అగ్నిపురాణమ్

తోరణత్రితయం తత్ర గృహే దేవాన్ యజేత్ సదా । చిత్రాన్త్యక్త్వా యదా స్వాతిం సవితా ప్రతిపద్యతే ।। ౨౬౮.

అక్కడ మూడు తలుపుల గృహంలో దేవతలను ఎప్పుడూ పూజించాలి. చంద్రుడు చిత్రా నక్షత్రాన్ని విడిచి స్వాతి నక్షత్రంలోకి వెళ్ళినప్పుడు, సూర్యుడు అందులో ప్రవేశిస్తాడు.

తతః ప్రభృతి కర్త్తవ్యం యావత్ స్వాతౌ రవిః స్థితః । బ్రహ్మా విష్ణుశ్చ శమ్భుశ్చ శక్రశ్చైవానలానిలౌ ।। ౨౬౮.

అప్పటి నుండి సూర్యుడు స్వాతి నక్షత్రంలో ఉన్నంత కాలం బ్రహ్మ, విష్ణువు, శంభుడు, ఇంద్రుడు, అగ్ని, వాయువును పూజించాలి.

వినాయకః కుమారశ్చ వరుణో ధనదో యమః । విశ్వే దేవా వైశ్రవసో గజాశ్చాష్టౌ చ తాన్ యజేత్ ।। ౨౬౮.

వినాయకుడు, కుమారస్వామి, వరుణుడు, కుబేరుడు, యముడు, అన్ని దేవతలు, వైశ్రవణుడు, ఎనిమిది ఏనుగులను పూజించాలి.

కుముదైరావణౌ పద్మః పుష్పదన్తశ్చ వామనః । సుప్రతీకోఽఞ్చనో నీలః పూజా కార్య్యా గృహాదికే ।। ౨౬౮.

కుముదుడు, ఐరావతుడు, పద్మ, పుష్పదంతుడు, వామనుడు, సుప్రతీకుడు, అంజనుడు, నీలుడు—వీళ్లను ఇంట్లోను ఇతర చోట్లను పూజించాలి.

పురోధా జుహుయాదాజ్యం సమిత్సిద్ధార్థకం తిలాః । కుమ్బా అష్టౌ పూజితాశ్చ తైః స్నాప్యాశ్వగజోత్తమాః ।। ౨౬౮.

పురోహితుడు అజ్యం, సమిధలు, సిద్ధార్థం, నువ్వులు వేసి హోమం చేయాలి. ఎనిమిది కుంభాలను పూజించి, వాటితో ఉత్తమమైన గుర్రాలు, ఏనుగులను స్నానం చేయించాలి.

అశ్వాః స్నాప్యా దదేత్ పిణ్డాన్ తతో హి ప్రథమం గజాన్ । నిష్క్రామయేత్తోరణైస్తు గోపురాది న లఙ్ఘయేత్ ।। ౨౬౮.

గుర్రాలను స్నానం చేయించి, పిండాలు సమర్పించాలి. తర్వాత మొదటగా ఏనుగులను స్నానం చేయాలి. అవి తలుపుల ద్వారా బయటకు వెళ్లాలి, గోపురం వంటి వాటిని దాటి పోకూడదు.

విక్రమేయుస్తతః సర్వే రాజలిఙ్గం గృహే యజేత్ । వారుణే వరుణం ప్రార్చ్య రాత్రౌ భూతబలిం దదేత్ ।। ౨౬౮.

అంతటా అందరూ ముందుకు సాగాలి. ఇంట్లో రాజచిహ్నాలను పూజించాలి. వాయువ్యం దిక్కులో వరుణుని పూజించి, రాత్రి భూతాలకు బలిని సమర్పించాలి.

విశాఖాయాం గతే సూర్య్యే ఆశ్రమే నివసేన్నృపః । అలఙ్కుర్య్యాద్దినే నస్మిన్ వాహనన్తు విశేషతః ।। ౨౬౮.

సూర్యుడు విశాఖ నక్షత్రంలోకి ప్రవేశించినప్పుడు, రాజు ఆశ్రమంలో నివసించాలి. ఆ రోజున వాహనాలను ప్రత్యేకంగా అలంకరించాలి.

పూజితా రాజలిఙ్గాశ్చ కర్త్తవ్యా నరహస్తగాః । హస్తినన్తురగం ఛత్రం ఖడ్గం చాపఞ్చ దున్దుభిమ్ ।। ౨౬౮.

పూజించిన రాజచిహ్నాలను మనుషులు మోసుకెళ్లాలి. వాటిలో ఏనుగు, గుర్రం, గొడుగు, ఖడ్గం, విల్లు, ఐదు డుండుభీలు ఉంటాయి.

ధ్వజం పతాకాం ధర్మ్మజ్ఞ కాలజ్ఞస్త్వభిభన్త్రయేత్ । అమిమన్త్రయ తతః సర్వ్వన్ కుర్య్యాత్ కుఞ్జరఘూర్గతాన్ ।। ౨౬౮.

ధర్మాన్ని, కాలాన్ని తెలిసినవాడు జెండా, పతాకాలను ఎత్తాలి. తర్వాత అందరినీ పిలిపించి, ఏనుగులమీద, రథాలలో ఉన్నవారిని సరిగ్గా ఏర్పాటు చేయాలి.

కుఞ్జరోపరిగౌ స్యాతాం సాంవత్సరపురోహితౌ । మన్త్రితాంశ్చ సమారుహ్య తోరణేన వినిర్గమేత్ ।। ౨౬౮.

ఏనుగుమీద సంవత్సరపూజారులు ఇద్దరిని కూర్చోబెట్టాలి. అభిషేకం చేసినవారిని ఎక్కించుకుని, ద్వారం ద్వారా బయటకు వెళ్లాలి.

నిష్క్రమ్య నాగమారుహ్య తోరణేనాథ నిర్గమేత్ । బలిం విభజ్య విధివద్రాజా కుఞ్జరధూర్గతః ।। ౨౬౮.

బయటకు వెళ్లి, రాజు ఏనుగుమీద ఎక్కి, ద్వారం ద్వారా బయలుదేరాలి. ఆ తర్వాత, ఏనుగుమీద కూర్చున్న రాజు, విధానానికి అనుగుణంగా బలిని పంచాలి.

ఉన్మూకానాన్తు నిచయమాదీపితదిగన్తరం । రాజా ప్రదక్షఇణం కుయ్యాత్త్రీన్ వారాన్ సుసమాహితః ।। ౨౬౮.

రాజు, మనస్సును ఏకాగ్రంగా పెట్టి, మౌనులైనవారు, సభ, సూచించిన దిక్కులను మూడు సార్లు ప్రదక్షిణగా చేయాలి.

చతురఙ్గబలోపేతః సర్వసైన్యేన నాదయన్ । ఏవం కృత్వా గృహం గచ్ఛేద్విసర్జితజలాఞ్జలిః ।। ౨౬౮.

నాలుగు రకాల సైన్యంతో, మొత్తం బలగాలతో శబ్దం చేస్తూ, ఇలా చేసి, నీళ్లను విడిచిపెట్టి, ఇంటికి తిరిగి వెళ్లాలి.

పుష్కర ఉవాచ ఛత్రాదిమన్త్రాన్ వక్ష్యామి యైస్తత్ పూజ్య జయాదికమ్ । బ్రహ్మణః సత్యవాక్యేన సోమస్య వరుణస్య చ ।। ౨౬౯.

పుష్కరుడు చెప్పాడు: జయాది ఫలితాల కోసం పూజించే గొడుగు మొదలైన వాటికి మంత్రాలను చెప్పుతాను. బ్రహ్మ, సోముడు, వరుణుడు చెప్పిన సత్యవాక్యాలతో వాటిని పూజించాలి.

సూర్య్యస్య చ ప్రభావేన వర్ద్ధస్వ త్వం మహామతే । పాణ్డరాభప్రతీకాశ హిమకున్దేన్దుసుప్రభ ।। ౨౬౯.

సూర్యుని కాంతితో నీవు పెరగాలి, మహామతి! మంచు, మల్లెపువ్వు, పూర్ణచంద్రునిలా తెల్లగా ప్రకాశించు.

యథామ్బుదశ్ఛాదయతే శివాయైనాం వసున్ధరాం । తథాచ్ఛాదయ రాజానం విజయారోగ్యవృద్ధయే ।। ౨౬౯.

ఎలా మేఘం భూమిని కప్పి, ఆమెకు మేలు కలిగిస్తుందో, అలాగే నువ్వు రాజును కప్పి, ఆయనకు విజయాన్ని, ఆరోగ్యాన్ని, అభివృద్ధిని కలిగించు.

గన్ధర్వకులజాతస్త్వం మాభూయాః కులదూషకః । బ్రహ్మణః సత్యవాక్యేన సోమస్య వరుణస్య చ ।। ౨౬౯.

గంధర్వుల వంశంలో పుట్టినవాడవు నీవు, నీ వంశానికి అపకీర్తి తేవద్దు. బ్రహ్మ, సోముడు, వరుణుడు చెప్పిన సత్యవాక్యాలతో ఇది జరుగాలి.

ప్రభావాచ్చ హుతాశస్య వర్ద్ధస్వ త్వం తురఙ్గమ । తేజసా చైవ సూర్య్యస్య మునీనాం తపసా తథా ।। ౨౬౯.

అగ్నికి ఉన్న శక్తితో నీవు పెరగాలి, గుర్రా! సూర్యుని తేజంతో, మునుల తపస్సుతో కూడి అభివృద్ధి చెందు.

రుద్రస్య బ్రహ్మచర్య్యేణ పవనస్య బలేన చ । స్మర త్వం రాజపుత్రోఽసి కౌస్తుభన్తు మణిం స్మర ।। ౨౬౯.

రుద్రుని బ్రహ్మచర్యంతో, వాయువు బలంతో నీవు రాజకుమారుడివని గుర్తు పెట్టుకో. కౌస్తుభ మణిని కూడా జ్ఞాపకం ఉంచు.

యాం గతిం బ్రహాహా గచ్ఛేత్ పితృహా మాతృహా మాతృహా తథా । భూమ్యర్థేఽనృతవాదీ చ క్షత్రియశ్చ పరాఙ్ముఖః ।। ౨౬౯.

బ్రాహ్మణ హంతకుడు, తండ్రిని హత్య చేసినవాడు, తల్లిని హత్య చేసినవాడు, భూమి కోసం అబద్ధం చెప్పేవాడు, యుద్ధంలో పారిపోయే క్షత్రియుడు— వీరు పోయే మార్గాన్ని

బ్రజేస్త్వన్తాం గతిం క్షిప్రం మా తత్ పాపం భవేత్తవ । వికృతిం మాపగచ్ఛేస్త్వం యుద్ధేఽధ్వని తురఙ్గమ ।। ౨౬౯.

ఆ మార్గాన్ని నువ్వు త్వరగా చేరకూడదు. ఆ పాపం నీకు కలగకూడదు. యుద్ధంలోనైనా, ప్రయాణంలోనైనా నీవు అపాయానికి గురికాకూడదు, గుర్రా!

రిపూన్ వినిఘ్నన్ సమరే సహ భర్త్రా సుఖీ భవ । శక్రకేతో మహావీర్య్యః సువర్ణస్త్వాముపాశ్రితః ।। ౨౬౯.

యుద్ధంలో శత్రువులను సంహరించి, యజమానితో కలిసి సంతోషంగా ఉండు. శక్రుని ధ్వజం, మహాశక్తివంతమైనది, బంగారు రంగులో నిన్ను ఆశ్రయించింది.

పతత్రిరాడ్వైనతేయస్తథా నారాయణధ్వజః । కాశ్యపేయోఽమృతాహర్త్తా నాగాదిర్విష్ణువాహనః ।। ౨౬౯.

పక్షిరాజు గరుత్మంతుడు, నారాయణుని ధ్వజం, కశ్యపుని వంశజుడు, అమృతాన్ని తీసుకువచ్చినవాడు, నాగాధిపతి, విష్ణువు వాహనం—

అప్రమేయో దురాధర్షో రణే దేవారిసూదనః । మహాబలో మహావేగే మహాకాయోఽమృతాశనః ।। ౨౬౯.

అతడు అపరిమితుడు, ఎవ్వరూ ఎదుర్కోలేడు, యుద్ధంలో దేవతలకు శత్రువులను నాశనం చేసే వాడు, మహాబలుడు, మహావేగవంతుడు, మహాకాయుడు, అమృతాన్ని భుజించే వాడు—

గరుత్మామ్మారుతగతిస్త్వయి సన్నిహితః స్థితః । విష్ణునా దేవదేవేన శక్రార్థం స్థాపితో హ్యసి ।। ౨౬౯.

గరుత్మంతుడు, వాయువులా వేగంగా నీవులోనే ఉన్నాడు. దేవతల దేవుడైన విష్ణువు, శక్రుని కోసం నిన్ను ఇక్కడ స్థాపించాడు.

జయాయ భవ మే నిత్యం వృద్ధయేఽథ బలస్య చ । సాశ్వవర్మాయుధాన్యోధాన్ రక్షాస్మాకం రిపూన్ దహ ।। ౨౬౯.

నీవు ఎప్పుడూ నాకు విజయాన్ని, బలవృద్ధిని కలిగించు. గుర్రాలు, కవచాలు, ఆయుధాలు, యోధులతో కలిసి మమ్మల్ని రక్షించు. శత్రువులను కాల్చివేయు.

కుముదైరావణౌ పద్మః పుష్పదన్తోఽథ వామనః ౨౬౯.

కుముదుడు, ఐరావతము, పద్మము, పుష్పదంతుడు, వామనుడు.

తేషాం పుత్రాశ్చ పౌత్రాశ్చ బలాన్యష్టౌ సమాశ్రితాః । భద్రో మన్దో మృగశ్చైవ గజః సంకీర్ణ ఏవ చ ।। ౨౬౯.

వారికి కుమారులు, మనవళ్లు ఉన్నారు. వీరందరూ ఎనిమిది మంది బలవంతులు: భద్రుడు, మందుడు, మృగుడు, గజుడు, సంకీర్ణుడు.