అగ్నిపురాణమ్

మణ్డలాని చ బాస్తుశ్చ మన్త్రాణి వివిధాని చ । ప్రతిసర్గశ్చానుగీతో బ్రహ్మాణ్డపరిమణ్డలం ।। ౩౮౩.

వివిధ మండలాలు, వాస్తు నియమాలు, అనేక రకాల మంత్రాలు, ప్రాకృతిక సృష్టి, బ్రహ్మాండ పరిమాణం కూడా వివరించబడ్డాయి.

గీతో భువనకోషశ్చ ద్వీపవర్షాదినిమ్నగాః । గయాగఙ్గాప్రయాగాది-తీర్థమాహాత్మ్యమీరితం ।। ౩౮౩.

లోకాల నిర్మాణం, ద్వీపాలు, ఖండాలు, నదులు, గయ, గంగా, ప్రయాగ వంటి పవిత్ర క్షేత్రాల మహిమ కూడా వివరించబడింది.

జ్యోతిశ్చక్రం జ్యోతిషాది గీతో యుద్ధజయార్ణవః । మన్వన్తరాదయో గీతాః ధర్మా వర్ణాదికస్య చ ।। ౩౮౩.

జ్యోతిష్ చక్రం, జ్యోతిష శాస్త్రం, యుద్ధ విజయం, మన్వంతరాలు, వర్ణాది ధర్మాలు అన్నీ వివరించబడ్డాయి.

అశౌచం ద్రవ్యశుద్ధిశ్చ ప్రాయశ్చిత్తం ప్రదర్శితం । రాజధర్మ్మా దానధర్మా వ్రతాని వివిధాని చ ।। ౩౮౩.

అశౌచం, ద్రవ్య శుద్ధి, ప్రాయశ్చిత్తాలు, రాజధర్మాలు, దానధర్మాలు, వివిధ వ్రతాలు కూడా వివరించబడ్డాయి.

వ్యవహారాః శాన్తయశ్చ ఋగ్వేదాదివిధానకం । సూర్యవంశః సోమవంశో ధనుర్వేదశ్చ వైద్యకం ।। ౩౮౩.

వ్యవహారాలు, శాంతికర్మలు, ఋగ్వేదాది నియమాలు, సూర్యవంశం, సోమవంశం, ధనుర్వేదం, వైద్యశాస్త్రం కూడా చెప్పబడ్డాయి.

గాన్ధర్వ్వవేదోఽర్థశాస్త్రం మీమాంసా న్యాయవిస్తరః । పురాణసంఖ్యామాహాత్మ్యం ఛన్దో వ్యాకరణం స్మృతం ।। ౩౮౩.

గాంధర్వవేదం, అర్థశాస్త్రం, మీమాంస, న్యాయ శాస్త్ర విస్తారం, పురాణాల సంఖ్య, మహిమ, ఛందస్సు, వ్యాకరణం కూడా చెప్పబడ్డాయి.

అహఙ్కారో నిఘణ్టుశ్చ శిక్షా కల్ప ఇహోదితః । స్మృతః నైమిత్తికః ప్రాకృతికో లయ ఆత్యన్తికః ।। ౩౮౩.

అహంకారం, నిఘంటువు, శిక్ష, కల్పం ఇక్కడ బోధించబడ్డాయి. నైమిత్తిక, ప్రాకృతిక, ఆత్యంతిక లయాలు కూడా చెప్పబడ్డాయి.

వేదాన్తం బ్రహ్మవిజ్ఞానం యోగీ హ్యష్టాఙ్గ ఈరితః । స్తోత్రం పురాణమాహాత్మ్యం విద్యా హ్యష్టాదశ స్మృతాః ।। ౩౮౩.

వేదాంతం, బ్రహ్మ జ్ఞానం, అష్టాంగయోగం వివరించబడ్డాయి. స్తోత్రాలు, పురాణ మహిమ, పదహారు విద్యలు కూడా చెప్పబడ్డాయి.

ఋగ్వేదాద్యాః పరా హ్యత్ర పరావిద్యాక్షరం పరం । సప్రపఞ్చం నిష్ప్రపఞ్చం బ్రహ్మణో రూపమీరితం ।। ౩౮౩.

ఇక్కడ ఋగ్వేదాది వేదాలు, పరమ విద్య, పరమాక్షరం, సప్రపంచ, నిష్ప్రపంచ బ్రహ్మ స్వరూపాలు వివరించబడ్డాయి.

ఇదం పఞ్చదశసాహస్రం శతకోటిప్రవిస్తరం । దేవలోకే దైవతైశ్చ పురణం పఠ్యతే సదా ।। ౩౮౩.

ఈ పురాణం పదిహేను వేల శ్లోకాలతో, వంద కోట్ల విస్తారంతో, దేవలోకంలో దేవతలు ఎప్పుడూ పఠిస్తారు.

లోకానాం హితకామేన సంక్షిప్యోద్గీతమగ్నినా । సర్వం బ్రహ్మేతి జానీధ్వం మునయః శోనకాదయః ।। ౩౮౩.

లోకాల మేలుకోసం అగ్ని దీన్ని సంక్షిప్తంగా పాడాడు. శౌనకుడు మొదలైన మునులారా, ఇది అంతా బ్రహ్మమే అని తెలుసుకోండి.

శ్రృణుయాచ్ఛ్రావయేద్వాపి యః పఠేత్పాఠయేదపి । లిఖేల్లేఖాపయేద్వాపి పూజయేత్కీర్త్తయేదపి ।। ౩౮౩.

ఎవరైనా దీన్ని వినితే, వింటించితే, పఠిస్తే, పఠింపజేస్తే, వ్రాసినా, వ్రాయించినా, పూజించినా, కీర్తించినా—

పురాణపాఠకఞ్చైవ పూజయేత్ ప్రయతో నృపః । గోభూహిరణ్యదానాద్యైర్వస్త్రాలఙ్కారతర్పణైః ।। ౩౮౩.

రాజు భక్తితో పురాణ పఠకుడిని గో, భూమి, బంగారం, వస్త్రాలు, అలంకారాలు, తర్పణాలతో సత్కరించాలి.

తం సంపూజ్య లభేచ్చైవ పురాణశ్రవణాత్ ఫలం । పురాణాన్తే చ వై కుర్య్యాదవశ్యం ద్విజభోజనం ।। ౩౮౩.

అలా సత్కరించినవాడు పురాణ శ్రవణ ఫలం పొందుతాడు. పురాణం పూర్తయ్యాక తప్పక ద్విజులకు భోజనం పెట్టాలి.

నిర్మ్మలః ప్రాప్తసర్వ్వార్థః సకులః స్వర్గమాప్నుయాత్ । శరయన్త్రం పుస్తకాయ సూత్రం వై పత్రసఞ్చయం ।। ౩౮౩.

అతడు నిర్మలుడై, అన్ని ఫలితాలు పొందినవాడై, తన కుటుంబంతో కలసి స్వర్గాన్ని చేరుతాడు. పుస్తకానికి సంచి, దారం, లేదా ఆకుల గడ్డను—

పట్టికాబన్ధవస్త్రాది దద్యాద్ యః స్వర్గమాప్నుయాత్ । యో దద్యాద్బ్రహ్మ్లోకీ స్యాత్ పుస్తకం యస్య వై గృహే ।। ౩౮౩.

పట్టికా బంధం, వస్త్రం ఇస్తే స్వర్గాన్ని పొందుతాడు. పుస్తకం ఇస్తే బ్రహ్మలోకాన్ని పొందుతాడు. ఎవరి ఇంట్లో పుస్తకం ఉంటే—

తస్యోత్పాతభయం నాస్తి భుక్తిముక్తిమవాప్నుయాత్ । యూయం స్మరత చాగ్నేయం పురాణం రూపమైశ్వరం ౩౮౩.

వారికి ఉపద్రవ భయం ఉండదు; భోగమూ మోక్షమూ పొందుతారు. మీరు అందరూ అగ్నిపురాణం యొక్క దైవ స్వరూపాన్ని జ్ఞాపకం చేసుకోండి.