బ్రహ్మాదికారణాత్యాగాద్వినిః సృత్య సుషుమ్ణయా । వామస్తనాన్తమానీయ తయోర్మూలమతన్ద్రితః
బ్రహ్మ మొదలైన కారణాలను విడిచిపెట్టి, సుషుమ్న ద్వారా బయటకు తీసుకురావాలి. దాన్ని ఎడమ వక్షస్థలం వద్దకు, వాటి మూలానికి శ్రద్ధగా తీసుకురావాలి.
మూలమన్త్రమవిస్పష్టం వౌషడన్తం సముచ్చరేత్। తదగ్నౌ జుహుయాదాజ్యం యవసమ్మితధారయా
మూల మంత్రాన్ని స్పష్టంగా కాకుండా, 'వౌషట్'తో ముగియజేయాలి. ఆ తర్వాత యవ పరిమాణంలో నెయ్యిని అగ్నిలో సమర్పించాలి.
ఆచామం చన్దనం దత్వా తామ్బూలప్రభృతీనపి। భక్త్యా తద్భూతిమావన్ద్య విదధ్యాత్ప్రణతిం పరం
ఆచమనం చేసి, గంధాన్ని సమర్పించి, తాంబూలాది పదార్థాలు కూడా భక్తితో సమర్పించాలి. ఆ మహిమను స్మరించి, గాఢ నమస్కారం చేయాలి.
తతో వహ్ణిం సమబ్యర్చ్య ఫడన్తాస్త్రేణ సంవరాన్। సంహారముద్రయాహృత్య క్షమస్వేత్యభిధాయ చ
తర్వాత అగ్నిని సక్రమంగా పూజించి, 'ఫట్' అస్త్రమంత్రంతో సంరక్షణలను తీసుకుని, సంహార ముద్రతో 'క్షమించు' అని చెప్పాలి.
భాసురాన్ పరిధీస్తాంశ్చ పూరకేణ హృదాఽణునా । శ్రద్ధ్యా పరయాత్మీయే స్థాపయేత్ హృదమ్బుజే
ప్రకాశవంతమైన పరిధులను, శ్వాసతో, హృదయంలోని సూక్ష్మతతో, పరమ విశ్వాసంతో తన హృదయ కమలంలో స్థాపించాలి.
సర్వపాకాగ్రమాదాయ కృత్వా మణ్డలకద్వయమ్ । అన్తర్వహిర్బలిం దద్యాదాగ్నేయ్యాం కుణ్డసన్నిధౌ
అన్ని వంట పదార్థాలలో ఉత్తమమైనదాన్ని తీసుకుని, రెండు మండలాలు తయారు చేయాలి. అగ్ని కుండ సమీపంలో, లోపల మరియు బయట బలిని సమర్పించాలి.
ఓం హాం రుద్రేభ్యః స్వాహా పూర్వే మాతృబ్యో దక్షిణే తథా। వారుణే హాం గణేభ్యశ్చ స్వాహా తేభ్యస్త్వయం బలిః
ఓం హాం, తూర్పున రుద్రులకు స్వాహా, దక్షిణ దిశలో మాతృకలకు కూడా. వాయవ్య దిశలో వరుణునికి హాం, గణులకు స్వాహా — ఈ బలి వారికే సమర్పించబడింది.
ఉత్తరే హాఞ్చ యక్షేభ్య ఈశానే హాం గ్రహేభ్య ఉ । అగ్నౌ హామసురేభ్యస్చ రక్షోబ్యో నైర్ఋతే బలిః
ఉత్తర దిశలో యక్షులకు హాం, ఈశాన్యంలో గ్రహాలకు హాం. అగ్నిలో అసురులకు హాం, నైరుతి దిశలో రాక్షసులకు బలి సమర్పించాలి.
వాయవ్యే హాఞ్చ నాగేభ్యో నక్షత్రేభ్యశ్చ మధ్యతః। హాం రాశిభ్యః స్వాహా వహ్నౌ విశ్వేభ్యో నైర్ఋతే తథా
వాయవ్య దిశలో నాగులకు హాం, మధ్యలో నక్షత్రాలకు హాం. రాశులకు హాం, స్వాహా. అగ్నిలో విశ్వదేవులకు, నైరుతి దిశలో కూడా బలి సమర్పించాలి.
వారుణ్యాం క్షేత్రపాలాయ అన్తర్బలిరుదాహృతః। ద్వితీయే మణ్డలే వాహ్యే ఇన్ద్రాయాగ్నియమాయ చ
పడమర దిశలో క్షేత్రపాలుడికి లోపలి బలిని సమర్పించాలి. రెండవ మండలంలో బయటగా ఇంద్రునికి, అగ్నియమునికి బలిని సమర్పించాలి.
నైర్ఋతాయ జలేశాయ వాయవే ధనరక్షిణే। ఈశానాయ చ పూర్వాదౌ హీశానే బ్రహ్మణే నమః
నైరృతునికి, జలదేవునికి, వాయువుకు, ధనాన్ని కాపాడే దేవునికి, తూర్పు వైపున ఉన్న ఈశానునికి, బ్రహ్మదేవునికి నమస్కారం.
నైర్ఋతే విష్ణవే స్వాహా వాయసాదేర్వహిర్బలిః। బలిద్వయగతాన్మన్త్రాన్ సంహారముద్రయాఽఽత్మని
నైరృతునికి, విష్ణువుకు స్వాహా. కాకులు మొదలైనవారికి బయట బలి ఇస్తారు. ఈ రెండు బలులకు సంబంధించిన మంత్రాలను ఆత్మలో సంహారముద్రతో లయమవ్వనిచ్చాలి.
ఈశ్వర ఉవాచ కపిలాపూజనం వక్ష్యే ఏభిర్మ్మన్త్రైర్యజేచ్చ గామ్। ఓం కపిలే నన్దే నమః ఓం కపిలే భద్రికే నమః
ఈశ్వరుడు ఇలా చెప్పాడు: ఇప్పుడు కపిలా పూజను వివరించబోతున్నాను. ఈ మంత్రాలతో ఆవును పూజించాలి: ఓం కపిలే నందే నమః, ఓం కపిలే భద్రికే నమః.
ఓం కపిలే సుశీలే నమః కపిలే సురభిప్రభే। ఓం కపిలే సుమనసే నమః ఓం భుక్తిముక్తిప్రదే నమః
ఓం కపిలే సుశీలే నమః, కపిలే సురభి ప్రభే, ఓం కపిలే సుమనసే నమః, ఓం భుక్తిముక్తి ప్రసాదించేవాడివి నమః.
సౌరభేయి జగన్మాతర్దేవానామమృతప్రదే। గృహాణ వరదే గ్రాసమీపసితార్థఞ్చ దేహి మే
సౌరభేయి! జగతికి తల్లి, దేవతలకు అమృతాన్ని ఇచ్చేవాడివి, వరాలిచ్చే దేవతా! నా బలిని స్వీకరించు, నేను కోరినది నాకు దయచేయు.
వన్దితాఽసి వసిష్ఠేన విశ్వామిత్రేణ ధీమతా। కపిలే హర మే పాపం యన్తయా దుష్కృతం కృతమ్
వసిష్ఠుడు, ధీమంతుడు అయిన విశ్వామిత్రుడు నిన్ను పూజించారు. కపిలా! నా పాపాన్ని తొలగించు, నేను చేసిన దుష్కార్యాన్ని నియంత్రించు.
గావో మమాగ్రతో నిత్యం గావః పృష్ఠత ఏవ చ। గావో మే హృదయే చాపి గవాం మధ్యే వసామ్యహమ్
గోవులు ఎప్పుడూ నా ముందుంటాయి, నా వెనుక కూడా ఉంటాయి. నా హృదయంలో కూడా గోవులే ఉంటాయి, నేను గోవుల మధ్యే నివసిస్తున్నాను.
దత్తం గుహ్ణన్తు మే గ్రాసం జప్త్వా స్యాం నిర్మ్మలః శివః। ప్రార్చ్య విద్యాపుస్తకాని గురుపాదౌ నమేన్నరః
నేను ఇచ్చిన బలిని వారు దాచిపెట్టాలి. జపం చేసిన తరువాత నేను పవిత్రుడిని, శుభుడిని అవుతాను. పూజ చేసి, విద్యా పుస్తకాలకు, గురుపాదాలకు నమస్కరించాలి.
యజేత్ స్నాత్వా తు మధ్యాహ్నే అష్టపుష్పికయా శివమ్। పీఠమూర్త్తిశివాఙ్గానాం పూజా స్యాదష్టపుషిపికా
మధ్యాహ్నం స్నానం చేసి, ఎనిమిది పువ్వులతో శివుని పూజించాలి. పీఠం, విగ్రహం, శివుని అవయవాలకు ఎనిమిది పుష్పాలతో పూజ చేయాలి.
మధ్యాహ్నే భోజనాగారే సులిప్తే పాకమానయేత్। తతో మృత్యుఞ్జయేనైవ వౌషడన్తేన సప్తధా
మధ్యాహ్న సమయానికి, బాగా శుభ్రంగా ఉన్న భోజనశాలలో, వంట చేసిన భోజనం తేవాలి. ఆ తరువాత మృత్యుంజయ మంత్రాన్ని 'వౌషట్'తో ఏడుసార్లు జపించాలి.
జప్తైః సదర్భశఙ్ఖస్థైః సిఞ్చేత్తం వారివిన్దుభిః। సర్వపాకాగ్రముద్ధత్య శివాయ వినివేదయేత్
దర్భతో, శంఖంతో, జలబిందువులతో జపం చేస్తూ ఆహారాన్ని చల్లి, అందులోని ఉత్తమమైన వంటకాన్ని తీసుకుని శివునికి సమర్పించాలి.
అథార్ద్ధం చుల్లికాహోమే విధానాయోపకల్పయేత్ । విశోధ్య విధినా చుల్లీం తద్వహ్నిం పూరకాహుతిమ్
తర్వాత, ఆహారంలో అర భాగాన్ని చుల్లికా హోమానికి సిద్ధం చేయాలి. విధానం ప్రకారం చుల్లిని శుద్ధి చేసి, ఆ అగ్నికి హోమం చేయాలి.
హుత్వా నాభ్యగ్నినా చైకం తతో రేచకవాయునా। వహ్నివీజం సమాదాయ కాదిస్థానగతిక్రమాత్
నాభ్యాగ్నితో ఒక హోమం చేసి, తరువాత ఉచ్చ్వాస వాయువుతో చేయాలి. అప్పుడు అగ్నిబీజాన్ని 'క' మొదలైన స్థానాల క్రమంలో గ్రహించాలి.
శివాగ్నిస్త్వమితి ధ్యాత్వా చుల్లికాగ్నౌ నివేశయేత్। ఓం హాం అగ్నయే నమో వై హాం సోమాయ వై నమః
నీవు శివాగ్ని అనుకుంటూ ధ్యానం చేసి, చుల్లికాగ్నిలో ఉంచాలి. ఓం హాం అగ్నయే నమః, హాం సోమాయ నమః అని పూజించాలి.
సూర్య్యాయ బృహస్పతయే ప్రజానాం పతయే నమః। సర్వేభ్యశ్చైవ దేవేభ్యః సర్వవిశ్వేభ్య ఏవ చ
సూర్యునికి, బృహస్పతికి, ప్రజాపతికి నమస్కారం. అలాగే అందరు దేవతలకు, విశ్వదేవతలకు కూడా నమస్కారం.
హామగ్నయే స్విష్టికృతే పూర్వాదావర్చ్చయేదిమాన్। స్వాహాన్తామాహుతిం దత్వా క్షమయిత్వా విసర్జయేత్
హాం అగ్నయే స్విష్టికృతే అని తూర్పువైపు ఈ దేవతలను పూజించాలి. స్వాహాంతమయిన హోమం చేసి, క్షమాపణ చెప్పి, దేవతలను పంపించాలి.
చుల్ల్యా దక్షిణబాహౌ చ యజేద్ధర్మాయ వై నమః। వామబాహావధర్మ్మాయ కాఞ్జికాదికభాణ్డకే
చుల్లికా కుడివైపు ధర్మానికి పూజ చేసి నమస్కరించాలి. ఎడమవైపు అధర్మానికి, కాంజికాది పాత్రలో పూజ చేయాలి.
రసపరివర్త్తమానాయ వరుణాయ జలాగ్నయే । విఘ్నరాజో గృహద్వారే పేషణ్యాం సుభగో నమః
రుచులు మారడానికి వరుణునికి, జలాగ్నికి పూజ చేయాలి. ఇంటి ద్వారంలో విఘ్నేశ్వరుడికి, రాయిపిండి దగ్గర సుభగునికి నమస్కరించాలి.
ఓం రౌద్రికే నమో గిరికే నమశ్చోలూఖలే యజేత్। బలప్రియాయాయుధాయ నమస్తే ముషలే యజేత్
ఓం, ఉగ్రరూపిణికి నమస్కారం, కొండల్లో నివసించునివారికి నమస్కారం. ఉలూఖలము దగ్గర పూజ చేయాలి. బలాన్ని ఇష్టపడే ఆయుధానికి నమస్కారం, ముషలానికి కూడా పూజ చేయాలి.
సమ్మార్జ్జన్యాం దేవతోక్తే కామాయ శయనీయకే। మధ్యస్తమ్భే చ స్కన్దాయ దత్వా వాస్తుబలిం తతః
దేవతలు చెప్పిన విధంగా, ఊదిన జాడుతో, కోరిక కోసం, మంచంపై, మధ్య స్తంభంపై స్కందుని పూజించి, ఇంటి బలిని సమర్పించిన తరువాత—