అగ్నిపురాణమ్

రావణో హన్తుముద్యుక్తః సఙ్గ్రామోద్ధతరాక్షసః। రామయాహ దశగ్రీవో యుద్ధమేకం తు మన్యతే

రావణుడు చంపడానికి ఉత్సాహంగా, యుద్ధంలో భయంకరంగా ఉండి, రామునితో ఇలా అన్నాడు: 'ఈ దశముఖుడు ఒక్కరితోనే యుద్ధం చేయాలని భావిస్తున్నాడు.'

రామో యుద్ధాయ తచ్ఛ్రుత్వా లఙ్కాం సకపిరాయయౌ। వానరో హనుమాన మైన్దో ద్వివిదౌ జామ్బవాన్నలః

అది విని రాముడు వానరులతో కలిసి యుద్ధానికి లంకకు వెళ్లాడు. వానరులలో హనుమంతుడు, మైందుడు, ద్వివిదుడు, జాంబవంతుడు, నలుడు కూడా వెళ్లారు.

నీలస్తారోఙ్గదో ధూభ్రః సుషేణః కేశరీ గయః। పనసో వినతో రమ్భః శరభః కథనో బలీ

నీలుడు, తారుడు, అంగదుడు, ధూభ్రుడు, సుషేణుడు, కేశరి, గయుడు, పనస, వినతుడు, రంభుడు, శరభుడు, కథనుడు, బలవంతుడు కూడా ఉన్నారు.

గవాక్షో దధివక్త్రశ్చ గవయో గన్ధమాదనః। ఏతే చాన్యే చ సుగ్రీవ ఏతైర్యుక్తో హ్యసఙ్ఖ్యకైః

గవాక్షుడు, దధివక్త్రుడు, గవయుడు, గంధమాదనుడు, సుగ్రీవుడు ఇంకా అనేకమంది వానరులు అక్కడ ఉన్నారు.

రక్షసాం వానరాణాఞ్చ యుద్ధం సఙ్కులమాబభౌ। రాక్షసా వానరాఞజఘ్నుః శరశక్తిగదాదిభిః

రాక్షసులు, వానరుల మధ్య ఘోరమైన యుద్ధం జరిగింది. రాక్షసులు బాణాలు, శక్తులు, గదలతో వానరులను కొట్టారు.

వానరా రాక్షసాఞ్ జఘ్నుర్నఖదన్తశిలాదిభిః। హస్త్థశ్వరథపాదాతం రాక్షసానాం బలం హతమ్

వానరులు తమ గోరు, పళ్ళు, రాళ్ళతో రాక్షసులను చంపారు. రాక్షసుల ఏనుగులు, గుర్రాలు, రథాలు, కాలాళ్లతో కూడిన సైన్యం నాశనం అయింది.

హనూమాన్ గిరిఋఙ్గేణ ధూమ్రాక్షమవధీద్రిపుమ్। అకమ్పనం ప్రహస్తఞ్చ యుధ్యన్తం నీల ఆవధీత్

హనుమంతుడు ఓ పర్వతశిఖరంతో ధూమ్రాక్షుడిని సంహరించాడు. నీలుడు యుద్ధంలో అకంపనుడు, ప్రహస్తుడు ఇద్దరినీ చంపాడు.

ఇన్ద్రజిచ్ఛరబన్ధాచ్చ విముక్తౌ రామలక్షమణౌ। తార్క్ష్యసన్దర్శనాద్ బాణైర్జఘ్ననూ రాక్షసం బలమ్

ఇంద్రజిత్ వేసిన బాణబంధనాల నుండి విముక్తులైన రాముడు, లక్ష్మణుడు, గరుడుని దర్శించిన తరువాత, తమ బాణాలతో రాక్షస సైన్యాన్ని సంహరించారు.

రామః శరైర్జర్జరితం రావణఞ్చాకరోద్రణే। రావణః కుమ్బకర్ణఞ్చ బౌధయామాస దుః ఖితః

రాముడు యుద్ధంలో బాణాలతో రావణుడిని గాయపరిచాడు. బాధతో రావణుడు కుంభకర్ణుడిని మేల్కొలిపాడు.

కుమ్భకర్ణః ప్రబుద్ధోఽథ పీత్వా ఘటసహస్త్రకమ్। మద్యస్య మహిషాదీనాం భక్షయిత్వాహ రావణమ్

ఆ తరువాత మేల్కొన్న కుంభకర్ణుడు వెయ్యి మద్యం మడకలు తాగి, మహిషాదులు మొదలైన జంతువులను తిని, రావణుడితో మాట్లాడాడు.

సీతాయా హరణం పాపం కృతన్త్వం హి గురుర్యతః। అతో గచ్ఛామి యుద్ధాయ రామం హన్మి సవానరమ్

"సీతను అపహరించడం పాపం, అది మీరు చేసిన పని. అందుకే నేను యుద్ధానికి వెళ్తాను. రాముడిని వానరులతో పాటు చంపుతాను."

ఇత్యుక్త్వా వానరాన్ సర్వాన్ కుమ్భకర్ణో మమర్ద్ద హ। గృహీతస్తేన సుగ్రీవః కర్ణనాసం చకర్త్త సః

ఇలా చెప్పి కుంభకర్ణుడు అన్ని వానరులను నుజ్జు నుజ్జు చేశాడు. అతడు సుగ్రీవుణ్ని పట్టుకొని, అతని చెవులు ముక్కు కోసేశాడు.

కర్ణనాసావిహీనోఽసౌ భక్ష యామాస వానరాన్। అథ కుమ్భో నికుమభశ్చ మకరాక్షశ్చ రాక్షసః

చెవులు, ముక్కు కోల్పోయిన సుగ్రీవుడు వానరుల మధ్య భక్షించబడ్డాడు. ఆ తరువాత కుంభుడు, నికుంభుడు, మకరాక్షుడు అనే రాక్షసులు వచ్చారు.

తతః పాదౌ తతశ్ఛిత్త్వా శిరో భూమౌ వ్యపాతయత్ । అథ కుమ్భో నికుమ్భశ్చ మకరాక్షశ్చ రాక్షసః

తర్వాత వారి కాళ్లు కోసి, తలలను నేలపై పడేశాడు. అప్పుడు కుంభుడు, నికుంభుడు, మకరాక్షుడు అనే రాక్షసులు వచ్చారు.

మహోదరో మహాపార్శ్వో మత్త ఉన్తత్తరాక్షసః। ప్రఘసో భాసకర్ణశ్చ విరూపాక్షస్ఛ సంయుగే

మహోదరుడు, మహాపార్శ్వుడు, మత్తుగా ఉన్న ఉగ్రరాక్షసుడు, ప్రఘాసుడు, భాసకర్ణుడు, విరూపాక్షుడు యుద్ధంలో పాల్గొన్నారు.

దేవాన్తకో నరాన్తశ్చ త్రిశిరాశ్చాతికాయకః। రామేణ లక్ష్మణేనైతే వానరైః సవిభీషణైః

దేవాంతకుడు, నరాంతుడు, త్రిశిరుడు అనే మహాబలులు, వానరులు, విభీషణుడు — వీరందరినీ రాముడు, లక్ష్మణుడు ఎదిరించారు.

యుధ్యమానాస్తథాహ్యన్యే రాక్షసాభువి పాతితాః। ఇన్ద్రజిన్మాయయా యుధ్యన్ రామాదీన్ సమ్బబన్ధ హ

ఇలా యుద్ధం చేస్తున్న రాక్షసులు మరికొందరు యుద్ధభూమిలో పడిపోయారు. ఇంద్రజిత్ తన మాయతో రాముడు మొదలైనవారిని బంధించాడు.

వరదత్తైర్నాగబాణై రోషధ్యా తౌ విశల్యకౌ। విశల్యయావ్రణౌ కృత్వా మారుత్యానీతపర్వనే

వరంగా లభించిన నాగబాణాలతో, వాయుపుత్రుడు తెచ్చిన ఔషధంతో, ఇద్దరూ గాయాలు లేకుండా ఆరోగ్యంగా అయ్యారు.

హనూమాన్ ధారయామాస తత్రాగం యత్ర సంశ్థితః। నికుమ్భిలాయాం హోమాది కుర్వన్తం తం హి లక్ష్మణః

హనుమంతుడు ఔషధ పర్వతాన్ని మోసుకొచ్చాడు. అక్కడ నికుంభిలలో హోమం చేస్తున్న ఇంద్రజిత్‌పై లక్ష్మణుడు దాడి చేశాడు.

శరైరిన్ద్రజితం వీరం యుద్ధే తం తు వ్యశాతయత్। రావణః శోకస్న్తప్తః సీతాం హన్తుం సముద్యతః

యుద్ధంలో లక్ష్మణుడు బాణాలతో వీరుడైన ఇంద్రజిత్‌ను సంహరించాడు. దుఃఖంతో బాధపడుతున్న రావణుడు సీతను చంపేందుకు సిద్ధమయ్యాడు.

అవిన్ధ్యవారితో రాజరథస్యః సబలౌయయౌ। ఇన్ద్రోక్తో మాతలీరామం రథస్థం ప్రచకార తమ్

అవింద్యుడు అడ్డుకున్నా, రాజు తన సైన్యం, రథంతో బయలుదేరాడు. ఇంద్రుడు ఆజ్ఞతో మాతలి రామునికి రథాన్ని తీసుకొచ్చాడు.

రామరావణయోర్యుద్ధం రామరావణయోరివ। రావణో వానరాన్ హన్తి మారుత్యాద్యాశ్చ రావణమ్

రాముడు, రావణుడు యుద్ధం చేసినప్పుడు, అది మునుపటి రామ-రావణ యుద్ధంలా జరిగింది. రావణుడు వానరులను సంహరించగా, మారుతి మొదలైన వారు రావణుని మీద దాడి చేశారు.

రామః శస్త్రైస్తమస్త్రైశ్చ వవర్ష జలదో యథా। తస్య ధ్వజం స చిచ్ఛేద రథమశ్వాంశ్చ సారథిమ్

రాముడు ఆయుధాలతో, అస్త్రాలతో మేఘంలా వర్షం కురిపించాడు. రావణుని ధ్వజాన్ని, రథాన్ని, గుర్రాలను, సారథిని కోసేశాడు.

ధనుర్బాహూఞ్ఛిరాంస్యేవ ఉత్తిష్ఠన్తి శిరాంసి హి। పైతామహేన హృదయం భిత్త్వా రామేణ రావణః

బాణాలు, ధనుస్సులు, తలలు పైకి లేచాయి. బ్రహ్మాస్త్రంతో రాముడు రావణుని హృదయాన్ని ఛేదించగా, అతని తలలు వేరయ్యాయి.

భూతలే పాతితః సర్వై రాక్షసై రురుదుః స్త్రియః। ఆశ్వాస్య తఞ్చ సంస్కృత్య రామజ్ఞప్తో విభీషణః

రావణుడు నేలపై పడిపోవడంతో, రాక్షస స్త్రీలు అందరూ విలపించాయి. రాముని ఆజ్ఞతో విభీషణుడు వారిని ఓదార్చి, రావణునికి అంత్యక్రియలు నిర్వహించాడు.

హనృమతానయద్రామః సీతాం శుద్ధాం గృహీతవాన్। రామో వహ్నౌ ప్రవిష్టాన్తాం శుద్ధామిన్ద్రాదిభిః స్తుతః

శత్రువులను సంహరించిన రాముడు, పవిత్రురాలైన సీతను తీసుకున్నాడు. సీత అగ్నిలో ప్రవేశించి, పవిత్రురాలిగా నిరూపించబడి, ఇంద్రుడు మొదలైన దేవతలచే స్తుతించబడింది.

బ్రహ్మణా దశరథేన త్వం విష్ణ్ రాక్షసమర్ద్దనః। ఇన్ద్రౌర్చ్చితోఽమృతవృష్ట్యా జీవయామాస వానరాన్

బ్రహ్మ మరియు దశరథుడు, రాక్షస సంహారకుడైన విష్ణువును పూజించారు. ఇంద్రుడు అమృత వర్షంతో వానరులను తిరిగి ప్రాణాలతో నింపాడు.

రామేణ పూజితా జగ్ముర్యుద్ధం దృష్ట్వా దివఞ్చ తే । రామో విభీషణాయాదాల్లఙ్కామభ్యర్చ్య వానరాన్

రాముడు వారిని ఘనంగా సత్కరించి, యుద్ధాన్ని చూశాక వారు స్వర్గానికి వెళ్లారు. రాముడు వానరులను పూజించి, లంకను విభీషణునికి అప్పగించాడు.

ససీతః పుష్పకే స్థిత్వా గతమార్గేణ వై గతః। దర్శయన్ వనదుర్గాణి సీతాయై హృష్టమానసః

సీతతో కలిసి రాముడు పుష్పక విమానంలో ఎక్కి, వచ్చిన దారిలో తిరిగి వెళ్ళాడు. సీతకు అడవి కోటలను ఆనందంగా చూపించాడు.