શ્રીમદ્ભાગવતપુરાણમ્

કોઈ પણ રાજા એ કોસલ દેશની રાજકુમારીને જીતવી હતી, તો પહેલા તેને સાત ભયંકર, તીખા શિંગાવાળા, અણઘડ અને પોતાની શક્તિમાં ગર્વિત એવા બળદોને વશ કરવાના હતા—આવી શરત રાખવામાં આવી હતી. જ્યારે ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ, સાત્વત વંશના સ્વામી, Bullsની આ શરત સાંભળી, ત્યારે તેઓ વિશાળ સેના સાથે કોસલની રાજધાની તરફ ગયા. કોસલના રાજાએ આનંદથી તેમને આવકાર્યો, ઊભા રહીને, બેઠાડીને અને અન્ય માન-સન્માન આપી, ખૂબ જ આદરપૂર્વક સ્વાગત કર્યું. રાજકુમારીએ જોયું કે જે વર તે ઈચ્છતી હતી, એ ભગવાન સ્વયં આવ્યા છે, તો તેણે મનમાં પ્રાર્થના કરી: “જો મારું વ્રત સાચું હોય, તો ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ જ મારા પતિ બને અને મારી તમામ ઈચ્છાઓ પૂર્ણ કરે.” તે વિચારતી હતી: “જે ભગવાનના ચરણકમળની ધૂળી લક્ષ્મી, બ્રહ્મા, શિવ તથા લોકપાલો પોતાના માથે ધારણ કરે છે, જે પોતાના રમણ માટે સમુદ્ર પર પુલ બનાવી શકે છે, એવા સર્વેશ્વર ભગવાન મારા જેવી સામાન્ય સ્ત્રીથી કેમ પ્રસન્ન થાય?” પછી ફરીથી પૂજન થયા પછી, ભગવાન નારાયણ, જગતના સ્વામી, કહ્યું: “હું તો સ્વયં પૂર્ણ આનંદમાં રહું છું, તો મને કંઈ નાનું અથવા ક્ષુદ્ર શું કામ છે?” શુકદેવજી કહે છે: ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ પ્રસન્ન થયા, બેઠા, અને વંશીધ્વજ કુરુવંશી રાજાને મેઘ જેવી ગાંભીર્યવાળી અવાજે, સ્મિત સાથે બોલ્યા: “રાજન, ક્ષત્રિય માટે ભિક્ષા માગવી શાસ્ત્રોક્ત રીતે નિષિદ્ધ છે, પણ તમારી મિત્રતા મેળવવા માટે હું તમારી પુત્રી માગું છું—પણ કન્યાદાન માટે કાંઈ મૂલ્ય માગતો નથી, કેમ કે અમારે કન્યામૂલ્ય આપવા પડતું નથી.” રાજાએ જવાબ આપ્યો: “પ્રભુ, તમારી સાથે સમાન અથવા તમે કરતાં શ્રેષ્ઠ વર કોણ હોઈ શકે? જ્યારે અવિનાશી મહાલક્ષ્મી પણ તમારી પાસે નિવાસ કરે છે, અને સર્વ ગુણોના આશ્રય તમે જ છો!” પછી રાજાએ કહ્યું: “પરંતુ, હે સાત્વતશ્રેષ્ઠ, અમે અગાઉ એવી શરત રાખી હતી કે જે વર સાત ભયંકર બળદોને વશ કરી શકે, એ જ મારી પુત્રીને પતિ તરીકે મેળવે.” “આ સાત અણઘડ અને ઉગ્ર બળદોએ અનેક રાજકુમારોને હરાવીને ઘાયલ કર્યા છે. જો તમે, યાદવકુલના આનંદ, એકલા જ તેમને વશ કરી શકો, તો મારી પુત્રીને પતિ તરીકે મેળવો, હે શ્રીનાથ!” આ શરત સાંભળતાં જ ભગવાને પોતાનું વસ્ત્ર બાંધ્યું, અને રમતમાં જ પોતે સાત રૂપમાં વિભાજિત થયા, અને બધા બળદોને સરળતાથી વશ કરી લીધા. શ્રીકૃષ્ણે તેમના ગર્વ અને બળને તોડી, તેમને દોરડાથી બાંધી, એવું સહેલાઈથી ખેંચ્યા જેમ બાળક લાકડાના રમકડાં ખેંચે. રાજા આનંદિત અને આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયા, અને પોતાની પુત્રી સત્યાને શ્રીકૃષ્ણને આપીને, ભગવાને પણ યોગ્ય વિધિથી તેને પત્ની તરીકે સ્વીકારી. રાજમાતાઓએ શ્રીકૃષ્ણ જેવા જમાઈને પામીને મહાન આનંદ અનુભવો અને સમગ્ર રાજ્યમાં મહોત્સવ ઉજવાયો. શંખ, નગરા, તુરી અને વિવિધ વાદ્યોથી ગુંજ ઉઠ્યું; ગીતો ગવાયા, બ્રાહ્મણોએ આશીર્વાદ આપ્યા, અને સ્ત્રી-પુરુષો સુંદર વસ્ત્રો, ફૂલોની માળા અને આભૂષણોથી શોભિત થઈ આનંદમાં ઝૂમી ઉઠ્યા. ભગવાને દહેજમાં દસ હજાર ગાય, ત્રણ હજાર સુંદર વસ્ત્રો અને હારોથી સજ્જ યુવતીઓ આપી. નવ હજાર હાથી, હાથી કરતાં સો ગણા રથ, રથ કરતાં સો ગણા ઘોડા અને ઘોડા કરતાં સો ગણા માણસો પણ દહેજમાં દીધા. પછી રાજાએ દંપતીને રથ પર બેસાડ્યા, વિશાળ સેના સાથે, હૃદયમાં પ્રેમથી વિદાય આપી. પણ જ્યારે આ સમાચાર અન્ય રાજાઓને મળ્યા, જેમણે યાદવો અને બળદો દ્વારા પરાજય પામ્યો હતો, તેઓ આ સહન ન કરી શક્યા અને દુલ્હનના વિદાય સમયે વિઘ્ન પાડવા આવ્યા. અર્જુને, ગાંડીવધારી, શ્રીકૃષ્ણના મિત્ર અને રક્ષક, તેમના તીક્ષ્ણ બાણોથી એ રાજાઓને હરીફ beastsની જેમ નાશ કરી દીધા. આ રીતે દહેજ મેળવી, યાદવોમાં શ્રેષ્ઠ એવા ભગવાન શ્રીકૃષ્ણે સत्या સાથે દ્વારકામાં આનંદપૂર્વક જીવન વિતાવ્યું. શ્રીકૃષ્ણે પછી પોતાના પિતરાઈ બહેન શ્રુતકીર્તિની પુત્રી, કૈકેય દેશની રાજકુમારી ભદ્રાનું પણ તેના ભાઈઓ, જેમકે સંતર્દન વગેરે દ્વારા દાન સ્વરૂપે વિવાહ કર્યું. પછી શ્રીકૃષ્ણે મદ્ર દેશના રાજાની પુત્રી લક્ષ્મણાને પણ, જે શુભ લક્ષણોથી સજ્જ હતી, તેના સ્વયંવરમાંથી ગરુડ જેમ અમૃત લઈ જાય તેમ, અપહરણ કર્યું. આ રીતે, ભગવાને હજારો સુંદર સ્ત્રીઓને, જેમણે previously ભૌમાસુર દ્વારા બંધક બનાવવામાં આવી હતી, ભૌમાસુરને સંહાર્યા પછી મુક્ત કરી, પોતાની પત્નીઓ બનાવી. રાજાએ પુછ્યું: “હે મુનિ, કૃપા કરીને કહો કે ભગવાને કેવી રીતે ભૌમાસુરનો સંહાર કર્યો અને તે બંધક બનાવેલી સ્ત્રીઓને કેવી રીતે મુક્ત કરી?” શુકદેવજી કહે છે: જ્યારે ઇન્દ્રે ભૌમાસુરની છત્રી, કુંડલ અને સાથીઓ છીનવી લીધા અને દેવગિરિ પર તેની સ્થિતી પણ છીનવી, ત્યારે ભગવાને ગરુડ પર પત્ની સાથે ચઢીને પ્રાગજ્યોતિષપુર ગયા. આ શહેર ચારે બાજુથી ભયંકર પર્વતો, શસ્ત્રગૃહો, પાણી, અગ્નિ અને પવનની કિલ્લેબંધી, તથા મુર નામના દૈત્યના ભયંકર બંધોથી સુરક્ષિત હતું. ભગવાને ગદા વડે પર્વતો તોડી નાંખ્યા, બાણોથી શસ્ત્રગૃહોને નાશ કર્યા, સુદર્શન ચક્રથી અગ્નિ, પાણી અને પવનને જીત્યા, અને તલવારથી મુરના બંધોને કાપી નાખ્યા. પછી પાંજજ્ઞ્ય શંખના ગર્જનથી યંત્રો અને દૈત્યોના મનમાં ભય પેદા કર્યો, અને ગદાધરી ભગવાને દુર્ગના પ્રાચીરો તોડી નાખ્યા. પાંજજ્ઞ્યના ગર્જનથી, જે પ્રલયના મેઘ જેવી ડરામણી હતી, પાણીમાં રહેલો પાંચ મોઢાવાળો મુર દૈત્ય ઊઠી આવ્યો. મુરે ત્રિશૂલ લહેરાવી, ભયંકર તેજથી પ્રજ્વલિત થઈ, તાકાતથી ગરુડના પુત્ર શ્રીકૃષ્ણ પર હુમલો કર્યો. તેણે ગરુડ પર ત્રિશૂલ ફેંકી, પાંચ મોઢાથી ગર્જના કરી; એ અવાજે આકાશ, દિશાઓ અને બ્રહ્માંડ વ્યાપી લીધું. ત્રિશૂલ ગરુડ પર પડતાં, હરિએ ત્રિપુટ બાણોથી તેને રોકી દીધું, અને મુરના મોઢામાં પણ બાણ માર્યા; મુરે ગુસ્સામાં ગદા ફેંકી. ભગવાને પોતાની ગદા વડે એ ગદાને ટુકડા કરી નાખી, અને પછી ચક્ર વડે રમતમાં જ મુરના પાંચ માથાં કાપી નાખ્યા. માથાં કપાતા, મુર જીવ ગુમાવી પાણીમાં પડી ગયો, જેમ પર્વતનું શિખર ઇન્દ્ર દ્વારા કપાઈ જાય. ત્યારબાદ તેના સાત પુત્રો—તામ્ર, અંતરિક્ષ, શ્રવણ, વિભાવસુ, વસુ, નભસ્વાન અને સાતમો અરુણ—પીઠને મુખ્ય કરીને, ભૌમાસુર દ્વારા મોકલાઈ, યુદ્ધ માટે આવ્યા. તેઓએ ભયંકર ક્રોધથી બાણ, તલવાર, ગદા, ભાલા, શૂલ વગેરે ફેંક્યા, પણ ભગવાને પોતાના બાણોથી બધાં શસ્ત્રોને ટુકડા કરી નાખ્યા. પછી ભગવાને પીઠ સહિત તમામ દૈત્યપુત્રોને ચક્ર અને બાણોથી માથાં, હાથ, પગ અને કવચ કાપી, યમલોકમાં મોકલી દીધા. આ રીતે પૃથ્વીપુત્ર ભૌમાસુરનો પણ સંહાર થયો.