అగ్నిపురాణమ్

ఉవాచ మాం యథా రామో నయేచ్ఛీఘ్రం తథా కురు। కాకాక్షిపాతనకథామ్ప్రతియాహి హి శోకహ

సీత, 'రాముడు నన్ను త్వరగా రక్షించగలిగినట్టు నువ్వూ అలాగే చేయు. కాకాసురుని కథను చెప్పి, నా దుఃఖాన్ని పోగొట్టు' అని చెప్పింది.

మణిం కథాం గృహీత్వాహ హనూమాన్నేష్యతే పతిః । అథవా తే త్వారా కాచిత్ పృష్ఠమారుహ మే శుభే

మణిని, కథను తీసుకుని, హనుమంతుడు, 'నీ భర్త వస్తాడు' అని అన్నాడు. లేకపోతే, ఓ శుభలక్షణా, ఎవరో ఒకరు నా వెనుక ఎక్కవచ్చు.

అద్య త్వాం దర్శయిష్యామి ససుగ్రీవఞ్చ రాఘవమ్ । సీతాఽబ్రవలీద్ధనూమన్తం నయతాం మాం హి రాఘవః

ఈ రోజు నిన్ను, సుగ్రీవునితో పాటు రాఘవునికి చూపిస్తాను. సీత, 'హనుమంతా, నన్ను రాఘవుని దగ్గరకు తీసుకెళ్ళు' అని చెప్పింది.

హనూమాన్ స దశగ్రీవదర్శనోపాయమాకరోత్। వనం బభఞ్చ తత్పాలాన్ హత్వా దన్తనఖాదిభిః

హనుమంతుడు దశగ్రీవుడిని చూడటానికి ఒక మార్గాన్ని ఆలోచించాడు. అటవీని ధ్వంసం చేసి, అక్కడి కాపలాదారులను పళ్లతో, నఖాలతో సంహరించాడు.

హత్వా తు కిఙ్కరాన్ సర్వాన్ సప్త మన్త్రిసుతానపి। పుత్రమక్షం కుమారఞ్చ శక్రజిచ్చబబన్ధ తమ్

అన్ని కింకరులను, ఏడుగురు మంత్రుల కుమారులను చంపి, ఇంద్రుని చేతిలో ఓడిన అక్ష కుమారుని బంధించాడు.

నాగపాశేన పిఙ్గాక్షం దర్శయామాస రావణమ్। ఉవాచ రావణః కస్త్వం మారుతిః ప్రాహ రావణమ్

నాగపాశంతో పింగళమైన కళ్లున్న రావణుడిని చూపించాడు. రావణుడు అడిగాడు: 'నీవెవరు?' అప్పుడు హనుమంతుడు రావణునికి సమాధానం ఇచ్చాడు.

రామదూతో రాఘవాయ సీతాం దేహి మరిష్యసి। రామబాణైర్హతః సార్ద్ధం లఙ్కాస్థై రాక్షసైర్ధ్రువమ్

'నేను రాముని దూతను. సీతను రాఘవునికి అప్పగించు, లేకపోతే నీవు చనిపోతావు. రాముని బాణాలతో నీవు, లంకలోని రాక్షసులతో కలిసి ఖచ్చితంగా నశించిపోతావు.'

రావణో హన్తుముద్యుక్తో విభీషణనివారితః। దీపయామాస లాఙ్గూలం దీప్తపుచ్ఛః స మారుతిః

రావణుడు హనుమంతుడిని చంపడానికి సిద్ధమయ్యాడు, కాని విభీషణుడు అతన్ని ఆపాడు. హనుమంతుని తోకను అగ్నితో కాల్చారు, అప్పుడు అతని తోక మంటలతో మండిపోతుండగా కనిపించాడు.

దగ్ధ్వా లఙ్కాం రాక్షసాశ్చ దృష్ట్వా సీతాం ప్రణమ్య తామ। సముద్రపారమాగమ్య దృష్ట్వా సీతేతి చాబ్రవీత్

లంకను, రాక్షసులను కాల్చిన తరువాత, సీతను చూసి ఆమెకు నమస్కరించి, సముద్రాన్ని దాటి వచ్చి, 'నేను సీతను చూశాను' అని చెప్పాడు.

అఙ్గదాదీనఙ్గదాద్యైః పీత్వా మధువనే మధు। జిత్వా దధిముఖాదీంశ్చ దృష్ట్వా తేఽబ్రవన్

అంగదుడు మొదలైన వానరులు మధువనంలో తేనెను తాగారు. దధిముఖుడు మొదలైన వారిని ఓడించి, వారు ఇలా అన్నారు:

దృష్టా సీతేతి రామోఽపి హృష్టః పప్రచ్ఛ మారుతిమ్। కథం దృష్టా త్వయా సీతా కిమువాచ చ మామ్ప్రతి

'సీతను చూశాం' అని చెప్పగా, రాముడు ఆనందంతో హనుమంతుడిని అడిగాడు: 'నీవు సీతను ఎలా చూశావు? ఆమె నాకు ఏమని చెప్పింది?'

సీతాకథామృతేనైవ సిఞ్చ మాం కామవహ్నిగమ్। హనూమానబ్రవోద్రామం లఙ్ఘయిత్వాఽబ్ధిమాగతః

'సీత కథామృతాన్ని నా మీద జల్లించు, ఆ కోరిక అగ్నిలో పుట్టినది.' హనుమంతుడు రామునితో ఇలా అన్నాడు: 'నేను సముద్రాన్ని దాటి వచ్చాను.'

సీతాం దృష్ఠ్వా పురీం దగ్ధ్వా సీతామణిం గృహాణ వై। హత్వా త్వం రావణం సీతాం ప్రాస్యసే రామ మా శుచః

'సీతను చూసి, పట్టణాన్ని కాల్చి, ఈ సీతామణిని తీసుకో. రావణుడిని చంపి, సీతను తిరిగి పొందుతావు. రామా, బాధపడవద్దు.'

గృహీత్వా తం మణిం రామో రురోద విరహాతురః । మణిం దృష్ట్వా జానకీ మే దృష్టా సీతా నయస్వ మామ్

ఆ మణిని తీసుకుని, రాముడు విడిపోవడం వల్ల బాధతో ఏడ్చాడు. ఆ మణిని చూసి, 'జానకిని నేను చూశాను. సీతా, నన్ను ఆమె దగ్గరకు తీసుకెళ్ళు' అన్నాడు.

తథా వినా న జీవామి సుగ్రీవాద్యైః ప్రబోధితః। సముద్రతీరం గతవాన్ తత్ర రామం విభీషణః

'ఆమె లేకుండా నేను బ్రతకలేను' అన్నాడు. సుగ్రీవుడు మొదలైన వారు ఓదార్చగా, సముద్రతీరానికి వెళ్లాడు. అక్కడ విభీషణుడు రాముని కలిసాడు.

గతస్తిరస్కృతో భ్రాత్రా రావణేన దురాత్మనా। రామాయ దేహి సీతాం త్వమిత్యుక్తేనాసహాయవాన్

తన అన్న రావణుడు దుర్మార్గుడై తిరస్కరించడంతో విభీషణుడు అక్కడికి వచ్చాడు. 'సీతను రామునికి అప్పగించు' అని చెప్పాడు, కాని అతనికి తోడుగా ఎవరూ లేరు.

రామో విభీషణం మిత్రం లఙ్కైవర్యేఽభ్యషేచయత్। సముద్రం ప్రార్థయన్మార్గం యదా నాయాత్తదా శరైః

రాముడు విభీషణుని తన మిత్రుడిగా చేసుకుని, లంకాధిపతిగా అభిషేకించాడు. సముద్రం దారి ఇవ్వకపోతే, రాముడు తన బాణాలతో దాన్ని ఛేదించాడు.

భేదయామాస రామఞ్చ ఉవాచాబ్ధి సమాగతః। నలేన సేతుం బద్‌ధ్వాబ్ధౌ లఙ్కాం వ్రజ గభీరకః

రాముడు సముద్రాన్ని చీల్చాడు. అప్పుడు సముద్రదేవుడు ప్రత్యక్షమై ఇలా అన్నాడు: 'నలునితో కలిసి సముద్రంపై వంతెన కట్టి, లంకకు వెళ్ళు ఓ మహాసముద్రా.'

అహం త్వయా కృతః పూర్వం రామోఽపి నలసేతునా। కృతేన తరుశైలాద్యైర్గతః పారం మహోదధేః

'నువ్వు నా చేత ముందే సృష్టించబడ్డావు. రాముడు కూడా నలుని వంతెనతో, చెట్లు కొండలతో నిర్మించి, ఈ మహాసముద్రాన్ని దాటి వెళ్లాడు.'

నారద ఉవాచ రామోక్తఞ్చాఙ్గదౌ గత్వా రావణం ప్రాహ జానకీ। దీయతాం రాఘవాయాశు అన్యథా త్వం మరిప్యసి

నారదుడు ఇలా అన్నాడు: 'రాముడు చెప్పినట్లు అంగదుడు వెళ్లి రావణునితో ఇలా అన్నాడు: 'జానకిని వెంటనే రాఘవునికి అప్పగించు, లేకపోతే నీవు చనిపోతావు.'

రావణో హన్తుముద్యుక్తః సఙ్గ్రామోద్ధతరాక్షసః। రామయాహ దశగ్రీవో యుద్ధమేకం తు మన్యతే

రావణుడు చంపడానికి ఉత్సాహంగా, యుద్ధంలో భయంకరంగా ఉండి, రామునితో ఇలా అన్నాడు: 'ఈ దశముఖుడు ఒక్కరితోనే యుద్ధం చేయాలని భావిస్తున్నాడు.'

రామో యుద్ధాయ తచ్ఛ్రుత్వా లఙ్కాం సకపిరాయయౌ। వానరో హనుమాన మైన్దో ద్వివిదౌ జామ్బవాన్నలః

అది విని రాముడు వానరులతో కలిసి యుద్ధానికి లంకకు వెళ్లాడు. వానరులలో హనుమంతుడు, మైందుడు, ద్వివిదుడు, జాంబవంతుడు, నలుడు కూడా వెళ్లారు.

నీలస్తారోఙ్గదో ధూభ్రః సుషేణః కేశరీ గయః। పనసో వినతో రమ్భః శరభః కథనో బలీ

నీలుడు, తారుడు, అంగదుడు, ధూభ్రుడు, సుషేణుడు, కేశరి, గయుడు, పనస, వినతుడు, రంభుడు, శరభుడు, కథనుడు, బలవంతుడు కూడా ఉన్నారు.

గవాక్షో దధివక్త్రశ్చ గవయో గన్ధమాదనః। ఏతే చాన్యే చ సుగ్రీవ ఏతైర్యుక్తో హ్యసఙ్ఖ్యకైః

గవాక్షుడు, దధివక్త్రుడు, గవయుడు, గంధమాదనుడు, సుగ్రీవుడు ఇంకా అనేకమంది వానరులు అక్కడ ఉన్నారు.

రక్షసాం వానరాణాఞ్చ యుద్ధం సఙ్కులమాబభౌ। రాక్షసా వానరాఞజఘ్నుః శరశక్తిగదాదిభిః

రాక్షసులు, వానరుల మధ్య ఘోరమైన యుద్ధం జరిగింది. రాక్షసులు బాణాలు, శక్తులు, గదలతో వానరులను కొట్టారు.

వానరా రాక్షసాఞ్ జఘ్నుర్నఖదన్తశిలాదిభిః। హస్త్థశ్వరథపాదాతం రాక్షసానాం బలం హతమ్

వానరులు తమ గోరు, పళ్ళు, రాళ్ళతో రాక్షసులను చంపారు. రాక్షసుల ఏనుగులు, గుర్రాలు, రథాలు, కాలాళ్లతో కూడిన సైన్యం నాశనం అయింది.

హనూమాన్ గిరిఋఙ్గేణ ధూమ్రాక్షమవధీద్రిపుమ్। అకమ్పనం ప్రహస్తఞ్చ యుధ్యన్తం నీల ఆవధీత్

హనుమంతుడు ఓ పర్వతశిఖరంతో ధూమ్రాక్షుడిని సంహరించాడు. నీలుడు యుద్ధంలో అకంపనుడు, ప్రహస్తుడు ఇద్దరినీ చంపాడు.

ఇన్ద్రజిచ్ఛరబన్ధాచ్చ విముక్తౌ రామలక్షమణౌ। తార్క్ష్యసన్దర్శనాద్ బాణైర్జఘ్ననూ రాక్షసం బలమ్

ఇంద్రజిత్ వేసిన బాణబంధనాల నుండి విముక్తులైన రాముడు, లక్ష్మణుడు, గరుడుని దర్శించిన తరువాత, తమ బాణాలతో రాక్షస సైన్యాన్ని సంహరించారు.

రామః శరైర్జర్జరితం రావణఞ్చాకరోద్రణే। రావణః కుమ్బకర్ణఞ్చ బౌధయామాస దుః ఖితః

రాముడు యుద్ధంలో బాణాలతో రావణుడిని గాయపరిచాడు. బాధతో రావణుడు కుంభకర్ణుడిని మేల్కొలిపాడు.