அக்நிபுராணம்

ஸௌகந்திகந்து கஹ்லாரம் நீலமிந்தீவரம் கஜம் । ஸ்யாதுத்‌பலம் குவலயம் ஸிதே குமுதகைரவே ।। ௩௬௦.

சௌகந்திகம், நீலத்தாமரை, இந்தீவரம், கஜம், உற்பலம், குவலயம், வெள்ளை குமுதம், கைரவம் ஆகியவை.

ஶாலூகமேஷாம் கந்தஃ ஸ்யாத் பத்மம் தாமரஸங்கஜம் । நீலோத்பலம் குவலயம் ரக்தம் கோகநதம் ஸ்ம்ரு'தம் ।। ௩௬௦.

இவற்றில், வேர் சாலூகம்; தாமரை என்பது சிவந்த நீர்விழி; நீலத்தாமரை குவலயம்; சிவப்பு வகை கோகநதம் என அழைக்கப்படுகிறது.

கரஹாடஃ ஶிபா கந்தம் கிஞ்சல்கஃ கேஶரோऽஸ்த்ரியாம் । கநிஃ ஸ்த்ரியாமாகரஃ ஸ்யாத் பாதாஃ ப்ரத்யந்தபர்வ்வதாஃ ।। ௩௬௦.

கரஹாடம் என்பது பாக்கு, வேர் கந்தம், கிஞ்சல்கம் என்பது பூவின் தூள், பெண்களில் கனி என்பது தங்ககொழுந்து; பாதம் என்பது எல்லைக்கடந்து நிற்கும் மலைகள்.

உபத்யகாத்ரேராஸந்நா பூமிரூத்‌ர்த்வமதித்யகா । ஸ்வர்கபாதாலவர்காத்யா உக்தா நாநார்ககாந் ஶ்ர்ரு'ணு ।। ௩௬௦.

மலையின் அடிவாரத்தில் அருகிலும், மேலே உயர்ந்த நிலத்தையும் மேடாக அழைக்கிறார்கள். இப்போது சொர்க்கம், பாதாளம் மற்றும் பிற பிரிவுகளுக்கான பல்வேறு பெயர்களைக் கேள்.

அக்நிருவாச ஆஙீஷதர்தேऽபிவ்யாப்தௌ ஸீமார்தே தாதுயோகஜே । ஆ ப்ரக்ரு'ஹ்யஃ ஸ்ம்ரு'தௌ வாக்யேऽப்யாஸ்து ஸ்யாத் கோபபீஃட²யோஃ ।। ௩௬௧.

அக்னி சொன்னார்: 'ஆ' என்ற சொல் சிறிது, பரவல், எல்லை, அல்லது வேர்ச்சொல்லுடன் சேர்ந்து எல்லை வரை என்பதைக் குறிக்கப் பயன்படுகிறது. இது நினைவு, பேச்சு, கோபம், துன்பம் ஆகிய சூழ்நிலைகளிலும் உபயோகிக்கப்படுகிறது.

பாபகுத்‌ஸேஷதர்தே கு திக்‌ஜுகுப்ஸநநிந்தயோஃ । சாந்வாசயஸமாஹாரேதரேதரஸமுச்சயே ।। ௩௬௧.

'கு' என்பது தீமை, இகழ்ச்சி, குற்றம், வெறுப்பு, பழி ஆகியவற்றைக் காட்டும். 'ச' என்பது சேர்க்கை, தொகை, ஒன்றிணைவு ஆகியவற்றுக்கு பயன்படுத்தப்படுகிறது.

ஸ்வஸ்த்யாஶீஃ க்ஷஏமபுண்யாதௌ ப்ரகர்ஷே லங்கநேऽப்யதி । ஸ்வித்ப்ரஶ்நே ச விதர்கே ச து ஸ்யாத் பேதேऽவதாரணே ।। ௩௬௧.

'ஸ்வ' என்பது ஆசீர்வாதம், நன்மை, புண்ணியம், சிறப்பு, மீறல் ஆகியவற்றுக்குப் பயன்படும்; 'ஸ்வித்' என்பது கேள்வி, சந்தேகம், வேறுபாடு, குறிப்பாகவும் உபயோகிக்கப்படுகிறது.

ஸக்ரு'த்ஸஹைகவாரே ஸ்யாதாராத்‌தூரஸமீபயோஃ । ப்ரதீச்யாம் சரமே பஶ்சாதுதாப்யர்தவிகல்பயோஃ ।। ௩௬௧.

'சக்ருத்' என்பது ஒருமுறை, 'சஹ' என்பது சேர்ந்து, 'ஏகவாரம்' என்பது ஒரே தடவை என்பதைக் குறிக்கும்; 'ஆராட்' மற்றும் 'தூரம்' என்பது தூரத்தை, 'சமீபம்' என்பது அருகை; 'பிரதீச்சியம்' என்பது மேற்கு, 'சரமே' என்பது கடைசி, 'பச்சாத்' என்பது பின்பு, 'உதாபி' என்பது மாற்று அர்த்தத்திற்கு பயன்படுத்தப்படுகிறது.

புநஃஸதார்தயோஃ ஶஶ்வத் ஸாக்ஷாத் ப்ரத்யக்ஷதுல்யயோஃ । கேதாநுகம்பாஸந்தோஷவிஸ்மயாமந்த்ரணே வத ।। ௩௬௧.

'புன' என்பது மீண்டும், 'சதா' என்பது எப்போதும், 'சச்வத்' என்பது நிலைத்திருக்கும், 'சாக்ஷாத்' என்பது நேரடியாக, 'பிரத்யக்ஷம்' என்பது தெளிவாகத் தெரியும் என்பதை; 'கேத' என்பது சோர்வு, 'அனுகம்பை' என்பது இரக்கம், 'சந்தோஷம்' என்பது திருப்தி, 'விஸ்மை' என்பது ஆச்சரியம், 'அமந்திரணம்' என்பது ஆலோசனை என்பதைக் குறிக்கும்.

ஹந்த ஹர்ஷேऽநுகம்பாயாம் வாக்யாரம்பவிஷாதயோஃ । ப்ரதி ப்ரதிநிதௌ வீப்ஸாலக்ஷணாதௌ ப்ரயோகதஃ ।। ௩௬௧.

'ஹந்த' என்பது மகிழ்ச்சி, 'ஹர்ஷ' என்பது ஆனந்தம், 'அனுகம்பை' என்பது இரக்கம், உரையாடல் தொடக்கம் அல்லது துயரத்தில் உபயோகிக்கப்படுகிறது; 'ப்ரதி' என்பது எதிர்ப்பு, மாற்று, மீண்டும் விரும்புதல், தன்மை காட்டும் இடங்களில் பயன்படுத்தப்படுகிறது.

இதி ஹேதௌ ப்ரகரணே ப்ரகாஶாதிஸமாப்திஷு । ப்ராச்யாம் புரஸ்தாத் ப்ரதமே புரார்தேऽக்ரத இத்யபி ।। ௩௬௧.

'இதி' என்பது காரணம், சூழ்நிலை, முடிவைச் சொல்வதற்கு; 'பிராச்யாம்' என்பது கிழக்கு, 'புரஸ்தாத்' என்பது முன்னால், 'பிரதமே' என்பது முதல், 'புரார்த்தே' என்பது கடந்ததை, 'அக்ரத' என்பது முன்னால் என்பதைக் குறிக்கும்.

யாவத்தாவச்ச ஸாகல்யேऽவதௌ மாநேऽவதாரணே । மங்கலாநந்தராரம்பப்ரஶ்நகார்த்ஸ்நேஷ்வऽதோத ச ।। ௩௬௧.

'யாவத்', 'தாவத்' என்பவை முழுமை, எல்லை, அளவு, தீர்மானம் ஆகியவற்றுக்குப் பயன்படும்; 'மங்களம்' என்பது நல்லது, 'அனந்தரம்' என்பது அடுத்தது, 'ஆரம்பம்' என்பது தொடக்கம், 'பிரச்ன' என்பது கேள்வி, 'கிருத்ஸ்ன' என்பது முழுமை, 'அத', 'ஒத' என்பவை மாற்றத்திற்கு பயன்படுத்தப்படுகின்றன.

வ்ரு'தா நிரர்தகாவித்யோர்நாநாऽநேகோபயார்தயோஃ । நு ப்ரு'ச்சாயாம் விகல்பே ச பஶ்சாத்ஸாத்ரு'ஶ்யயோரநு ।। ௩௬௧.

'வ்ரிதா' என்பது வீணாக, 'நிரர்த்தக' என்பது அர்த்தமில்லாதது, 'அவிதி' என்பது விதி இல்லாதது, 'நானா' என்பது பலவகை, 'அநேக' என்பது பல, 'உபயார்த்த' என்பது இரு அர்த்தம்; 'நு' என்பது கேள்வி, மாற்று, ஒத்ததைத் தொடர்ந்து பயன்படுத்தப்படுகிறது.

ப்ரஶ்நாவதாரணாநுஜ்ஞாऽநுநயாமந்த்ரணே நநு । கர்ஹாஸமுச்சயப்ரஶ்நஶங்காஸம்பாவநாஸ்வऽபி ।। ௩௬௧.

'பிரச்ன' என்பது கேள்வி, 'அவதாரண' என்பது உறுதி, 'அனுஜ்ஞா' என்பது அனுமதி, 'அனுநய' என்பது சமாதானம், 'அமந்திரணம்' என்பது ஆலோசனை, 'நனு' என்பது பழி, சேர்க்கை, கேள்வி, சந்தேகம், ஊகம் ஆகியவற்றில் உபயோகிக்கப்படுகிறது.

உபமாயாம் விகல்பே வா ஸாமி த்வர்த்தே ஜுகுப்ஸிதே । அமா ஸஹ ஸமீபே ச கம் வாரிணி ச மூத்‌ர்தநி ।। ௩௬௧.

'உபமா' என்பது ஒப்புமை, 'விகல்ப' என்பது மாற்று, 'ஸாமித்வ' என்பது ஒற்றுமை, 'அர்த்த' என்பது பாதி, 'ஜுகுப்ஸித' என்பது தவிர்க்க வேண்டியது; 'அமா' என்பது சேர்ந்து, 'சஹ' என்பது அருகில், 'சமீபம்' என்பது பக்கத்தில், 'கம்' என்பது நீர், 'மூர்தனி' என்பது தலை.

இவேத்தமர்தயோரேவம் நூநம் தர்க்கேऽர்தநிஶ்சயே । தூஷ்ணீமர்தே ஸுகே ஜோஷம் கிம்ப்ரு'ச்சாயாம் ஜுகுப்ஸநே ।। ௩௬௧.

'இவ', 'எத்தம்', 'எவம்' என்பவை ஒப்புமை மற்றும் இப்படிச் சொல்வதற்கு; 'நூனம்' என்பது உறுதி; 'தூஷ்ணீம்' என்பது அமைதி, 'சுகம்' என்பது மகிழ்ச்சி, 'ஜோஷம்' என்பது திருப்தி, 'கிம்' என்பது கேள்வி, 'ஜுகுப்ஸா' என்பது வெறுப்பு.

நாம ப்ராகாஶ்யஸம்பாவ்யக்ரோதோபகமகுத்ஸநே । அலம் பூஷணபர்ய்யாப்திஶக்திவாரணவாசகம் ।। ௩௬௧.

'நாம' என்பது தெளிவு, சாத்தியக்கூறு, கோபம், அணுகல், இகழ்ச்சி ஆகியவற்றுக்குப் பயன்படும்; 'அலம்' என்பது போதுமானது, அலங்காரம், நிறைவு, சக்தி, தடுப்பு என்பதைக் குறிக்கும்.

ஹும் விதர்க்கே பரிப்ரஶ்நே ஸமயாऽந்திகமத்யயோஃ । புநரப்ரதமே பேதே நிநிஶ்சயநிஷேதயோஃ ।। ௩௬௧.

'ஹும்' என்பது சிந்தனை, மீண்டும் கேட்கும் போது, உடன்பாடு நடுவிலும் முடிவிலும் உபயோகிக்கப்படுகிறது; 'புனர்' என்பது மீண்டும், 'அப்ரதமே' என்பது முதல் அல்லாதது, 'பேத' என்பது வேறுபாடு, 'நிச்சயம்' என்பது உறுதி, 'நிஷேத' என்பது மறுப்பு.

ஸ்யாத்ப்ரபந்தே சிராதீதே நிகடாகாமிகே புரா । உரர்துரீ சீரரீ ச விஸ்தாரேऽங்கீக்ரு'தே த்ரயம் ।। ௩௬௧.

'ஸ்யாத்' என்பது தொடர்பு, 'பிரபந்த' என்பது தொடர்ச்சி, 'சிராதீத' என்பது நீண்ட காலத்துக்குப் பிறகு, 'நிகட' என்பது அருகில், 'ஆகாமிக' என்பது வரவிருப்பது, 'புரா' என்பது பழையது; 'உர்', 'அர்து', 'சீர' என்பவை விரிவை குறிக்கும், இவை மூன்றும் ஏற்கப்படுகின்றன.

ஸ்வர்கே பரே ச லோகே ஸ்வர்வார்த்தாஸம்பாவயோஃ கில । நிஷேதவாக்யாலங்காரே ஜிஜ்ஞாஸாவஸரே௧ கலு ।। ௩௬௧.

'ஸ்வர்க' மற்றும் 'பரலோகம்' என்பது சொர்க்கம் மற்றும் மறுபிறவி உலகம்; 'ஸ்வர்க வார்த்தா' என்பது சொர்க்கச் செய்திகள், 'அசம்பாவ்ய' என்பது சாத்தியமில்லாதது; 'நிஷேத வாக்கியம்' என்பது மறுப்பு சொற்கள், 'அலங்காரம்' என்பது அழகு, 'ஜிஜ்ஞாசா' என்பது ஆராயும் சூழ்நிலை.

ஸமீபோபயதஃ ஶீக்ரஸாகல்யாபிமுகேऽபிதஃ । நாமப்ரகாஶயோஃ ப்ராதுர்மிதோऽந்யோந்யம் ரஹஸ்யபி ।। ௩௬௧.

'சமீபம்' என்பது பக்கத்தில், 'உபயத' என்பது இருபுறமும், 'ஷீக்ர' என்பது விரைவில், 'ஸாகல்ய' என்பது முழுமை, 'அபிமுக' என்பது எதிர்நோக்கி, 'அபித' என்பது சுற்றிலும்; 'நாம' என்பது தெளிவு, 'பிரகாசம்' என்பது வெளிப்பாடு, 'ப்ராதுர்' என்பது தோன்றுதல், 'மிதோ' என்பது ஒன்றுக்கொன்று, 'அன்யோன்யம்' என்பது ஒருவருக்கொருவர், 'ரஹஸ்யம்' என்பது ரகசியம்.

திரோऽந்தர்த்தௌ திர்யகர்தே ஹா விஷாதஶுகர்த்திஷு । அஹஹேத்யத்‌புதே கேதே ஹி ஹேதாவவதாரணே ।। ௩௬௧.

திரோ, அந்தர்த்தி என்பவை மறைவு குறிக்கப் பயன்படும்; திர்யக் என்பது குறுக்கு அல்லது அகலம் குறிக்கும்; ஹா என்பது கவலை அல்லது துக்கத்தில் உச்சரிக்கப்படும்; விஷாதம் என்பது துயரமான சூழலில்; அஹ, ஹே என்பவை ஆச்சரியம் அல்லது வலி காட்டும்; ஹி என்பது காரணம் அல்லது விளக்கம் சொல்லும்போது பயன்படுத்தப்படுகிறது.

சிராய சிரராத்ராய சிரஸ்யாத்யாஶ்சிரார்தகாஃ । முஹுஃ புநஃ புநஃ ஶஶ்வத பீக்ஷணமஸக்ரு'த் ஸமாஃ ।। ௩௬௧.

சிராய, சிரராத்திராய, சிரஸ்யாத்யா என்பவை நீண்ட காலம் குறிக்கும்; முகு, புன: புன:, சச்வத், பிக்ஷணம், அசக்ருத், சமாஹ் என்பவை மீண்டும் மீண்டும் அல்லது தொடர்ந்து நடப்பதைச் சொல்வதற்காகப் பயன்படும்.

ஸ்ராக்ஜ்ஞடித்யஞ்ஜஸாஹ்ராய ஸபதி த்ராங்‌மங்க்ஷு ச த்ருதே । பலவத் ஸுஷ்டு கிமுத விகல்பே கிம் கிமூத ச ।। ௩௬௧.

து ஹி ச ஸ்ம ஹ வை பாதபூரணே பூஜநேப்யதி । திவாஹ்நீத்யத தோஷா ச நக்தஞ்ச ரஜநாவிதி ।। ௩௬௧.

து, ஹி, ச, ஸ்ம, ஹ, வை என்பவை செய்யுள் நிரப்பவும், பூஜையில் வலியுறுத்தவும் பயன்படும்; திவா, அஹ்னி, அத, தோஷா, நக்த, ரஜனி என்பவை பகல், மதியம், மாலை, இரவு போன்ற காலங்களைச் சொல்கின்றன.

திர்யகர்தே ஸாசி திரோऽப்யத ஸம்போதநார்தகாஃ । ஸ்யுஃ ப்யாட்‌பாடங்க ஹே ஹை போஃ ஸமயா நிகஷா ஹிருக் ।। ௩௬௧.

திர்யகர்த்தே, சாசி என்பவை குறுக்கு அல்லது பக்கமாக என்பதை; திரோ என்பது மறைவு என்பதையும் குறிக்கும்; ப்யாட், பாடங்க, ஹே, ஹை, போ, சமயா, நிகஷா, ஹிருக் என்பவை அழைப்பதற்கோ கூப்பிடுவதற்கோ பயன்படும்.

அதர்கிதே து ஸஹஸா ஸ்யாத் புரஃ புரதோऽக்ரதஃ । ஸ்வாஹா தேவஹவிர்தாநே ஶ்ரௌஷட் வௌஷட் வஷட் ஸ்வதா ।। ௩௬௧.

அதற்கிடையில், சஹஸா என்பவை எதிர்பாராமல் அல்லது திடீரென என்பதைக் குறிக்கும்; புர, புரத, அகரத என்பவை முன்னால் அல்லது முன்புறம் என்பதை; ஸ்வாஹா என்பது தேவர்களுக்கு அர்ப்பணிக்கும்போது; ஶ்ரௌஷட், வௌஷட், வஷட், ஸ்வதா என்பவை யாகங்களில் அர்ப்பணிக்கும்போது பயன்படுத்தப்படுகின்றன.

கிஞ்சிதீஷந்மநாகல்பே ப்ரேத்யாऽமுத்ர பவாந்தரே । யதா ததா சைவ ஸாம்யே அஹோ ஹீ இதி விஸ்மயே ।। ௩௬௧.

கிஞ்சித், ஈஷத், மனாகல்பே என்பவை சிறிது அல்லது கொஞ்சம் என்பதை; பிரேத்ய, அமுத்ர, பவாந்தரே என்பவை இறந்த பின்பு, மறுபிறவி, வேறு உலகில் என்பதைக் குறிக்கும்; யதா, ததா, சாம்யே என்பவை ஒரே மாதிரி அல்லது சமமாக; அஹோ, ஹீ என்பவை ஆச்சரியத்தை வெளிப்படுத்தும்.

மௌநே து தூஷ்ணீம் தூஷ்ணீகம் ஸத்யஃ ஸபதி தத்க்ஷணே । திஷ்ட்யா ஶமுபயோஷஞ்சேத்யாநந்தேऽதாந்தரேऽந்தரா ।। ௩௬௧.

மௌனே, தூஷ்ணீம், தூஷ்ணீகம் என்பவை அமைதியை; ஸத்ய, சபதி, தத்க்ஷணே என்பவை உடனே அல்லது அப்போதே; திஷ்ட்யா, ஷமுபயோஷம் என்பவை மகிழ்ச்சி அல்லது சந்தோஷத்தை; அதாந்தரே, அந்தரா என்பவை இடையில் அல்லது இடைவேளையில் என்பதைக் குறிக்கும்.