అగ్నిపురాణమ్

జరాసన్ధస్య తే పుత్రయౌ జరాసన్ధస్తదీరితః। చక్రేస మథురారోధం యాదవైర్యుయుధే చ కంసగే

వారు ఇద్దరూ జరాసంధుని కుమారులు. జరాసంధుడు ఆ విషయం తెలుసుకొని, మథురను ముట్టడి చేసి, కంసుని కోసం యాదవులతో యుద్ధం చేశాడు.

రామకృష్ణౌ చ మథురాం త్యక్త్వా గోమన్తమాగతౌ। జరాసన్ధం విజిత్యాజౌ పౌణ్డ్రకం వాసుదేవకమ్

రాముడు, కృష్ణుడు మథురను వదిలి గోమంతకు వెళ్లారు. యుద్ధంలో జరాసంధుని ఓడించి, పౌండ్రక వాసుదేవుని కూడా జయించారు.

పురీం చ ద్వారకాం కృత్వా న్యవసద్ యాదవైర్వృతః। భౌమం తు నాకం హత్వా తేనానీతాశ్చ కన్యకాః

ద్వారకా పురిని నిర్మించి, యాదవులతో కలిసి అక్కడ నివసించాడు. భౌమాసురుని సంహరించి, అక్కడి యువతులను తీసుకొచ్చాడు.

దేవగన్ధర్వయక్షాణాం తా ఉవాహ జనార్ద్దనః। షోడశస్త్రీసహస్త్రాణి రుక్మిణ్యాద్యాస్తథాష్ట చ

ఆ యువతులు దేవతలు, గంధర్వులు, యక్షుల వంశానికి చెందినవారు. జనార్దనుడు వారిని పెళ్లి చేసుకున్నాడు. రుక్మిణి మొదలైన పదహారు వేల మంది భార్యలు, ఇంకా ఎనిమిది మంది ఉన్నారు.

సత్యభామాసమాయుక్తో గరుడే నరకార్దనః। మణిశైలం సన్త్యశ్చ ఇన్ద్రం జిత్వా హరిర్దివి

సత్యభామతో కలిసి నరకాసురుని సంహరించిన హరి, గరుడుని మీద మణిపర్వతానికి వెళ్లాడు. అక్కడ ఇంద్రుని జయించి, ఆభరణాన్ని స్వర్గంలో నుంచి తీసుకొచ్చాడు.

పారిజాతం సమానీయ సత్యభామాగృహేఽకరోత్। సాన్దీపనేశ్చ శశ్త్రాస్త్రం జ్ఞాత్వా, తద్బాలకం దదౌ

పారిజాత వృక్షాన్ని తీసుకొని సత్యభామ ఇంట్లో ఉంచాడు. సాందీపని వద్ద ఆయుధ విద్య నేర్చుకొని, అతని కుమారుడిని తిరిగి అప్పగించాడు.

జిత్వా పఞ్చజనం దైత్యం యమేన చ సుపూజితః। అవధీత్ కాలయవనం ముచుకున్దేన పూజితః

పంచజన అనే రాక్షసుడిని జయించి, యమధర్మరాజు నుండి గొప్పగా సత్కారం పొందాడు. కాలయవనుడిని సంహరించి, ముచుకుందుని చేత గౌరవించబడ్డాడు.

వసుదేవం దేవకీఞ్చ భక్తవిప్రాంశ్చ సోర్చ్చయత్। రేవత్యాం బలభద్రాచ్చ యజ్ఞాతే నిశఠోన్ముకౌ

వసుదేవుడు, దేవకీ మరియు భక్త బ్రాహ్మణులను గౌరవించాడు. రేవతితో కలిసి బలరాముడు యజ్ఞం చేసి, వెళ్ళడానికి సిద్ధమయ్యారు.

కృష్ణాత్ శామ్బో జామ్బవత్యామన్యాస్వన్యేఽభవన్ సుతాః । ప్రద్యుమ్నోఽభూచ్చ రుక్మిణ్యాం షష్ఠేఽహ్ని స హృతో బలాత్

కృష్ణునికి జాంబవతితో శాంబుడు జన్మించాడు, ఇతర భార్యలతో ఇతర కుమారులు పుట్టారు. రుక్మిణితో ప్రద్యుమ్నుడు జన్మించి, ఆరో రోజున బలవంతంగా అపహరించబడ్డాడు.

శమ్బరేణామ్బుధౌ క్షిప్తోమత్స్యోజగ్రాహ ధీవరః। తం మత్స్యం శమ్బరాయాదాన్మాయావత్యైచ శమ్బరః

శంబరుడు సముద్రంలో పడేసిన ప్రద్యుమ్నుని, ఒక మత్స్యకారుడు చేపగా పట్టుకున్నాడు. ఆ చేపను శంబరుని వద్దకు తీసుకెళ్ళగా, మాయావతి అక్కడే ఉంది.

మాయావతీ మత్స్యమధ్యే దృష్ట్వా స్వం పతిమాదరాత్। పపోష సా తం చోవాచ రతిస్తేఽహం పతిర్మమ

మాయావతి ఆ చేపలో తన భర్తను చూసి, ప్రేమతో పోషించి, 'నేను నీ రతి, నువ్వు నా భర్తవు' అని చెప్పింది.

కామస్త్వం శమ్భునానఙ్గః కృతోహం శమ్బరేణ చ। హృతా న తస్య పత్నీ త్వం మాయాజ్ఞః శమ్బరం జహి

'నువ్వు కామదేవుడు, శివుని చేత అంగవిహీనుడవయ్యావు. నేను శంబరుని చేత అపహరించబడ్డాను, అతనికి భార్యను కాదు. నీవు మాయావిద్యలో నిపుణుడవు, శంబరుని సంహరించు' అని చెప్పింది.

తచ్ఛ్రుత్వా శమ్బరం హత్వా ప్రద్యుమ్నః సహ భార్యయా। మా యావత్యా యయౌ కృష్ణం కృష్ణో హృష్టోఽథ రుక్మిణీ

అది విని, ప్రద్యుమ్నుడు శంబరుని సంహరించి, తన భార్య మాయావతితో కలిసి కృష్ణుని వద్దకు వెళ్ళాడు. కృష్ణుడు, రుక్మిణి ఎంతో ఆనందించారు.

ప్రద్యుమ్నాదనిరుద్వోభూదుషాపతిరుదారధీః। బాణో బలిసుతస్తస్య సుతోషా శోణితం పురమ్

ప్రద్యుమ్నుని నుండి అనిరుద్ధుడు జన్మించాడు, అతడు ఉషకు భర్తగా, మహాత్ముడిగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. బాణాసురుడు, బలిచక్రవర్తి కుమారుడు, తన కుమార్తె ఉషతో శోణితపురంలో నివసించేవాడు.

తపసా శివపుత్రోఽభూద్ మాయూరధ్వజపాతితః। యుద్ధం ప్రాప్స్యసి బాణ త్వం బాణం తుష్టః శివోభ్యధాత్

తపస్సుతో బాణుడు శివుని కుమారుడిగా, మయూరధ్వజాన్ని ధరించేవాడిగా మారాడు. శివుడు సంతోషించి, 'నీకు యుద్ధం లభిస్తుంది' అని బాణునికి వరమిచ్చాడు.

శివేన క్రీడతీం గౌరీం దృష్ట్వోషా సస్పృహా పతౌ। తామాహ గౌరీ భర్త్తా తే నిశి సుప్తేతి దర్శనాత్

శివునితో గౌరీ ఆడుకుంటుండగా, ఉషకు భర్తపై ఆకాంక్ష కలిగింది. అప్పుడు గౌరీ, 'నీ భర్త రాత్రి నిద్రలో నీకు కనబడతాడు' అని చెప్పింది.

వైశాఖమాసద్వాదశ్యాం పుంసో భర్త్తా భవిష్యతి। గౌర్య్యుక్త హర్షితా చోషా గృహే సుప్తా దదర్శ తమ్

వైశాఖ మాసంలో ద్వాదశి రోజున నీకు భర్త లభిస్తాడు అని గౌరీ చెప్పగా, ఉష ఆనందంతో తన ఇంట్లో నిద్రలో అతన్ని దర్శించింది.

ఆత్మనా సఙ్గతం జ్ఞాత్వా తత్సఖ్యా చిత్రలేఖయా। లిఖితాద్వై చిత్రపటాదనిస్ద్ధం సమానయత్

తన భర్తతో కలయిక తెలిసిన ఉషకు, స్నేహితురాలు చిత్రలేఖ చిత్రపటంపై అతని రూపాన్ని గీయించి, అనిరుద్ధుని నిర్బంధం లేకుండా తీసుకొచ్చింది.

కృష్ణణౌత్రం ద్వారకాతో దుహితా బాణమన్త్రిణః। కుమ్భాణ్డస్యానిరుద్ధోగాద్రరామ హ్యుషయా సహ

కృష్ణుని మనవడు అనిరుద్ధుడు ద్వారక నుండి బయలుదేరి, బాణుని మంత్రి కుమార్తె ఉషతో కలిసి వెళ్లాడు.

బాణధ్వజస్య సమ్పాతై రక్షిభిః స నివేదితః। అనిరుద్ధస్య బాణేన యుద్ధమాసీత్సుదారుణమ్

బాణుని రక్షకులు వారి కలయికను గమనించి, బాణునికి తెలియజేశారు. దాంతో బాణుడు, అనిరుద్ధుని మధ్య భయంకరమైన యుద్ధం జరిగింది.

శ్రుత్వా తు నారదాత్ కృష్ణః ప్రద్యుమ్నబలభద్రవాన్। గరుడస్థోథ జిత్వాగ్నీఞ్జ్వరం మాహేశ్వరన్తథా

నారదుని ద్వారా విని, కృష్ణుడు ప్రద్యుమ్నుడు, బలరామునితో కలిసి గరుడునిపై ఎక్కి, అగ్ని మరియు మహేశ్వరుని జ్వరాన్ని జయించాడు.

హరిశఙ్కరయోర్యుద్ధం బభూవాథ శరాశరి। నన్దివినాయకస్కన్దముఖాస్తాక్షర్యాదిభిర్జితాః

హరి, శంకరుల మధ్య బాణాల వర్షంతో యుద్ధం జరిగింది. నంది, వినాయకుడు, స్కందుడు మరియు ఇతరులు కృష్ణుని బలగాల చేత ఓడిపోయారు.

జృమ్భితే శఙ్కరే నష్టే జృమ్భణాస్త్రేణ విష్ణునా। ఛిన్నం సహస్త్రం బాహూనాం రుద్రేణాభయమర్థితమ్

విష్ణువు జృంభణాస్త్రంతో శంకరుడు మోహించబడగా, బాణుని వెయ్యి చేతులు కోసివేయబడ్డాయి. రుద్రుడు అభయం కోరగా, అది మంజూరయ్యింది.

విష్ణునా జీవితో బాణో ద్విబాహుః ప్రాబ్రవీచ్ఛివమ్। త్వయా యదభయం దత్తం బాణస్యాస్య మయా చ తత్

విష్ణువు కృపతో బాణుడు ప్రాణాలతో బయటపడ్డాడు. ఆ రెండు చేతులవాడు శివుడిని చూచి ఇలా అన్నాడు: 'ఈ బాణుడికి నీవు ఇచ్చిన భయమేమీ లేకపోవడం, నేను ఇచ్చినదీ అలాగే, ఇక్కడే నిలిచిపోతుంది.'

ఆవయోర్నాస్తి భేదో వై భేదీ నరకమాప్నుయాత్। శివాద్యైః పూజితో విష్ణుః సోనిరుద్ధ ఉషాదియుక్

మనిద్దరిలో ఎలాంటి భేదం లేదు; ఎవరు భేదాన్ని కలిగిస్తే వారు నరకానికి పోతారు. శివుడు మొదలైనవారు పూజించిన విష్ణువు, అనిరుద్ధుడు, ఉషా కలిసి ఉన్నారు.

ద్వారకాన్తు గతో రేమే ఉగ్రసేనాదియాదవైః। అనిరుద్ధాత్మజో వజ్రో మార్కణ్డేయాత్తు సర్వవిత్

ఆయన ద్వారకకు వెళ్లి ఉగ్రసేనుడు, యాదవులతో ఆనందంగా గడిపాడు. అనిరుద్ధుని కుమారుడు వజ్రుడు, మార్కండేయుని వంశంలో పుట్టి అన్నీ తెలిసినవాడు.

బలభద్రః ప్రలమ్బఘ్నో యమునాకర్షణోఽభవత్। ద్వివిదస్య కపేర్భేత్తా కౌరవోన్మాదనాశనః

బలరాముడు, ప్రలంబాసురుడిని సంహరించినవాడు, యమునాను లాగినవాడు. ద్వివిద అనే కోతిని చీల్చినవాడు, కౌరవుల పిచ్చిని తుడిచిపెట్టినవాడు.

హరీ రేమేనేకమూర్త్తీ రుక్మిణ్యాదిభిరీశ్వరః। పుత్రానుత్పాదయామాస త్వసంఖ్యాతాన్ స యాదవాన్

హరి, ఆ పరమేశ్వరుడు, ఒక్క రూపంలో రుక్మిణి మొదలైనవారితో సంతోషంగా ఉన్నాడు. ఆయన యాదవులలో లెక్కలేనన్ని కుమారులను కనేశాడు.

అగ్నిరువాచ భారతం సమ్ప్రవక్షయామి కృష్ణమాహాత్మ్యలక్షణమ్। భూభారమహరద్విష్ణునిమిత్తీకృత్య పాణ్డవాన్

అగ్ని ఇలా చెప్పాడు: 'నేను భారతాన్ని, కృష్ణుని మహిమను వివరంగా చెబుతాను. విష్ణువు, పాండవులను కారణంగా చేసుకుని భూమి భారాన్ని తొలగించాడు.'