अग्निपुराणम्

अष्टमांशेन गर्भस्य रथकानान्तु निर्गमः। परिधेर्गुणभागेन रथकस्तित्र कल्पयेत्

तत्तृतीयेण वा कुर्य्याद्रथकानान्तु निर्गमम्। वामत्रयं स्थापनीयं रथकत्रितये सदा

शिखरार्थं हि सूत्राणि चत्वारि विनिपातयेत्। शुकनाशोद्‌र्ध्वतः सूत्रं तिर्य्यग्भूतं निपातयेत्

शिखरस्यार्द्धभागस्थं सिंहं तत्र तु कारयेत्। शुकनासां स्थिरीकृत्य मध्यसन्धौ निधापयेत्

अपरे च तता पार्श्वे तद्वत् सूत्रं निधापयेत्। तदूद्र्ध्वन्तु भवेद्वेदी सकण्ठा मनसारकम्

स्कन्धभग्नं न कर्त्तव्यं विकरालं तथैव च। उद्‌र्ध्वं च वेदिकामानात् कलशं परिकल्पयेत्

विस्ताराद् द्विगुणं द्वारं कर्त्तव्यं तु सुशोभनम्। उदुम्बरौ तदूद्‌र्ध्वञ्च न्यसेच्छाखां सुमङ्गलैः

द्वारस्य तु चतुथांशे कार्य्यौ चण्डप्रचण्डकौ। विष्वक्‌सेनवत्सदण्डौ शिखोद्‌र्ध्वेडुम्बरे श्रियम्

दिग्गजैः स्नाप्यमानान्तां घटैः साब्जां सुरूपिकाम्। प्रासादस्य चतुर्थांशैः प्राकारस्योच्छयो भवेत्

प्रासादात् पादहीनस्तु गोपुरस्योच्छयोभवेत्। पञ्चहस्तस्य देवस्य एकहस्ता तु पीठिका

गारुडं मण्डपञ्चाग्रे एकं भौमादिधाम च। कुर्य्याद्धि प्रतिमायान्तु दिक्षु चाष्टासु चोपरि

पूर्वं वराहं दक्षे च नृसिंहं श्रीधरं जले। उत्तरे तु हयग्रीवमाग्नेय्यां जामदग्न्यकम्

नैर्ऋत्यां रामकं वायौ वामनं वासुदेवकम्। ईशे प्रासादरचना देया वस्वर्ककादिभिः

भगवानुवाच प्रासादे देवताः स्थाप्या वक्ष्ये ब्रह्मन् श्रृणुष्व मे। पञ्चायतनमध्ये तु वासुदेवं विवेशयेन्

वामनं नृहरिञ्चाश्वशीर्षं तद्वच्च शूकरम्। आग्नेये नैर्ऋते चैव वायव्ये चेशगोचरे

अथ नारायणं मध्ये आग्नेय्यामम्बिकां न्यसेत्। नैर्ऋत्यां भास्करं वायौ ब्रह्माणं लिङ्गमीशके

अथवा रुद्ररूपन्तु अथवा नवधामसु। वासुदेवं न्यसेन्मध्ये पूर्वादौ वामवामकान्

इन्द्रादीन् लोकपालांश्च अथवा नवधामसु। पञ्चायतनकं कुर्य्यात् मध्ये तु पुरुषोत्तमम्

लक्ष्मीवैश्रवणौ पूर्वं दक्षे मातृगणं न्यसेत्। स्कन्दं गणेशमीशानं सुर्य्यादीन् पश्चिमे ग्रहान्

उत्तरे दशमत्स्यादीनाग्नेय्यां चण्डिकां तथा। नैर्ॠत्यामम्बिकां स्थाप्य वायव्ये तु सरस्वतीम्

पद्मामैशे वासुदेवं मध्ये नारायणञ्च वा। त्रयोदशालये मध्ये विश्वरूपं न्यसेद्धरिम्

पूर्वांदौ केशवादीन् वा अन्यधामस्वयं हरिम् । मृण्मयी दारुघटिता लोहजा रत्नजा तथा

शैलजा गन्धजा चैव कौसुमी सप्तदा स्मृता। कौसुमी गन्धजा चैव मृण्मयी प्रतिमा तथा

तत्‌कालपूजिताश्चैताः सर्वकामफलप्रदाः। अथ शैलमयी वक्ष्ये शिला यत्र च गृह्यते

पर्वतानामभावे च गृह्णीयाद् भूगतां शिलाम्। पाण्डरा ह्यरुणा पीता कृष्णा शस्ता तु वर्णिनाम्

न यदा लभ्यते सम्यग् वर्णिनां वर्णतः शिला। वर्णाद्यापादनं तत्र जुहुयात् सिंहविद्यया

शिलायां शुक्लरेखाग्र्या कृष्णाग्र्या सिंहहोमतः। कांस्यघण्टानिनादा स्यात् पुंलिङ्गा विस्फुलिङ्गिका

तन्मन्दलक्षणा स्त्री स्याद्रूपाभावान्नपुंसका। दृश्यते मण्डलं यस्यां सगर्भां तां विवर्जयेत्

प्रतिमार्थं वनं गत्वा वनयागं समाचरेत्। तत्र खात्वोपलिप्याथ मण्डपे तु हरिं यजेत्