అగ్నిపురాణమ్

జాతీఫలం సకర్పూరం చన్దనఞ్చ త్రిశీతకమ్ । పీతాని శుక్లవర్ణాని తథా శుక్లాని భార్గవ ।। ౨౬౮.

జాజికాయ, కర్పూరం, గంధం, మూడు రకాల చల్లదనం కలిగించే పదార్థాలు; పసుపు, తెలుపు, స్వచ్ఛమైన తెలుపు రంగులు, భార్గవా.

కృష్ణాని చైవ రక్తాని పఞ్చవర్ణాని నిర్ద్దిశేత్ । ఉత్పలం పద్మజాతీ చ త్రిశీతం హరిపూజనే ।। ౨౬౮.

నలుపు, ఎరుపు రంగులు, మొత్తం ఐదు రంగులు సూచించబడ్డాయి. ఉత్పలము, పద్మము, మూడు రకాల చల్లదనం కలిగించే పదార్థాలు హరివారిని పూజించడంలో ఉపయోగిస్తారు.

కుఙ్కుమం రక్తపద్మాని త్రిరక్తం రక్తముత్పలం । ధూపదీపాదిభిః ప్రార్చ్య విష్ణుం శాన్తిర్భవేన్నృణాం ।। ౨౬౮.

కుంకుమం, ఎరుపు పద్మాలు, మూడు రకాల ఎరుపు పదార్థాలు, ఎరుపు ఉత్పలాలు—ధూపం, దీపం మొదలైన వాటితో విష్ణువును పూజిస్తే ప్రజలకు శాంతి కలుగుతుంది.

చతురస్రకరే కుణ్డే బ్రాహ్మణాశ్చాష్ట షోడస । లక్షహోమఙ్కోటిహోమన్తిలాజ్యయవధాన్యకైః ।। ౨౬౮.

నాలుగు మూలల యజ్ఞవేదికలో, ఎనిమిది లేదా పదహారు మంది బ్రాహ్మణులు లక్షలు, కోట్లు సంఖ్యలో నువ్వులు, నెయ్యి, యవలు, ధాన్యాలతో హోమం నిర్వహిస్తారు.

పుష్కర ఉవాచ కర్మ్మ సాంవత్సరం రాజ్ఞాం జన్మర్క్షే పూజయేచ్చ తం । మాసి మాసి చ సంక్రాన్తౌ సూర్య్యసోమాదిదేవతాః ।। ౨౬౮.

పుష్కరుడు చెప్పాడు: రాజు తన జన్మ నక్షత్రాన సంవత్సరానికి ఒకసారి ఆ కర్మను పూజించాలి. ప్రతి నెలా సంక్రాంతి సమయంలో సూర్యుడు, చంద్రుడు మొదలైన దేవతలను పూజించాలి.

అగస్త్యస్యోదయేఽగస్త్యఞ్చాతుర్మ్మాస్యం హరిం యజేత్ । శయనోత్థాపనే పఞ్చదినం కుర్య్యాత్సముత్సవమ్ ।। ౨౬౮.

అగస్త్యుడు ఉదయించే సమయంలో, అగస్త్యుని మరియు హరిని చతుర్మాస్య కాలంలో పూజించాలి. శయనోత్థాన ఉత్సవాన్ని ఐదు రోజులు జరుపుకోవాలి.

ప్రోష్ఠపాదే సితే పక్షే ప్రతిపత్ప్రభృతిక్రమాత్ । శిబిరాత్ పూర్వదిగ్భాగే శక్రార్థం భవనఞ్చరేత్ ।। ౨౬౮.

ప్రోష్ఠపద మాసంలో శుక్లపక్షంలో, ప్రతిపద మొదలుకొని క్రమంగా, శిబిరానికి తూర్పు వైపున ఇంద్రుని కోసం ఒక గృహాన్ని నిర్మించాలి.

తత్ర శక్రధ్వజం స్థాప్య శచీం శక్రఞ్చ పూజయేత్ । అష్టమ్యాం వాద్యఘోషేణ తాన్తు యష్టిం ప్రవేశయేత్ ।। ౨౬౮.

అక్కడ ఇంద్రధ్వజాన్ని ప్రతిష్టించి, శచీదేవిని, ఇంద్రుని పూజించాలి. అష్టమి రోజున వాద్యాల ధ్వనితో తంతుయష్టిని ప్రవేశపెట్టాలి.

ఏకాదశ్యాం సోపవాసో ద్వాదశ్యాం కేతుముత్థితమ్ । యజేద్వస్త్రాదిసంవీతం ఘటస్థం సురపం శచీం ।। ౨౬౮.

ఏకాదశి రోజున ఉపవాసం ఉండాలి. ద్వాదశి రోజున పతాకాన్ని ఎగురవేయాలి. వస్త్రాదులతో అలంకరించిన సురపతి, శచీదేవిని కుంభంలో ఉంచి పూజించాలి.

వర్ద్ధస్వేన్ద్ర జితామిత్ర వృత్రహన్ పాకశాసన । దేవ దేవ మహాభాగ త్వం హి భూమిష్ఠతాం గతః ।। ౨౬౮.

వృద్ధిచెందు ఇంద్రా! శత్రువులను జయించువాడా! వృత్రాసురుని సంహారకుడా! పాకశాసనుడా! దేవదేవా! మహాభాగుడా! నీవు భూమిపైకి వచ్చావు.

త్వం ప్రభుః శాశ్వతశ్చైవ సర్వ్వభూతహితే రతః । అనన్తతేజా వై రాజో యశోజయవివర్ద్ధనః ।। ౨౬౮.

నీవు శాశ్వత ప్రభువు, సమస్త జీవుల హితాన్ని కోరువాడవు. అనంతమైన తేజస్సుతో, రాజుగా కీర్తి, విజయాలను పెంచేవాడవు.

తేజస్తే వర్ద్ధయన్త్వేతే దేవాః శక్రః సువృష్టికృత్ । బ్రహ్మవిష్ణుమహేశాశ్చ కార్త్తికేయో వినాయకః ।। ౨౬౮.

నీ తేజస్సు పెరిగేలా చేసే దేవతలు వీరే: మంచి వర్షాలు కురిపించే ఇంద్రుడు, బ్రహ్మ, విష్ణువు, మహేశ్వరుడు, కార్తికేయుడు, వినాయకుడు.

ఆదిత్యా వసవో రుద్రాః సాధ్యాశ్చ భృగవో దిశః । మరుద్గణా లోకపాలా గ్రహా యక్షాదినిమ్నగాః ।। ౨౬౮.

ఆదిత్యులు, వసువులు, రుద్రులు, సాధ్యులు, భృగువులు, దిక్కులు, మరుత్ గణాలు, లోకపాలకులు, గ్రహాలు, యక్షులు, నదులు కూడా.

సముద్రా శ్రీర్మహీ గౌరీ చణ్డికా చ సరస్వతీ । ప్రవర్త్తయన్తు తే తేజో జయ శక్ర శచీపతే ।। ౨౬౮.

సముద్రాలు, శ్రీదేవి, భూమి, గౌరీ, చండికా, సరస్వతి—ఇవన్నీ నీ తేజస్సు వెలిగించునుగాక. నీకు విజయము కలగుగాక, శచీపతీ ఇంద్రుడా!

తవ చాపి జయాన్నిత్యం మమ సమ్పద్యతాం శుభం । ప్రసీద రాజ్ఞాం విప్రాణాం ప్రజానామపి సర్వశః ।। ౨౬౮.

నీ విజయంతో నాకు ఎల్లప్పుడూ శుభం కలగాలి. రాజులు, బ్రాహ్మణులు, ప్రజలందరికీ దయ చూపుము.

భవత్ప్రసాదాత్ పృథివీ నిత్యం శస్యవతీ భవేత్ । శివం భవతు నిర్వ్విఘ్నం శామ్యన్తామీతయో భృశం ।। ౨౬౮.

నీ కృపతో భూమి ఎప్పుడూ పంటలతో నిండిపోవాలి. ఎటువంటి అడ్డంకులు లేకుండా శుభం కలగాలి. అన్ని బాధలు తీరిపోవాలి.

మన్త్రేణేన్ద్రం సమభ్యర్చ్చ్య జితభూః స్వర్గమాప్నుయాత్ । భద్రకాలీం పటే లిఖ్య పూజయేదాశ్వినే జయే ।। ౨౬౮.

మంత్రంతో ఇంద్రుని పూజించినవాడు భూమిని జయించి స్వర్గాన్ని పొందుతాడు. భద్రకాళిని బట్టపై చిత్రించి, ఆశ్వయుజం సమయంలో ఆమెను విజయానికి పూజించాలి.

శుక్లపక్షే తథాష్టమ్యామాయుధం కార్మ్ముకం ధ్వజమ్ । ఛత్రఞ్చ రాజలిఙ్గాని శస్త్రాద్యం కుసుమాదిభిః ।। ౨౬౮.

శుక్లపక్ష అష్టమి రోజున ఆయుధాలు, విల్లు, జెండా, గొడుగు, రాజచిహ్నాలు, ఇతర ఆయుధాలను పువ్వులతో మొదలైనవి పెట్టి పూజించాలి.

జాగ్రన్నిశి బలిన్దద్యాద్ ద్వితీయేఽహ్ని పునర్యజేత్ । భద్రకాలి మహాకాలి దుర్గే దుర్గార్త్తిహారిణి ।। ౨౬౮.

రాత్రంతా మేలుకొని బలిని సమర్పించాలి. రెండవ రోజున మళ్లీ యజ్ఞం చేయాలి. భద్రకాళి, మహాకాళి, దుర్గా, కష్టాలను తొలగించే దేవతా!

త్రైలోక్యవిజయే చణ్డి మమ శాన్తౌ జయే భవ । నీరాజనవిధిం వక్ష్యే ఐశాన్యామ్మన్దిరం చరేత్ ।। ౨౬౮.

మూడు లోకాలలో విజయాన్ని పొందిన చండికా! నాకు శాంతి, విజయం కలిగించు. దీపారాధన విధానాన్ని చెబుతాను. ఈశాన్య దిక్కున ఉన్న దేవాలయానికి వెళ్లాలి.

తోరణత్రితయం తత్ర గృహే దేవాన్ యజేత్ సదా । చిత్రాన్త్యక్త్వా యదా స్వాతిం సవితా ప్రతిపద్యతే ।। ౨౬౮.

అక్కడ మూడు తలుపుల గృహంలో దేవతలను ఎప్పుడూ పూజించాలి. చంద్రుడు చిత్రా నక్షత్రాన్ని విడిచి స్వాతి నక్షత్రంలోకి వెళ్ళినప్పుడు, సూర్యుడు అందులో ప్రవేశిస్తాడు.

తతః ప్రభృతి కర్త్తవ్యం యావత్ స్వాతౌ రవిః స్థితః । బ్రహ్మా విష్ణుశ్చ శమ్భుశ్చ శక్రశ్చైవానలానిలౌ ।। ౨౬౮.

అప్పటి నుండి సూర్యుడు స్వాతి నక్షత్రంలో ఉన్నంత కాలం బ్రహ్మ, విష్ణువు, శంభుడు, ఇంద్రుడు, అగ్ని, వాయువును పూజించాలి.

వినాయకః కుమారశ్చ వరుణో ధనదో యమః । విశ్వే దేవా వైశ్రవసో గజాశ్చాష్టౌ చ తాన్ యజేత్ ।। ౨౬౮.

వినాయకుడు, కుమారస్వామి, వరుణుడు, కుబేరుడు, యముడు, అన్ని దేవతలు, వైశ్రవణుడు, ఎనిమిది ఏనుగులను పూజించాలి.

కుముదైరావణౌ పద్మః పుష్పదన్తశ్చ వామనః । సుప్రతీకోఽఞ్చనో నీలః పూజా కార్య్యా గృహాదికే ।। ౨౬౮.

కుముదుడు, ఐరావతుడు, పద్మ, పుష్పదంతుడు, వామనుడు, సుప్రతీకుడు, అంజనుడు, నీలుడు—వీళ్లను ఇంట్లోను ఇతర చోట్లను పూజించాలి.

పురోధా జుహుయాదాజ్యం సమిత్సిద్ధార్థకం తిలాః । కుమ్బా అష్టౌ పూజితాశ్చ తైః స్నాప్యాశ్వగజోత్తమాః ।। ౨౬౮.

పురోహితుడు అజ్యం, సమిధలు, సిద్ధార్థం, నువ్వులు వేసి హోమం చేయాలి. ఎనిమిది కుంభాలను పూజించి, వాటితో ఉత్తమమైన గుర్రాలు, ఏనుగులను స్నానం చేయించాలి.

అశ్వాః స్నాప్యా దదేత్ పిణ్డాన్ తతో హి ప్రథమం గజాన్ । నిష్క్రామయేత్తోరణైస్తు గోపురాది న లఙ్ఘయేత్ ।। ౨౬౮.

గుర్రాలను స్నానం చేయించి, పిండాలు సమర్పించాలి. తర్వాత మొదటగా ఏనుగులను స్నానం చేయాలి. అవి తలుపుల ద్వారా బయటకు వెళ్లాలి, గోపురం వంటి వాటిని దాటి పోకూడదు.

విక్రమేయుస్తతః సర్వే రాజలిఙ్గం గృహే యజేత్ । వారుణే వరుణం ప్రార్చ్య రాత్రౌ భూతబలిం దదేత్ ।। ౨౬౮.

అంతటా అందరూ ముందుకు సాగాలి. ఇంట్లో రాజచిహ్నాలను పూజించాలి. వాయువ్యం దిక్కులో వరుణుని పూజించి, రాత్రి భూతాలకు బలిని సమర్పించాలి.

విశాఖాయాం గతే సూర్య్యే ఆశ్రమే నివసేన్నృపః । అలఙ్కుర్య్యాద్దినే నస్మిన్ వాహనన్తు విశేషతః ।। ౨౬౮.

సూర్యుడు విశాఖ నక్షత్రంలోకి ప్రవేశించినప్పుడు, రాజు ఆశ్రమంలో నివసించాలి. ఆ రోజున వాహనాలను ప్రత్యేకంగా అలంకరించాలి.

పూజితా రాజలిఙ్గాశ్చ కర్త్తవ్యా నరహస్తగాః । హస్తినన్తురగం ఛత్రం ఖడ్గం చాపఞ్చ దున్దుభిమ్ ।। ౨౬౮.

పూజించిన రాజచిహ్నాలను మనుషులు మోసుకెళ్లాలి. వాటిలో ఏనుగు, గుర్రం, గొడుగు, ఖడ్గం, విల్లు, ఐదు డుండుభీలు ఉంటాయి.