શ્રીમદ્ભાગવતપુરાણમ્

બલેન મહતા સાર્ધં ભ્રાતૃસ્નેહપરિપ્લુતઃ। ત્વરિતઃ કુણ્ડિનં પ્રાગાદ્ગજાશ્વરથપત્તિભિઃ

ભાઈ માટે પ્રેમથી ભરાઈને, રામજી મોટી સેના સાથે, હાથીઓ, ઘોડા, રથ અને પગદળ લઈને ઝડપથી કુણ્ડિનપુર ગયા.

ભીષ્મકન્યા વરારોહા કાઙ્ક્ષન્ત્યાગમનં હરેઃ। પ્રત્યાપત્તિમપશ્યન્તી દ્વિજસ્યાચિન્તયત્તદા

ભીષ્મકની સુંદર કન્યા, હરિની રાહ જોઈ રહી હતી, પણ કોઈ સંકેત ન દેખાઈ, એટલે બ્રાહ્મણના શબ્દોનું મનમાં વિચારી રહી.

અહો ત્રિયામાન્તરિત ઉદ્વાહો મેઽલ્પરાધસઃ। નાગચ્છત્યરવિન્દાક્ષો નાહં વેદ્મ્યત્ર કારણમ્। સોઽપિ નાવર્તતેઽદ્યાપિ મત્સન્દેશહરો દ્વિજઃ

હાય! લગ્નને ત્રણ રાત વીતી ગઈ, છતાં હું નિર્દોષ છું; કમળની આંખોવાળો આવ્યો નથી, કારણ પણ ખબર નથી. મારો સંદેશો લઈ ગયેલો બ્રાહ્મણ પણ હજુ આવ્યો નથી.

અપિ મય્યનવદ્યાત્મા દૃષ્ટ્વા કિઞ્ચિજ્જુગુપ્સિતમ્। મત્પાણિગ્રહણે નૂનં નાયાતિ હિ કૃતોદ્યમઃ

કદાચ, મારા માં કોઈ ખોટ જોઈને, નિર્દોષ શ્રીકૃષ્ણ હવે મારા હાથ પકડવા સંકોચી રહ્યા છે, ભલે તેમણે નિર્ણય કર્યો હતો.

દુર્ભગાયા ન મે ધાતા નાનુકૂલો મહેશ્વરઃ। દેવી વા વિમુખી ગૌરી રુદ્રાણી ગિરિજા સતી

મારો ભાગ્ય ખરાબ છે; સર્જનહાર મારી તરફેણમાં નથી, મહાદેવ પણ સહાય નથી, અને દેવીઓ ગૌરી, રુદ્રાણી, ગિરિજા કે સતી પણ મારો સાથ નથી આપતી.

એવં ચિન્તયતી બાલા ગોવિન્દહૃતમાનસા। ન્યમીલયત કાલજ્ઞા નેત્રે ચાશ્રુકલાકુલે

આ રીતે, ગોવિંદમાં મન લગાવેલી યુવાન કન્યા સમયનું ધ્યાન રાખીને, આંસુથી ભરેલા નેત્ર બંધ કરી બેઠી.

એવં વધ્વાઃ પ્રતીક્ષન્ત્યા ગોવિન્દાગમનં નૃપ। વામ ઊરુર્ભુજો નેત્રમસ્ફુરન્પ્રિયભાષિણઃ

રાજા, જ્યારે વધૂ ગોવિંદની રાહ જોઈ રહી હતી, ત્યારે તેના ડાબા જાંઘ, હાથ અને આંખ, શુભ સંકેતરૂપ, ધબકવા લાગ્યા.

અથ કૃષ્ણવિનિર્દિષ્ટઃ સ એવ દ્વિજસત્તમઃ। અન્તઃપુરચરીં દેવીં રાજપુત્રીં દદર્શ હ

પછી, કૃષ્ણના કહેવા મુજબ, એ શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણએ રાજકન્યા, જે અંતઃપુરમાં હતી, તેને જોયા.

સા તં પ્રહૃષ્ટવદનમવ્યગ્રાત્મગતિં સતી। આલક્ષ્ય લક્ષણાભિજ્ઞા સમપૃચ્છચ્છુચિસ્મિતા

તે સતીએ, તેની ખુશખુશાલ ચહેરો અને નિડર મન જોઈને, સંકેતો ઓળખવામાં કુશળ હતી, શુદ્ધ સ્મિત સાથે તેને પુછ્યું.

તસ્યા આવેદયત્પ્રાપ્તં શશંસ યદુનન્દનમ્। ઉક્તં ચ સત્યવચનમાત્મોપનયનં પ્રતિ

તે બ્રાહ્મણે તેને યદુકુળના પુત્ર આવી ગયા છે એ વાત કહી, અને સ્વયંવરના વિષયમાં સાચી વાત જણાવી.

તમાગતં સમાજ્ઞાય વૈદર્ભી હૃષ્ટમાનસા। ન પશ્યન્તી બ્રાહ્મણાય પ્રિયમન્યન્નનામ સા

તેને આવ્યા છે જાણીને, વૈદર્ભીનું મન આનંદથી ભરાયું, અને તેણે બ્રાહ્મણ તરફ જોયું નહીં, કારણ કે તે તો એને બીજા રીતે પ્રિય હતો.

પ્રાપ્તૌ શ્રુત્વા સ્વદુહિતુરુદ્વાહપ્રેક્ષણોત્સુકૌ। અભ્યયાત્તૂર્યઘોષેણ રામકૃષ્ણૌ સમર્હણૈઃ

પોતાની દીકરીના લગ્ન જોવા આતુર અને તેમના આગમન સાંભળીને, રામ અને કૃષ્ણ તુર્યના ધ્વનિ સાથે, યોગ્ય સન્માન લઈને આવ્યા.

મધુપર્કમુપાનીય વાસાંસિ વિરજાંસિ સઃ। ઉપાયનાન્યભીષ્ટાનિ વિધિવત્સમપૂજયત્

તેને મધપર્ક, શુદ્ધ વસ્ત્રો અને મનગમતી ભેટો આપી, વિધિ પ્રમાણે તેમનું પૂજન કર્યું.

તયોર્નિવેશનં શ્રીમદુપાકલ્પ્ય મહામતિઃ। સસૈન્યયોઃ સાનુગયોરાતિથ્યં વિદધે યથા

તે મહાન બુદ્ધિએ બંને માટે, તેમની સેના અને સાથીઓ સાથે, સુંદર નિવાસ તૈયાર કર્યો અને યોગ્ય રીતે આથિથ્ય આપ્યું.

એવં રાજ્ઞાં સમેતાનાં યથાવીર્યં યથાવયઃ। યથાબલં યથાવિત્તં સર્વૈઃ કામૈઃ સમર્હયત્

એ રીતે, એકઠા થયેલા રાજાઓને તેમની શક્તિ, વય, બળ અને સંપત્તિ પ્રમાણે, તમામ ઇચ્છિત વસ્તુઓથી સન્માન આપ્યો.

કૃષ્ણમાગતમાકર્ણ્ય વિદર્ભપુરવાસિનઃ। આગત્ય નેત્રાઞ્જલિભિઃ પપુસ્તન્મુખપઙ્કજમ્

કૃષ્ણ આવ્યા એ સાંભળીને, વિદર્ભના લોકો આવ્યા અને હાથ જોડીને કૃષ્ણના કમળ જેવા ચહેરાનું દર્શન કર્યું.

અસ્યૈવ ભાર્યા ભવિતું રુક્મિણ્યર્હતિ નાપરા। અસાવપ્યનવદ્યાત્મા ભૈષ્મ્યાઃ સમુચિતઃ પતિઃ

માત્ર રુક્મિણી જ તેમની પત્ની બનવા યોગ્ય છે, બીજી કોઈ નહીં; અને એ પણ નિર્દોષ સ્વભાવના હોવાથી, ભૈષ્મ્યાની પુત્રી માટે યોગ્ય પતિ છે.

કિઞ્ચિત્સુચરિતં યન્નસ્તેન તુષ્ટસ્ત્રિલોકકૃત્। અનુગૃહ્ણાતુ ગૃહ્ણાતુ વૈદર્ભ્યાઃ પાણિમચ્યુતઃ

અમારા થોડીક સારા કર્મોથી ત્રણેય લોકના સર્જનહાર પ્રસન્ન થયા છે; અચ્યૂત કૃપા કરીને વૈદર્ભીની પાણિ ગ્રહણ કરે.

એવં પ્રેમકલાબદ્ધા વદન્તિ સ્મ પુરૌકસઃ। કન્યા ચાન્તઃપુરાત્પ્રાગાદ્ભટૈર્ગુપ્તામ્બિકાલયમ્

એ રીતે પ્રેમના બંધનથી શહેરવાસીઓ વાતો કરતા હતા; અને કન્યા રક્ષકો સાથે આંતઃપુરમાંથી અંબિકા મંદિર તરફ ગઈ.

પદ્ભ્યાં વિનિર્યયૌ દ્રષ્ટું ભવાન્યાઃ પાદપલ્લવમ્। સા ચાનુધ્યાયતી સમ્યઙ્મુકુન્દચરણામ્બુજમ્

તે પગપાળા ભવાનીના કુમળા પગ જોવા નીકળી, અને ચાલતી ચાલતી મુકુન્દના ચરણ કમળનું ધ્યાન કરતી રહી.

યતવાઙ્માતૃભિઃ સાર્ધં સખીભિઃ પરિવારિતા। ગુપ્તા રાજભટૈઃ શૂરૈઃ સન્નદ્ધૈરુદ્યતાયુધૈઃ। મૃડઙ્ગશઙ્ખપણવાસ્તૂર્યભેર્યશ્ચ જઘ્નિરે

માતાઓ અને સખીઓ સાથે ઘેરાયેલી, શૂરવીર રાજભટ્ટો દ્વારા બરછટ હથિયારો લઈને રક્ષાયેલી, અને મૃદંગ, શંખ, ઝાંઝ, તુરી અને ભેરી વગાડવામાં આવ્યા.

નાનોપહાર બલિભિર્વારમુખ્યાઃ સહસ્રશઃ। સ્રગ્ગન્ધવસ્ત્રાભરણૈર્દ્વિજપત્ન્યઃ સ્વલઙ્કૃતાઃ

હજારો શ્રેષ્ઠ સ્ત્રીઓ વિવિધ ભેટો, હાર, સુગંધ, વસ્ત્રો અને આભૂષણો લઈને, પોતે શણગારાયેલી, દ્વિજપત્નીઓ માટે લાવી.

ગાયન્ત્યશ્ચ સ્તુવન્તશ્ચ ગાયકા વાદ્યવાદકાઃ। પરિવાર્ય વધૂં જગ્મુઃ સૂતમાગધવન્દિનઃ

ગાયક અને વાદકો ગીત ગાતા અને સ્તુતિ કરતા, કન્યાને ઘેરીને, સૂત, માગધ અને વંદી સાથે ગયા.

આસાદ્ય દેવીસદનં ધૌતપાદકરામ્બુજા। ઉપસ્પૃશ્ય શુચિઃ શાન્તા પ્રવિવેશામ્બિકાન્તિકમ્

દેવીના મંદિરે પહોંચી, પગ અને હાથ ધોઈ, શુદ્ધ અને શાંત થઈ, તે અંબિકાની પાસે પ્રવેશી.

તાં વૈ પ્રવયસો બાલાં વિધિજ્ઞા વિપ્રયોષિતઃ। ભવાનીં વન્દયાંચક્રુર્ભવપત્નીં ભવાન્વિતામ્

વયસ્ક અને વિધિ જાણતી બ્રાહ્મણ સ્ત્રીઓએ ભવાની સાથે ભવપત્ની, સમૃદ્ધિથી ભરપૂર, તેની પૂજા કરી.

નમસ્યે ત્વામ્બિકેઽભીક્ષ્ણં સ્વસન્તાનયુતાં શિવામ્। ભૂયાત્પતિર્મે ભગવાન્કૃષ્ણસ્તદનુમોદતામ્

હું તને, અંબિકા, વારંવાર વંદન કરું છું, તારા સંતાનો સાથે, શુભદાયિ; મારા પતિ ભગવાન કૃષ્ણ થાય, તું આથી પ્રસન્ન થા.

અદ્ભિર્ગન્ધાક્ષતૈર્ધૂપૈર્વાસઃસ્રઙ્માલ્ય ભૂષણૈઃ। નાનોપહારબલિભિઃ પ્રદીપાવલિભિઃ પૃથક્

સુગંધિત વસ્તુઓ, અખંડિત ચોખા, ધૂપ, વસ્ત્રો, ફૂલોની વણાવેલી માળાઓ, ગહનો, વિવિધ ભેટો અને ભોજન, તેમજ અલગ અલગ દીવટીઓથી પૂજા કરવામાં આવી.

વિપ્રસ્ત્રિયઃ પતિમતીસ્તથા તૈઃ સમપૂજયત્। લવણાપૂપતામ્બૂલ કણ્ઠસૂત્રફલેક્ષુભિઃ

બ્રાહ્મણ સ્ત્રીઓએ પોતાના પતિઓ સાથે મળીને, લવણ, પૌઆ, પાન, ગળાની દોરી, ફળ અને ઈખ સાથે તેની પૂજા કરી.

તસ્યૈ સ્ત્રિયસ્તાઃ પ્રદદુઃ શેષાં યુયુજુરાશિષઃ। તાભ્યો દેવ્યૈ નમશ્ચક્રે શેષાં ચ જગૃહે વધૂઃ

તે સ્ત્રીઓએ બચેલા પ્રસાદ અને આશીર્વાદ તેને આપ્યા; વધૂએ તેમને નમન કર્યું અને બાકીની વસ્તુઓ સ્વીકારી.