అగ్నిపురాణమ్

చన్ద్రార్ద్ధనాదనాదానతం బ్రహ్మవిష్ణువిభూషితమ్ । ఉదధిం నరసింహఞ్చ సూర్య్యమాత్రావిభేదితమ్ ।। ౩౧౮.

అర్ధచంద్రం, నాదంతో, నాదానికి వశుడై, బ్రహ్మ, విష్ణువులతో అలంకరించబడ్డవాడు; సముద్రం, నరసింహుడు, సూర్యుని నుండి వేరుగా లేరు.

యదా కృతం తదా తస్య బ్రహ్మాణ్యఙ్గాని పూర్వ్వవత్ । ఓజాఖ్యమంశుమద్‌యుక్తం ప్రథమం వర్ణముద్ధరేత్ ।। ౩౧౮.

అది తయారైనప్పుడు, దానికి బ్రహ్మ అవయవాలు మునుపటిలాగే ఉంటాయి; మొదటి అక్షరం తేజస్సుతో, ఓజస్సుతో కూడినదాన్ని తీసుకోవాలి.

అంశుమచ్చాంశునాక్రాన్తంక ద్వితీయం వర్ణనాయకమ్ । అంశుమానీశ్చరన్తద్వత్ తృతీయం ముక్తిదాయకమ్ ।। ౩౧౮.

రశ్ములతో నిండిన రెండవ ముఖ్య అక్షరం; వెలుగు ప్రసరించేలా ఉన్నది. మూడవది వెలుగుతో సంచరించే ప్రభువులా, మోక్షాన్ని ప్రసాదించేది.

ఊహకఞ్చాంశునాక్రాన్తం వరుణప్రాణతైజసమ్ । పద్మమిన్దుసమాక్రాన్తం నన్దీశమేకపాదధృక్ ।। ౩౧౮.

సూక్ష్మమైనది, రశ్ములతో నిండినది, అది వరుణుని ప్రాణశక్తి; పద్మం, చంద్రుని ప్రభతో నిండినది, అది నందీశ్వరుడు, ఒకే కాలుతో నిలబడినవాడు.

అంశుమానుదకప్రాణః సప్తమం వర్ణముద్‌ధృతమ్ । అస్యార్ద్ధం తృతీయఞ్చైవ పఞ్చమం సప్తమం తథా ।। ౩౧౮.

వెలుగుతో కూడినవాడు, నీటి ప్రాణశక్తితో కూడినవాడు, ఏడవ అక్షరంగా తీసుకోవాలి; దాని అర్ధం, మూడవది, ఐదవది, అలాగే ఏడవదీ కావాలి.

ప్రథమఞ్చాన్తతో యోజ్యం క్షపణం దశవీజకమ్ । అస్యార్ద్ధంతృతీయఞ్చైవ పఞ్చైమం సప్తమం తథా ।। ౩౧౮.

మొదటిదీ, చివరిదీ కలిపి, విఘ్నాలను తొలగించేది, పది విత్తనాలతో కూడినది; దాని అర్ధం, మూడవది, ఐదవది, అలాగే ఏడవదీ కావాలి.

సద్యోజాతన్తు నవమం ద్వితీయాద్‌ధృదయాదికమ్ । దశార్ణప్రణవం యత్తు ఫడన్తఞ్చాస్త్రముద్ధరేత్ ।। ౩౧౮.

సద్యోజాతుడు తొమ్మిదవదిగా, రెండవదినుండి హృదయం మొదలవుతుంది; పది భాగాల ప్రణవం, చివర్లో 'ఫట్' అనే ఆయుధంగా తీసుకోవాలి.

నమస్కారయుతాన్యత్ర బ్రహ్మాఙ్గాని తు నాన్యథా । ద్వితీయాదష్టమం యావదష్టౌ విద్యేశ్వరా మతాః ।। ౩౧౮.

ఇక్కడ బ్రహ్మ అవయవాలు ఎప్పుడూ నమస్కారంతో కూడి ఉండాలి, వేరుగా కాదు; రెండవదినుంచి ఎనిమిదవదివరకు ఎనిమిది విద్యేశ్వరులు భావించాలి.

అనన్తేశశ్చ సూక్షమశ్చ తృతీయశ్చ శివోత్తమః । ఏకమూర్త్త్యేకరూపస్తు త్రిమూర్త్తిరపస్తథా ।। ౩౧౮.

అనంతేశుడు, సూక్ష్ముడు, మూడవవాడు శివోత్తముడు; ఒకే రూపం, ఒకే మూర్తి, అలాగే త్రిమూర్తి, జలాధిపతి.

శ్రీకణ్ఠశ్చ శిఖణ్డీ చ అష్టౌ వద్యేశ్వరాః స్మృతాః । శిఖిణ్డినోఽప్యనన్తాన్తం మన్త్రాన్తం మూర్త్తిరీరీతా ।। ౩౧౮.

శ్రీకంఠుడు, శిఖండీ—ఈ ఎనిమిది మంది విద్యేశ్వరులుగా గుర్తించబడ్డారు; శిఖి ధరించినవారు, అనంతమైన వారు, మంత్రాంతం వరకు మూర్తులుగా చెప్పబడ్డారు.

ఈశ్వర ఉవాచ వాగీశ్వరీపూజనఞ్చ ప్రవదామి సమణ్డలమ్ । ఊహకం కాలసంయుక్తం మనుం వర్ణసమాయుతమ్।। ౩౧౯.

ఈశ్వరుడు ఇలా అన్నాడు: వాగీశ్వరీ పూజను, మండలంతో కూడినదాన్ని నేను వివరంగా చెబుతాను. కాలంతో కలిసిన సూక్ష్మ మంత్రాన్ని, అక్షరాలతో నిండినదాన్ని చెప్పుతాను.

నిషాద ఈశ్వరం కార్య్యం మనునా చన్ద్రసూర్యవత్ । అక్షరన్న హిదేయం స్యాత్ ధ్యాయేత్ కున్దేన్దుసన్నిభాం ।। ౩౧౯.

ఈశ్వరుని మంత్రంతో, చంద్రుడు సూర్యునిలా పూజించాలి; అక్షరాలను దాచకూడదు; ఆమెను మల్లెపువ్వు, చంద్రునిలా తెల్లగా ఉన్నదిగా ధ్యానం చేయాలి.

పఞ్చాశద్వర్ణమాలాన్తు ముక్తాస్రగ్దామభూషితామ్ । వరదాభయాక్షసూత్రపుస్తకాఢ్యాం త్రిలోచనాం ।। ౩౧౯.

యాభై అక్షరాల మాల, ముత్యాల హారంతో అలంకరించబడినది; వరద, అభయ ముద్రలు, జపమాల, పుస్తకం ధరించినది, మూడు కళ్లతో ఉన్నది.

లక్షం జపేన్మస్తకాన్తం స్కన్ధాన్తం వర్ణమాలికాం । అకారాదిక్షకారాన్తాం విశన్తీం మానవత్ స్మరేత్ ।। ౩౧౯.

ఒకవేల మనిషి, 'అ' నుండి 'క్ష' వరకు అక్షరాల మాలను, తల మొదలుకొని భుజాల వరకు, లక్ష సార్లు జపిస్తూ, ఆ మాలను మానవ రూపంలో ప్రవేశిస్తున్నట్టు మనసులో ఊహించాలి.

కుర్య్యాద్ గురుశ్చ దీక్షార్థం మన్త్రగ్రాహే తు మణ్డలమ్ । సూర్య్యాగ్రమిన్దుభక్తన్తు భాగాభ్యాం కమలం హితం ।। ౩౧౯.

దీక్ష కోసం గురువు, మంత్రాన్ని గ్రహించేందుకు, సూర్యుని భాగం, చంద్రుని భాగంగా రెండు విభాగాలతో కూడిన కమలాన్ని, మండలంగా ఏర్పరచాలి.

వీథికా పదికా కార్య్యా పద్మాన్యష్టౌ చతుష్పదే । వీథికా పదికా వాహ్యే ద్వారాణి ద్విపదాని తు ।। ౩౧౯.

అక్కడ మార్గాలు, మెట్లు, నాలుగు దిక్కుల్లో ఎనిమిది నాలుగు దళాల కమలాలు చేయాలి. బయట కూడా మార్గాలు, మెట్లు, ద్వారాలు రెండు దళాలతో ఉండాలి.

ఉపద్వారాణి తద్వచ్చ కోణవాన్ధం ద్విపట్టికమ్ । సితాని నవ పద్మాని కర్ణికా కనకప్రభా ।। ౩౧౯.

అలాగే, పక్కదారులు, మూలల వద్ద రెండురెట్లు బంధాలు ఉండాలి. తొమ్మిది తెల్ల కమలాలు, మధ్యలో బంగారు వెలుగు మెరుస్తున్న కర్ణిక ఉండాలి.

కేశరాణి విచిత్రాణి కోణాత్రక్తేన పూరయేత్ । వ్యోమరేఖాన్తరం కృష్ణం ద్వారాణీన్ద్రేభమానతః ।। ౩౧౯.

కమలపు రేశాలు వివిధ రంగుల్లో ఉండాలి; మూలల్లో ఎరుపు రంగుతో నింపాలి. ఆకాశ రేఖల మధ్య భాగం నలుపు రంగులో ఉండాలి. ద్వారాలు ఇంద్రుని ఏనుగు రూపంలో ఉండాలి.

మధ్యే సరస్వతీం పద్మేవాగీశీ పూర్వ్వపద్మకే । హృత్లేఖా చిత్రవాగీశీ గాయత్రీ విశ్వరుపయా ।। ౩౧౯.

మధ్యలో సరస్వతిని, తూర్పు కమలంలో వాగ్దేవిని, హృదయ రేఖలో అద్భుతమైన వాగ్దేవిని, విశ్వరూపిణిగా గాయత్రిని ధ్యానించాలి.

శాఙ్కరీ మతిర్ధుతిశ్చ పూర్వ్వాద్యా హ్రీఁ స్వవీజకాః । ధ్యేయా సరస్వతీవచ్చ కపిలాజ్యేన హోమకః । సంస్కృతప్రాకృతకవిః కావ్యశాస్త్రాదివిద్భవేత్ ।। ౩౧౯.

శాంకరీ, మనస్సు, తేజస్సు, తూర్పు మొదలుకొని హ్రీం వంటి బీజాక్షరాలతో సరస్వతిలా ధ్యానం చేయాలి. కపిల నెయ్యితో హోమం చేయాలి. అప్పుడు సంస్కృత, ప్రాకృత కవిత్వంలో నిపుణుడై, కావ్యశాస్త్రాలలో పాండిత్యాన్ని పొందుతాడు.

సర్వ్వతో భద్రకాన్యష్టమణ్డలాని వదే గుహ । శక్తిమాసాధయేత్ ప్రాచీమిష్టాయాం విషువే సుధీః ।। ౩౨౦.

ఓ గుహా! ఎనిమిది శుభమైన మండలాలను వివరించబోతున్నాను. మంచి జ్ఞానం కలవాడు, కోరుకున్న తూర్పు దిశలో, సమదినంలో శక్తిని స్థాపించాలి.

చిత్రాస్వాత్యన్తరేణాథ దృష్టసూత్రేణ వా పునః । పూర్వ్వాపరాయతం సూత్రమాస్ఫాల్య మద్యతోఽఙ్కయేత్ ।। ౩౨౦.

తర్వాత, చిత్రా మరియు స్వాతి నక్షత్రాల మధ్యలో, లేదా కనబడే దారంతో, తూర్పు నుండి పడమర దిశగా దారం లాగి, మధ్య బిందువును గుర్తించాలి.

కోటచిద్వయన్తు తన్మధ్యాదఙ్‌కయేద్దక్షిణోత్తరమ్ । మధ్యే ద్వయం ప్రకర్త్తవ్యం స్ఫాలయేద్దక్షిణోత్తరమ్ ।। ౩౨౦.

రెండు మూలల మధ్య నుంచి దక్షిణం, ఉత్తరం దిశలను గుర్తించాలి. మధ్యలో రెండు భాగాలు చేసి, దక్షిణం, ఉత్తరం దారాలను లాగాలి.

శతక్షేత్రార్ద్ధమానేన కోణసమ్పాతమాదిశేత్ । ఏవం సూత్రచతుష్కస్య స్ఫాలనాచ్చతురస్రకమ్ ।। ౩౨౦.

నూరు కొలతల అర కొలతతో మూలల కలయికను సూచించాలి. ఇలా నాలుగు దారాలు లాగితే, ఒక చదరంగా ఏర్పడుతుంది.

జాయతే తత్ర కర్త్తవ్యం భద్రస్వేదకరం శుభమ్ । వసుభక్తేన్దుద్విపదే క్షేత్రే వీథీ చ భాగికా ।। ౩౨౦.

అక్కడ, శుభప్రదమైన భద్రస్వేదకరాన్ని నిర్మించాలి. వసువులు, చంద్రునికి రెండు భాగాలుగా విభజించి, ఆ స్థలంలో మార్గం, విభాగం ఉండాలి.

ద్వారం ద్విపదికం పద్మమానాద్వై సకపోలకమ్ । కోణబన్ధవివిత్త్రన్తు ద్విపదం తత్ర వర్త్తయేత్ ।। ౩౨౦.

ద్వారం రెండు కొలతలు ఉండాలి. కమలం కూడా కొలత ప్రకారం, గండాలతో కలిగి ఉండాలి. మూల బంధాలలో అక్కడ రెండు రెట్లు బంధాన్ని చేయాలి.

శుక్లం పద్మం కర్ణికా తు పీతా చిత్రన్తు కేశరమ్। రక్తా వీథీ తత్ర కల్ప్యా ద్వారం లోకేశరూపకం ।। ౩౨౦.

కమలం తెలుపు రంగులో ఉండాలి. కర్ణిక పసుపు రంగులో, రేశాలు వివిధ రంగుల్లో ఉండాలి. అక్కడ మార్గం ఎరుపు రంగులో ఉండాలి. ద్వారం లోకేశ్వరుని రూపంలో ఉండాలి.

రక్తకోణం విధౌ నిత్యే నైమిత్తికేఽవ్జకం శ్రృణు । అసంసక్తన్తు సంసక్తం ద్విధావ్జం భుక్తిముక్తికృత్ ।। ౩౨౦.

నిత్య, నైమిత్తిక క్రతువుల్లో మూలలు ఎరుపు రంగులో ఉండాలి. కమలం రెండు విధాలుగా ఉంటుంది — వేరుగా ఉండేది, కలిసిఉండేది. ఇది భోగం, మోక్షాన్ని ఇస్తుంది.

అసంసక్తం సుముక్షూణాం సంసక్తం తత్త్రిధా పృథక్ । బాలో యువా చ వృద్ధశ్చ నామతః ఫలసిద్ధిదాః ।। ౩౨౦.

వేరుగా ఉండే కమలం మోక్షాన్ని కోరేవారికి. కలిసిఉండే కమలం మూడు విధాలుగా — బాల్యం, యవ్వనం, వృద్ధాప్యం. ఇవి పేరుల ప్రకారం ఫలితాన్ని ఇస్తాయి.