શ્રીમદ્ભાગવતપુરાણમ્

કંસા પોતાના મનમાં વિચારે છે કે લોકો પોતાના ઇચ્છાઓ માટે ખૂબ જ મહેનત કરે છે, ભલે તો ભાગ્ય તેમને અટકાવે, અને તેઓ સુખ-દુઃખના ભોગ બનતાં રહે છે. તેમ છતાં, હું તમારો આદેશ જરૂર પાળું છું. એ રીતે અક્રૂરને સૂચના આપી અને પોતાના મંત્રીઓને વિદાય આપી, કંસા મહેલમાં પ્રવેશી ગયો, અને અક્રૂર પણ પોતાના ઘરે પાછો ફર્યો. પછી, કંસાએ મોકલેલા કેસી નામના શક્તિશાળી ઘોડા, જે મનની ઝડપથી દોડતો હતો, પૃથ્વી પર પોતાના ખુરથી ધરતીને ધમધમાવતો, આકાશને પોતાના વાળથી કંપાવતો, અને ભયાનક હિંસાથી ટહુકતો, બધાને ભયભીત કરી નાખ્યો. એ ઘોડો, વિશાળ આંખો, વિકરાળ મોઢું, મોટું ગળું, અને મેઘ જેવા કાળા રંગ સાથે, દુર્ભાવનાથી ભરેલો અને કંસાનું સહાય કરવાના ઈરાદાથી, નંદની વ્રજ તરફ ગયો અને આખા ગામને ભયમાં મૂકી દીધું. એના ટહુકાથી કૃષ્ણનું ગોકુલ ધ્રૂજતું હતું, અને એના પૂંછથી વાદળો ઉડતા હતા. ત્યારે ગોપાળક કૃષ્ણે, સિંહ જેવો દહાડો કરીને, એ ઘોડાને પکار્યો. એ સમયે, કૃષ્ણ યજ્ઞ કરી રહ્યા હતા, અને કેસી ગુસ્સામાં આકાશ ગળી જવા જેવો દોડ્યો, અને કમળની આંખો ધરાવતા કૃષ્ણને પોતાના ખુરથી માર્યો. પણ, અપ્રકટ ભગવાન કૃષ્ણે, ક્રોધમાં કેસીને બંને હાથથી પકડી, એના પગથી પકડીને, અપરિગ્રહથી, એ ઘોડાને એક સો ધનુષની દૂર ફેંકી દીધો, જેમ ગરુડ સાપને ફેંકે. પછી, કેસી ફરીથી સંભળી, ગુસ્સામાં, કૃષ્ણ તરફ ખુલ્લા મોઢે દોડી આવ્યો; પણ કૃષ્ણ હસતા-હસતા પોતાનો હાથ એના મોઢામાં ઘુસાડી દીધો, જેમ સાપ પોતાના બિલમાં જાય. ભગવાનના હાથના સ્પર્શથી એના દાંત તૂટીને પડ્યા, જેમ ગરમ લોખંડ ફાટે; અને કૃષ્ણનો હાથ એના શરીરમાં લોખંડની પાટીની જેમ ફેલાઈ ગયો. કૃષ્ણના હાથથી એના શ્વાસ અટકી ગયા, અંગો ફફડવા લાગ્યા, શરીર પર પરસેવા, આંખો ફેરવાઈ, અને એ રક્ત ઉલટી કરીને નિર્જીવ થઈ જમીન પર પડી ગયો. કૃષ્ણે એના crab-apple જેવા શરીરમાંથી હાથ પાછો ખેંચ્યો; અને પોતાની effortless વિજયથી આશ્ચર્ય કે અહંકાર ન રાખતા, દેવતાઓએ પુષ્પવૃષ્ટિ કરી, કૃષ્ણનું સન્માન કર્યું. પછી, રાજા, શ્રેષ્ઠ ભક્ત અને દૈવી ઋષિ કૃષ્ણ પાસે આવ્યા અને રહસ્યમય શબ્દો કહ્યા: "કૃષ્ણ, કૃષ્ણ, ó અદભૂત સ્વરૂપ, ó યોગના સ્વામી, ó વિશ્વના સ્વામી, ó વસુદેવ, ó સર્વનું આશ્રય, ó સાત્વતોમાં શ્રેષ્ઠ ó સ્વામી! તમે સર્વ જીવનો આત્મા છો, જ્ઞાનીમાં એક પ્રકાશ, હૃદયની ગુફામાં છુપાયેલા, સાક્ષી, મહાપુરુષ, ó ભગવાન. તમે તમારા આત્માથી જ તમારો આશ્રય છો; શરૂઆતમાં, તમારી માયાથી, ગુણો સર્જ્યા; અને એ ગુણોથી, ó સત્યસંકલ્પ, તમે જગતની સર્જન, પાલન અને વિલય કરો છો. તેથી, તમે પૃથ્વી પરના ભાર, દૈત્ય, દુશ્મન અને રાક્ષસોના વિનાશ માટે, અને સજ્જનોની રક્ષા માટે અવતરીયા છો. સૌભાગ્યે, ઘોડાના રૂપે આ દૈત્ય, જેના ટહુકાથી દેવતાઓ ડરીને સ્વર્ગ છોડવા મજબૂર થયા, તમે રમતમાં મર્યા. ó ભગવાન, આવતીકાલ કે પરમ દિવસે, હું તમને ચાણૂર, મુષ્ટિક, અન્ય મલ્લો, હાથી અને કંસા જેવા દુશ્મનોના વિનાશે જોઈશ. પછી, શંખ, યવન, મુરા, નરક, પારિજાત વૃક્ષની ચોરી, અને ઇન્દ્રની હાર જોઈશ. ó વિશ્વના સ્વામી, તમારી વિજયી કન્યાઓ સાથે લગ્ન, દ્વારકામાં રાજા નૃગની મુક્તિ, ó સ્યામંતક રત્ન અને પત્ની પ્રાપ્ત કરવું, ó બ્રાહ્મણના મૃત પુત્રને પાછો આપવું, ó પૌંડ્રકનો વિનાશ, ó કાશી નગરનું દહન, ó દંતવક્રનો નાશ, ó યુધ્ધ યજ્ઞમાં શિશુપાલનો મૃત્યુ, ó દ્વારકામાં રહેલી તમારી અન્ય વિજયી કથાઓ, ó ભગવાન, હું એ બધું જોઈશ; એ પૃથ્વી પર કવિઓ દ્વારા ગવાય છે. હવે, ó ભગવાન, હું તું અને અર્જુનને, ó સમયના સ્વરૂપ, ó વિનાશક, ó સેનાના વિનાશમાં જોઈશ. ó જ્ઞાનથી ભરેલા, ó સ્વરૂપમાં સ્થિત, ó સર્વ ઇચ્છાઓ પૂર્ણ, ó સ્વપ્રભાથી મોહમય રહિત, ó ગુણપ્રવાહના સ્ત્રોત, ó ભગવાન, હું તને ધ્યાન કરું છું. ó સર્વનું આશ્રય, ó તું તારી માયાથી વિભેદો સર્જ્યા, ó રમતમાં માનવ સ્વરૂપ ધારણ કર્યું, ó યદુ, ó વ્રિષ્ણિ, ó સાત્વતોમાં શ્રેષ્ઠ, ó ભગવાન, હું તને વંદન કરું છું." પછી, શ્રેષ્ઠ ભક્ત ઋષિ, કૃષ્ણને વંદન કરીને, તેમની અનુમતિથી, આનંદિત થઈ, વિદાય લઈ ગયા. અને ભગવાન ગોવિંદે, કેસીના વિનાશ પછી, ગોપો સાથે ગાયોની રક્ષા કરી, વ્રજમાં આનંદ ફેલાવ્યો. એક વખત, ગોપો ગાયોને પર્વતની ઢાળ પર ચરાવતા, છુપાવવાની રમત રમતા હતા, જેમાં કેટલાક ચોર, કેટલાક ગોપ, અને કેટલાક ગાય બની, નિર્ભય અને નિરલજ થઈ રમતા હતા. એમાં, માયાના પુત્ર, મહા માયાવી વ્યોમા, ગોપ તરીકે વેશ ધારણ કરીને, ગાયોના નેતા બની, ચોર બની રમતા ઘણા ગોપોને લઇ ગયો. એ મહાદૈત્યે, એ ગોપોને પર્વતની ગુફામાં બંધ કરી, માત્ર ચાર-પાંચને બાકી રાખી, ગુફાનો દરવાજો પથ્થરથી બંધ કરી દીધો. કૃષ્ણે એ દૈત્યનું કામ ઓળખી, સજ્જનોને આશ્રય આપનાર, એ દૈત્યને પકડી લીધો, જેમ સિંહ ભેંસને પકડે. વ્યોમાએ પોતાની અસલ દૈત્ય સ્વરૂપ, વિશાળ પર્વત જેવું, ધારણ કર્યું, પણ શક્તિશાળી કૃષ્ણના વશમાં આવી, છૂટી ન શક્યો. અચ્યુત કૃષ્ણે એને હાથથી દબાવી, જમીન પર ફેંકી, અને દેવતાઓ આ દૃશ્ય જોઈ રહ્યા હતા, ત્યારે એ ગાયોના વધક દૈત્યને માર્યો. પછી, ગુફાનું દ્વાર તોડી, ગોપોને બહાર કાઢ્યા, અને દેવતાઓ અને ગોપોની પ્રશંસા સાથે પોતાના વ્રજમાં પ્રવેશ્યા. આ રીતે, દશમ સ્કંધના પ્રથમ ભાગમાં, 'વ્યોમાસુરના વિનાશ' નામે સત્તાવનમો અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે, જે પરમહંસો માટેનું મહા પુરાણ છે. પછી, અક્રૂર, વિદ્વાન, એ રાત મથુરામાં વિતાવી, સવારે પોતાના રથ પર ચડી, નંદના ગોકુલ તરફ روانા થયો. રસ્તામાં, ભગવાનના કમળ-નેત્રો માટે ભક્તિથી ભરાઈ, એ વિચારે છે: "કઈ શુભ કર્મ, કઈ મહાન તપ, કે કઈ મૂલ્યવાન દાન મેં કર્યું છે, જેને કારણે આજે હું કેશવને દર્શન કરી શકીશ?