అగ్నిపురాణమ్

కిం తీర్యైర్గోప్రదానైర్వా కిం యజ్ఞైః కిముపోషితైః । ఆగ్నేయం యే హి శ్రృణ్వన్తి అహన్యహని మానవాః ।। ౩౮౩.

నదులు దాటి, గోవులను దానం చేసి, యజ్ఞాలు చేసి, ఉపవాసాలు చేసి ఏమి లాభం? ప్రతిరోజూ అగ్నేయ పురాణాన్ని వినేవారికి—

యో దదాతి తిలప్రస్థం సువర్ణస్య చ మాషకం । శ్రృణేతి శ్లోకమేకఞ్చ ఆగ్నేయస్య తదాప్నుయాత్ ।। ౩౮౩.

ఎవరు ఒక ప్రస్థం నువ్వులు, ఒక మాషకము బంగారం దానం చేసి, అగ్నేయ పురాణంలో ఒక్క శ్లోకాన్ని అయినా వినితే, వారు దాని ఫలితాన్ని పొందుతారు.

అధ్యాయపఠనఞ్చాస్య గోప్రదానాద్ విశిష్యతే । అహోరాత్రకృతం పాపం శ్రోతుమిచ్ఛోః ప్రణశ్యతి ।। ౩౮౩.

దాని అధ్యాయాలను చదవడం, గోవు దానం కంటే గొప్పది. వినాలని ఆశించే వారికి, ఒక రోజు రాత్రిలో చేసిన పాపం నశిస్తుంది.

కపిలానాం శతే దత్తే యద్ భవేజ్జ్యేష్ఠపుష్కరే । తదాగ్నేయం పురాణం హి పఠిత్వా ఫలమాప్నుయాత్ ।। ౩౮౩.

ప్రధానమైన పుష్కరంలో నూరుకాపిల గోవులను దానం చేసిన ఫలితం ఎంత ఉంటుందో, అగ్నిపురాణాన్ని పఠించినవారికి కూడా అదే ఫలితం లభిస్తుంది.

ప్రవృత్తఞ్చ నివృత్తఞ్చ ధర్మం విద్యాద్వయాత్మకం । ఆగ్నేయస్య పురాణస్య శాస్త్రస్యాస్య సమం న హి ।। ౩౮౩.

ధర్మం అనేది చేయవలసిన పనులు, చేయకూడని పనులుగా రెండు విధాలుగా ఉంటుంది. అగ్నిపురాణానికి సమానమైన గ్రంథం మరొకటి లేదు.

పఠన్నాగ్నేయకం నిత్యం శ్రృణ్వన్ వాపి పురాణకం । భక్తో వశిష్ఠ మనుజః సర్వపాపైః ప్రముచ్యతే ।। ౩౮౩.

వశిష్ఠ మహర్షీ, అగ్నిపురాణాన్ని ప్రతిరోజూ పఠించేవాడు లేదా వినేవాడు, భక్తితో ఉన్న మనిషి అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.

నోపసర్గా న చానర్థా న చౌరారిభయం గృహే । తస్మిన్ స్యాద్ యత్ర చాగ్నేయపురాణస్య హి పుస్తకం ।। ౩౮౩.

ఎక్కడ అగ్నిపురాణ పుస్తకం ఉంటుందో ఆ ఇంట్లో అపాయాలు, అనర్థాలు, దొంగలు లేదా శత్రువుల భయం ఉండదు.

న గర్భహారిణీ భీతిర్న చ బాలగ్రహా గృహే । యత్రాగ్నేయం పురాణం స్యాన్న పిశాచాదికం భయం ।। ౩౮౩.

అగ్నిపురాణం ఉన్న ఇంట్లో గర్భస్రావ భయం, పిల్లలకు హాని, పిశాచాది భయాలు ఏమి ఉండవు.

శ్రృణ్వన్ విప్రో వేదవిత్ స్యాత్ క్షత్రియః పృథివీపతిః । ఋద్ధిం ప్రాప్నోతి వైశ్యశ్చ శూద్రశ్చారోగ్యమృచ్ఛతి ।। ౩౮౩.

దీనిని వినేవాడైన బ్రాహ్మణుడు వేదాలను తెలిసినవాడవుతాడు, క్షత్రియుడు భూమిపై రాజు అవుతాడు, వైశ్యుడు ఐశ్వర్యాన్ని పొందుతాడు, శూద్రుడు ఆరోగ్యాన్ని పొందుతాడు.

యః పఠేత్ శ్రృణుయాన్నిత్యం సమదృగ్విష్ణుమానసః । బ్రహ్మాగ్నేయం పురాణం సత్తత్ర నశ్యన్త్యుపద్రవాః ।। ౩౮౩.

విష్ణువు మీద భక్తితో, సమచిత్తంతో, ప్రతిరోజూ అగ్నిపురాణాన్ని పఠించేవాడు లేదా వినేవాడి వద్ద అన్ని కష్టాలు నశించిపోతాయి.

దివ్యాన్తరీక్షభౌమాద్యా దుఃస్వప్నాద్యభిచారకాః । యచ్చాన్యద్దురితం కిఞ్చిత్తత్సర్వ్వం హన్తి కేశవః ।। ౩౮౩.

దేవతల, ఆకాశ, భూమి సంబంధమైన దుష్పరిణామాలు, చెడు కలలు, మంత్రాలు, ఇంకా ఇతర కష్టాలు అన్నీ కేశవుడు తొలగిస్తాడు.

పఠతః శ్రృణ్వతః పుంసః పుస్తకం యజతో మహత్ । ఆగ్నేయం శ్రీపురాణం హి హేమన్తే యః శ్రృణోతి వై ।। ౩౮౩.

హేమంత ఋతువులో అగ్నిపురాణాన్ని పఠించేవాడు, వినేవాడు లేదా పూజించేవాడికి మహాయజ్ఞం చేసిన ఫలితం లభిస్తుంది.

ప్రపూజ్య గన్ధపుష్పాద్యైరగ్నిష్టోమఫలం లభేత్ । శిశిరే పుణ్డరీకస్య వసన్తే చాశ్వమేధజమ్ ।। ౩౮౩.

సుగంధద్రవ్యాలు, పుష్పాలతో పూజిస్తే, శిశిరంలో పుండరీక యజ్ఞ ఫలం, వసంతంలో అశ్వమేధ యజ్ఞ ఫలం, చలికాలంలో అగ్నిష్టోమ ఫలం లభిస్తుంది.

గ్రీష్మే తు వాజపేయస్య రాజసూయస్య వర్షతి । గోసహస్రస్య శరది ఫలం తత్పఠతో హ్యృతౌ ।। ౩౮౩.

వేసవిలో వాజపేయ యజ్ఞ ఫలం, వర్షాకాలంలో రాజసూయ యజ్ఞ ఫలం, శరదృతువులో వెయ్యి గోవులను దానం చేసిన ఫలం, కాలానుసారం పఠించినవారికి లభిస్తుంది.

ఆగ్నేయం హి పురాణం యో భక్తాగ్రే పఠతే హరేః । సోఽర్చ్చయేచ్చ వసిష్ఠేహ జ్ఞానయజ్ఞేన కేశవమ్ ।। ౩౮౩.

హరివద్దు భక్తితో అగ్నిపురాణాన్ని పఠించేవాడు, ఇక్కడ వశిష్ఠుని పూజించి, జ్ఞానయజ్ఞంగా కేశవునికి అర్పిస్తాడు.

యస్యాగ్నేయపురాణస్య పుస్తకం తస్య వై జయః । లిఖితం పూజితం గేహే భుక్తిర్ముక్తిః కరేఽస్తి హి ।। ౩౮౩.

అగ్నిపురాణ పుస్తకం ఇంట్లో వ్రాసి, పూజించినవారికి విజయమే. వారికి భోగం, మోక్షం రెండూ చేతిలో ఉంటాయి.

ఇతి కాలాగ్నిరూపేణ గీతం మే హరిణా పురా । ఆగ్నేయం హి పురాణం వై బ్రహ్మవిద్యాద్వయాస్పదమ్ ౩౮౩.

కాలాగ్ని స్వరూపంగా హరి నన్ను పూర్వం ఈ అగ్నిపురాణాన్ని పాడాడు. ఇది బ్రహ్మజ్ఞానం యొక్క రెండు రూపాలకు నిలయంగా ఉంది.

వసిష్ఠ ఉవాచ వ్యాసాగ్నేయపురాణం తే రూపం విద్యాద్వయాత్మకం । కథితం బ్రహ్మణో విష్ణోరగ్నినా కథితం యథా ।। ౩౮౩.

వశిష్ఠుడు చెప్పాడు: వ్యాసుడు రచించిన అగ్నిపురాణం రెండు విధాలుగా ఉంది. బ్రహ్మ, విష్ణువు చెప్పినదాన్ని అగ్ని వివరించాడు.

సార్ద్ధం దేవైశ్చ భునిభిర్మహ్యం సర్వ్వార్థదర్శకం । పురాణమగ్నినా గీతమాగ్నేయం బ్రహ్మసమిమతం ।। ౩౮౩.

దేవతలు, ఋషులతో కలిసి అగ్ని నాకు ఈ అగ్నిపురాణాన్ని పాడాడు. ఇది అన్ని అర్థాలను తెలిపేది, జ్ఞానులు దీనిని బ్రహ్మతో సమానంగా భావిస్తారు.

యః పఠేచ్ఛృణుయాద్వ్యాస లిఖేద్వా లేఖయేదపి । శ్రావయేత్పాఠయేద్వాపి పూజయేద్ధారయేదపి ।। ౩౮౩.

ఎవడు దీనిని పఠించినా, వినినా, వ్రాసినా, వ్రాయించినా, చదివించినా, బోధించినా, పూజించినా, నిలిపి ఉంచినా—

సర్వ్వపాపవినిర్ముక్తః ప్రాప్తకామో దివం వ్రజేత్ । లేఖయిత్వా పురాణం యో దద్యాద్విప్రేభ్య ఉత్తమం ।। ౩౮౩.

అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొంది, కోరికలు నెరవేరి, స్వర్గానికి చేరుతాడు. అగ్నిపురాణాన్ని వ్రాసి ఉత్తమ బ్రాహ్మణులకు దానం చేసినవాడు కూడా అదే ఫలితాన్ని పొందుతాడు.

స బ్రహ్మలోకమాప్నోతి కులానాం శతముద్ధరేత్ । ఏకం శ్లోకం పఠేద్యస్తు పాపపఙ్కాద్విముచ్యతే ।। ౩౮౩.

బ్రహ్మలోకాన్ని పొందుతాడు, తన వంశానికి వంద తరాలను పైకి లేపుతాడు. ఒక్క శ్లోకాన్ని చదివినవాడు కూడా పాపాల కుగ్రహం నుంచి విముక్తి పొందుతాడు.

తస్మాద్వ్యాస సదా శ్రావ్యం శిష్యభ్యః సర్వదర్శనం । శుకాద్యైర్మునిభిః సార్ద్ధం శ్రోతుకామైః పురాణకం ।। ౩౮౩.

కాబట్టి, వ్యాస మహర్షీ, ఈ పురాణాన్ని శిష్యులకు ఎప్పుడూ వినిపించాలి. శుకుడు మొదలైన మునులు కూడా వినాలని ఆశించి దీనిని వినాలి.

ఆగ్నేయం పఠితం ధ్యాతం శుభం స్యాద్ భుక్తిముక్తిదం । అగ్నయే తు నమస్తస్మై యేన గీతం పురాణకం ।। ౩౮౩.

ఆగ్నేయ పురాణాన్ని పఠించి, ధ్యానం చేస్తే అది శుభదాయకంగా మారి, భోగమూ మోక్షమూ ఇస్తుంది. ఈ పురాణాన్ని గానం చేసిన అగ్నిదేవునికి నమస్కారం.

వ్యాస ఉవాచ వసిష్ఠేన పురా గీతం సూతైతత్తే మయోదితం । పరావిద్యాఽపరావిద్యాస్వరూపం పరమం పదమ్ ।। ౩౮౩.

వ్యాసుడు చెప్పాడు: వసిష్ఠుడు పూర్వం పాడినదాన్ని నేను నీకు వివరించాను సూతా. ఇది పరావిద్య, అపరావిద్య స్వరూపాన్ని, పరమ పదాన్ని తెలియజేస్తుంది.

ఆగ్నయం దుర్లభం రూపం ప్రాప్యతే భాగ్యసంయుతైః । ధ్యాయన్తో బ్రహ్మ చాగ్నేయం పురాణం హరిమాగతాః ।। ౩౮౩.

ఆగ్నేయ పురాణం లభించటం చాలా అరుదు; అదృష్టవంతులకు మాత్రమే దొరుకుతుంది. బ్రహ్మను, ఆగ్నేయ పురాణాన్ని ధ్యానం చేస్తూ మునులు హరిదేవుని చేరుకున్నారు.

విద్యార్థినస్తథా విద్యాం రాజ్యం రాజ్యార్థినో గతాః । అపుత్రాః పుత్రిణః సన్తి నాశ్రయా ఆశ్రయం గతాః ।। ౩౮౩.

విద్య కోరినవారు విద్యను పొందారు, రాజ్యం కోరినవారు రాజ్యాన్ని పొందారు. పిల్లలు లేని వారు పిల్లలను పొందారు, ఆశ్రయం లేని వారు ఆశ్రయం పొందారు.

సౌభాగ్యార్థీ చ సౌభాగ్యం మోక్షం మోక్షార్థినో గతాః । లిఖన్తో లేఖయన్తశ్చ నిష్పాపాశ్చ శ్రియం గతాః ।। ౩౮౩.

సౌభాగ్యం కోరినవారు సౌభాగ్యాన్ని, మోక్షం కోరినవారు మోక్షాన్ని పొందారు. ఈ పురాణాన్ని వ్రాసినవారు, వ్రాయించినవారు పాపరహితులై శ్రీను పొందారు.

శుకపైలముఖైః సూత ఆగ్నేయన్తు పురాణకం । రూపం చిన్తయ యాతాసి భుక్తిం ముక్తిం న సంశయః ౩౮౩.

సూతా, శుకుడు, పైలుడు మొదలైన వారు ఆగ్నేయ పురాణాన్ని ధ్యానం చేసి అందులోని తత్త్వాన్ని పొందారు. దాని స్వరూపాన్ని ధ్యానిస్తే భోగమూ మోక్షమూ తప్పకుండా లభిస్తాయి.