అగ్నిపురాణమ్

యవాష్టకైరఙ్గులం స్యాచ్చతుర్వింశాఙ్గులః కరః। చతురఙ్గులసంయుక్తః స హస్తః పద్మహస్తకః

ఎనిమిది యవాలు ఒక అంగుళం అవుతుంది; ఇరవై నాలుగు అంగుళాలు ఒక చేయి అవుతుంది; నాలుగు అంగుళాలు కలిపిన చేయి పద్మహస్తం అని పిలవబడుతుంది.

భగవానువాచ పూర్వ్వమాసీత్ మహద్భూతం సర్వ్వభూతభయఙ్కరమ్। తద్దేవైర్న్నిహితం భూమౌ స వాస్తుపురుషః స్మృతః

భగవంతుడు ఇలా అన్నాడు: ఒకప్పుడు ఒక గొప్ప భయంకరమైన జీవి ఉండేది. అది అన్ని ప్రాణులకు భయం కలిగించేది. ఆ జీవిని దేవతలు భూమిలో బందించారు. ఆ జీవిని 'వాస్తుపురుషుడు' అని పిలుస్తారు.

చతుః షష్టిపదే క్షేత్రే ఈశం కోణార్ద్ధసంస్థితమ్। ఘృతాక్షతైస్తర్ప్పయేత్తం పర్జ్జన్యం పదగం తతః

అరవై నాలుగు భాగాలుగా విభజించిన స్థలంలో, ప్రతి మూలలోని అర్ధభాగంలో ఆ ప్రభువు స్థాపించబడ్డాడు. అక్కడ నెయ్యి, అక్షతాలతో హవనం చేయాలి. తరువాత పక్క భాగంలో పర్జన్యునికి కూడా నివేదించాలి.

ఉత్పలాద్భిర్జయన్తఞ్చ ద్విపదస్థం పతాకయా। మహేన్ద్రఞ్చైకకోష్ఠస్థం సర్వ్వరక్తైః పదే రవిమ్

కమలంపై, రెండు అడుగుల భాగంలో ఉన్న జయంతునికి పతాకంతో నివేదించాలి. ఒక్క భాగంలో మహేంద్రునికి, ప్రతి భాగంలో ఎర్ర పదార్థాలతో సూర్యునికి నివేదించాలి.

వితానేనార్ద్ధపదగం సత్యం పదే భృశం ఘృతైః। వ్యోమ శాకునమాంసేన కోణార్ద్ధపదసంస్థితమ్

వితానునికి అర్ధభాగంలో, సత్యునికి పూర్తి భాగంలో ఎక్కువ నెయ్యితో నివేదించాలి. మూల అర్ధభాగంలో ఉన్న వ్యోమునికి పక్షి మాంసంతో నివేదించాలి.

స్రుచా చార్ద్ధపదే వహ్ని పూషణం లాజయైకతః। స్వర్ణేన వితథం ద్విష్ఠం మంథనేన గృహక్షతమ్

వహ్నికి అర్ధభాగంలో స్రుచుతో నివేదించాలి. పూషణునికి ఒక భాగంలో లాజాలతో, రెండవ భాగంలో విథథునికి బంగారంతో, గృహక్షతునికి మంతన కఱ్రలతో నివేదించాలి.

మాంసౌదనేన ధర్మ్మేశమేకైకస్మిన్ స్థితం ద్వయమ్। గన్ధర్వం ద్విపదం గన్ధైర్భృశం శాకునజిహ్వయా

ధర్మేశునికి మాంసంతో అన్నం రెండింటిలో నివేదించాలి. గంధర్వునికి రెండు అడుగుల భాగంలో పరిమళ పదార్థాలతో, ముఖ్యంగా పక్షి నాలికతో నివేదించాలి.

ఏకస్థమర్ధసంస్థఞ్చ మృగం నీలపటైస్తథా। పితౄన్ కృశరయార్ద్ధస్థం దన్తకాష్ఠైః పదస్థితమ్

ఒక భాగంలో, అర్ధభాగంలో ఉన్న మృగానికి నీలి వస్త్రాలతో నివేదించాలి. పితృదేవతలకు అర్ధభాగంలో పలుచని అన్నంతో, పూర్తి భాగంలో దంత కఱ్రలతో నివేదించాలి.

దౌవారికం ద్విసంస్థఞ్చ సుగ్రీవం యావకేన తు। పుష్పదన్తం కుశస్తమ్బైః పద్మైర్వ్వరుణమేకతః

ద్వారపాలకునికి రెండు భాగాల్లో, సుగ్రీవునికి యవలతో నివేదించాలి. పుష్పదంతునికి కుశ త్రింజలతో, వరుణునికి ఒక భాగంలో పద్మాలతో నివేదించాలి.

అసురం సురయా ద్విష్ఠం పదే శేషం ఘృతామ్భసా। యవైః పాపం పదార్ద్ధస్థం రోగమధ్యే చ మణ్డకైః

అసురునికి రెండవ భాగంలో సురాతో నివేదించాలి. శేషునికి భాగంలో నెయ్యి, నీటితో నివేదించాలి. పాపునికి అర్ధభాగంలో యవలతో, వ్యాధికి మధ్యలో మండకాలతో నివేదించాలి.

నాగపుష్పైః పదే నాగం ముఖ్యం భక్ష్యైర్హి సంస్థితమ్। ముద్గోదనేన భల్లాటం పదే సోమం పదే తథా

నాగునికి భాగంలో నాగపువ్వులతో నివేదించాలి. భక్ష్యునికి ముఖ్యంగా భోజనంతో, భల్లాటునికి ముద్గ అన్నంతో, సోమునికి కూడా భాగంలో నివేదించాలి.

మధునా పాయసేనాథ శాలూకేన ఋషిం ద్వయే। పదే దితిం లోపికాభిరర్ద్ధే దితిమథాపరమ్

ఋషికి రెండు భాగాల్లో తేనె, పాయసం, శాలూకంతో నివేదించాలి. దితికి ఒక అర్ధభాగంలో నువ్వుల పిండులతో, మరొక అర్ధభాగంలో కూడా దితికే నివేదించాలి.

పూరికాభిస్తతఞ్చాపమీశాధః పయసా పదే। తతోధశ్చాపవత్సన్తు దధ్నా చైకపదే స్థితమ్

ఈశుని కింద భాగంలో పూరికలతో ఆపునికి, ఆ భాగంలో పాలతో నివేదించాలి. దాని కింద కూడా ఆపునికే పెరుగు ఒక భాగంలో నివేదించాలి.

లడ్ఙుకైశ్చ మరీచిన్తు పూర్వకోష్ఠచతష్టయే । సవిత్రే రక్తపుష్పాణి బ్రహ్మాధః కోణకోష్ఠకే

మరీచికి తలిపిండులతో, తూర్పు నాలుగు భాగాల్లో నివేదించాలి. సవిత్రునికి ఎర్ర పువ్వులతో, బ్రహ్మ కింద మూల భాగంలో నివేదించాలి.

తదధః కోష్ఠకే దద్యాత్ సావిత్ర్యై చ కుశోదకమ్। వివస్వతేఽరుణం దద్యాచ్చన్దనఞ్చతురఙ్ఘ్నిషు

ఆ భాగం కింద, compartmentsలో సావిత్రికి కుశతో నీరు నివేదించాలి. వివస్వత్కు, అరుణునికి, నాలుగు పాదాల భాగాల్లో చందనంతో నివేదించాలి.

రక్షోధః కోణకోష్ఠే తు ఇన్ద్రాయాన్నం నిశాన్వితమ్। ఇన్ద్రజయాయ తస్యాధో ఘృతాన్నం కోణకోష్ఠకే

రాక్షసుని కింద మూల భాగంలో, రాత్రిపూట ఇంద్రునికి అన్నం నివేదించాలి. దాని కింద, మూల భాగంలో, ఇంద్రజయునికి నెయ్యిలో వండిన అన్నం నివేదించాలి.

చతుష్పదేషు దాతవ్యమిన్ద్రాయ గుడపాయసమ్। వాయ్వధః కోణదేశే తు రుద్రాయ పక్కమాంసకమ్

నాలుగు పాదాల భాగాల్లో ఇంద్రునికి బెల్లం పాయసం నివేదించాలి. వాయువు కింద మూలలో రుద్రునికి వండిన మాంసం నివేదించాలి.

తదధః కోణకోష్ఠే తు యక్షాయార్ద్ధం ఫలన్తథా। మహీధరాయ మాంసాన్నం మాషఞ్చ చతురఙ్ఘ్రిషు

ఆ భాగం కింద మూల భాగంలో యక్షునికి అర ఫలం నివేదించాలి. మహీధరునికి నాలుగు పాదాల భాగాల్లో మాంసం, మినుము నివేదించాలి.

మధ్యే చతుష్పదే స్థాప్యా బ్రహ్మణే తిలతణ్డులాః। చరకీం మాషసర్ప్పిర్భ్యాం స్కన్దం కృశరయాసృజా

నాలుగు పాదాల మధ్యలో బ్రహ్మకు నువ్వులు, బియ్యం నివేదించాలి. అదే చోట స్కందునికి మినుము, నెయ్యి, పలుచని అన్న పాయసం నివేదించాలి.

రక్తపత్రైర్విదారీఞ్చ కన్దర్పఞ్చ పలోదనైః। పూతన ాంపలపిత్తాభ్యాం మాంసాసృగ్భ్యాఞ్చ జమ్భకమ్

ఎర్రని ఆకులతో, విదారి, కందర్ప, పలోదనాలతో పాటు, పూతనకు ఆంపల పిత్తం, మాంసం, రక్తం జంభకునికి సమర్పించాలి.

పిత్తాసృగస్థిభిః పాపం పిలిపిఞ్చం స్రజాసృజా। ఈశాద్యాన్ రక్తమాంసేన అభావాదక్షతైర్యజేత్

పిత్తం, రక్తం, ఎముకలతో పాపమైన పిలిపించకు పూలమాలలు, రక్తంతో బలి ఇవ్వాలి. ఈశాది ఇతరులకు రక్తం, మాంసంతో, లేకపోతే పూర్ణంగా ఉన్న వస్తువులతో పూజ చేయాలి.

రక్షోమాతృగణేభ్యశ్చ పిశాచాదిభ్య ఏవ చ। పితృభ్యః క్షేత్రపాలేభ్యో బలీన్ దద్యాత్ ప్రకామతః

రాక్షసమాతృగణాలకు, పిశాచాదులకు, పితృదేవతలకు, క్షేత్రపాలకులకు కావలసిన బలులు ఇష్టానుసారం సమర్పించాలి.

అహుత్వైతానసన్తప్య ప్రాసాదాదీన్న కారయేత్। బ్రహ్మస్థానే హరిం లక్ష్మీం గణం పశ్చాత్ సమర్చ్చయేత్

ఈ బలులు సమర్పించకుండా, వేడి చేయకుండా ప్రాసాదాది నిర్మాణాలు చేయకూడదు. బ్రహ్మ స్థలంలో హరిదేవుడు, లక్ష్మీదేవి, గణాన్ని తరువాత పూజించాలి.

మహీశ్వరం వాస్తుమయం వర్ద్ధన్యా సహితం ఘటమ్। బ్రహ్మాణం మధ్యతః కుమ్భే బ్రహ్మాదీంస్ఛ దిగీశ్వరాన్

వాస్తుదేవుడైన మహేశ్వరుని, వర్ధనితో పాటు ఘటాన్ని, మధ్యలో బ్రహ్మను, అలాగే బ్రహ్మాదులను, దిక్పాలకులను పూజించాలి.

దద్యాత్ పూర్ణాహుతి పశ్చాత్ స్వస్తి వాచ్య ప్రణమ్య చ। ప్రగృహ్య కర్కరీం సమ్యక్ మణ్డలన్తు ప్రదక్షిణమ్

పూర్ణాహుతి సమర్పించిన తరువాత, మంగళవాక్యాలు పలికి, నమస్కరించి, కర్కరీని సరిగ్గా పట్టుకుని మండలాన్ని ప్రదక్షిణగా తిరగాలి.

సూత్రమార్గేణ హే బ్రహ్మాంస్తోయధారాఞ్చ భ్రామయేత్। పూర్వ్వవక్తేన మార్గేణ సప్త వీజాని వాపయేత్

సూత్ర మార్గంలో, బ్రహ్మన్, నీటి ధారలు పారించాలి. ముందుగా చెప్పిన మార్గంలో ఏడు విత్తనాలు చల్లాలి.

ప్రారమ్భం తేన మార్గేణ తస్య ఖాతస్య కారయేత్। తతో గర్త్తం ఖనేన్మధ్యే హస్తమాత్రం ప్రమాణతః

ఆ మార్గంలో ప్రారంభించి, అక్కడ త్రవ్వకూడినది. తరువాత మధ్యలో చేతి పరిమాణంలో గోతిని త్రవ్వాలి.

చతురఙ్గలకం చాధశ్చోపలిప్యార్చ్చయేత్తతః। ధ్యాత్వా చతుర్భుజం విష్ణుమర్ఘ్యం దద్యాత్తు కుమ్భతః

కింద నాలుగు అంగుళాల స్థలాన్ని మట్టితో పూసి, అక్కడ పూజ చేయాలి. నాలుగు చేతుల విష్ణువును ధ్యానించి, ఘటంలో నుంచి అర్ఘ్యం సమర్పించాలి.

కర్కర్యా పూరయేత్ శ్వభ్రం శుక్లపుష్పాణి చ న్యసేత్। దక్షిణావర్త్తకం శ్రేష్ఠం బీజైర్మృద్భిశ్చ పూరయేత్

కర్కరీతో గోతిని నింపి, తెల్ల పువ్వులు ఉంచాలి. ఉత్తమమైన దక్షిణవర్తన గోతిని విత్తనాలు, మట్టితో నింపాలి.