நிக்ஷிப்தம் வா பரத்ரவ்யம் நஷ்டம் லப்த்வா ப்ரஹ்ரு'த்ய வா । விக்ரீயதே பரோக்ஷம் யத் ஸ ஜ்ஞேயோऽஸ்வாமிவிக்ரயஃ ।। ௨௫௩.
யாராவது மற்றவருடைய பொருளை காணாமல் போனதாகவோ, பாதுகாப்பாக வைத்திருக்கப்பட்டதாகவோ எடுத்துக் கொண்டு, அல்லது வலிமையால் பிடித்து, மறைவாக விற்றால், அது உரிமையில்லாமல் மற்றவருடைய பொருளை விற்றதாக அறிய வேண்டும்.
விக்ரீய பண்யம் மூல்யேந க்ரேத்ரே யஞ்ச ந தீயதே । விக்ரீயாஸம்ப்ரதாநந்தத்விவாதபதமுச்யதே ।। ௨௫௩.
ஒரு பொருள் விற்றபோது, விலை பெற்றும், அந்த பணம் விற்பவருக்கு வழங்கப்படவில்லை என்றால், அது விற்பனை ஆனபிறகு பணம் வழங்கப்படாததைப் பற்றிய தகராறு எனப்படுகிறது.
க்ரீத்வா மூல்யேந யத்பண்யம் க்ரேதா ந பஹு மந்யதே । க்ரீத்வா மூல்யேந யத் பண்யம் துஷ்க்ரீதம் மந்யதேக்ரயீ ।। ௨௫௩.
ஒரு வாங்குபவர், விலைக்காக பொருளை வாங்கிய பிறகு, அதில் திருப்தியில்லாமல் இருந்தால், அல்லது வாங்கிய பொருள் குறைபாடுடையதாக நினைத்தால், அது தவறான விற்பனையைப் பற்றிய தகராறு ஆகும்.
பாகண்டநைகமாதீநாம் ஸ்திதிஃ ஸமய உச்யதே । ஸமயஸ்யாநபாகர்ம தத்விவாதபதம் ஸ்ம்ரு'தம் ।। ௨௫௩.
பொய்யாளர்கள், வணிகர்கள் மற்றும் பிறவர்களுக்கிடையே ஏற்படுத்தப்பட்ட ஒப்பந்தங்கள் ஒப்பந்தமாகக் கருதப்படுகின்றன; அந்த ஒப்பந்தங்களை மீறுவது தகராறாகக் கொள்ளப்படுகிறது.
ஸேதுகேதாரமர்ய்யாதாவிக்ரு'ஷ்டாக்ரு'ஷ்டநிஶ்சயாஃ । ஶேத்ராதிகாரே யத்ர ஸ்யுர்விவாதஃ க்ஷேத்ரஜஸ்து ஸஃ ।। ௨௫௩.
சேதுகள், தடைகள், வயலின் எல்லைகள், உழைக்கப்பட்ட நிலம், உழைக்கப்படாத நிலம் ஆகியவற்றைப் பற்றிய வாதங்கள் நிலம் சம்பந்தமான தகராறு எனப்படும்.
வைவாஹிகோ விதிஃ ஸ்த்ரீணம் யத்ர பும்ஸாஞ்ச கீர்த்த்யதே । ஸ்த்ரீபும்ஸம்யோகஸம்ஜ்ஞந்து தத்விவாதபதம் ஸ்ம்ரு'தம் ।। ௨௫௩.
பெண்கள் மற்றும் ஆண்களுக்கு திருமண விதிகள் குறித்து பேசப்படும் இடம், அது ஆண்-பெண் இணைவு பற்றிய தகராறு எனப்படுகிறது.
விபாகோர்தஸ்ய பைத்ரஸ்ய புத்ரைர்யஸ்து ப்ரகல்ப்யதே । தாயபாகமிதி ப்ரோக்தம் விவாதபதமுச்யதே ।। ௨௫௩.
மக்கள் தங்கள் பூர்வீக சொத்துகளைப் பகிர்ந்து கொள்வதற்காக பிரித்துக் கொண்டால், அது பங்கீடு அல்லது வாரிசு உரிமை பற்றிய தகராறு எனப்படுகிறது.
ஸஹஸா க்ரியதே கர்ம்ம யத் கிஞ்சித் பலதர்பிதைஃ । தத் ஸாஹஸமிதி ப்ரோக்தம் விவாதபதமுச்யதே ।। ௨௫௩.
யாராவது வன்மை அல்லது அகம்பாவத்துடன் திடீரென ஏதும் செய்கிறார்கள் என்றால், அது வன்முறைச் செயல் என்றும், அது தகராறு ஆகும் என்றும் கூறப்படுகிறது.
தேஶஜாதிகுலாதீநாமாக்ரோஶத்யங்கஸம்யுதம் । யத்வசஃ ப்ரதிகூலார்தம் வாக்பாருஷ்யம் ததுச்யதே ।। ௨௫௩.
தேசம், இனம், குடும்பம் ஆகியவற்றை இழிவுபடுத்தும் வார்த்தைகளோடு, எதிர்மறையான அர்த்தமுள்ள பேச்சு, வாக்கினால் அவமதித்தல் எனப்படுகிறது.
பரகாத்ரேஷ்வபித்ரோஹோ ஹஸ்தபாதாயுதாதிபிஃ । அக்ந்யாதிபிஶ்சோபகாதைர்தண்டபாருஷ்யமுச்யதே ।। ௨௫௩.
மற்றவரது உடலை கை, காலை, ஆயுதம் அல்லது தீ போன்றவற்றால் தாக்குதல், உடல் வன்முறை எனப்படுகிறது.
அக்ஷவர்ஜ்ஜஶலாகாத்யைர்தைவதம் த்யூதபுச்யதே । பஞ்சக்ரீஃட²ாவயோபிஶ்ச ப்ராணித்யூதஸமாஹ்வயஃ ।। ௨௫௩.
பாசாக்கள், குச்சிகள் போன்றவற்றால் சூதாடுவது சூதாடல் எனப்படும்; ஐந்து வகையான விளையாட்டுகளில் உயிருள்ளவைகளை வைத்து போட்டியிடுவது, அது உயிரின சூதாடல் எனப்படுகிறது.
ப்ரகீர்ணகஃ புநர்ஜ்ஞேயோ வ்யவஹாரோ நிராஶ்ரயஃ । க்ரியாபேதாந்மநுஷ்யாணாம் ஶதஶாகோ நிகத்யதே ।। ௨௫௩.
நிச்சயமான வகை இல்லாத விவகாரம் கலவையானது என அறிய வேண்டும்; மனிதர்களின் செயல்களில் நூறு கிளைகள் உள்ளன என்று கூறப்படுகிறது.
வ்யவஹாரோऽஷ்டாதஶபதஸ்தேஷாம் பேதோऽத வை ஶதம் । க்ரியாபேதாந்மநுஷ்யாணாம் ஶதஶாகோ நிகத்யதே ।। ௨௫௩.
விவாதங்கள் பதினெட்டு வகை; அவற்றில் ஒவ்வொன்றும் நூறு பிரிவுகளாக, மனிதர்களின் செயல்பாடுகளுக்கேற்ப பிரிக்கப்படுகின்றன என்று கூறப்படுகிறது.
வ்யவஹாராந்ந்ரு'பஃ பஶ்யேஜ் ஜ்ஞாநிவிப்ரைரகோபநஃ । ஶத்ருமித்ரஸமாஃ ஸப்யா அலோபாஃ ஶ்ருதிவேதிநஃ ।। ௨௫௩.
மன்னன், விவாதங்களை அறிவும் அமைதியும் கொண்ட பிராமணர்களுடன், பகைமையோ நட்போ இல்லாத, பேராசை இல்லாத, வேதம் அறிந்த நீதிபதிகளுடன் ஆராய வேண்டும்.
அபஶ்யதா௧ கார்ய்யவஶாத் ஸப்யைர்விப்ரம் நியோஜயேத் । ராகால்லோபாத்பயாத்வாபி ஸ்ம்ரு'த்யபேதாதிகாரிணஃ ।। ௨௫௩.
நீதிபதிகள் காரணங்களால் விவகாரத்தை தீர்க்க முடியாதபோது, அவர்கள் ஒரு பிராமணரை நியமிக்க வேண்டும்; ஆசை, பேராசை, பயம் காரணமாக, சட்டத்திலிருந்து விலகி நடக்கிறவர்களை நியமிக்கக் கூடாது.
ஸப்யாஃ ப்ரு'தக் ப்ரு'தக் தண்ட்யா விவாதாத்த்விகுணோ தமஃ । ஸ்ம்ரு'த்யாசாரவ்யபேதேந மார்கேண தர்ஷிதஃ பரைஃ ।। ௨௫௩.
நீதிபதிகள் தனித்தனியாகவோ, சேர்ந்து கொண்டோ தவறு செய்தால், அவர்களுக்கு இரட்டிப்பு தண்டனை விதிக்க வேண்டும்; அவர்கள் சட்டம் மற்றும் மரபை மீறி, பிறர் தூண்டுதலால் நடந்தால் அது பொருந்தும்.
ஆவேதயதி யத்ராஜ்ஞே வ்யவஹாரபதம் ஹி தத்। ப்ரத்யர்திநோऽக்ரதோ லேக்யம் யதா வேதிதமர்திநா ।। ௨௫௩.
எந்த விவகாரம் மன்னனிடம் தெரிவிக்கப்படுகிறதோ, அது வழக்கு எனப்படும்; எதிர்ப்பாளரின் பதில், கோரிக்கை வைத்தவரின் விளக்கப்படி எழுதி வைக்க வேண்டும்.
ஸமாமாஸததர்த்தாஹர்நாமஜாத்யாதிசிஹ்நிதம் । ஶ்ருதார்தஸ்யோத்தரம் லேக்யம் பூர்வாவேதகஸந்நிதௌ ।। ௨௫௩.
உரையாடல் தெளிவாக, நாள், பெயர், சாதி போன்ற அடையாளங்களுடன், முதலில் கூறியவர் முன்னிலையில், கேள்வி கேட்டபின் பதில் எழுதப்பட வேண்டும்.
ததோऽர்தீ லேகயேத்ஸத்யஃ ப்ரதிஜ்ஞாதார்தஸாதநம் । தத்ஸித்தௌ ஸித்திமாப்நோதி விபரீதமதோऽந்யதா ।। ௨௫௩.
அதன்பின், கோரிக்கை வைத்தவர் உடனே தாம் உறுதியளித்த காரியத்தை நிறைவேற்றும் வழிகளை எழுத வேண்டும்; அது நிறைவேறினால் வெற்றி கிடைக்கும், இல்லையெனில் எதிர்மாறாகும்.
சதுஷ்பாத்வ்யவஹாரோயம் விவாதேஷூபதர்ஶிதஃ । அபியோகமநிஸ்தீர்ய்யநைநம் ப்ரத்யபியோஜயேத் ।। ௨௫௩.
நான்கு படிகள் கொண்ட இந்த வழக்கு நடைமுறைத் திட்டம் வாதங்களில் பயன்படுத்த வேண்டும்; புகார் முடிந்ததும், அதற்கேற்ப பதிலளிக்க வேண்டும்.
அபியுக்தஞ்ச நாந்யேந த்யக்தம் விப்ரக்ரு'திம் நயேத் । குர்ய்யாத் ப்ரத்யபியோகந்து கலஹே ஸாஹஸேஷு ச ।। ௨௫௩.
பொறுப்பு குற்றம் இல்லாமல் விடுவிக்கப்பட்டவரை வேறு யாரும் அழைத்துச் செல்லக் கூடாது; ஆனால் சண்டை அல்லது வன்முறை நிகழும் போது எதிர்புகார் செய்ய வேண்டும்.
உபயோஃ ப்ரதிபூர்க்ராஹ்யஃ ஸமர்தஃ கார்ய்யநிர்கயே । நிஹ்நவே பாவிதோ தத்யாத்தநம் ராஜ்ஞே து தத்ஸமம் ।। ௨௫௩.
இருவரிடமும் தகுதியுள்ள உத்தரவாதம் வாங்க வேண்டும்; ஏதேனும் மறைவு இருக்கிறது என சந்தேகம் வந்தால், அதற்குச் சமமான தொகையை அரசருக்கு செலுத்த வேண்டும்.
மித்யாபியோகாத் த்விகுணமபியோகாத்தநம் ஹரேத் । ஸாஹஸஸ்தேயபாருஷ்யேஷ்வபிஶாபாத்யயே ஸ்த்ரியாஃ ।। ௨௫௩.
பொய்யான குற்றச்சாட்டுக்கு, கோரிய தொகையின் இரட்டிப்பு வசூலிக்க வேண்டும்; வன்முறை, திருட்டு, அவமதிப்பு, சபம், பெண்கள் தொடர்பான குற்றங்களில் விதிப்படி தண்டனை வழங்க வேண்டும்.
விசாரயேத்யத்ய ஏவ காலோऽந்யத்ரேசயா ஸ்ம்ரு'தஃ । தேஶதேஶாந்தரம் யாதி ஸ்ரு'க்கணீ பரிலேடி ச ।। ௨௫௩.
“விசாரிக்க வேண்டும்” என்றால் உடனே நேரம் நிர்ணயிக்கப்படும்; இல்லையெனில், அவர் வேறு இடத்திற்கு சென்றால் அல்லது உதட்டை நக்கினால், அவன் விருப்பப்படி நேரம் கருதப்படும்.
லலாடம் ஸ்வித்யதே சாஸ்ய முகவைவர்ண்யமேவ ச । ஸ்வபாவாத்விக்ரு'தம் கச்சேந்மநோவாக்காயகர்மபிஃ ।। ௨௫௩.
அவரது நெற்றியில் வியர்வை தெரியும், முகத்தில் நிறம் குறையும்; இயல்பாகவே மனம், பேச்சு, உடல் செயல்களில் குழப்பம் ஏற்படும்.
அபியோகேऽத வா ஸாக்ஷ்யே வாக்துஷ்டம் பரிகீர்த்திதஃ । ஸந்திக்தார்தம் ஸ்வதந்த்ரோ யஃ ஸாதயேத்யஶ்ச நிஷ்பதேத் ।। ௨௫௩.
குற்றச்சாட்டோ சாட்சியிலோ, யாருடைய பேச்சு தவறாக இருக்கிறதோ அவர் அப்படியே அறிவிக்கப்படுவார்; சந்தேகமான விஷயத்தை சுயாதீனமாக தீர்க்கவோ விலகிக்கொள்வோ செய்பவர் அங்கீகரிக்கப்படுவார்.
ந சாஹூதோ வதேத் கிஞ்சித்தநீ தண்ட்யஶ்ச ஸ ஸ்ம்ரு'தஃ । ஸாக்ஷிஷூபயதஃ ஸத்ஸு ஸாக்ஷிணஃ பூர்வவாதிநஃ ।। ௨௫௩.
அழைக்கப்பட்ட கடனாளி எதுவும் பேசவில்லை என்றால், அவர் தண்டிக்கப்படவேண்டும்; இருபுறத்திலும் சாட்சிகள் இருந்தால், முதலில் புகார் அளித்தவரின் சாட்சிகள் பேச வேண்டும்.
பூர்வபக்ஷேऽதரீபூதே பவந்த்யுத்தரவாதிநஃ । ஸகணஶ்சேத்விவாதஃ ஸ்யாத்தத்ர ஹீநந்து தாபயேத் ।। ௨௫௩.
முதல் தரப்பின் வாதம் நிரூபிக்கப்படவில்லை என்றால், எதிர்ப்பார்வை தரப்பினர் பேச வேண்டும்; குழுவாக வாதம் இருந்தால் குறைவானவர் செலுத்த வேண்டும்.
தத்தம் பணம் வஸுஞ்சைவ தநிநோ தநமேவ ச। சலந்நிரஸ்ய தூதேந வ்யவஹாராந்நயேந்ந்ரு'பஃ ।। ௨௫௩.
கொடுக்கப்பட்ட பணம், பொருள், செல்வம் ஆகியவை மறுக்கப்பட்டால், அரசர் தூதர் மூலம் வழக்கில் அதை மீட்டெடுக்க வேண்டும்.
பூதமப்யர்தமப்யஸ்தம் ஹீயதே வ்யவஹாரதஃ । நிஹ்நதே நிகிலாநேகமேகதேஶவிபாவிதம் ।। ௨௫௩.
உண்மையில் உள்ள அல்லது கடந்த காரியமும் வழக்கில் முழுமையாக மறுக்கப்பட்டால், ஒப்புக்கொள்ளப்பட்டால், அல்லது ஒரு பகுதி நிரூபிக்கப்பட்டால் கூட இழக்கப்படும்.