શ્રીમદ્ભાગવતપુરાણમ્

શ્રીમદ્ ભાગવતના આ પ્રસંગમાં, ઈન્દ્રે શ્રીકૃષ્ણની અસીમ શક્તિને જોઈ અને સાંભળી, ત્રણ લોકના શાસક તરીકેની પોતાની અહંકારને ત્યજી, જોડેલા હાથોથી શ્રીકૃષ્ણને સંબોધન કરવાનું શરૂ કર્યું. ઈન્દ્રે કહ્યું: "તમે શुद्ध સત્તાના સ્વરૂપ છો, શાંતિમય, તપસ્વી, રાગ-દ્વેષથી રહિત અને માયાના ગુણોથી અબંધ. આ ગુણોની પ્રવાહ તમને બાંધતી નથી, અને તમારી અંદર કોઈ આસક્તિ નથી." પછી ઈન્દ્રે પુછ્યું: "પ્રભુ, અજ્ઞાનથી ઉદ્ભવતા લોભ વગેરે કારણો તમારી અંદર કેવી રીતે હોઈ શકે? છતાં, ધર્મની રક્ષા અને દુષ્ટોના નિયંત્રણ માટે, તમે દંડ ધારણ કરો છો." ઈન્દ્રે શ્રીકૃષ્ણને પિતાએ, ગુરુએ, અને ત્રણ લોકના શાસકે તરીકે ઓળખાવ્યા; અપરાજિત સમયરૂપે દંડના ધારક તરીકે, તમે તમારી પસંદગીના રૂપે કાર્ય કરો છો અને વિશ્વના શાસકોના અહંકારને દૂર કરો છો. ઈન્દ્રે સ્વિકાર્યું: "મારા જેવા, જે તમારી આજ્ઞાને અવગણીને પોતાને વિશ્વના શાસક માને છે, તેઓ યોગ્ય સમયે તમને જોઈને ઝડપથી અહંકાર ગુમાવે છે અને શ્રેષ્ઠ માર્ગ છોડી, અવિનય કરે છે; તમારી શિક્ષા દુષ્ટો માટે પણ અસરકારક છે." પછી ઈન્દ્રે વિનયપૂર્વક પ્રભુને પ્રાર્થના કરી: "પ્રભુ, કૃપા કરીને મારા અપરાધને માફ કરો, જે અજ્ઞાન અને શક્તિના અહંકારથી થયો; મારા મનમાં આવા અયોગ્ય વિચારો ફરી ન આવે." ઈન્દ્રે કહ્યું: "અધોક્ષજ, તમારો અવતાર પૃથ્વી પર ભારરૂપ શાસકોને દૂર કરવા, સેના વિનાશ માટે અને તમારા ચરણોમાં શ્રદ્ધા ધરાવતા લોકોના કલ્યાણ માટે છે." પછી ઈન્દ્રે શ્રીકૃષ્ણને વિવિધ નામોથી વંદન કર્યું: "વાસુદેવ, કૃષ્ણ, સાત્વતોના સ્વામી, સ્વચ્છ જ્ઞાનરૂપ, સર્વવ્યાપી, સર્વ જીવનો આત્મા." પછી ઈન્દ્રે સ્વિકાર્યું: "મારા અહંકાર અને ક્રોધથી, મેં ગોવાળાઓના વસતિને તોફાન અને પવનથી વિનાશ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો, જ્યારે યજ્ઞ અહંકારથી અવરોધાયો હતો." શ્રીકૃષ્ણની કૃપાથી ઈન્દ્રના અહંકારનો નાશ થયો અને તે શરણમાં આવ્યો. શુકદેવે વર્ણન કર્યું: "મઘવન ઈન્દ્રે શ્રીકૃષ્ણની સ્તુતિ કરી, ત્યારે કૃષ્ણે હસતાં, વજ્રના ગર્જન જેવી અવાજે કહ્યું: 'મઘવન, મેં તારો યજ્ઞ તોડી તને કૃપા દર્શાવવા માટે કર્યું, જેથી તું હંમેશા મને યાદ રાખે અને ઈન્દ્રના વૈભવમાં અંધ ન બને.' શ્રીકૃષ્ણે સમજાવ્યું કે, 'ધન અને શક્તિના અહંકાર blinded વ્યક્તિ દંડધારીને જોઈ શકતી નથી; હું તેમની સંપત્તિ છીનવી લઉં છું, જ્યારે તેમને કૃપા બતાવવી હોય.' અંતે કૃષ્ણે ઈન્દ્રને કહ્યું: 'શક્ર, હવે તું તારો ધર્મ પાળ, અહંકારથી મુક્ત અને યોગ્ય રીતે કાર્ય કર.'" પછી વિચારીને, સુરભી ગાયે પોતાના સંતાન સાથે ગોપાળ સ્વરૂપ શ્રીકૃષ્ણ પાસે આવી અને પ્રણામ કર્યું. સુરભીએ કહ્યું: "કૃષ્ણ, મહાયોગી, વિશ્વના આત્મા, સર્વનું મૂળ, તું અમારો રક્ષક છે, વિશ્વના સ્વામી!" સુરભીએ સ્પષ્ટ કર્યું: "અમારો પરમ દેવ તું છે, ઈન્દ્ર નથી; ગાય, બ્રાહ્મણ, દેવ અને સજ્જનોના કલ્યાણ માટે તું છે." સુરભીએ જણાવ્યું: "અમે બ્રહ્માની todayથી, તને ઈન્દ્ર તરીકે અભિષેક કરીશું; તું પૃથ્વી પરના ભારને દૂર કરવા અવતરીયો છે." શુકદેવે વર્ણન કર્યું: "સુરભીએ શ્રીકૃષ્ણને પોતાના દૂધથી અને એરાવત હાથી દ્વારા લવાયેલ દેવગંગાના પાણીથી અભિષેક કર્યો." ઈન્દ્રે દેવતા ઋષિઓ સાથે, માતાઓની todayથી, દશાર્હ વંશી શ્રીકૃષ્ણને 'ગોવિંદ' નામે અભિષેક કર્યો. પછી તુંબુરુ, નારદ, ગાન્ધર્વ, વિદ્યાધર, સિદ્ધ, ચારણો આવ્યા અને હરિની કીર્તિ ગાઈ, જ્યારે અપ્સરાઓ આનંદથી નૃત્ય કરવા લાગી. દેવતા નેતાઓએ શ્રીકૃષ્ણની સ્તુતિ કરી અને ફૂલોની અદભુત વરસાવ કરી; ત્રણ લોકમાં પરમ આનંદ છવાઈ ગયો અને ગાયોએ દૂધની ધારા વહાવી. નદીઓ અને વૃક્ષોએ મધ વહાવ્યું, અનાજ અને ઔષધિ અવલોકન વગર ઉગ્યાં, અને પર્વતો પર રત્નો દેખાયા. કુરુ વંશના વંશજ, કૃષ્ણના અભિષેક સમયે, સર્વ જીવો—even cruel ones—એમનામાં વૈરભાવ દૂર થયો. પછી, ઈન્દ્રે ગોવિંદ, ગાય અને ગોપાળોના સ્વામી, શ્રીકૃષ્ણને અનુમતિ લઈને દેવતા અને અન્ય સાથે સ્વર્ગે પાછા ગયા. પછી શુકદેવે વર્ણન કર્યું કે, ભગવાનની પૂજા માટે, દિશા દિશામાં દુર્ગા, વિનાયક, વ્યાસ, વિશ્વક્ષેન, ગુરુ અને દેવતાઓને sprinkling વગેરે અર્પણથી પૂજવી જોઈએ. ચંદન, કંપુર, કુંકુમ, અગરુ અને સુગંધિત પાણીથી, મંત્રોચ્ચાર સાથે રોજ અભિષેક કરવું જોઈએ, જો શક્ય હોય. સ્વર્ણઘર્મન, મહાપુરુષ-વિદ્યા, પૌરુષ સૂક્ત અને સામન મંત્રો સાથે, રાજન, વિધિઓ કરવી. વસ્ત્ર, યજ્ઞોપવીત, આભૂષણ, પાન-માળાઓ, સુગંધિત લિપિથી, ભક્તે પ્રેમથી ભગવાનને શોભાવવું. પગ ધોવા, પાન માટે પાણી, સુગંધ, ફૂલો, અખંડ ચોખા, ધૂપ, દીપ, અને અર્પણ faithથી અર્પણ કરવું. ગોળ સાથે પાયસ, ઘી, તલ, ભજીયા, ચોખા, મીઠાઈ, દહીં, સૂપ વગેરે અર્પણ કરવું, જો ઉપલબ્ધ હોય. તેલ લગાવવું, મસાજ, કાંઈ, દાંત-સાફ, સ્નાન, ભોજન, પાન, ગીત, નૃત્ય વગેરે રોજ અને ઉત્સવ દિવસો પર કરવું. વિધિ મુજબ, પવિત્ર અગ્નિકુંડમાં, કમરપટ્ટી, ઈંધણ, altar સાથે અગ્નિ પ્રગટાવવી; કુશા પથારી, sprinkling, prescribed offerings, purification, અને અગ્નિ પાસે જઈ, offerings અર્પણ કરવી. ભગવાનને પિતાંગ વસ્ત્ર, ચારે હાથ, શંખ, ચક્ર, ગદા, કમલ, શાંતિમય, લોટસના filament જેવા વસ્ત્રમાં, મૌલિ, કંકણ, કમરપટ્ટી, ભવ્ય બાહુબંધી, શ્રીવત્સ ચિહ્ન, કૌસ્તુભ રત્ન અને વનમાલા સાથે ધ્યાન કરવું. ધ્યાન અને પૂજા પછી, લાકડાના offerings અને ઘીમાં ભેજેલા offerings અર્પણ કરવી; પિતૃ અને દેવ portion અર્પણ કર્યા પછી, ઘીમાં offerings immerse કરવી. પૂજા અને પ્રણામ પછી, attendantsને દાન આપવું; મૂળ મંત્ર ઉચ્ચારી, બ્રહ્મનું ધ્યાન કરવું અને નારાયણના તત્વને સ્મરણ કરવું. પાન માટે પાણી અને અશેષ અર્પણ કર્યા પછી, વિશ્વક્ષેન માટે તૈયાર કરવું; પછી સુગંધિત પાન, mouth-freshener વગેરે અર્પણ કરવું. આ રીતે, ઈન્દ્રના અહંકારનો નાશ થયો, શ્રીકૃષ્ણના ગોવિંદ રૂપે અભિષેક થયો, અને સમગ્ર બ્રહ્માંડ આનંદથી છલકાઈ ઉઠ્યું; ભગવાનની પૂજા અને ધ્યાન માટે વિશિષ્ટ વિધિઓ જણાવી, ભક્તોને શ્રદ્ધા અને પ્રેમથી ભગવાનની સેવા કરવાની today આપી.