શ્રીમદ્ભાગવતપુરાણમ્

એક સમયે, એક બ્રાહ્મણ પોતાના મનમાં વિચારે છે: “મારી હતભાગ્યતા અને ગરીબી વચ્ચે, મારા માટે આ સમૃદ્ધિનો કારણ તો ચોક્કસપણે યદુઓના મુખ્ય શ્રીકૃષ્ણ જ છે; બીજું કોઈ કારણ હોઈ શકે નહીં.” એ બ્રાહ્મણ further કહે છે, “મારો મિત્ર, દશાર્હોમાં શ્રેષ્ઠ એવા generous રાજા, વિનંતી કરનારને વિનંતી કર્યા વગર જ વસ્ત્ર, દાન, ધન વરસાવે છે – જાણે મેઘ જ રીતે સર્વનું અવલોકન કરી, જરૂરિયાત મુજબ આપે છે.” તે બ્રાહ્મણ કહે છે, “શ્રીકૃષ્ણ, મહાદાતા હોવા છતાં, મારા તરફથી પ્રેમથી અર્પણ કરેલી ફક્ત એક મુઠ્ઠી ભાજા અનાજ પણ સ્વીકારી લીધા – એ મિત્રતાની ભાવના સાથે. અમુકે થોડું આપે, પણ એ પણ મિત્રતાથી આપે છે.” બ્રાહ્મણની મનમાં એક ઈચ્છા ઊભી થાય છે: “મને જન્મ પછી જન્મ શ્રીકૃષ્ણ સાથે મિત્રતા, સંગ અને સેવા મળે; એ મહાન આત્માની સંગતથી મારા મનમાં અતૂટ લગાવ બની ગયો છે.” બ્રાહ્મણ further કહે છે, “ભક્તોને ભગવાન અદભુત સમૃદ્ધિ અને રાજ્ય આપે છે; પણ જે discernmentથી વંચિત છે, એમને ભગવાન નથી આપે – કેમ કે શ્રીકૃષ્ણ પોતે ધનિકોના અહંકાર અને પતનનું કારણ બની જાય છે.” એ બ્રાહ્મણ, મનથી નિશ્ચય કરીને, શ્રીજનાર્દનના ભક્ત, ભૌતિક સુખ-સુવિધાઓ વચ્ચે રહીને પણ તેમાં અતિલગાવ રાખ્યા વિના ભોગવે છે. પછી કહે છે, “હરી, યજ્ઞના સ્વામી, દેવોમાં દેવ, માટે બ્રાહ્મણો જ મૂળ છે; એમની કરતાં વધુ ઊંચું કંઈ નથી.” એ બ્રાહ્મણ, ભગવાનના મિત્ર, ધ્યાનમાં શ્રીકૃષ્ણના ચિંતનથી મન બાંધીને, જોઈને કે ભગવાન પોતાના સેવકો દ્વારા પણ પરાજિત થાય છે, અંતે પવિત્ર પંથ, ભગવાનના ધામને પ્રાપ્તિ કરી લે છે. જે માણસ ભગવાનના બ્રાહ્મણ-પ્રેમ વિશે સાંભળે છે, અને ભગવાનમાં ભક્તિ પ્રાપ્ત કરે છે, તે કર્મના બંધનમાંથી મુક્ત થઈ જાય છે. એ રીતે, 'પૃથુના ક્રોધની વાર્તા' નામે, ભાગવતના દશમ સ્કંધના ૮૧મા અધ્યાયનો અંત આવે છે. પછી, શ્રીશુકદેવ કહે છે: “એક વખત, શ્રીરામ અને શ્રીકૃષ્ણ દ્વારકામાં નિવાસ કરતા હતા ત્યારે, એક મહાન સૂર્યગ્રહણ આવ્યું – જેમ કે કલ્પના અંતે થાય છે.” રાજા, સર્વ દિશાઓમાંથી લોકો સમંતપંચકના મેદાનમાં એકત્ર થવા લાગ્યા, શુભતા મેળવવાની ઇચ્છા સાથે. રામ, શસ્ત્રધારીઓમાં શ્રેષ્ઠ, પૃથ્વીને ક્ષત્રિયોથી ખાલી કરી, રાજાઓના રક્તથી મહાન તળાવો સર્જ્યા હતા. ત્યાં, ભગવાન રામે યજ્ઞ કર્યો – કર્મથી અસ્પૃશ્ય હોવા છતાં, પાપનો નાશ કરવા માટે, જેમ અન્ય લોકો કરે છે. આ મહાપર્વમાં, ભારતના લોકો, વૃષ્ણિ, અક્રૂર, વસુદેવ, અહૂક અને અન્ય લોકો પણ આવ્યા. ગદા, પ્રદ્યુમ્ન, સાંબ, સુચંદ્ર, શુક, સારણ અને અન્ય ભારતવંશી પણ પાપ નિવારવા માટે આવ્યા. અનિરુદ્ધ રક્ષણ માટે રહ્યો, અને કૃતવર્મા પણ. તેઓ દિવ્ય ચિહ્નોવાળા રથ અને ઝડપી ઘોડાઓ પર બેસી, તેજસ્વી દેખાતા હતા. હાથીઓ વાદળની જેમ ગર્જન કરતા, પુરુષો, વિદ્યાધર અને દેવો સાથે, સોનાની માલાઓથી શોભિત, માર્ગ પર તેજસ્વી દેખાતા હતા. દિવ્ય વસ્ત્ર, માલા, કવચ પહેરી, પોતાની પત્નીઓ સાથે, જાણે આકાશમાં વિહરતા હોય એમ દેખાતા હતા. ત્યાં, સ્નાન કર્યા પછી, સૌ ભાગ્યશાળી લોકો ઉપવાસ કરીને, મનથી સ્થિર થઈ ગયા. બ્રાહ્મણોને ગાય, વસ્ત્ર, માલા, સોનાના દાગીના દાન આપ્યા. પછી, રામના તળાવોમાં prescribed વિધિ પ્રમાણે વૃષ્ણિઓએ ફરી સ્નાન કર્યું. પોતાનું ખોરાક શ્રેષ્ઠ દ્વિજોને આપી, “મને શ્રીકૃષ્ણમાં ભક્તિ મળે,” એમ કહી, અનુમતિ મેળવી, વૃષ્ણિઓએ પોતે પણ ભોજન કર્યું. પછી, સૌ મનપસંદ જગ્યાએ, છાંયાવાળાં વૃક્ષ નીચે બેઠા. ત્યાં, આવ્યા આવેલા રાજાઓ, મિત્ર અને સગાંઓને જોયા. તેઓએ Matsya, Shina, Kaushalya, Vidarbha, Kuru, Sṛñjaya, Kamboja, Kaikeya, Madra, Kunti, Anarta, Kerala અને અનેક રાજાઓને જોયા. અને, રાજા, અનેક અન્ય મિત્ર અને પ્રતિસ્પર્ધી, સાથે નંદ અને અન્ય ગોપો, ગોપીઓ – જેઓ લાંબા સમયથી આતુર હતા – પણ આવ્યા. એકબીજાને જોઈને, હૃદય અને મુખ કમળની જેમ ખીલી ઉઠ્યા; ભેટમાં, આંખોમાંથી અશ્રુ વહેતા, કંપન, ગળામાંથી અવાજ અટકતો, હર્ષ પામ્યા. સ્ત્રીઓ, એકબીજાને પ્રેમથી જોઈ, શુદ્ધ દૃષ્ટિથી હસીને, કુમકુમથી મરેલી છાતી એકબીજાની છાતી સાથે દબાવી, હાથથી વળગી, આંખોમાં પ્રેમના અશ્રુ ભરાઈ ગયા. પછી, વડીલોને નમન, નાના લોકોને આવકાર, પરસ્પર સુખ-દુઃખ પૂછ્યા, અને શ્રીકૃષ્ણ વિશે ચર્ચા કરતા. પૃથા (કુંતી) પોતાના ભાઈઓ, બહેનો, તેમના પુત્રો, માતા-પિતા, ભાઈઓની પત્નીઓ અને મુકુંદને જોઈ, વાતચીતથી પોતાનું દુઃખ ભૂલી ગઈ. કુંતી કહે છે: “મારા ભાઈઓ, હું તો અશિર્વાદથી વંચિત છું; હે શ્રેષ્ઠ પુરુષો, આપને કષ્ટ સમયે મારા દુઃખ યાદ નથી આવતું.” કુંતી further કહે છે: “મિત્રો, સગાંઓ, પુત્રો, ભાઈઓ, માતા-પિતા – સૌને, જ્યારે ભાગ્ય વિરુદ્ધ હોય, પોતાના સગાં યાદ નથી આવતાં.” શ્રી વસુદેવ કહે છે: “માતા, આ પુરુષો સામે રોષ ન રાખો; એ તો ભાગ્યના હાથમાં રમકડાં છે – કેમ કે જગત ભગવાનના નિયંત્રણમાં છે, અને એ જ સર્વ કર્મ કરાવે છે.” “અમે સૌ, કંસના ત્રાસથી, દરેક દિશામાં વિખેરાઈ ગયા હતા; પણ, બહેન, હવે તો માત્ર ભાગ્યથી ફરીથી યોગ્ય સ્થાનમાં આવી ગયા છીએ.” પછી, શ્રીશુકદેવ કહે છે: “વસુદેવ, ઉગ્રસેન અને યદુઓ દ્વારા સન્માન પામીને, રાજાઓ અચ્યુત (શ્રીકૃષ્ણ)નું દર્શન કરીને સર્વોચ્ચ આનંદ અને તૃપ્તિથી ભરાઈ ગયા.” ભીષ્મ, દ્રોણ, અંબિકા પુત્ર, ગાંધારી અને તેના પુત્રો, પાંડવો અને તેમની પત્નીઓ, કુંતી, સંજય, વિદુર અને કૃપા – કુંતીભોજ, વિરાટ, ભીષ્મક, નગ્નજિત, પુરુજિત, દ્રુપદ, શલ્ય, ધૃષ્ટકેતુ, કાશી રાજા – દમઘોષ, વિશાલાક્ષ, મિથિલા રાજા, મદ્ર અને કૈકય રાજાઓ, યુધામન્યુ, સુશર્મા, બાહલિકા પુત્રો અને અન્ય – અને બધા રાજાઓ, યુધિષ્ઠિરના અનુયાયી, સૌ શ્રીશૌરીના દિવ્ય રૂપ અને તેની પત્નીઓ સાથેની શોભા જોઈને આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયા. પછી, રામ અને કૃષ્ણ દ્વારા યોગ્ય રીતે સન્માન પામીને, સૌ આનંદથી વૃષ્ણિઓની, કૃષ્ણના અનુયાયીઓની પ્રશંસા કરવા લાગ્યા. રાજા, ભોજના રાજા, તમે તો સાચે ભાગ્યશાળી છો – કેમ કે તમે વારંવાર કૃષ્ણનું દર્શન કરો છો, જે યોગીઓ માટે પણ દુર્લભ છે. જેની કીર્તિ વેદોમાં ગવાય છે, જેમનું પવિત્ર યશ પાપો ધોઈ નાખે છે, જેમના પદપંકજને ધોઈને, શબ્દ અને શીખવણથી પવિત્રતા મળે છે; અને આ પૃથ્વી, સમયથી સુભાગ્ય ગુમાવીને પણ, કૃષ્ણના પાદપંક્જના સ્પર્શથી, સર્વ આશીર્વાદોથી વિભૂષિત થઈ જાય છે.