શ્રીમદ્ભાગવતપુરાણમ્

કૃષ્ણ ભગવાનની કૃપા માટે, કાલિયાના પત્નીઓ વિનંતી કરે છે: “હે પ્રભુ, અમારે દયા દર્શાવો; કારણ કે સાપ પોતાનું જીવન ત્યજી રહ્યો છે. અમારો પતિ, જે અમારું જીવન છે, દુઃખી અને દયા પાત્ર છે—તે અમને પાછો મળે એવી કૃપા કરો.” તેઓ વધુ કહે છે: “હે સ્વામી, અમને શું કરવું તે આજ્ઞા આપો, જેથી અમે તમારી આજ્ઞા શ્રદ્ધાપૂર્વક અનુસરી શકીએ; જે શ્રદ્ધાથી કરે છે, તે બધા ભયમાંથી મુક્ત થાય છે.” શુકદેવજી કહે છે: કાલિયાના પત્નીઓએ ભગવાનની પ્રશંસા કરી, ત્યારે કૃષ્ણે પોતાના પગથી દબાયેલા, અચેત અને માથું ફૂટેલું કાલિયાને મુક્ત કર્યો. કાલિયા જાગ્યો, શ્વાસ પાછો મળ્યો, ધીમે ધીમે હરિને જોયો; કમજોર અને દુઃખી, શ્વાસ માટે સંઘર્ષ કરતા, તે કૃષ્ણને જોડેલા હાથથી બોલ્યો: “હે પ્રભુ, અમે જન્મથી દુષ્ટ છીએ, અંધકાર અને જૂના ક્રોધથી ઘેરાયેલા છીએ; આ સ્વભાવ છોડી શકાતો નથી, કેમ કે તે સર્વ જીવમાં રહેલું ખોટું મમત્વ છે. હે સર્જનહાર, આ બ્રહ્માંડ તમે જ રચ્યું છે, ગુણોની વહેંચણી કરી, વિવિધ સ્વભાવ, શક્તિ, રૂપ, બીજ અને વૃત્તિઓ તમારી તરફથી જ આવે છે. અને એમાં, હે પ્રભુ, અમે સાપો ક્રોધથી જન્મીએ છીએ; તમારી માયા, જે છોડી શકાતી નથી, તેને અમે કેવી રીતે ત્યજી શકીએ, જ્યારે અમે જ તેને કારણે મોહિત છીએ? તમે જ સર્વના કારણ છો, સર્વજ્ઞ, બ્રહ્માંડના સ્વામી; તમે દયા કરો કે દંડ આપો—અમારી સાથે જે યોગ્ય લાગે, તે કરો.” શુકદેવજી કહે છે: આ શબ્દો સાંભળીને, માનવ રૂપે વિહાર કરતા ભગવાને કહ્યું: “હે સાપ, હવે અહીં ન રહો; તરત જ સમુદ્રમાં જાઓ. આ નદી ગાય, માનવ, તેમજ તમારા પોતાના કુટુંબ, બાળકો અને પત્નીઓ માટે મુક્ત રહે.” કૃષ્ણે વધુ કહ્યું: “જે મનુષ્ય મારા આ ઉપદેશને યાદ કરશે અને પ્રાતઃ-સાંજ બંને સમયે પઠન કરશે, તેને તારા ભયથી ક્યારેય કષ્ટ નહીં થાય. જે અહીં, જ્યાં મેં વિહાર કર્યો, સ્નાન કરશે, દેવો અને અન્યને જળ અર્પણ કરશે, ઉપવાસ અને મારી પૂજા કરશે, મને સ્મરણ કરશે, તે સર્વ પાપથી મુક્ત થશે. તમે રામણક દ્વીપ છોડીને આ સરોવર refuged લીધું હતું, અને સુપર્ણ (ગરુડ) તેં તને મારી શક્યો નહોતો, કેમ કે તારા શરીરે મારા પગચિહ્ન છે.” શુકદેવજી કહે છે: આ રીતે, અદ્ભુત કાર્યો કરનાર કૃષ્ણના શબ્દો સાંભળીને, કાલિયાની પત્નીઓએ આનંદ અને શ્રદ્ધાપૂર્વક ભગવાનની પૂજા કરી. તેમણે દિવ્ય વસ્ત્રો, હાર, રત્ન, અભૂષણ, સુગંધિત લિપિ અને વિશાળ કમળમાળાથી ભગવાનનું સન્માન કર્યું. બ્રહ્માંડના સ્વામી, ગરુડ-ધ્વજવાળા કૃષ્ણ pleased થયા, ત્યારે તેમણે પરિક્રમા કરી અને નમસ્કાર અર્પણ કર્યા. ત્યારબાદ, કાલિયા પોતાના પત્ની, મિત્રો અને પુત્રો સાથે સમુદ્રના દ્વીપ તરફ ચાલ્યો; અને એ ક્ષણે, કૃષ્ણની કૃપાથી યમુના નદી ઝેરમુક્ત થઈ. કાલિયા પછી, એક રાજાએ ભગવાનની પૂજા ધૂપ, સુગંધ અને અન્ય અર્પણથી, બાર અક્ષરી મંત્ર દ્વારા કરી. સૂતજી કહે છે: ત્યાં, રાજાએ એક ગાય અને એક બળદને, જેમ કે નિરાધાર, પીડાતા જોયા; અને એક નીચ જાતિનો માણસ, હાથમાં ગદા લઈને, રાજાશ્રયને શરમજનક બનાવતો હતો. રાજાએ જોયું: બળદ, કમળના ડાંઠ જેવો સફેદ, ભયથી કાંપતો, એક પગ પર ઊભો, અને શૂદ્રના મારથી કમજોર થયો હતો. ગાય, જે પહેલાં ગરમ દૂધ આપતી, હવે દુઃખી, શૂદ્રના પગથી ઘાયલ, પોતાના વાછરડા થી વિભાજિત, આંખમાં આંસુ, દુબળી, અને ઘાસ માટે તરસતી હતી. રાજા પોતાના સુવર્ણ સજ્જિત રથ પર, ધ્વનિત અવાજ અને ધનુષ ઉંચું કરીને, તેમને પૂછ્યા: “કોણ છો તમે, જે મારા સશકત રાજ્યમાં, નિર્દોષને અયોગ્ય રીતે હાનિ કરે છે? તું રાજા જેવો દેખાય છે, પણ તારા કાર્યો એક અભિનયકાર જેવા છે, દ્વિજ નથી. તું, જે ગુપ્ત રીતે નિર્દોષ પર હુમલો કરે છે, હવે કૃષ્ણ અને ગાંડીવધારી દૂર ગયા છે, તારે મૃત્યુ પામવું યોગ્ય છે. અથવા, તું કમળના ડાંઠ જેવો સફેદ, પગ ઓછા કરીને ચાલે છે, શું તું ધર્મદેવતા છે, જે અમને દુઃખ આપે છે? કૌરવોના બળવાન હાથથી પૃથ્વી ગળે લગાડેલી હતી, ત્યારે અહીં જીવોમાં દુઃખ ક્યારેય નહોતું—માત્ર તારા કારણે. હે સુરભીની પુત્રી, દુઃખ ન કર; નીચ જાતિના ભયથી તું ભયભીત ન રહે; માતા, રડ ન કર, શુભ થાઓ. હું દુષ્ટનો દંડ કરનાર છું. જે રાજાના રાજ્યમાં સર્વ પ્રજા દુષ્ટ અને સજ્જન બંનેથી પીડાય છે, એ રાજા પોતાની કીર્તિ, આયુષ્ય, ધન અને માર્ગ ગુમાવે છે. રાજાનો શ્રેષ્ઠ ધર્મ એ છે—પીડિતને બચાવવો અને પીડકને દંડ આપવો. તેથી, હું આ જીવોના દુશ્મન, સૌથી દુષ્ટને મારી નાખીશ. હે સુરભીની પુત્રી, ચાર પગવાળી, તારા ત્રણ પગ કોણે કપ્યા? એવા લોકો, જે તારા જેવા છે, કૃષ્ણનું અનુસરણ કરતા રાજાઓના રાજ્યમાં ક્યારેય ન રહે. હે બળદ, શુભ થાઓ, કોણ છે નિર્દોષની આ અવસ્થાનો કારણ, પૃથાપુત્રોની કીર્તિને કલંકિત કરનાર? જે નિર્દોષને દુઃખ આપે છે અને સર્વત્ર ભય ફેલાવે છે, તેનું કલ્યાણ માત્ર ત્યારે થાય છે, જ્યારે દુષ્ટો દંડિત થાય છે. જે મનુષ્ય, નિર્દોષ હોવા છતાં, અવિરત પાપ કરે છે, હું એના હાથને સીધા પકડીશ—even જો તે મરણશીલ અને કંકણ પહેરનાર હોય. રાજાના ધર્મમાં શ્રેષ્ઠ એ છે—પોતાનો ધર્મ પાળવો, અન્યને શાસ્ત્ર પ્રમાણે શાસન કરવું, અને કષ્ટમાં પણ માર્ગથી ન વિખૂટવું.” ધર્મદેવતા બોલ્યા: “પાંડુપુત્ર, તારી વાણી પીડિતને રક્ષાપૂર્વક યોગ્ય છે, જેમના માટે કૃષ્ણ દૂત અને નેતા બન્યા—તેમના ગુણો કારણે. અમારે દુઃખના બીજ નથી, હે શ્રેષ્ઠ મનુષ્ય; અમે વાણીના વિભાજનથી મોહિત છીએ, અને એ વ્યક્તિને ઓળખી શકતા નથી. કેટલાક, તર્કથી કપડાં પહેરી, આત્માને આત્મા માને છે; કેટલાક તેને ભાગ્ય, કેટલાક કર્મ, અને કેટલાક પ્રકૃતિને સ્વામી માને છે. કેટલાક માટે, પરિણામ એ છે કે તે અગમ્ય અને વર્ણનાતીત છે; હે રાજા, તું તારા વિવેકથી વિચાર કર.” સૂતજી કહે છે: ધર્મદેવતાની વાત સાંભળીને, રાજાએ, મન એકાગ્ર કરીને, દુઃખ વ્યક્ત કરતાં, એને ઉત્તર આપ્યો: “તમે ધર્મની વાત કરો છો, અને તમે ધર્મ છો, બળદ રૂપે; જ્યાં અધર્મ થાય છે, ત્યાં જાણનાર પણ ભાગીદાર બને છે. અથવા, ખરેખર, દિવ્ય માયાનો માર્ગ મન અને વાણીથી અપ્રાપ્ય છે—આ નિશ્ચિત છે.