అగ్నిపురాణమ్

యస్తు పశ్యతి స్వప్నాన్తే రాజానం కుఞ్జరం హయం । హిరణ్యం వృషభఙ్గాఞ్చ కుటుమ్బస్తస్య వర్ద్ధతే ।। ౨౨౯.

కల చివరలో రాజును, ఏనుగును, గుర్రాన్ని, బంగారాన్ని లేదా ఎద్దును చూసినవాడి కుటుంబం అభివృద్ధి చెందుతుంది.

వృషేభగృహశైలాగ్రవృక్షారోహణరోదనం । ఘృతవిష్ఠానులేపో వా అగమ్యాగమనం తథా ।। ౨౨౯.

ఎద్దు గుడిసె పైకి, కొండ శిఖరానికి, లేదా చెట్టు మీదకి ఎక్కడం, నెయ్యి లేదా మలాన్ని శరీరానికి పూసుకోవడం, నిషిద్ధ మహిళను చేరడం వంటి పనులు—all ఇవన్నీ బాధాకరమైనవి.

పుష్కర ఉవాచ ఔషధాని చ యుక్తాని ధాన్యం కృష్ణమశోభనం । కార్పాసం తృణశుష్కఞ్చ గోమయం వై ధనాని చ ।। ౨౩౦.

పుష్కరుడు చెప్పాడు: కలిపిన ఔషధాలు, నల్లటి లేదా మంచిది కాని ధాన్యం, పత్తి, పొడి గడ్డి, గోమయం, అలాగే ధనం—

అఙ్గారం గుడసర్జౌ చ ముణ్డాభ్యక్తఞ్చ నగ్నకం । అయః పఙ్కం చర్మ్మకేశౌ ఉన్మత్తఞ్చ నపుంసకం ।। ౨౩౦.

బొగ్గు, బెల్లం, సర్జరసం, తల ముండించినవాడు లేదా తైలాభిషేకం చేసినవాడు, నగ్నుడు, ఇనుము, మట్టి, చర్మం, జుట్టు, పిచ్చివాడు, నపుంసకుడు—

చణ్డాలశ్వపచాద్యాని నరా బన్ధనపాలకాః । గర్భిణీ స్త్రీ చ విధవాః పిణ్యాకాదీని వై మృతం ।। ౨౩౦.

చండాలులు, కుక్క మాంసం తినేవారు, జైలు కాపలాదారులు, గర్భవతి, విధవ, పిండి మిగతా పదార్థాలు, మృతదేహం—

తుషభస్మకపాలాస్థిభిన్నభాణ్డమశస్తకం । అశస్తో వాద్యశబ్దశ్చ భిన్న భైరవఝర్క్భరః ।। ౨౩౦.

పెంకులు, బూడిద, పగిలిన పాత్రలు, ఎముకలు, చెదిరిన పాత్రలు, అనిష్టమైనవి, దుర్దైన్యమైన వాద్యాల శబ్దాలు, భయంకరమైన అరుపులు—

ఏహీతి పురతః శబ్దః శస్యతే న తు పృష్ఠతః । గచ్ఛేతి పశ్చాచ్ఛబ్దోఽగ్ర్యః పురస్తాత్తు విగర్హితః ।। ౨౩౦.

'రా!' అని ముందుగా పిలిస్తే శుభం, వెనుకనుండి అయితే కాదు; 'వెళ్ళు!' అని వెనుకనుండి పిలిస్తే మంచిది, ముందుగా అయితే తప్పు.

క్వ యాసి తిష్ఠ మా గచ్ఛ కిన్తే తత్ర గతస్య చ । అనిష్టశబ్దా మృత్యర్థం క్రవ్యాదశ్చ ధ్వజాదిగః ।। ౨౩౦.

'ఎక్కడికి వెళ్తున్నావు?', 'ఆగు!', 'వెళ్ళవద్దు!', 'ఎందుకు అక్కడికి వెళ్లావు?' ఇలా అనడం, మృత్యువుకు సూచనగా, మాంసాహార జంతువులు, జెండాలు ఇవన్నీ అనిష్టమైనవి.

స్ఖలనం వాహనానాఞ్చ శస్త్రభఙ్గస్తథైవ చ । శిరోఘాతశ్చ చద్వారాద్యైశ్ఛత్ర వాసాదిపాతనం ।। ౨౩౦.

వాహనాలు తడబడటం, ఆయుధాలు పగలడం, తలపై దెబ్బ తగలడం, ద్వారం వద్ద గాయపడటం, గొడుగు, వస్త్రం మొదలైనవి పడిపోవడం—

హరిమభ్యర్చ్య సంస్తుత్య స్యాదమఙ్గల్యనాశనం । ద్వితీయన్తు తతో దృష్ట్వా విరుద్ధం ప్రవిశేద్ గృహం ।। ౨౩౦.

హరిను పూజించి, స్తుతించి, దురదృష్టం తొలగిపోతుంది; అలాంటి అనిష్ట సంకేతం రెండవసారి కనబడితే, వేరే మార్గం ద్వారా ఇంట్లోకి ప్రవేశించాలి.

శ్వేతాః సుమనసః శ్రేష్ఠాః పూర్ణకుమ్భో మహోత్తమః । మాంసం మత్స్యా దూరశబ్దా వృద్ధ ఏకః పశుస్త్వజః ।। ౨౩౦.

తెల్ల పువ్వులు ఉత్తమమైనవి, నిండిన కుంభం ఎంతో శ్రేష్ఠం; మాంసం, చేపలు, దూరంగా వినిపించే శబ్దాలు, ఒంటరిగా ఉన్న వృద్ధుడు, చర్మం లేని జంతువు—

గావస్తురఙ్గమా నాగా దేవాశ్చ జ్వలితోఽనలః । దూర్వార్ద్రగోమయం వేశ్యా స్వర్ణరూప్యఞ్చ రత్నకం ।। ౨౩౦.

ఆవులు, గుర్రాలు, ఏనుగులు, దేవతలు, మండుతున్న అగ్ని, తాజా దర్భ, తడి గోమయం, వేశ్య, బంగారం, వెండి, రత్నాలు—

వచాసిద్ధార్థకౌషధ్యో ముద్ర ఆయుధఖడ్‌గకం । ఛత్రం పీఠం రాజలిఙ్గం శవం రుదితవర్జితం ।। ౨౩౦.

మాటలు, ఫలితాన్ని ఇచ్చే ఔషధాలు, ముద్ర, ఆయుధాలు, ఖడ్గం, గొడుగు, ఆసనం, రాజచిహ్నాలు, ఏడుపు లేకుండా ఉన్న మృతదేహం—

ఫలం ఘృతం దధి పయో అక్షతాదర్శమాక్షికం । శఙ్ఖ ఇక్షుః శుభం వాక్పం భక్తవాదిత్రగీతకం ।। ౨౩౦.

పండ్లు, నెయ్యి, పెరుగు, పాలు, పగలని అక్కి, అద్దం, తేనె, శంఖం, చెరకు, శుభవాక్యాలు, అన్నం, వాద్యాలు, పాటలు—

గమ్భీరమేఘస్తనితం తడిత్తుష్టిశ్చ మానసీ । ఏకతం సర్వలిఙ్గాని మనసస్తుష్టిరేకతః ।। ౨౩౦.

లోతైన మేఘగర్జన, మెరుపు చూసి హృదయం సంతృప్తి చెందడం—ఇవి అన్నీ శుభసూచకాలు; వాటిలో మనసు సంతృప్తి ఉత్తమమైనది.

పుష్కర ఉవాచ తిష్ఠతో గమనే ప్రశ్నే పురుషస్య శుభాశుభం । నివేదయన్తి శకునా దేశస్య నగరస్య చ ।। ౨౩౧.

పుష్కరుడు చెప్పాడు: ఒకడు నిలబడి ఉన్నప్పుడు, ప్రయాణానికి సిద్ధమవుతున్నప్పుడు, లేదా ప్రశ్నించబడినప్పుడు, ఆ మనిషికీ, ఆ ప్రాంతానికీ, పట్టణానికీ శుభాశుభాలను శకునాలు తెలియజేస్తాయి.

సర్వః పాపఫలో దీప్తో నిర్ద్దిష్టో దైవచిన్తకైః । శాన్తః శుభఫలశ్చైవ దైవజ్ఞైః సముదాహృతః ।। ౨౩౧.

అన్ని ప్రకాశవంతమైన శకునాలు పాపఫలితాన్ని ఇస్తాయని దైవచింతకులు చెబుతారు; శాంతంగా ఉన్నవి శుభఫలితాన్ని ఇస్తాయని జ్యోతిష్కులు అంటారు.

షట్‌ప్రకారా వినిర్దిష్టాః శకునానాఞ్చ దీప్తయః । వేలాదిగ్దేశకరణరుతజాతివిభేదతః ।। ౨౩౧.

శకునాలకు ఆరు రకాల ప్రకాశం ఉంటుందని, అవి సమయం, స్థలం, చర్య, శబ్దం, జాతి వేరుగా గుర్తించబడతాయని చెప్పబడింది.

పూర్వా పూర్వా చ విజ్ఞేయా సా తేషాం బలవత్తరా । దివాచరో రాత్రిచరస్తథా రాత్రౌ దివాచరః ।। ౨౩౧.

ప్రతి ముందరి శకునం మరింత బలంగా పరిగణించాలి; పగలు తిరిగే శకునం రాత్రి కనబడితే, రాత్రి తిరిగే శకునం పగలు కనబడితే, అవి మరింత శక్తివంతమైనవి.

క్రూరేషు దీప్తా విజ్ఞేయా ఋక్షలగ్నగ్రహాదిషు । ధూమితా సా తు విజ్ఞేయా యాఙ్గమిష్యతి భాస్కరః ।। ౨౩౧.

క్రూరమైన రాశుల్లో, నక్షత్రం లేదా గ్రహం ఉదయించే సమయంలో ప్రకాశవంతమైన శకునం కనిపిస్తుంది. భాస్కరుడు కదలబోయే వేళ, పొగమంచు లాంటి శకునం గుర్తించాలి.

యస్యాం స్థితః సా జ్వలితా ముక్తా చాఙ్గారిణీ మతా । ఏతాస్తిస్రః స్మృతా దీప్తాః పఞ్చ శాన్తాస్తథాపరాః ।। ౨౩౧.

ఏ శకునం ఉన్నపుడు అది జ్వలించిపోతే, విడిపోతే అగ్ని లాంటి శకునంగా భావించాలి. ఇవి మూడు ప్రకాశవంతమైనవిగా గుర్తించబడ్డాయి. ఇంకా ఐదు శాంతమైనవిగా చెప్పబడ్డాయి.

దీప్తాయాన్దిశి దిగ్దీప్తం శకునం పరికీర్త్తితం । గ్రామేఽరణ్యా వనే గ్రామ్యాస్తథా నిన్దితపాదపః ।। ౨౩౧.

ఏ దిశలో ప్రకాశవంతమైన శకునం కనబడితే, దాన్ని దిక్కు శకునంగా అంటారు. గ్రామంలో, అడవిలో, లేదా నిందితమైన చెట్టు మీద కనిపిస్తే, అవి గృహపక్షుల శకునాలుగా పరిగణిస్తారు.

దేశే చైవాశుభే జ్ఞేయో దేశదీప్తో ద్విజోత్తమః । క్రియాదీప్తో వినిర్ద్దిష్టః స్వజాత్యనుచితక్రియః ।। ౨౩౧.

అశుభమైన ప్రదేశంలో కనిపించే ప్రకాశవంతమైన శకునాన్ని ప్రదేశ శకునంగా తెలుసుకోవాలి, ద్విజోత్తమా. తాను చేయరాని పనిని చేసినప్పుడు కనిపించేది క్రియాశకునంగా చెప్పబడింది.

రుతదీప్తశ్చ కథితో భిన్నభైరవనిస్వనః । జాతిదీప్తస్తథా జ్ఞేయః కేవలం మాంసభోజనః ।। ౨౩౧.

విపరీతమైన భయంకరమైన అరుపుతో వినిపించేది శబ్దశకునంగా చెప్పబడింది. కేవలం మాంసాహారం చేసే జాతి ప్రకాశవంతమైన శకునంగా తెలుసుకోవాలి.

దీప్తాచ్ఛాన్తో వినిర్దిష్టః సర్వైర్భేదైః ప్రయత్నతః । మిశ్రైర్మిశ్రో వినిర్దిష్టస్తస్య వాచ్యం ఫలాఫలం ।। ౨౩౧.

ప్రకాశవంతమైన శకునాల నుంచి శాంతమైనవి జాగ్రత్తగా వేరు చేయాలి. కలిసిన శకునాలు కలిసినవిగా పరిగణించాలి. వాటి ఫలితం మంచిదా, చెడ్డదా చెప్పాలి.

గోశ్వోష్ట్రగర్ద్దభశ్వానః సారికా గృహగోధికా । చటకా భాసకూర్మాద్యాః కథితా గ్రామవాసినః ।। ౨౩౧.

ఆవులు, గుర్రాలు, ఒంటెలు, గాడిదలు, కుక్కలు, సారికలు, ఇంటి గోదుగులు, చిట్టలు, బకులు, తాబేళ్లు మొదలైనవి గ్రామంలో నివసించే జంతువులుగా చెప్పబడ్డాయి.

మార్జారకుక్కుటౌ గ్రామ్యౌ తౌ చైవ వనగోచరౌ । తయోర్భవతి విజ్ఞానం నిత్యంక వై రూపభేదతః ।। ౨౩౧.

పిల్లి, కోడి ఇవి గ్రామజీవులే అయినా అడవిలో కూడా సంచరిస్తాయి. వీటిని ఎప్పుడూ రూపభేదాన్ని బట్టి గుర్తించాలి.

గోకర్ణశిఖిచక్రాహ్వఖరహారీతవాయసాః । కులాహకుక్కుభశ్యేనఫేరుఖఞ్జనవానరాః ।। ౨౩౧.

గోకర్ణ, నెమలి, చక్రపక్షి, గాడిద, హరితపక్షి, కాకి, కులాహపక్షి, కుకుభపక్షి, గద్ద, ఫేరుక, అంజనపక్షి, కోతులు — ఇవన్నీ కూడా ఉన్నాయి.

శతఘ్నచటకశ్యామచాసశ్యేనకపిఞ్జలాః । తిత్తిరిః శతపత్రఞ్చ కపోతశ్చ తథా త్రయః ।। ౨౩౧.

శతఘ్న, చిట్ట, నల్లపక్షి, కాకి, గద్ద, కపింజలము, తిత్తిరిపక్షి, శతపత్రపక్షి, మూడు రకాల పావురాలు కూడా ఉన్నాయి.