అగ్నిపురాణమ్

దహేత్తు విష్ణుగాయత్ర్యా గాయత్రయా శ్రపయేచ్చరుమ్। హోమయేచ్చ బలిం దద్యాదుత్తరే భోజయేద్ ద్విజాన్

విష్ణు గాయత్రీతో హోమం చేసి, గాయత్రీతో అన్నాన్ని సమర్పించాలి. హోమం చేసి, బలిని సమర్పించి, ఉత్తర దిశలో బ్రాహ్మణులను భోజనం పెట్టాలి.

సామాధిపానాం తుష్ట్యర్థం హేమ గాం గురవే దదేత్। దికపతిభ్యో బలిం దత్త్వా రాత్రౌ కుర్య్యాచ్చ జాగరమ్

దిక్పాలకుల సంతృప్తికై గురువుకు బంగారం, ఆవును ఇవ్వాలి. దిక్పాలకులకు బలి సమర్పించి, రాత్రి జాగరణ చేయాలి.

బ్రహ్మగీతాదిశబ్దేన సర్వభాగధివాసనాత్

'బ్రహ్మగీత' వంటి శబ్దాలతో అన్ని భాగాలు పవిత్రం అవుతాయి.

భగవానువాచ పిణ్డికాస్థాపనార్థన్తు గర్భాగారం తు సప్తధా। విభజేద్ బ్రహ్మభాగే తు ప్రతిమాం స్థాపయేద్ బుధః

భగవంతుడు ఇలా చెప్పాడు: పిండిక స్థాపన కోసం గర్భగృహాన్ని ఏడుగా విభజించాలి. బ్రహ్మభాగంలో జ్ఞాని విగ్రహాన్ని ప్రతిష్టించాలి.

దేవమానుషపైశాచభాగేషు న కదాయన। బ్రహ్మభాగం పరిత్యజ్య కిఞ్చదాశ్రిత్య చాణ్డజ

దేవత, మనుష్య, పిశాచ భాగాల్లో ఎప్పుడూ ప్రతిష్టించకూడదు. బ్రహ్మభాగాన్ని వదిలిపెట్టి, కొంతైనా వదిలినా, అది తగదు.

దేవమానుషభాగాభ్యాం స్థాప్యా యత్నాత్తుపిణ్డికా । నపుంసకశిలాయాన్తు రత్నన్యాసం సమాచరేత్

దేవత, మనుష్య భాగాల్లో పిండికను జాగ్రత్తగా ప్రతిష్టించాలి. నపుంసకశిలలో రత్నాలను ఉంచాలి.

నారసింహేన హుత్వాథ నత్నయాసం చ తేన వై। వ్రీహీన్ సత్నాంస్త్రిధాతూఁశ్చ లోహాదీంశ్చన్దనాదికాన్

నరసింహ మంత్రంతో హోమం చేసి, ఆ తరువాత రత్నాలు, బియ్యం, దారాలు, మూడు లోహాలు, ఇనుము, చందనం మొదలైనవి ఉంచాలి.

పూర్వాదినవగర్త్తేషు న్యసేన్ మధ్యే యథారుచి। అథ చేన్ద్రాదిమన్త్రైశ్చ గర్త్తో గుగ్‌గులునావృతః

తూర్పు మొదలైన తొమ్మిది గుంటల్లో, మధ్యలో కావలసినవి ఉంచాలి. తరువాత ఇంద్రాది మంత్రాలతో గుంటను గుగ్గిలంతో కప్పాలి.

రత్నన్యాసవిధిం కృత్వా ప్రతిమామాలభేద్గురుః। సశలాకైర్ద్దర్భపుఞ్జైః సహదేవైః సమన్వితైః

రత్న స్థాపన విధిని చేసి, గురువు దర్భ గడ్డి కడ్డీలతో, దేవతలు, వారి పరివారులతో కలిసి విగ్రహాన్ని తాకాలి.

సబాహ్యన్తైశ్చ సంస్కృత్య పఞ్చగవ్యేన శోధయేత్। ప్రోక్షయేద్దర్భతోయేన నదీతీర్థోదకేన చ

బయట, లోపల శుద్ధి చేసి, పంచగవ్యంతో శుద్ధి చేయాలి. దర్భతో తీసిన నీటితో, నది తీరం నీటితో ప్రోక్షణ చేయాలి.

హోమార్థే స్థణ్డిలం కుర్య్యాత్ సికతామిః సమన్తతః। సార్ద్ధహస్తప్రమాణం తు చతురస్రం సుశోభనమ్

హోమం కోసం చుట్టూ ఇసుకతో అర చేతి పొడవు, చతురస్రంగా, అందంగా స్థండిలాన్ని తయారు చేయాలి.

అష్టదిక్షు యథాన్యాసం కలశానాప విన్యసేత్। పూర్వాద్యానష్టవర్ణేన అగ్నిమానీయ సంస్కృతమ్

ఎనిమిది దిక్కులలో తగినట్టు కలశాలను అమర్చాలి. 'పూర్వ' అనే ఎనిమిది అక్షరాల మంత్రంతో సంస్కరించిన అగ్నిని తీసుకొచ్చి అక్కడ ఉంచాలి.

త్వమగ్నేద్యుభిరితి గాయత్ర్యా సమిధో హునేత్। అష్టార్ణేనాష్టశతకం ఆజ్యం పూర్ణా ప్రదాపయేత్

'త్వమగ్నే ద్యుభిః' అనే గాయత్రీ మంత్రాన్ని పలుకుతూ సమిధలను హోమం చేయాలి. ఎనిమిది అక్షరాల మంత్రంతో నూరెడు ఎనిమిది సార్లు నెయ్యి సమర్పించాలి.

శాన్త్యుదకం ఆమ్రపత్రైః మూలేన శతమన్త్రితమ్। సిఞ్చేద్దేవస్య తన్మూర్దిధ్న శ్రీశ్చ తే హ్యనయా ఋచా

మామిడి ఆకులు, వాటి కాండాలతో, నూరు మంత్రాలతో పవిత్ర జలాన్ని తయారుచేసి, ఆ నీటిని దేవుని తలపై 'శ్రీశ్చ తే' అనే మంత్రంతో చల్లాలి.

బ్రహ్మయానేన చోద్ధృత్య ఉత్తిష్ఠ బ్రహ్మణస్పతే। తద్విష్ణోరితి మన్త్రేణ ప్రాసాదాభిముఖం నయేత్

బ్రహ్మ మంత్రంతో లేపి, 'ఉత్తిష్ఠ బ్రహ్మణస్పతే' అని పలికిన తరువాత, 'తద్విష్ణోః' అనే మంత్రంతో దేవతను గర్భగృహం వైపు తీసుకెళ్ళాలి.

శివికాయాం హరిం స్థాప్య భ్రామయీత పురాదికమ్। గీతవేదాదిశబ్దైశ్చ ప్రాసాదద్వారి ధారయేత్

హరిని శివికలో ఉంచి, పాటలు, వేదపఠనం మరియు ఇతర శబ్దాలతో పట్టణం చుట్టూ ఊరేగించి, ఆలయ ద్వారానికి తీసుకెళ్లి అక్కడ ఉంచాలి.

స్త్రీభిర్విప్రైర్మఙ్గలాష్టఘటై సంస్నాపయేద్ధరిమ్। తతో గన్ధాదినాభ్యర్చ్య మూలమన్త్రేణ దేశికః

స్త్రీలు, బ్రాహ్మణులతో కలిసి, ఎనిమిది మంగళ ఘటాలతో హరిని అభిషేకం చేయాలి. తరువాత, గంధం మొదలైన వాటితో పూజించి, గురువు మూలమంత్రాన్ని జపించాలి.

అతో దేవేతి వస్త్రాద్యామష్టాఙ్గార్ఘ్యం నివేద్య చ। స్థిరేలగ్నే పిణ్డికాయాం దేవస్య త్వేతి ధారయేత్

'అతో దేవే' అని పలుకుతూ వస్త్రం మొదలైన ఎనిమిది రకాల అర్ఘ్యాన్ని సమర్పించాలి. శుభముహూర్తంలో, 'దేవస్య త్వ' అని మంత్రంతో దేవుడిని పీఠికపై ప్రతిష్ఠించాలి.

ఓం త్రేలోక్యవిక్రాన్తాయ నమస్తేస్తు త్రివిక్రమ। సంస్థాప్యా పిణ్డికాయాన్తు స్థిరం కుర్య్యాద్విచక్షణః

'ఓం త్రిలోక్యవిక్రాంతాయ నమః త్రివిక్రమ' అని మంత్రంతో, తెలివిగలవాడు దేవుని పీఠికపై దృఢంగా ప్రతిష్ఠించాలి.

ధ్రువా ద్యౌరితి మన్త్రేణ విశ్వతశ్చక్షురిత్యపి। పఞ్చగవ్యేన సంస్నాప్య క్షాల్య గన్ధదకేన చ

'ధ్రువా ద్యౌః', 'విశ్వతశ్చక్షుః' అనే మంత్రాలతో పంచగవ్యంతో అభిషేకం చేసి, తరువాత సుగంధద్రవంతో శుద్ధి చేయాలి.

పూజయేత్ సకలీకృత్య సాఙ్గం సావరణం హరిమ్। ధ్యాయేత్ స్వం తస్య మూర్త్తిన్తు పృథివీ త్స్య పీఠికా

పూర్తిగా పూజను ముగించి, హరిని అన్ని అవయవాలతో, పరివారంతో ఆరాధించాలి. తన రూపాన్ని హరిగా భావిస్తూ, భూమిని ఆయన ఆసనంగా ధ్యానించాలి.

కల్పయేకద్విగ్రహం తస్య తైజసైః పరమాణుభిః। జీవమావాహయిష్యామి పఞ్చవింశతితత్త్వగమ్

ఆయనకు తేజస్సుతో కూడిన రెండవ రూపాన్ని ఊహించి, ఇరవై అయిదు తత్త్వాలతో కూడిన జీవాన్ని ఆహ్వానించాలి.

చైతన్యం పరమానన్దం జాగ్రత్‌స్వప్నవివర్జితమ్। దేహేన్ద్రియమనోబుద్ధిప్రాణాహఙ్కారవర్జితమ్

అది చైతన్యం, పరమానందం, జాగ్రత్త, స్వప్నరహితం; దేహం, ఇంద్రియాలు, మనస్సు, బుద్ధి, ప్రాణం, అహంకారం లేని స్వరూపం.

బ్రహ్మాదిస్తమ్బపర్య్యన్తం హృదయేషు వ్యవస్థితమ్। హృదయాత్ ప్రతిమావిభ్బే స్థిరో భవ పరేశ్వర

బ్రహ్మ నుండి గడ్డి వరకు అందరి హృదయాల్లో నివసిస్తూ, హృదయంనుండి విగ్రహంలో ప్రవేశించి, పరమేశ్వరా! స్థిరంగా ఉండుము.

సజీవం కురు విమ్బం త్వం బ్హహ్మ ఏకమేవాద్వితీయకమ్। సజీవీకరణం కృత్వా ప్రణవేన నిబోధ్యేత్

విగ్రహాన్ని జీవంతో కూడినదిగా చేయుము. నీవే ద్వితీయులేని బ్రహ్మ. జీవప్రతిష్ఠ చేసి, ప్రణవంతో ఉపదేశించాలి.

జ్యోతిర్జ్ఞానం పరం బ్రహ్మ ఏకమేవాద్వితీయకమ్। సజీవీకరణం కృత్వా ప్రణవేన నిబోధయేత్

జ్యోతి, జ్ఞానం, పరబ్రహ్మ, ద్వితీయులేని ఏకత్వం—జీవప్రతిష్ఠ చేసి, ప్రణవంతో ఉపదేశించాలి.

సాన్నిధ్యకరణన్నామ హృదయం స్పృస్య వై జపేన్। సూక్తన్తు పౌరుషం ధ్యాయన్ ఇదం గుహ్యమనుం జపేత్

సాన్నిధ్యకరణం అనే కర్మ కోసం హృదయాన్ని తాకుతూ, పురుషసూక్తాన్ని ధ్యానిస్తూ, ఈ గుప్త మంత్రాన్ని జపించాలి.

నమస్తేస్తు సురేశాయ సన్తోషవిభవాత్నమే। జ్ఞానవిజ్ఞానరూపాయ బ్రహ్మతేజోనుయాయినే

దేవతల అధిపతికి, సంతోషం, ఐశ్వర్యానికి మూలమైనవాడికి, జ్ఞానం, విజ్ఞాన రూపమైనవాడికి, బ్రహ్మ తేజస్సును అనుసరించేవాడికి నమస్కారం.

గుణాతిక్రాన్తవేశాయ పురుషాయ భహాత్మనే। అక్షయాయ పురాణాయ విష్ణో సన్నిహితో భవ

గుణాలను మించిపోయిన రూపానికి, పురుషునికి, మహాత్ముడికి, నశించని పురాతనునికి, ఓ విష్ణూ! ఇక్కడ ప్రత్యక్షమవ్వుము.