అగ్నిపురాణమ్

గాయత్రీ పరమో మన్త్రస్తం జప్త్వా భుక్తిముక్తిభాక్ । ఓం నమో నారాయణాయ మన్త్రః సర్వార్థసాధకః ।। ౨౮౪.

గాయత్రీ పరమ మంత్రం, దాన్ని జపిస్తే భోగం, మోక్షం లభిస్తాయి. 'ఓం నమో నారాయణాయ' మంత్రం అన్ని కోరికలను నెరవేర్చుతుంది.

ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ సర్వదః । ఓం హ్రూఁ నమో విష్ణవే మన్త్రోయఞ్చౌషధం పరం ।। ౨౮౪.

'ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ' అన్న మంత్రం అన్నీ ఇస్తుంది. 'ఓం హ్రూం నమో విష్ణవే' మంత్రం కూడా, ఇది గొప్ప ఔషధం.

అనేన దేవా హ్యసురాః సశ్రియో నిరుజోఽభవన్ । భూతానాముపకారశ్చ తథా ధర్మో మహౌషధమ్ ।। ౨౮౪.

ఈ మంత్రంతో దేవతలు, అసురులు, ధనంతో కూడి, రోగరహితులయ్యారు. ఇదే విధంగా, ఇది సర్వజనులకు ఉపకారం చేస్తుంది, ధర్మానికి గొప్ప ఔషధం.

ధర్మ్మః సద్ధర్మ్మకృద్ధర్మీ ఏతైర్ధర్మ్మైశ్చ నిర్మ్మలః । శ్రీదః శ్రీశః శ్రీనివాసః శ్రీధరః శ్రీనికేతనః ।। ౨౮౪.

ధర్మం అనేది సద్ధర్మాన్ని చేయించేది. ఈ ధర్మాలతో మనిషి పవిత్రుడవుతాడు. శ్రీను ప్రసాదించేవాడు, శ్రీకి అధిపతి, శ్రీ నివాసం, శ్రీధరుడు, శ్రీ నిలయం.

శ్రియః పతిః శ్రీపరమ్ ఏతైః శ్రియమవాప్నుయాత్ । కామీ కామప్రదః కామః కామపాలస్తథా హరిః ।। ౨౮౪.

ఆయన శ్రీపతి, పరమశ్రీ. వీటి ద్వారా శ్రీ సంపద లభిస్తుంది. కోరిక కలవాడు కోరికలను ఇస్తాడు, కోరికే అవుతాడు, కోరికలను కాపాడేవాడు, హరిదేవుడే.

ఆనన్దో మాధవశ్చైవ నామ కామాయ వై హరేః । రామః పరశురామశ్చ నృసింహో విష్ణురేవ చ ।। ౨౮౪.

ఆనందుడు, మాధవుడు అనే పేర్లు హరివారిని కోరికలు తీరేందుకు పిలవాలి. రాముడు, పరశురాముడు, నరసింహుడు, విష్ణువు కూడా పూజించదగినవారు.

త్రివిక్రమశ్చ నామాని జప్తవ్యాని జిగీషుభిః । విద్యామభ్యస్యతాం నిత్యం జప్తవ్యః పురుషోత్తమః ।। ౨౮౪.

విజయం కోరేవారు త్రివిక్రముడు వంటి పేర్లను జపించాలి. విద్యను అభ్యసించే వారు ఎప్పుడూ పురుషోత్తముడిని జపించాలి.

దామోదరో బన్ధహరః పుష్కరాక్షోఽక్షిరోగనుత్ । హృషీకేశో భయహరో జపేదౌషధకర్మ్మణి ।। ౨౮౪.

దామోదరుడు బంధనాలను తొలగించేవాడు, పుష్కరాక్షుడు కన్ను వ్యాధులను పోగొట్టేవాడు, హృషీకేశుడు భయాన్ని తొలగించేవాడు — ఔషధ చర్యల్లో వీరి పేర్లు జపించాలి.

అచ్యుతఞ్చామృతం మన్త్రం సఙ్గ్రామే చాపరాజితః । జలతారే నారసింహం పూర్వ్వాదౌ క్షేమకామవాన్ ।। ౨౮౪.

అచ్యుతుడు అమృతమయమైన మంత్రంగా, సంగ్రామంలో అపరాజితుడు, నీటిని దాటి పోవడానికి నరసింహుడు, ప్రారంభంలో రక్షణ కోసం కూడా నరసింహుడి పేరును జపించాలి.

చక్రిణఙ్గదినఞ్చైవ శార్ఙ్గిణం ఖడ్గినం స్మరేత్ । నారాయణం సర్వకాలే నృసింహోఽఖిలభీతినుత్ ।। ౨౮౪.

చక్రిని, గదిని, శారంగిని, ఖడ్గిని గుర్తు చేసుకోవాలి. నారాయణుడిని ఎప్పుడూ ధ్యానించాలి. నరసింహుడు అన్న భయాలను తొలగించేవాడు.

గరుడధ్వజశ్చ విషహృత్ వాసుదేవం సదా జపేత్ । ధాన్యాదిస్థాపనే స్వప్నే అనన్తాచ్యుతమీరయేత్ ।। ౨౮౪.

గరుడధ్వజుడు విషాన్ని పోగొట్టేవాడు, వాసుదేవుడిని ఎల్లప్పుడూ జపించాలి. ధాన్యాదులను నిల్వ చేయడంలో, కలలో అనంతుడు, అచ్యుతుడిని పిలవాలి.

నారాయణఞ్చ దుఃస్వప్నే దాహాదౌ జలశాయినం । హయగ్రీవఞ్చ విద్యార్థీ జగత్సృతిం సుతాప్తయే ।। ౨౮౪.

చెడు కలలు వచ్చినప్పుడు నారాయణుడిని, దహనం లేదా అగ్నిలో జలశాయిని పేరును, విద్య కోసం హయగ్రీవుడిని, సంతానార్ధం జగత్సృష్టిని పిలవాలి.

బలభద్రం శౌర్యకార్య్యే ఏకం నామార్థసాధకమ్ ।। ౨౮౪.

బలభద్రుడు శౌర్యానికి, ఒకే పేరు కావలసిన ఫలితాన్ని సాధించేందుకు ఉపయోగపడుతుంది.

ధన్వన్తరిరువాచ సిద్ధయోగాన్ పునర్వక్ష్యే మృతసఞ్జీవనీకరాన్ । ఆత్రేయభాషితాన్ దివ్యాన్ సర్వవ్యాధివిమర్దనాన్ ।। ౨౮౫.

ధన్వంతరి ఇలా అన్నాడు: మళ్ళీ నేను సిద్ధమైన యోగాలను చెప్పుతున్నాను. ఇవి మృతులను బ్రతికించగలవు. ఆత్రేయుడు చెప్పిన దివ్యమైనవి, అన్ని వ్యాధులను నశింపజేస్తాయి.

ఆత్రేయ ఉవాచ విల్వాదిపఞ్చమూలస్య క్కాథః స్యాద్వాతికే జ్వరే । పావనం పిప్పలీమూలం గుడూచీ విష్వజోఽథ వా ।। ౨౮౫.

ఆత్రేయుడు ఇలా అన్నాడు: బిల్వాది పంచమూలాల కషాయం వాత జ్వరానికి ఉపయోగపడుతుంది. పిప్పలిమూలం శుద్ధికరమైనది, గుడూచీ లేదా విశ్వజ కూడా మంచివి.

ఆమలక్యభ్యా కృష్ణా వహ్నిః సర్వజ్వరాన్తకః । విల్వాగ్నిమన్థశ్యోనాకకాశ్మర్య్యః పారలా స్థిరా ।। ౨౮౫.

ఆమలకితో పాటు కృష్ణా, అగ్ని కలిపితే అన్ని జ్వరాలకు అంతం. బిల్వ, అగ్నిమంత, శ్యోనాక, కాశ్మర్య, పారలా, స్థిరా కూడా ఉన్నాయి.

త్రికణ్టకం పృశ్నిపర్ణీ వృహతీ కణ్టకారికాః । జ్వరావిపాకపార్శ్వార్త్తికాశనుత్ కుశమృలకమ్ ।। ౨౮౫.

త్రికంటక, పృశ్నిపర్ణి, వృహతి, కంటకారికా, కుశమృలకతో కలిపి జ్వరాన్ని, అజీర్ణాన్ని, పక్కవేదనను పోగొడతాయి.

గుడూచీ పర్పటీ ముస్తం కిరాతం విశ్వభేషజమ్ । వాతపిత్తజ్వరే దేయం పఞ్చభద్రమిదం స్మృతమ్ ।। ౨౮౫.

గుడూచీ, పర్పటీ, ముస్త, కిరాత, విశ్వభేషజం — ఇవి వాతపిత్త జ్వరంలో ఇవ్వాలి. ఇవి పంచభద్రంగా ప్రసిద్ధి.

త్రివృద్విశాలకటుకాత్రిఫలారగ్బధైః కృతః । సంస్కారో భేదనక్కాథః పేథః సర్వజ్వరాపహః ।। ౨౮౫.

త్రివృత్, విశాల, కటుక, త్రిఫల, అరగ్వధంతో చేసిన సంస్కారం బలమైన కషాయం. ఇది అన్ని జ్వరాలను పోగొడుతుంది.

దేవదారుబలావాసాత్రిఫలావ్యోషపద్మకైః । సవిడఙ్గైః సితాతుల్యం తచ్చూర్ణం పఞ్చకాశజిత్ ।। ౨౮౫.

దేవదారు, బల, వాస, త్రిఫల, వ్యోష, పద్మక, విడంగతో చేసిన పొడి, పంచకాశ వ్యాధులకు సమానంగా పనిచేస్తుంది.

దశమూలీశటీరాస్నాపిప్పలీవిల్వపౌష్కరైః । శ్రృఙ్గీతామలకీభార్గీగుడూచీనాగవల్లిభిః ।। ౨౮౫.

దశమూలి, శటి, రాస్న, పిప్పలి, బిల్వ, పౌష్కర, శృంగి, ఆమలకి, భార్గి, గుడూచీ, నాగవల్లి కలిపి తయారు చేస్తారు.

యవాగ్రం విధినా సిద్ధం కషాయం వా పివేన్నరః । కాశహృద్‌గ్రహణీపార్శ్వహిక్కాశ్వాసప్రశాన్తయే ।। ౨౮౫.

యవాలతో సరిగ్గా తయారు చేసిన కషాయాన్ని తాగితే దగ్గు, హృద్రోగం, గ్రహణీ, పక్కవేదన, హిక్క, శ్వాస వంటి వ్యాధులు తగ్గుతాయి.

మధుకం మధునా యుక్తం పిప్పలీం శర్కరాన్వితాం । నాగరం గుड़సంయుక్తం హిక్కాఘ్నం లావణత్రయమ్ ।। ౨౮౫.

మధుకాన్ని తేనెతో, పిప్పలిని శర్కరతో, నాగరాన్ని బెల్లంతో కలిపి, మూడు రకాల ఉప్పులతో కలిపితే హిక్క తగ్గుతుంది.

కారవ్యజాజీమరిచం ద్రాక్షా వృక్షామ్లదాड़ిమమ్ । సౌవర్చ్చలం గుड़ం క్షౌద్రం సర్వారోచననాశనమ్ ।। ౨౮౫.

ఓమం, జీలకర్ర, మిరియాలు, ద్రాక్ష, చుక్కకూర, దానిమ్మ, పసుపు, బెల్లం, తేనె — ఇవన్నీ ఆకలి లేకపోవడాన్ని పోగొడతాయి.

శ్రృహ్గవేరరసఞ్చైవ మధునా సహ పాయయేత్ । అరుచిశ్వాసకాశఘ్నం ప్రతిశ్యాయకఫాన్తకమ్ ।। ౨౮౫.

తాజా అల్లం రసం తేనెతో కలిపి తాగించాలి; ఇది రుచి లేకపోవడం, ఊపిరి తడబడడం, దగ్గు, ముక్కు మూసుకుపోవడం, కఫం సమస్యలను తగ్గిస్తుంది.

వటం శ్రృఙ్గీ శిలాలోధ్రదాड़ిమం మధుకం మధు । పివేత్ తణ్డులతోయేన చ్ఛర్దితృష్ణానివారణమ్ ।। ౨౮౫.

మర్రి, శృంగి, శిలాజిత్, లోధ్రం, దానిమ్మ, యష్టిమధు, తేనె — వీటిని అన్నం ఉప్పుతో కలిపి తాగితే వాంతులు, దాహం తగ్గిపోతాయి.

గుడుచీ వాసకం లోధ్రం పిప్పలీక్షౌద్రసంయుతమ్ । కఫాన్వితఞ్జయేద్రక్తం తృష్ణఆకాసజ్వరాపహమ్ ।। ౨౮౫.

తిప్పతిక, వాసక, లోధ్రం, పిప్పలి, తేనెతో కలిపి — వీటిని రక్తంతో కూడిన కఫం ఉన్నవారికి ఇవ్వాలి; ఇది దాహం, దగ్గు, జ్వరం తగ్గిస్తుంది.

వాసకస్య రసస్తద్వత్ సమధుస్తామ్రజో రసః . శిరీషపుష్పసురసభావితం మరిచం హితం ।। ౨౮౫.

అలాగే, వాసక రసం తేనె, తామ్రపు పొడి కలిపి, శిరీషపువ్వు రసంతో మిరియాలు కలిపితే, ఇవి ఆరోగ్యానికి మంచివి.

సర్వ్వార్త్తినున్మసూరోఽథ పిత్తముక్ తణ్డులీయకం । నిర్గ్గుణ్డీ శారివా శేలురహ్కోలశ్చ విషాపహః ।। ౨౮౫.

అన్ని రకాల ఆర్టి, మసూర, తండులిక, నిర్గుండి, శారివ, శేలు, కోల — ఇవన్నీ పిత్తాన్ని తగ్గించడంలో, విషాన్ని పోగొట్టడంలో ఉపయోగపడతాయి.