अग्निपुराणम्

स्त्रीनक्तमन्तरागारवहिःशत्रुकृतस्तथा । मत्तोन्मत्तार्त्तव्यसनिबालभीतप्रयोजितः ।। २५३.

असम्बद्धकृतश्चैव व्यवहारो न सिद्ध्यति । प्रनष्टाधिशतं देयं नृपेण धनिने धनं ।। २५३.

विभावयेन्न चेल्लिङ्गैस्तत्समं दातुमर्हति । देयञ्चौरहृतं द्रव्यं राज्ञा जनपदाय तु ।। २५३.

अशीतिभागो वृद्धिः स्यान्मासि मासि सबन्धके । वर्णक्रमाच्छतं द्वित्रिचतुष्पञ्चकमन्यथा ।। २५३.

सप्ततिस्तु पशुस्त्रीणां रसस्याष्टगुणा परा । वस्त्रधान्यहिरण्यानां चतुस्त्रिद्विगुणा तथा ।। २५३.

ग्रामान्तरात्तु दशकं सामुद्रादपि विंशतिं । दद्यर्वा स्वकृतां वृद्धिं सर्वे सर्वासु जातिषु ।। २५३.

प्रपन्नं साधयन्नर्थं न वाच्यो नृपतिर्भवेत् । साध्यमानो नृपं गच्छेद्दण्ड्यो दाप्यश्च तद्धनं ।। २५३.

अग्निरुवाच गृहीतार्थः क्रमाद्दाप्यो धनिनामधमर्णिकः । दत्वा तु ब्राह्मणायादौ नृपतेस्तदनन्तरम् ।। २५४.

राज्ञाधमर्णिको दाप्यः साधिताद्दशकं स्मृतम् । पञ्चकन्तु शतं दाप्यः प्राप्तार्थो ह्युत्तमर्णिकः ।। २५४.

हीनजातिं परिक्षीणमृणार्थं कर्म्म कारयेत् । ब्राह्मणस्तु परिक्षीणः शनैर्द्दाप्यो यथोदयम् ।। २५४.

दीयमानं न गृह्णाति प्रयुक्तं स्वकन्धनम् । मध्यस्थस्थापितं तत्स्याद्वर्द्धते न ततः परं ।। २५४.

ऋक्थग्राह ऋणं दाप्यो योपिद्‌ग्राहस्तथैव च । पुत्रोऽनन्याश्रितद्रव्यः पुत्रहीनस्य ऋक्थिनः ।। २५४.

न योषित् पतिपुत्राभ्यां न पुत्रेण कृतं पिता । दद्यादृते कुटुम्बार्थान्न पतिः स्त्रीकृतं तथा ।। २५४.

गोपशौण्डिकशैलूषरजकव्याधयोषितां । ऋणं दद्यात्पतिस्त्वासां यस्माद्‌वृत्तिस्तदाश्रया ।। २५४.

प्रतिपन्नं स्त्रिया देयं पत्या वा सह यत् कृतं । स्वयं कृतं वा यदृणं नान्यस्त्री दातुमर्हति ।। २५४.

पितरि प्रोषिते प्रेते व्यसनाभिप्लुतेऽथ वा । पुत्रपौत्रैर्ऋणं देयं निह्नवे साक्षिभावितम् ।। २५४.

सुराकामद्यूतकृतन्दण्डशुल्कावशिष्टकम् । वृथा दानं तथैवेहपु त्रो दद्यान्न पैतृकम् ।। २५४.

भ्रातॄणामथ दम्पत्योः पितुः पुत्रस्य चैव हि । प्रतिभाव्यमृणं ग्राह्यमविभक्तेन च स्मृतम् ।। २५४.

दर्शने प्रत्यये दाने प्रव्भिव्यं विधीयते । आधौ तु वितथे दाप्या वितथस्य सुता अपि ।। २५४.

दर्शनप्रतिभूर्यत्र मृतः प्रात्ययिकोऽपि वा । न तत्‌पुत्रा धनं दद्युर्दद्युर्दानाय ये स्थिताः ।। २५४.

बहवः स्युर्यदि स्वांशैर्दद्युः प्रतिभुवो धनम् । एकच्छायाश्रितेष्वेषु धनिकस्य यथारुचि ।। २५४.

प्रतिभूर्दापितो यत्र प्रकाशं धनिने धनम् । द्विगुणं प्रतिदातव्यमृणिकैस्तस्य तद्भवेत् ।। २५४.

स्वस्न्ततिस्त्रीपशव्यं धान्यं द्विगुणमेव च । वस्त्रं चतुर्गुणं प्रोक्तं रसश्चाष्टगुणस्तथा ।। २५४.

आधिः प्रणश्येत् द्विगुणे धने यदि न मोक्ष्यते । काले कालकृतं नश्येत् फलभोग्यो न नश्यति ।। २५४.

गोप्याधिबोग्यो नावृद्धिः सोपकारेऽथ भाविते । नष्टो देयो विनष्टश्च दैवराजकृतादृते ।। २५४.

आधेः स्वीकरणात्सिद्धीरक्षमाणोप्यसारताम् । यातश्चेदन्य आधेयो धनभाग्‌ वा धनी भवेत् ।। २५४.

चरित्रं बन्धककृतं सवृद्धं दापयेद्वनं । सत्यह्कारकृतं द्रव्यं द्विगुणं प्रतिदापयेत् ।। २५४.

उपस्थितस्य मोक्तव्य आधिर्दण्डोऽन्यथा भवेत् । प्रयोजके सति धनं कुलेन्यस्याधिमाप्नुयात् ।। २५४.

तत्‌कालकृतमूल्यो वा तत्र तिष्ठेदवृद्धिकः । विना धारणकाद्वापि विक्रीणीते ससाक्षिकम् ।। २५४.