அக்நிபுராணம்

தஸ்ய பேதாஸ்த்ரயஸ்தே ச ரீதிவ்ரு'த்திப்ரவ்ரு'த்தயஃ ।। ௩௩௯.

இதற்குப் பிரிவுகள் மூன்று, அவை நடை, முறைகள் மற்றும் செயல்பாடுகள் எனப்படும்.

அக்நிருவாச வாக்வித்யாஸம்ப்ரதிஜ்ஞநே ரீதிஃ ஸாபி சதுர்விதா । பாஞ்சலீ கௌஃட²தேஶீயா வைதர்பீ லாடஜா ததா ।। ௩௪௦.

அக்னி கூறினார்: பேசும் அறிவையும், அதன் முறையையும் எடுத்துரைக்கும் போது, நடை நான்கு வகைப்படும்; பாஞ்சாலி, கவுடி, வைதர்பி, லாடி என்பவை.

உபசாரயுதா ம்ரு'த்வீ பாஞ்சாலீ ஹ்ரஸ்வவிக்ரஹா । அநவஸ்திதஸந்தர்பா கௌடீயா தீர்கவிக்ரஹா ।। ௩௪௦.

பாஞ்சாலி நடை மென்மையானது, அழகூட்டும் சொற்கள் உடையது, குறுகிய அமைப்புகள் கொண்டது. கவுடி நடை நிலையான சூழ்நிலை இல்லாதது, நீளமான அமைப்புகள் உடையது.

உபசாரைர்ந்ந பஹுபிருபசாரைர்விவர்ஜ்ஜிதா । நாதிகோமலஸந்தர்பா வைதர்பீ முக்தவிம்க்ரஹா ।। ௩௪௦.

வைதர்பி நடை மிக அதிகமாக அழகூட்டும் சொற்கள் இல்லாதது, அதிலிருந்து முற்றிலும் விலகியதும் அல்ல; அதன் அமைப்பு மிக மென்மையல்ல, அதன் கட்டமைப்புகள் சுதந்திரமானவை.

லாஜீயா ஸ்புஜஸந்தர்பா நாதிவிஸ்புரவிக்ராஹா । பரித்யக்தாபி பூயோபிருபசாரைருதாஹ்ரு'தா ।। ௩௪௦.

லாடி நடை தெளிவான சூழ்நிலையைக் கொண்டது, மிக அதிகமாக விரிவான அமைப்புகள் இல்லாதது, சில நேரங்களில் பல அழகூட்டும் சொற்களுடன் வழங்கப்படுகிறது.

க்ரியாஸ்வவிஷமா வ்ரு'த்திர்பாரத்யாரபடீ ததா । கௌஶிகீ ஸாத்வதீ சைதி ஸா சதுர்த்தா ப்ரதிஷ்டிதா ।। ௩௪௦.

செயல்களில் நடை சமமானது; பாரதி, ஆரபட்டி, கௌசிகி, சாத்த்வதி என்று நான்கு வகைகள் நிலைபெற்றுள்ளன.

வாக்‌ப்ரதாநா நரப்ராயா ஸ்த்ரீயுக்தா ப்ராக்ரு'தோக்திதா । பரதேந ப்ரணீதத்வாத் பாரதீ ரீதிருச்யதே ।। ௩௪௦.

பாரதி நடை பேசும் சொற்கள் முக்கியமானது, பெரும்பாலும் ஆண்கள் பயன்படுத்துவது, சில சமயம் பெண்களும் பயன்படுத்துவர், இயல்பான சொற்கள் உடையது; பாரதனால் நிறுவப்பட்டதால் பாரதி என அழைக்கப்படுகிறது.

சத்வார்ய்யங்காநி பாரத்யா வீதீ ப்ரஹஸநந்ததா । ப்ரஸ்தாவநா நாடகாதேர்வ்வீத்யங்காஶ்ச த்ரயோதஶ ।। ௩௪௦.

பாரதி நடையில் நான்கு அங்கங்கள் உள்ளன: வீதி, பிரஹசனம் மற்றும் பிறவை; நாடகத்தின் முன்னுரை மற்றும் பிற கூறுகள், வீதியின் பதின்மூன்று பகுதிகள்.

உத்‌காதகம் ததைவ ஸ்யால்லபிதம் ஸ்யாத்‌த்விதீயகம் । அஸத்ப்ரலாபோ வாக்‌ஶ்ரேணீ நாம்நிகா விபணந்ததா ।। ௩௪௦.

அவை: உத்காதகம், இரண்டாவது லபிதம், அஸத்பிரலாபம், வாக்ஷ்ரேணி, நாம்னிகா, விப்பணம் ஆகியவை.

வ்யாஹாரஸ்ரிமதஞ்சைவ சலாவஸ்கந்திதே ததா । கண்டோऽத ம்ரு'தவஶ்சைவ த்ரயோதஶமதாசிதம் ।। ௩௪௦.

மேலும், வ்யாஹார, ஸ்ரிமதம், சலாவஸ்கந்திதம், கண்டு, ம்ருதவம், பதின்மூன்றாவது ஆசிதம் ஆகியவை உள்ளன.

தாபஸாதேஃ ப்ரஹஸநம் பரிஹாஸபரம் வசஃ । மாயேந்த்ரஜாலயுத்தாதிபஹுலாரபடீ ஸ்ம்ரு'தா ।। ௩௪௦.

பிரஹசனம் என்பது தபசு முதலியோரின் நகைச்சுவை பேசும் வகை; ஆரபட்டி என்பது மாயை, யுத்தம் போன்றவை அதிகம் உள்ளதாக அறியப்படுகிறது.

ஸங்‌க்ஷிப்தகாரபாதௌ ச வஸ்தூத்தாபநமேவ ச ।। ௩௪௦.

சுருக்கமான செயல் மற்றும் பொருளை நிறுவுவது ஆகியவை கூட இதில் அடங்கும்.

அக்நிருவாச சேஷ்டாவிஶேஷமப்யங்கப்ரத்யங்கே கர்ம்ம சாநயோஃ । ஶரீராரம்பமிச்சந்தி ப்ராயஃ பூர்வ்வோऽவலாஶ்ரயஃ ।। ௩௪௧.

அக்னி கூறினார்: உறுப்புகளும் அவற்றின் பகுதிகளும் செய்யும் தனித்துவமான இயக்கங்கள் உடல் இயக்கங்கள் என அழைக்கப்படுகின்றன; பொதுவாக, ஆரம்பம் துணை உறுப்பிலிருந்து வருகிறது.

லீலா விலாஸோ விச்சித்திர்விப்ரமம் கிலகிஞ்சிதம் । மோட்டாயிதம் குட்டமிதம் விவ்வோகோ லலிதந்ததா ।। ௩௪௧.

விளையாட்டு, அழகு, வேறுபாடு, குழப்பம், கிலகிஞ்சிதம், மோட்டாயிதம், குட்டமிதம், விவ்வோக, மேலும் லலிதம் ஆகியவை பெயரிடப்பட்டுள்ளன.

விக்ரு'தம் க்ரீஃட²ிதம் கேலிரிதி த்வாதஶதைவ ஸஃ । லீலேஷ்டஜநசேஷ்டாநுகரணம் ஸம்வ்ரு'தக்ஷயே ।। ௩௪௧.

விக்ருதம், கொடூரம், விளையாட்டு என மொத்தம் பன்னிரண்டு வகைகள்; விளையாடும் மனிதர்களின் இயக்கங்களை மறைத்து நடிப்பதும் இதில் அடங்கும்.

விஶேஷாந் தர்ஶயந் கிஞ்சித்விலாஸஃ ஸத்பிரிஷ்யதே । ஹஸிதக்ரந்திதாதீநாம் ஸங்கரஃ கிலகிஞ்சிதம் ।। ௩௪௧.

சில வகையில் வேறுபாடுகளை காட்டுவது அறிவாளர்களால் அழகாகக் கருதப்படுகிறது; சிரிப்பு, அழுகை போன்றவை கலந்திருப்பது கிலகிஞ்சிதம் எனப்படுகிறது.

விகாரஃ கோபி விவ்வோகோ லலிதம் ஸௌகுமார்ய்யதஃ । ஶிரஃ பாணிருபஃ பார்ஶ்வங்கடிரங்‌க்ரிரிதி க்ரமாத் ।। ௩௪௧.

விகாரம் என்பது ஒரு வகை மாற்றம்; விவ்வோகமும் லலிதமும் மென்மையால் உண்டாகும்; தலை, கை, பக்கம், இடுப்பு, கால் என்பவை வரிசையாக கூறப்படுகின்றன.

அங்கநி ப்ரூலதாதீநி ப்ரத்யங்காந்யபிஜாநதே । அட்கப்ரத்யங்கயோஃ கர்ம்ம ப்ரயலஜநிதம் விநா ।। ௩௪௧.

புருவம் முதலான உடற்கூறுகளும், அவற்றுடன் தொடர்புடைய சிறு உறுப்புகளும் அறியப்படுகின்றன; ஆனால், அவற்றின் செயல்கள் பயிற்சி இல்லாமல் இயல்பாக ஏற்படுவதில்லை.

ந ப்ரயோகஃ க்கசிந்முக்யந்திரஶ்சீநஞ்ச தத் க்கசிச் । ஆகம்பிதம் கம்பிதஞ்ச௧ தூதம் விதூதமேவ ச ।। ௩௪௧.

எங்கும் முக்கியமான செயல்பாடு இல்லை; சில இடங்களில் அது வளைந்ததாக இருக்கும். அதில் நடுங்குதல், அசைவுகள், ஆழ்ந்த அசைவு, வலுவான அசைவு ஆகியவை கூறப்பட்டுள்ளன.

பரிவாஹிநமாதூதமவதூதமதாசிதம் । நிகுஞ்சிதம் பரவ்ரு'த்தமுத்‌க்ஷிப்தஞ்சாப்யதோகதம் ।। ௩௪௧.

நீரோட்டம் போல் செல்லுதல், மென்மையான அசைவு, வலுவான அசைவு, சேர்த்தல், சுருக்கம், திரும்புதல், உயர்த்துதல், கீழே இறக்குதல் ஆகியவை உள்ளன.

லலிதஞ்சேதி விஜ்ஞேயம் த்ரயோதஶவிதம் ஶிரஃ । ப்ரூகர்ம்ம ஸப்ததா ஜ்ஞேயம் பாதநம் ப்ரூகுடீமுகம் ।। ௩௪௧.

இவ்வாறு, தலைக்கு பதின்மூன்று வகையான அசைவுகள் உள்ளன என்று அறிய வேண்டும்; புருவத்தின் செயல்கள் ஏழு வகை, அதில் கீழே இறக்குதல், கோபம் காட்டுதல் போன்றவை அடங்கும்.

த்ரு'ஷ்டிஸ்த்ரிதா ரஸஸ்தாயிஸஞ்சாரிப்ரதிபந்தநா । ஷட்‌த்ரிம்ஶத்‌பேதவிதுரா ரஸஜா தத்ர சாஷ்டதா ।। ௩௪௧.

கண் பார்வை மூன்று வகை: நிலையான உணர்ச்சி, அசையும் உணர்ச்சி, தடையுள்ள உணர்ச்சி. உணர்ச்சியால் வரும் வெளிப்பாடுகள் முப்பத்தாறு வகை; அதிலிருந்து எட்டு வகை உருவாகின்றன.

நவதா தாரகாகர்ம்ம ப்ரமணஞ்சலநாதிகம் । ஷோஃட³ா ச நாஸிகா ஜ்ஞேயா நிஶ்வாஸோ நவதா மதஃ ।। ௩௪௧.

கண்ணின் மாணிக்கம் ஒன்பது வகை, அதில் சுழலும் அசைவு, நகர்தல் போன்றவை அடங்கும்; மூக்கு பதினாறு வகை, மூச்சு விடுதல் ஒன்பது வகை என்று கூறப்படுகிறது.

ஷோடௌஷ்டகர்ம்மகம் பாபம் ஸப்ததா சிவுகக்ரியா । கலுஷாதிமுகம் ஷோஃட³ா க்ரீவா நவவிதா ஸ்ம்ரு'தா ।। ௩௪௧.

உதடுகளின் செயல் ஆறு வகை, நாக்கின் அசைவு ஏழு வகை; வாயின் செயல்கள், அசுத்தம் முதலாக, ஆறு வகை; கழுத்து ஒன்பது வகை என்று நினைவில் கொள்ளப்படுகிறது.

அஸம்யுதஃ ஸம்யுதஶ்ச பூம்நா ஹஸ்தஃ ப்ரமுச்யதே । பதாகஸ்த்ரிபதாகஶ்ச ததா வை கர்த்தரீமுகஃ ।। ௩௪௧.

கை இரு வகை: சேராதது, சேர்ந்தது, பல வடிவங்களில் காணப்படுகிறது; பட்டாகை, திரிபட்டாகை, மற்றும் கர்த்தரிமுகம் ஆகியவை உள்ளன.

அர்த்தசந்த்ரோத்கராலஶ்ச ஶுக்துண்டஸ்ததைவ ச । முஷ்டிஶ்ச ஶிகரஶ்சைவ கபித்தஃ கேடகாமுகஃ ।। ௩௪௧.

அர்த்தசந்திரம், உத்தராளம், சுகதுண்டம், முட்டி, சிகரம், கபித்தம், கேட்டகாமுகம் ஆகியவை உள்ளன.

ஸூச்யாஸ்யஃ பத்மகோஷோ ஹி ஶிராஃ ஸம்ரு'கஶீர்ஷகாஃ । காம்மூலகாலபத்மௌ ச சதுரப்ரமரௌ ததா ।। ௩௪௧.

சூசியாசியம், பத்மகோஷம், சிரா, மிருகசீர்ஷம்; காம்மூலம், ஆலபத்மம், நான்கு ப்ரமரம் ஆகியவை உள்ளன.

ஹம்ஸாஸ்யஹம்ஸபக்ஷௌ ச ஸந்தம்ஶமுகுலௌ ததா । உர்ணநாபஸ்தாத்ரசூடஶ்சதுர்விம்ஶதிரித்யமீ ।। ௩௪௧.

ஹம்சாசியம், ஹம்சபக்ஷம், சந்தம், முகுலம்; ஊர்ணநாபம், தாற்றசூடம்—இவை இருபத்திநான்கு என எண்ணப்படுகின்றன.

அஸம்யுதகராஃ ப்ரோக்தாஃ ஸம்யுதாஸ்து த்ரயோதஶ । அஞ்ஜலிஶ்ச கபோதஶ்ச கர்கடஃ ஸ்வஸ்திகஸ்ததா ।। ௩௪௧.

இவை சேராத கைச்சைக்கள் என்று அழைக்கப்படுகின்றன; சேரும் கைச்சைக்கள் பதின்மூன்று: அஞ்சலி, கபோதம், கர்க்கடகம், சுவஸ்திகம்,