அக்நிபுராணம்

த்விதாக்யாதோऽவ்யயீபாவோ நாமபூர்வபதோ யதா । ஶாகஸ்ய மாத்ரா ஶாகப்ரதி யதாऽவ்யயபூர்வ்யகஃ ।। ௩௫௫.

'இருமுறை' என்று அழைக்கப்படும் சமாஸம் அவ்யயீபாவம்; இதில் முன்னதாக வரும் சொல் பெயர்ச்சொல். 'காய்களின் அளவு', 'காயைச் சார்ந்தது' போன்றவை, முன்னதாக அவ்யயம் வந்தால் அவ்வாறு கூறப்படுகிறது.

உபகும்பஞ்சோபரத்யம் ப்ராதாந்யேந சதுர்விம்தஃ । உத்தரபதார்தமுக்யோ த்வந்த்வஶ்சோபயமுக்யகஃ ௩௫௫.

உபகும்பம், உபரத்யம் ஆகியவை நான்கு முக்கிய வகைகளில் உள்ளன; பின்வரும் சொல் முக்கியமான பொருளை தரும். இரட்டை சமாஸத்தில் இரண்டும் முக்கியமானவை.

ஸ்கந்த உவாச தத்திதம் த்ரிவிதம் வக்ஷ்யே ஸாமாந்யவ்ரு'த்திரீத்ரு'ஶீ । ல வ்யம்ஸலோ வத்ஸலஃ ஸ்யாதிலசி ஸ்யாத்தூ பேநிலம் ।। ௩௫௬.

ஸ்கந்தன் கூறினான்: ததிதம் மூன்று வகை என்று விளக்குகிறேன்; பொதுவாக, 'லவ்யம்சல' என்பது பாசமுள்ளவன் என்று பொருள்; 'இலச்' பிரத்தியுடன் 'பேனிலம்' என்பது நுரைபோன்றது என்று அர்த்தம்.

லோமஶஃ ஸே பாமநோ நே இலசி ஸ்யாத்து பிச்சிலம் । அணி ப்ராஜ்ஞ ஆர்ச்சகஃ ஸ்யாத் தந்தாதுரசி தந்துரஃ ।। ௩௫௬.

'லோமஷ' என்பது முடி உடையவன், 'பாமன' என்பது முடி இல்லாதவன்; 'இலச்' பிரத்தியுடன் 'பிச்சிலம்' என்பது ஒட்டும் தன்மை உடையது. 'அணி' பிரத்தியுடன் 'பிராஜ்ஞ' என்பது அறிவாளி, 'ஆர்ச்சக' என்பது வழிபடுவோர்; 'துரசி' பிரத்தியுடன் 'தந்துர' என்பது பற்கள் உடையவன்.

ரே ஸ்யாம்மதுரம் ஸுஶிரம் ரே ஸ்யாத் கேஶர ஈத்ரு'ஶஃ । ஹிரண்யம் யே மாலவோ வே வலசி ஸ்யாத்ரஜஸ்வலஃ ।। ௩௫௬.

'ரே' பிரத்தியுடன் 'மதுரம்' என்பது இனிப்பு, 'சுஷிரம்' என்பது காலியானது; 'ரே' பிரத்தியுடன் 'கேசரம்' என்பது பூவின் முடி போன்றது. 'ஹிரண்யம்' என்பது தங்கம், 'மாலவ' என்பது மாலவ நாட்டைச் சேர்ந்தவன்; 'வலசி' பிரத்தியுடன் 'ரஜஸ்வல' என்பது தூசி நிறைந்தது.

இநோ தநோ கரீ ஹஸ்தீ தநிகம் டிகநோரிதம் । பயஸ்வீ விநி மாயாவீ ஊர்ணாயுர்யுசி ஈரிதம் ।। ௩௫௬.

'இனோ' பிரத்தியுடன் 'தனோ' என்பது செல்வம் உடையவன், 'கரி' என்பது யானை; 'தனிக' என்பது பணக்காரன், 'டிகனோறிதம்' என்பது குறி வைத்தது. 'பயஸ்வி' என்பது பாலை உடையவன், 'வினிமாயாவி' என்பது மாயை காட்டுபவர்; 'ஊர்ணாயுர்' என்பது கம்பளி உடையவன், 'யுசி' என்பது கூறப்பட்டது என்று அர்த்தம்.

வாக்மீ மிநி ஆலசி ஸ்யாத்வாசாலஶ்சாடசீரிதம் । பலிநோ வர்ஹிணஃ கேகீ வ்ரு'ந்தாரகஸ்தயா கநி ।। ௩௫௬.

'வாக்மி' என்பது நன்றாக பேசுபவர், 'மினி' பிரத்தியுடன்; 'ஆலசி' பிரத்தியுடன் 'வாசால' என்பது அதிகம் பேசுபவர், 'சாட்டசீரிதம்' என்பது பாசமுடன் பேசுபவர். 'பலின' என்பது பழம் தரும், 'வர்ஹிண' என்பது மயில், 'கேகி' என்பது மயில், 'வ்ரிந்தாரக' என்பது குழுவைச் சேர்ந்தவன், 'கனி' என்பது சிறியது.

ஆலுசி ஶீதந்ந ஸஹதே ஶீதாலுஃ ஶ்வாலுரீத்ரு'ஶஃ । ஹிமாலுராலுசி ஸ்யாச்ச ஹிமம் ந ஸஹதே ததா ।। ௩௫௬.

'ஆலுசி' பிரத்தியுடன் 'சீதன்ன' என்பது குளிரை தாங்க முடியாதவன், 'சீதாலு' என்பது குளிரை தாங்கும், 'ச்வாலுர்' என்பது நாய் போன்றவன். 'ஹிமாலுர்' என்பது பனியை தாங்க முடியாதவன் என்றும் பொருள்.

ரூபம் வாதாதுலசி ஸ்யாத் வாதுலஶ்சாநபத்யகே । வாஶிஷ்டஃ கௌரவோ வாஸஃ பாஞ்சாலஃ ஸோஸ்ய வாஸகஃ ।। ௩௫௬.

'ரூபம்' என்ற சொல்லுடன் 'வாதாதுலசி' பிரத்தியுடன் வந்தால் காற்றால் பாதிக்கப்பட்டது என்று அர்த்தம்; 'வாதுல' என்பது காற்று நிறைந்தது, 'அநபத்யகே' என்பது பிள்ளை இல்லாதவன். 'வாசிஷ்ட' என்பது வசிஷ்டரின் வம்சம், 'கௌரவ' என்பது குருவின் வம்சம், 'வாச' என்பது வாசம், 'பாஞ்சால' என்பது பாஞ்சால நாட்டைச் சேர்ந்தவன், 'வாசக' என்பது குடியிருப்பவர்.

தத்ர வாஸோ மாதுரஃ ஸ்யாத்வேத்த்யதீதே ச சாந்த்ரகஃ । வ்யுத்‌க்ரமம் வேத்தி க்ரமகஃ நரஶ்சக்ராம கௌஶகஃ ।। ௩௫௬.

அங்கே 'வாசோ' என்பது மதுரையைச் சேர்ந்தவன், 'மாதுர' என்பது மதுராபுரத்தைச் சேர்ந்தவன்; 'வெட்டி' என்பது அறிவது, 'அதீதே' என்பது படிப்பது, 'சாந்திரக' என்பது சந்திரனைச் சார்ந்தது. 'வ்யுத்க்ரமம்' என்பது வழிமாற்றம், 'க்ரமக' என்பது படி எடுப்பவர்; 'நர' என்பது மனிதன், 'சக்ராம' என்பது நகர்ந்தான், 'கௌசக' என்பது கோசலத்தைச் சேர்ந்தவன்.

ப்ரியங்கூநாம் பவம் க்ஷேத்ரம் ப்ரையங்கவீநகம் கஞி । மௌத்‌கீநம் ஸௌத்ரவீணஞ்ச வைதேஹஶ்சாநபத்யகே ।। ௩௫௬.

'ப்ரியங்கூ' என்பதிலிருந்து வந்தது 'ப்ரியங்குவின் நிலம்', 'ப்ரியங்குவைச் சேர்ந்தது', 'கணி' என்பது தோண்டுபவர். 'மௌத்கீனம்' என்பது மூத்கீனத்தைச் சேர்ந்தது, 'சௌத்ரவீணம்' என்பது சௌத்ரவத்தைச் சேர்ந்தது, 'வைதேஹ' என்பது வைதேஹ நாட்டைச் சேர்ந்தவன், 'அநபத்யகே' என்பது பிள்ளை இல்லாதவன்.

இஞி தாக்ஷிர்தாஶரதிஃ கசி நாராயணாதிகம் । ஆஶ்வாயநஃ ஸ்யாச்ச பஞி யசி கார்க்யஶ்ச வாத்ஸகஃ ।। ௩௫௬.

இஞ்சி என்றால் தக்ஷன், தாசரதி, சில நேரங்களில் நாராயணன் மற்றும் பிறர் என்பதாகும். ஆஷ்வாயனனை 'ப' எனக் குறிக்கின்றது, கார்க்யனை 'வாத்சகன்' என அழைக்கின்றது.

டகி ஸ்யாத்வைநதேயாதிஶ்சாடகேரஸ்ததைரகி । ட்ரகி கௌதேரகோ ரூபம் கௌவாரஶ்சாரகீரிதம் ।। ௩௫௬.

டகி என்றால் வைநதேயன் மற்றும் பிறர்; சாடகேரர், ஐரகி என்பவர்களும் இதில் அடங்குவர். ட்ரகி என்பது கவுதேரகனை குறிக்கும், கவுவரா என்பது ஆரகீரிதம் என அழைக்கப்படுகிறது.

க்ஷத்ரியோ கே குலீநஃ கே ண்யே கௌரவ்யாதயஃ ஸ்ம்ரு'தாஃ । யதி மூர்த்தந்யமுக்யாதிஃ ஸுகந்திரிதி ரூபகம் ।। ௩௫௬.

க்ஷத்திரியர் 'கே' எனக் குறிக்கப்படுவர், குலீனன் 'கே' எனவும், 'ண்யே' என்பது கௌரவாதி வம்சங்களைச் சொல்கிறது. யதி என்றால் தலைமை ஆசாரியர், சுகந்தி என்பது ஒரு வடிவம்.

தாரகாதிப்ய இதசி நபஸ்தாரகிதாதயஃ । அநஙி ஸ்யாச்ச குண்டாத்நீ புஷ்பதந்வஸுதநவநீ ।। ௩௫௬.

தாரகன் முதலானவர்களிலிருந்து 'இடசி' என்றால் விண்மீன்கள் போன்ற ஆகாயப் பொருள்கள். 'அனங்கி' என்பது குண்டம், த்னி, புஷ்பதனு, சுதன்வன், வனி ஆகியவற்றைக் குறிக்கும்.

சஞ்சுபி வித்தசஞ்சுஃ ஸ்யாத்வித்தமஸ்ய ச ஶப்தகே । சணபி ஸ்யாத் கேஶசணஃ ரூபே ஸ்யாத் படரூபகம் ।। ௩௫௬.

சஞ்சுபி என்றால் 'செல்வம் வாயுள்ளவன்', விட்டசஞ்சு என்பது செல்வத்தைச் சொல்வது. சணபி என்பது 'முடி சணன்', படரூபகம் என்பது ஒரு வடிவம்.

ஈயஸௌ ச படீயாந் ஸ்யாத் தரப்யக்ஷதராதிகம் । பசதிதராஞ்ச தரபி தமப்யடதிதமாமபி ।। ௩௫௬.

ஈயசு என்பது 'மேலும்', படீயான் என்பது 'மிகவும்' என்பதைக் குறிக்கும்; தரப்யக்ஷம் போன்ற சொற்கள் அதிகரிப்பைச் சொல்வன. பசதிதரான், தரபி, தமப்யடதிதமாம் என்பனவும் பயன்படுத்தப்படுகின்றன.

ம்ரு'த்வீதமா கல்பபி ஸ்யாதிந்த்ரகல்போऽர்ககல்பகஃ । ராஜதேஶீயோ தேஶீயே தேஶ்யே தேஶ்யாதிரூபகம் ।। ௩௫௬.

ம்ருத்வீதமா, கல்பபி என்பவை ஒப்புமையைச் சொல்வன, உதாரணமாக 'இந்திரனைப்போல்', 'சூரியனைப்போல்' என்பதுபோல். ராஜதேசீய, தேசீய, தேச்யம் போன்ற சொற்கள் ஒரு பகுதியைச் சேர்ந்ததாகக் குறிக்கும்.

படுஜாதீயோ ஜாதீயே ஜாநுமாத்ரஞ்ச மாத்ரசி । ஊருத்வயஸோ த்வயஸசி ஊருதக்நஞ்ச தக்நசி ।। ௩௫௬.

படுஜாதீயன் என்பது படு வகுப்பைச் சேர்ந்தவன், ஜாதீயன் என்பது சாதியைச் சேர்ந்தவன், ஜானுமாத்திரம் என்பது முழங்கால் அளவு, மாத்ரசி என்பது அளவைச் சொல்வது. ஊருத்வயசன் என்பது இரு தொடைகளையும், த்வயசசி என்பது இரண்டையும், ஊருதக்னன் என்பது தொடை அளவு, தக்னசி என்பது பரப்பைச் சொல்வது.

தயடி ஸ்யாத் பஞ்சதயஃ தௌவாரிகஷ்டகீரிதம் । ஸாமாந்யவ்ரு'த்திருக்தாऽஅவ்யாக்யஶ்ச தத்திதஃ ।। ௩௫௬.

தயடி என்பது ஐந்தடங்கல், பஞ்சதய என்பதும் அதையே குறிக்கும், தௌவாரிகஷ்டகீரிதம் என்பது ஒரு சொல். சாதாரண பயன்பாடு 'சாமான்யவிருத்தி', 'அவ்யாக்யா' என்பதும் தத்திதமாகும்.

யஸ்மாத்யதஸ்தஸிலி ச யத்ர தத்ர த்ரலீரிதம் । அஸ்மிந் காலே ஹ்யதுநா ஸ்யாதிதாநீஞ்சைவ தாந்யபி ।। ௩௫௬.

யஸ்மாத், யததசிலி என்பவை தோற்றத்தைச் சொல்வன; யத்ர, தத்ர என்பவை 'ட்ரலி'யால் வெளிப்படுகின்றன. இக்காலத்தில் என்பது 'அஸ்மின் காலே', இப்போது என்பது 'அதுனா', இதானிம், தான்யம் என்பனவும் தற்போது என்பதைக் குறிக்கும்.

ஸர்வஸ்மிந் ஸர்வ்வதா தா ஸ்யாத்தஸ்மிந்காலே ர்ஹிலீரிதம் । தர்ஹி ஹோऽஸ்பிந் கால இஹ கர்ஹி ஸஸ்மிம்ஶ்ச காலகே ।। ௩௫௬.

யதா தாலி தமி கதம் பூர்வ்வஸ்யாந்திஶி ஸஞ்சயேத் । அஸ்தாதி சைவ பூர்வ்வஸ்யாஃ பூர்வ்வாதிக்ராமணீயகாஃ ।। ௩௫௬.

'தாலி', 'தமி' என்பவை எப்படி என்று குறிக்கும், அவை முன்புறத்தைச் சொல்வதற்கு பயன்படுத்தப்பட வேண்டும். 'அஸ்தாதி', 'பூர்வஸ்யா' என்பவை முன்னதாக, 'பூர்வாதி கிராமணிய' என்பது முன்புள்ள தலைவரைச் சொல்வது.

புரஸ்தாத் ஸஞ்சரேத் கச்சேத் ஸத்யஸ்துல்யேऽஹநீரிதம் । உதிபூர்வ்வாப்தே ச பருத் பூர்வ்வதரே பரார்ய்யபி ।। ௩௫௬.

'புரஸ்தாத்' என்பது முன்னால், 'சஞ்சரேத்' என்பது செல்ல வேண்டும், 'கச்சேத்' என்பது போக வேண்டும், 'சத்யஸ்' என்பது உடனே, 'துல்யே' என்பது சமம், 'அஹனீரிதம்' என்பது அதே நாளில் என்பதாகும். 'உதிபூர்வாப்தே' என்பது கடந்த வருடம், 'பருத்' என்பது முன்னதாக, 'பூர்வதரே' என்பது இன்னும் முன்பாக, 'பரார்ய' என்பது வேறு என்பதாகும்.

ஐஷமோऽஸ்மிந் ஸம்வத்ஸரே ரூபம் ஸமஸி சேரிதம் । ஏத்யவௌ பரேத்யவி ஸ்யாத் பரஸ்மிந்நஹநீரிதம் ।। ௩௫௬.

'ஐஷம' என்பது இவ்வருடத்தில், 'சமசி' என்பது வடிவம், 'செரித' என்பது கூறப்பட்டது. 'எத்யவௌ', 'பரேத்யவி' என்பவை அடுத்த நாளில், 'பரஸ்மின்னஹனீரிதம்' என்பது வேறு நாளில் என்பதாகும்.

அத்யாஸ்மிந்நஹநி த்யே ஸ்யாத் பூர்வ்வேத்யுஶ்ச ததைத்யுஸி । தக்ஷிணஸ்யாந்திஶி வஸேத் தக்ஷிணாத்தக்ஷஇணா த்யுபௌ ।। ௩௫௬.

'அத்யாஸ்மின்னஹனி' என்பது இன்று, 'த்யே' என்பது இந்நாளில், 'பூர்வேத்யு' என்பது கடந்த நாளில், 'தத்ஐத்யுசி' என்பது அந்நாளில் என்பதாகும். 'தக்ஷிணஸ்யா அந்திசி' என்பது தெற்குத் திசையில், 'வசேத்' என்பது தங்க வேண்டும், 'தக்ஷிணாத்' என்பது தெற்கிலிருந்து, 'தக்ஷைணா' என்பது தெற்கைச் சொல்வது, 'த்யுபௌ' என்பது இரு நாட்கள் என்பதாகும்.

உத்தரஸ்யாந்திஶி வஸேதுத்தராதுத்தராத்யுபௌ । உபரி வஸைதுபரிஷ்டாத் பவேத்ரிஷ்டாதி ஊத்‌ர்த்வகாத் ।। ௩௫௬.

'உத்தரஸ்யா அந்திசி' என்பது வடதிசையில், 'வசேத்' என்பது தங்க வேண்டும், 'உத்தராத்' என்பது வடக்கிலிருந்து, 'உத்தராட்யுபௌ' என்பது வடக்கு சார்ந்த இரண்டும். 'உபரி' என்பது மேலே, 'வசைது பரிஷ்டாத்' என்பது மேலே தங்க வேண்டும், 'பவேத்' என்பது இருக்க வேண்டும், 'ரிஷ்டாதி' என்பது மேல்புறம், 'ஊர்த்வகாத்' என்பது மேலிருந்து என்பதாகும்.

உத்தரேண ச பித்ரோக்தம் ஆசி ச ஸ்யாச்ச தக்ஷிணா । ஆஹௌ தக்ஷிணாஹி வஸேத் த்விப்ரகாரம் த்விதா ச தா ।। ௩௫௬.

'உத்தரேண' என்பது வடக்குப் பக்கம், 'பித்ரொக்தம்' என்பது தந்தை கூறியது, 'ஆசி' என்பது நோக்கி, 'தக்ஷிணா' என்பது தெற்கு. 'ஆஹௌ' என்பது தெற்கை நோக்கி, 'தக்ஷிணாஹி' என்பது தெற்குப் பக்கம், 'வசேத்' என்பது தங்க வேண்டும், 'துவிப்ரகாரம்' என்பது இரண்டு விதம், 'துவிதா' என்பது இருபிரிவாக, 'தா' என்பது வைக்க வேண்டும் என்பதாகும்.

நிபாதாஸ்தத்திதாஃ ப்ரோக்தாஃ தத்விதோ பாவவாசகஃ । படோர்பாவஃ படுத்வந்த்வே படுதா தலி சேரிதம் ।। ௩௫௬.

நிபாதங்கள், தத்திதங்கள் என்பவை கூறப்பட்டுள்ளன; 'தத்வித' என்பது நிலையை வெளிப்படுத்துவது. 'படோர்பாவம்' என்பது படுவின் நிலை, 'படுத்' என்பது படுவாக இருப்பது, 'படுதா' என்பது படுவாகுதல், 'தலி' என்பது கூறப்படுவது.