అగ్నిపురాణమ్

న సన్నాసన్న సదసదేతత్సావయవం న తత్ । నిర్గతావయవం నేతి నాభిన్నం భిన్నమేవ చ ।। ౩౭౭.

అది ఉన్నదీ కాదు, లేనిదీ కాదు; రెండూ కాదు, రెండూ కాదనికాదు; భాగాలు కలిగినదీ కాదు, భాగాలు లేనిదీ కాదు; విడిపోయినదీ కాదు, కలిసినదీ కాదు.

భిన్నాభిన్నం హ్యనిర్వాచ్యం బన్ధసంసారకారకం । ఏకం స బ్రహ్మ విజ్ఞానాత్ ప్రాప్తం నైవ చ కర్మ్మభిః ।। ౩౭౭.

అది విడిపోయినదీ, కలిసినదీ, వర్ణించలేనిదీ, బంధనానికి, జనన మరణ చక్రానికి కారణమైనదీ. అది ఒక్కటే బ్రహ్మం. దాన్ని జ్ఞానంతోనే పొందగలరు, క్రియలతో కాదు.

సర్వాత్మనా హీన్ద్రియాణాం సంహారః కారణాత్మనాం । బుద్ధేః స్థానం సుషుప్తం స్యాత్తద్‌ద్వయస్యాభిమానవాన్ ।। ౩౭౭.

ప్రతి ఇంద్రియమూ causal ఆత్మ ద్వారా లయమవుతుంది. బుద్ధికి స్థానం — అది సుషుప్తి. ఈ రెండింటినీ తనదిగా భావించేవాడు అక్కడ ఉంటాడు.

ప్రాజ్ఞ ఆత్మా త్రయఞ్చైతత్ మ్కారః ప్రణవః స్మృతః । అకారశ్చ ఉకారోఽసౌ మకారో హ్యయమేవ చ ।। ౩౭౭.

ప్రాజ్ఞాత్మనే ఈ మూడు రూపాల సమాహారం. 'మ' అనే అక్షరం ప్రణవముగా గుర్తించబడింది. 'అ', 'ఉ', 'మ' — ఇవే దాని భాగాలు.

అహం సాక్షీ చ చిన్మాత్రో జాగ్రత్స్వప్నాదికస్య చ । నాజ్ఞానఞ్చైవ తత్కార్యం సంసారాదికబన్ధనం ।। ౩౭౭.

నేనే జాగ్రత్త, స్వప్నాది స్థితులకి సాక్షి, చిత్తస్వరూపుడిని. అజ్ఞానం, దాని ఫలితాలు, సంసారబంధాలు నాకవే కావు.

నిత్యశుద్ధబన్ధముక్తసత్యమానన్దమద్వయం । బ్రహ్మాహమస్మ్యహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్విముక్త ఓం ।। ౩౭౭.

నేను నిత్యుడిని, శుద్ధుడిని, బంధితుడిని, ముక్తుడిని, సత్యమైనవాడిని, ఆనందమయుడిని, ద్వైతం లేనివాడిని. నేను బ్రహ్మం, నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, ముక్తుడిని — ఓం.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్ఞానం సమాధిర్బన్ధఘాతకః । చిరమానన్దకం బ్రహ్మా సత్యం జ్ఞానమనన్తకం ।। ౩౭౭.

నేనే బ్రహ్మం, పరమ జ్ఞానం. సమాధి బంధనాన్ని తొలగిస్తుంది. బ్రహ్మం శాశ్వతమైన ఆనందం, సత్యం, జ్ఞానం, అనంతమైనది.

అయమాత్మా పరమ్బ్రహ్మ తద్‌ బ్రహ్మ త్వమసీతి చ । గురుణా బోధితో జీవో హ్యహం బ్రహ్మస్మి వాహ్యతః ।। ౩౭౭.

ఈ ఆత్మే పరబ్రహ్మం. ఆ బ్రహ్మమే 'నీవే' అని చెప్పబడింది. గురువు బోధనతో జీవుడు బయటగా 'నేను బ్రహ్మమే' అని గ్రహిస్తాడు.

సోఽసావాదిత్యపురుషః సోఽసావహమఖణ్డ ఓం । ముచ్యతేఽసారసంసారాద్ బ్రహ్మజ్ఞో బ్రహ్మ తద్భవేత్ ।। ౩౭౭.

ఆయనే ఆ ఆదిత్యపురుషుడు, ఆయనే నేను, అఖండమైనవాడిని — ఓం. అసత్యమైన సంసారబంధం నుండి విముక్తుడై, బ్రహ్మాన్ని తెలిసినవాడు బ్రహ్మమే అవుతాడు.

అగ్నిరువాచ అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః పృథివ్యబనలోజ్ఝితం । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్వాత్వాకాశవివర్జితం ।। ౩౭౮.

అగ్ని ఇలా అన్నాడు — నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, భూమి, నీరు, అగ్ని తాకని వాడిని. నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, వాయువు, ఆకాశం లేనివాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్జాగ్రత్‌స్థానవివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్విరాడాత్మవివర్జితం ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, జాగ్రత్త స్థితి లేనివాడిని. నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, విరాట్ ఆత్మ లేనివాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్జాగ్రత్స్థానవివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్విశ్వభావవివర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, జాగ్రత్త స్థితి లేనివాడిని. నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, విశ్వ స్వభావం లేనివాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిరాకారాక్షరవర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్వాక్‌పాణ్యఙ్‌ఘ్రివివర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, రూపం, అక్షరాలు లేనివాడిని. నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, మాట, చేతులు, కాళ్లు లేనివాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః పాయూపస్థవివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః శ్రోత్రత్వక్‌చక్షురుజ్భ్క్తితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, గుదము, జననేంద్రియాలు లేనివాడిని. నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, చెవులు, చర్మం, కళ్ళు, రుచి లేనివాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతీరసరూపవివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః సర్వగన్ధవివర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, అన్ని రూపాలు లేనివాడిని. నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, అన్ని వాసనలు లేనివాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్జిహ్వాఘ్రాణవివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః స్పర్శశబ్దవివర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, నాలుక, ముక్కు లేనివాడిని. నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, స్పర్శ, శబ్దం లేనివాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్మ్మనోబుద్ధివివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిశ్రిత్తాహఙ్కారవర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, మనస్సు, బుద్ధి లేనివాడిని. నేను బ్రహ్మం, పరమజ్యోతి, స్మృతి, అహంకారం లేనివాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః ప్రాణాపానవివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్వ్యానోదానవివర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, ప్రాణం, అపానంలేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, వ్యానము, ఉదానము లేని వాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః సమానపరివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్జరామరణవర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, సమానము లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, వృద్ధాప్యం, మరణం లేని వాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః శోకమోహవివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః క్షుత్పిపాసావివర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, శోకం, మోహం లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, ఆకలి, దాహం లేని వాడిని.

అహం బ్రహమ పరం జ్యోతిః శబ్దోద్భూతాదివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్హిరణ్యగర్భవర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, శబ్దం మొదలైన వాటి నుండి ఉద్భవించినవి లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, హిరణ్యగర్భుడు లేని వాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః స్వప్నావస్థావివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిస్తేజసాదివివర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, స్వప్నావస్థ లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, తేజస్సు మొదలైనవి లేని వాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిరపకారాదివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః సభాజ్ఞానవివర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, అపకారం మొదలైనవి లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, జ్ఞానం, అజ్ఞానం లేని వాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిరధ్యాహృతవివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః సత్త్వాదిగుణవర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, ఆరూపితమైనవి లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, సత్త్వాది గుణాలు లేని వాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః సదసద్భావవర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః సర్వావయవవర్జితం ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, ఉండటం, ఉండకపోవటం లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, అన్ని భాగాలు లేని వాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్భేదాభేదవివర్జితం । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః సుషుప్తిస్థానవర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, భేదం, అభేదం లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, సుషుప్తి స్థితి లేని వాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః ప్రాజ్ఞభావవివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్మకారాదివివర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, ప్రాజ్ఞ స్థితి లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, మకారాది లేని వాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్మానమేయవివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిర్మితిమాతృవివర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, కొలత, కొలవబడినవి లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, పరిమితి, కొలిచేవాడు లేని వాడిని.

అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః సాక్షఇత్వాదివివర్జితమ్ । అహం బ్రహ్మ పరం జ్యోతిః కార్య్యకారణవర్జితమ్ ।। ౩౭౮.

నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, సాక్షి మొదలైనవి లేని వాడిని. నేను బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి, కారణం, ఫలం లేని వాడిని.