શ્રીમદ્ભાગવતપુરાણમ્

શુકદેવજી કહે છે: ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ પોતાની ધન્ય અને સમૃદ્ધિથી ભરપૂર, સુખદાયક, દિવ્ય નગરી દ્વારકામાં, વૃષ્ણિ વંશના શ્રેષ્ઠ પુરુષો સાથે, આનંદપૂર્વક વિહાર કરતા હતા. તેમના મહેલોમાં યુવાન સ્ત્રીઓ સુંદર વસ્ત્રો અને અલંકારોથી સજ્જ, ચમકતી યુવાની સાથે, બોલ અને વિવિધ રમતો રમતી, વીજળીની ઝાંખી જેવી તેજસ્વી લાગતી હતી. દ્વારકાના રસ્તાઓ હંમેશાં ગતિશીલ, ઉત્સાહ અને ભવ્યતા સાથે, નશામાં મસ્ત હાથીઓ, યુદ્ધવીરો, ઘોડા અને સોનાથી ઝળહળતા રથોથી ભરેલા હતા. શહેરના બગીચાઓ અને વનોએ, ફૂલોની قطારોથી શોભિત, રહી-રહીને મધમાખીઓ અને પક્ષીઓના ગીતોથી ગુંજતા હતા. શ્રીકૃષ્ણ પોતાના ૧૬,૦૦૦ રાણીઓના મહેલોમાં, દરેક રાણીની અનોખી સુંદરતા અને પ્રેમથી, એકમાત્ર પ્રિયપાત્ર તરીકે આનંદ માણતા હતા. તેઓ, પૂરી રીતે ખિલેલા કમળ, કુમુદ અને નીલકમળોની સુગંધથી ભરપૂર, પવિત્ર જળમાં, પક્ષીઓના કલરવ વચ્ચે, રમતા-વિહાર કરતા હતા. રાણીઓના કુંકુમથી રંગાયેલા, embraced by their love, શ્રીકૃષ્ણ તળાવના જળમાં પ્રવેશી રમ્યા. ગાંધીર્વો, ઢોલ, ઝાંઝ અને મૃદંગ વગાડતા, ગાયક, વંશકાર, અને સ્ત્રીગણ વીણા વગાડતા, આનંદથી ગીત ગાતા હતા. રાણીઓ હસતાં-હસતાં, રમતાં-રમતાં, શ્રીકૃષ્ણ પર ફૂલોથી છાંટા મારતા, અને તેઓ પણ રમતાં, યક્ષીઓ વચ્ચે યક્ષરાજ જેવો આનંદ માણતા હતા. રાણીઓના ભીંજાયેલા વસ્ત્રો, exposed breasts, they embraced their beloved with playful gestures, longing-filled સ્મિત સાથે, ફૂલોથી છાંટા મારતા હતા. શ્રીકૃષ્ણ, કુંકુમથી રંગાયેલી વણમાલા છાતી પર, રમતા-રમતાં loosen થયેલા વાળ સાથે, repeatedly sprinkled by the young women, female elephants વચ્ચે male elephant જેવો, આનંદ માણતા હતા. તેમણે નૃત્યકારો, ગાયકો, વાદકો અને સ્ત્રીગણને રમવા માટે અલંકાર અને વસ્ત્રો આપ્યા. શ્રીકૃષ્ણ રમતાં-રમતાં, હાસ્ય, દૃષ્ટિ, રમૂજી વાતો અને embraces દ્વારા, રાણીઓના મનને મંત્રમુગ્ધ કરી દીધા. રાણીઓના મન માત્ર મુકુંદમાં સ્થિર, intoxicated જેવું, incoherent શબ્દોમાં, કમળનેત્ર શ્રીકૃષ્ણની યાદમાં વાતો કરતી—શુકદેવ કહે છે, સાંભળો, તે શું બોલી. રાણીઓ કહે: "કુરરી, તું રાતે ઉંઘતી નથી, કાં તો, જગતના સ્વામી અમને અજાણી રીતે રાતે ઊંઘે છે. શું તું પણ અમને જેવી, કમળનેત્રના દયાળુ દૃષ્ટિ અને સ્મિતથી, હૃદયમાં ઘાયલ થઈ છે?" "ચક્રવાકીની, તું રાતે આંખ બંધ કરી, સાથીની નજરથી દૂર, વ્યથિત અવાજે રડતી છે. અમારે પણ અચ્યૂતના પગમાં સેવકાઈ મળી છે; કે તું પણ વાળમાં પહેરવા માટે વણમાલા માંગે છે?" "નદીકાંઠે તું રાતભર ઉંઘતી નથી, હંમેશાં વ્યથિત. શું મુકુંદે તારા આત્માની ઓળખ છીનવી લીધી છે, અને આ દુઃખદ અવસ્થા તને પણ મળી છે?" "ચંદ્ર, તું consumptionથી પીડાયેલી, તેજ ઘટી ગયું છે, અંધકાર દૂર કરી શકતી નથી. અમને જેવી bewildered, broken words બોલતી, શું તું પણ ભૂલી ગઈ છે અને અમને અજાણી રહી છે?" "મલય પર્વતની પવન, શું અમે તને દુઃખ આપી છે? ગોવિંદના પાંખી દૃષ્ટિથી, longingની પીડા તું અમારા હૃદયમાં જગાવી છે." "મેઘ, તું યદુવંશના મુખ્યને પ્રિય છે; અમને જેવી, પ્રેમથી બંધાઈ, શ્રીવત્સધારીને સતત સ્મરી, longingથી વ્યથિત, તું વારંવાર અશ્રુ વહાવી છે." "કોકિલ, તારા કંપતી ગળાથી શબ્દો મૃદુ અને જીવંત છે. આજે તને શું આપું, બોલ, belovedનું નામ બોલતી લાગે છે." "પર્વત, તું neither move nor speak, contemplative લાગે છે. અમને જેવી, તું વાસુદેવપુત્રના પગને embrace કરવા longs." "સમુદ્રકિનારી સ્ત્રીઓ, તળાવ સૂકાઈ, હાથ સૂકાઈ, કમળની સુંદરતા ગુમાવી, belovedથી વિહોણી છે. અમને જેવી, longingથી પીડાયેલી, bee-lordના પ્રેમભર્યા દૃષ્ટિ વિના દુઃખી છે." "હંસ, આવો, પાણી પીવો. શૌરીના સમાચાર કહો, શું તું તેનો દૂત છે? અજય, વહાલા, સુખી છે? કે તેનો પ્રેમ બદલાઈ ગયો છે? જો તે અમને ભૂલી જાય, તો શા માટે સેવા કરીએ? તેના કૃપા સિવાય અમારે બીજું આશ્રય નથી." શુકદેવ કહે છે: આવા ભાવથી, શ્રીકૃષ્ણ—યોગેશ્વર—પ્રત્યે, માધવની સ્ત્રીઓએ સર્વોચ્ચ અવસ્થાની પ્રાપ્તી કરી. ભગવાનની મહિમા, માત્ર સાંભળવાથી, સ્ત્રીઓના મનને ખેંચી લે છે; તો જે તેમને દૃશ્યે, તેઓનું શું કહેવું? જે સ્ત્રીઓ, પ્રેમથી, જગતના સ્વામી શ્રીકૃષ્ણને પતિ તરીકે, પગ દબાવવાની વગેરે સેવા કરી, તેમના તપનું વર્ણન શક્ય નથી. શ્રીકૃષ્ણે, વેદોમાં દર્શાવેલી ધર્મની રીત, ગૃહસ્થોને દર્શાવી, ધર્મ, અર્થ અને કામના આદર્શને ઘરમાં વારંવાર પ્રગટ કર્યો. ગૃહસ્થોમાં શ્રેષ્ઠ ધર્મ સ્થાપનાર શ્રીકૃષ્ણની ૧૬,૦૦૦થી વધુ રાણીઓ હતી. તેમાં રુક્મિણી સહિત મુખ્ય આઠ રાણીઓ શ્રેષ્ઠ અને રત્નરૂપ હતી, અને તેમના પુત્રોનું ક્રમવાર વર્ણન છે. શ્રીકૃષ્ણે દરેક રાણીમાંથી દશ દશ પુત્રો ઉત્પન્ન કર્યા, જેટલી રાણીઓ, તેટલા દશ દશ પુત્રો. આ પુત્રોમાંથી અઠાર મોટા રથયોદ્ધા, વિખ્યાત અને પરાક્રમી, હતા—પ્રદ્યુમ્ન, અનિરુદ્ધ, દીપ્તિમાન, ભાનુ, સાંબ, મધુ, બૃહદભાનુ, ચિત્રભાનુ, વૃક, અરુણ, પુષ્કર, વેદબાહુ, શ્રુતદેવ, સુનંદન, ચિત્રબાહુ, વિરુપ, કવિ અને ન્યગ્રોધ. મધુદ્વિષી શ્રીકૃષ્ણના પુત્રોમાંથી, રુક્મિણીપુત્ર પ્રદ્યુમ્ન સૌથી શ્રેષ્ઠ, પિતાની જેમ. તે મહાવીર, રુક્મિનીના ભાઈની પુત્રીને વિવાહ કરીને, અનિરુદ્ધને જન્મ આપ્યો, જે હાથીઓની સમાન શક્તિ ધરાવતો. અનિરુદ્ધે રુક્મિનીના પૌત્રીને વિવાહ કરી, અને વજ્રનો જન્મ થયો, જે યદુવંશના વિનાશ પછી બચી ગયો. વજ્રમાંથી પ્રતિબાહુ, પ્રતિબાહુમાંથી સુબાહુ, સુબાહુમાંથી શાંતસેન, અને શતસેનનો જન્મ થયો. આ વંશમાં કોઈ પણ ગરીબ, ઓછા સંતાનવાળા, અલ્પાયુ, દુર્બળ કે બ્રાહ્મણોમાં અશ્રદ્ધાળુ જન્મ્યા નહીં. હે રાજન, દસ હજાર વર્ષમાં પણ યદુવંશના વિખ્યાત પુરૂષોની ગણતરી શક્ય નથી. આ રીતે, શ્રીકૃષ્ણની દ્વારકાની સુખમય, ધર્મમય, અને પ્રેમમય લીલા, તેમનો પરિવાર અને વંશ, અને રાણીઓના ભાવ, શુકદેવજી દ્વારા વર્ણવાયા.