಈ ರೀತಿ, ಪಾರಿಕ್ಷಿತ್ ಮಹಾರಾಜನಿಗೆ ಶಾಪವು ಲಭಿಸಿದ ಕಥೆ ನಡೆಯಿತು.