అఙ్గహీనశ్చ కర్త్తవ్యో దాప్యశ్చోత్తమసాహసం । శక్తో హ్యమోక్షయన్ స్వామీ దంష్ట్రిణః శ్రృఙ్గిణస్తథా ।। ౨౫౮.
అతనికి అవయవాలు కోయాలి, అత్యంత కఠినమైన జరిమానా వేయాలి. యజమాని చేతిలో ఉన్నప్పటికీ, కొరుకే లేదా కొమ్ము గల జంతువును అదుపు చేయకపోతే—
ప్రథమం సాహసం దద్యాద్విక్రూష్టే ద్విగుణం తథా । అచౌరఞ్చౌరేఽభివదన్ దాప్యః పఞ్చశతం దమం ।। ౨౫౮.
మొదటి సారి దురాచారం చేసినవాడు జరిమానా చెల్లించాలి. మళ్లీ చేస్తే రెండింతలు జరిమానా. దొంగతనం చేయని మనిషిని దొంగ అని అబద్ధంగా చెప్పినవాడు ఐదు వందల జరిమానా చెల్లించాలి.
రాజ్ఞోఽనిష్టప్రవక్తారం తస్యైవాక్రోశకం తథా । మృతాఙ్గలగ్నవిక్రేతుర్గురోస్తాड़యితుస్తథా ।। ౨౫౮.
రాజు యొక్క దురదృష్టాన్ని ప్రకటించేవాడు, అలాగే రాజును దూషించేవాడు, చనిపోయిన వారి వస్తువులను అమ్మేవాడు, గురువును నదిని దాటి తీసుకెళ్లేవాడు — వీరందరూ నేరస్తులే.
తన్మన్త్రస్య చ భేత్తారం ఛిత్త్వా జిహ్వాం ప్రవాసయేత్ । రాజయానాసనారోఢుర్దణ్డో మధ్యమసాహసః ।। ౨౫౮.
మంత్రాన్ని ధ్వంసం చేసినవాడి నాలుకను కోసి, అతన్ని దేశదూరం చేయాలి. అనధికారంగా రాజాసనంపై కూర్చున్నవాడికి మధ్యస్థ శిక్ష విధించాలి.
. ద్వినేత్రభేదినో రాజద్విష్టాదేశకృతస్తథా । విప్రత్వేన చ శూద్రస్య జీవతోఽష్టశతో దమః ।। ౨౫౮.
ఇద్దరు కళ్లను గాయపరిచినవాడికి, రాజు ద్వేషించే ఆజ్ఞను పాటించినవాడికి, బ్రాహ్మణుడిగా నటించే శూద్రుడికి — వీరికి ఎనిమిది వందల రూపాయల జరిమానా విధించాలి.
యో మన్యేతాజితోఽస్మీతి న్యాయే నాభిపరాజితః । తమాయాన్తం పునర్జ్జిత్వా దణ్డయేద్ ద్విగుణం దమం ।। ౨౫౮.
న్యాయంగా ఓడిపోలేదని భావించి, మళ్లీ వచ్చి మరోసారి ఓడినవాడికి, ముందు జరిమానాకు రెట్టింపు జరిమానా విధించాలి.
రాజ్ఞాఽన్యాయేన యో దణ్డా గృహీతో వరుణాయతం । నివేద్య దద్యాద్విప్రేభ్యః స్వయం త్రిశద్గుణీకృతం ।। ౨౫౮.
రాజు అన్యాయంగా శిక్ష విధిస్తే, అది బ్రాహ్మణులకు తెలియజేసి, తానే మూడు రెట్లు చేసి ఇవ్వాలి.
ధర్మ్మశ్చార్థశ్చ కీత్తిశ్చ లోకపఙ్క్తిరుపగ్రహః । ప్రజాభ్యో బహుమానఞ్చ స్వర్గస్థానఞ్చ శాశ్వత్మ్ ।। ౨౫౮.
ధర్మం, ధనం, కీర్తి, లోకంలో గౌరవం, ప్రజల ఆదరణ, పరలోకంలో శాశ్వత స్థానం — ఇవన్నీ లభిస్తాయి.
అగ్నిరువాచ ఋగ్యజుఃసామాథర్వవిధానం పుష్కరోదితమ్ । భుక్తిభుక్తికరం జప్యాద్ధోమాద్రామాయ తద్వదే ।। ౨౫౯.
అగ్ని ఇలా చెప్పాడు: ఋగ్వేద, యజుర్వేద, సామవేద, అథర్వణవేద విధానాలు పుష్కరుడు చెప్పిన ప్రకారం పఠిస్తే, హోమం చేస్తే, రాముని సేవ చేస్తే, భోగమూ మోక్షమూ లభిస్తాయి.
పుష్కర ఉవాచ । ప్రతివేదన్తు కర్మ్మాణి కార్య్యాణి ప్రవదామి తే । ప్రథమం ఋగ్విధానం వై శ్రృణు త్వం భుక్తిముక్తిదమ్ ।। ౨౫౯.
పుష్కరుడు ఇలా అన్నాడు: ప్రతి వేదానికి చేయవలసిన కర్మలను నేను చెబుతాను. ముందుగా ఋగ్వేద విధానాన్ని విను, అది భోగమూ మోక్షమూ ఇస్తుంది.
అన్తర్జ్జలే తథా హోమే జపతో మనసేప్సితమ్ । కామం కరోతి గాయత్రీ ప్రాణాయామాద్విశేపతః ।। ౨౫౯.
నీటిలో, హోమ సమయంలో, లేదా జపం చేస్తున్నప్పుడు, గాయత్రీ మంత్రాన్ని ప్రాణాయామంతో పఠిస్తే, మనసులో కోరుకున్న కోరికలు నెరవేరతాయి.
గాయత్ర్యా దశసాహస్రో జపో నక్తాశినో ద్విజ । బహుస్నాతస్య తత్రైవ సర్వకల్పమనాశనః ।। ౨౫౯.
రాత్రిపూట ఉపవాసంగా, తరచూ స్నానం చేస్తూ, గాయత్రీ మంత్రాన్ని పదివేల సార్లు జపించిన బ్రాహ్మణుడు, అన్నం తినకుండానే అన్ని ఫలితాలను పొందుతాడు.
దశాయుతాని జప్త్వాఽథ హవిష్యాశీ స ముక్తిభాక్ । ప్రణవో హి పరం బ్రహ్మ తజ్జపః సర్వపాపహా ।। ౨౫౯.
పదివేల సార్లు జపం చేసి, హవిస్సు మాత్రమే భుజించి, మోక్షాన్ని పొందుతాడు. 'ఓం' అక్షరం పరబ్రహ్మం, దాని జపం అన్ని పాపాలను తొలగిస్తుంది.
ఓంకారశతకజప్తన్తు నాభిమాత్రోదకే స్థితః జలం పివేత్ స సర్వేస్తు పాపైర్వై విప్రముచ్యతే ।। ౨౫౯.
నాభివరకు నీటిలో నిలబడి, 'ఓం'ను వందసార్లు జపించి, ఆ నీటిని తాగితే, అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి కలుగుతుంది.
మాత్రాత్రయం త్రయో వేదాస్త్రయో దేవాస్త్రయోఽగ్నయః । మహావ్యాహృతయః సప్త లోకా హోమోఽఖిలాఘహా ।। ౨౫౯.
మూడు మాపులు, మూడు వేదాలు, మూడు దేవతలు, మూడు అగ్నులు, ఏడు మహావ్యాహృతులు, ఏడు లోకాలు — హోమం చేసినవాడికి అన్ని పాపాలు నశిస్తాయి.
గాయత్రీ పరమా జాప్యా మహావ్యాహృతయస్తథా । అన్తర్జ్జలే తథా రామప్రోక్తశ్చైవాఘమర్షణః ।। ౨౫౯.
గాయత్రీ మంత్రం అత్యుత్తమమైనది, అలాగే మహావ్యాహృతులు కూడా. నీటిలో, రాముడు చెప్పిన విధంగా, అఘమర్షణ మంత్రాన్ని కూడా జపించాలి.
అగ్నిమీలే పురోహితం సూక్తోఽయం వహ్నిదైవతః । శిరసా ధారయన్ వహ్నిం యో జపేత్పరివత్సరమ్ ।। ౨౫౯.
'అగ్నిమీళే పురోహితం' అనే సూక్తం అగ్ని దేవునికి అంకితం. దాన్ని ఒక సంవత్సరం పాటు తలపై అగ్ని పెట్టుకుని జపించినవాడు ఫలితాన్ని పొందుతాడు.
హోమం త్రిషవణం భైక్ష్యమనగ్నిజ్చవలనఞ్చరేత్ । అతః పరమృచః సప్త వాయ్వాద్యా యాః ప్రకీర్త్తితాః ।। ౨౫౯.
మూడు సార్లు హోమం చేయాలి, భిక్షాటన చేయాలి, అగ్ని లేకుండా వండిన అన్నం తినకూడదు. ఆ తరువాత వాయువు మొదలైన ఏడు ఋగ్వేద మంత్రాలను చెప్పిన విధంగా జపించాలి.
తా జపన్ ప్రయతో నిత్యమిష్టాన్ కామాన్ సమశ్నుతే । మేధాకామో జపేన్నిత్యం సదసన్యమితిత్యృచమ్ ।। ౨౫౯.
వీటిని భక్తితో ప్రతిరోజూ జపిస్తే, కోరుకున్న ఫలితాలు లభిస్తాయి. జ్ఞానం కోరుకునేవాడు 'సదసన్యమితి' అనే ఋగ్వేద మంత్రాన్ని ఎల్లప్పుడూ జపించాలి.
అన్వయో యన్నిమాః ప్రోక్తాః నవర్చో మృత్యునాశనాః । శునఃశేఫమృషిం బద్ధః సన్నిరుద్ధోఽథ వా౨ జపేత్ ।। ౨౫౯.
ఇక్కడ చెప్పిన క్రమం, అర్థాలు కలిగిన తొమ్మిది మంత్రాలు మరణాన్ని తొలగిస్తాయి. బంధించబడి ఉన్నా, నిరోధించబడి ఉన్నా, శునఃశేప ఋషిని ఉద్దేశించి వాటిని జపించాలి.
ముచ్యతే సర్వపాపేభ్యో గదీ వాప్యగదో భవేత్ । య ఇచ్ఛేచ్ఛాశ్వతం కామం మిత్రం ప్రాజ్ఞం పురన్దరం ।। ౨౫౯.
ఎవరైనా శాశ్వతమైన, ప్రియమైన, జ్ఞానమంతుడైన మిత్రుడు అయిన పురందరుణ్ణి కోరుకుంటే, వారు ఎలాంటి పాపాలు చేసినా, వ్యాధిగ్రస్తుడైనా, ఆరోగ్యవంతుడైనా, అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతారు.
ఋగ్భిః షోड़శభిః కుర్య్యాదిన్ద్రస్యేతి దినే దినే । హిహణ్యస్తూపమిత్యేతజ్జపన్ శత్రూన్ ప్రబాధతే ।। ౨౫౯.
ప్రతి రోజు ఇంద్రునికి సంబంధించిన పదహారు ఋగ్వేద మంత్రాలను జపిస్తూ, 'హిహణ్యస్తూపం' అని పునఃపునః ఉచ్చరిస్తూ ఉంటే, శత్రువులను జయించవచ్చు.
క్షేమీ భవతి చాధ్వానో యే తే పన్థా జపన్ నరః । రౌద్రీభిః షడ్భిరీశానం స్తూయాద్ యో వై దినే దినే ।। ౨౫౯.
ప్రతి రోజు ఆరు ఉగ్రమైన ఈశానుని స్తోత్రాలను జపించే మనిషి, ప్రయాణాల్లో ఎలాంటి ప్రమాదాలు లేకుండా క్షేమంగా ఉండగలడు.
చరుం వా కల్పయేద్రౌద్రం తస్యశాన్తిః పరాభవేత్ । ఉదిత్యుదన్తమాదిత్యముపతిష్ఠన్ దినే దినే ।। ౨౫౯.
లేదా, ఉగ్రమైన చరువు సిద్ధం చేసి, ప్రతి రోజు ఉదయించే సూర్యుని, అస్తమించే సూర్యుని పూజిస్తే, అతనికి పరమశాంతి లభిస్తుంది.
క్షిపేజ్జలాఞ్జలీన్ సప్త మనోదుఃఖవినాశనం । ద్విషన్తమిత్యథార్ద్ధర్చ్చం యద్విప్రాన్తం జపన్ స్మరేత్ ।। ౨౫౯.
మనసులోని దుఃఖాన్ని తొలగించేలా, ఏడు ముళ్ల నీళ్లు సమర్పించి, 'ద్విషంతం' అనే మంత్రాన్ని, అర మంత్రాన్ని జపిస్తూ, మునులు చెప్పిన విషయాలను స్మరించాలి.
ఆగస్కృత్ సప్తరాత్రేణ విద్వేషమధిగచ్ఛతి । ఆరోగ్యకామీ రోగీ వా ప్రస్కన్నస్యోత్తమం జపేత్ ।। ౨౫౯.
ఏదైనా తప్పు చేసినవాడు ఏడురోజుల్లో శాంతిని పొందుతాడు. ఆరోగ్యాన్ని కోరేవాడు గానీ, రోగంతో బాధపడేవాడు గానీ, పతితులకు శ్రేష్ఠమైన మంత్రాన్ని జపించాలి.
ఉత్తమస్తస్య చార్ద్ధర్చ్చో జపేద్వై వివిధాసనే । ఉదయత్యాయురక్ష్యయ్యం తేజో మధ్యన్దినే జపేత్ ।। ౨౫౯.
వివిధ ఆసనాల్లో ఉత్తమమైన అర మంత్రాన్ని జపించాలి. ఉదయాన్నే జపిస్తే, ఆయుష్షు, తేజస్సు క్షీణించకుండా లభిస్తాయి. మధ్యాహ్నం జపిస్తే కూడా అదే ఫలితం కలుగుతుంది.
అస్తం ప్రతిగతే సూర్య్యే ద్విషన్తం ప్రతిబాధతే । న వయశ్చేతి సూక్తాని జపన్ శత్రూన్నియచ్ఛతి ।। ౨౫౯.
సూర్యుడు అస్తమించేటప్పుడు 'ద్విషంతం' మంత్రాన్ని జపిస్తే శత్రువులు దూరమవుతారు. 'న వయశ్' అనే సూక్తాలను జపిస్తే శత్రువులను అదుపులో పెట్టవచ్చు.
. ఏకాద్శ సుపర్ణస్య సర్వ్వకామాన్వినిర్ద్దిశేత్ । ఆద్యాత్మికీ కఇత్యేతా జపన్మోక్షమవాప్నుయాత్ ।। ౨౫౯.
పదకొండు సుపర్ణ సూక్తాలను జపిస్తే అన్ని కోరికలు నెరవేరతాయి. ఇవి ఆత్మసంబంధంగా జపిస్తే మోక్షాన్ని పొందవచ్చు.
ఆ నో భద్రా ఇత్యనేన దీర్ఘమాయురబాప్నుయాత్ । త్వం సీమేతి చ సూక్తేన నవం పశ్యేన్నిశాకరం ।। ౨౫౯.
'ఆ నో భద్రా' అనే మంత్రాన్ని జపిస్తే దీర్ఘాయువు లభిస్తుంది. 'త్వం సీమ' అనే సూక్తాన్ని జపిస్తే కొత్త చంద్రుణ్ణి దర్శించవచ్చు.