अग्निपुराणम्

हतोश्वत्थामा चेत्युक्ते द्रोणः शस्त्राणि चात्यजत्। धृष्टद्युम्नशराक्रान्तः पतितः स महीतले

पञ्चमेहनि दुर्द्धर्षः सर्वक्षत्रं प्रमथ्य च। दुर्योधने तु शोकार्ते कर्णः सेनापतिस्त्वभूत्

अर्जुनः पाण्डवानाञ्च तयोर्युद्धं बभूव ह। शस्त्रशस्त्रि महारौद्रं देवासुररणोपमम्

कर्णार्जुनाख्ये सङ्‌प्रामे कर्णोरीनवधीच्छरैः। द्वितीयेहनि कर्णस्तु अर्जुनेन निपातितः

शल्यो दिनार्द्धं युयुधे ह्यबधीत्तं युधिष्ठिरः। युयुधे भीमसेनेन हतसैन्यः सयोधनः

बहून् हत्वा नरादींश्च भीमसेनमथाब्रबीत्। गदया प्रहरन्तं तु भीमस्तन्तु न्यपातयत्

गदयान्यानुजांस्तस्य तस्मिन्नष्टादशेहनि। रात्रौ सषुप्तञ्च बलं पाण्डवानां न्यपातयत्

अक्षौहिणीप्रमाणन्तु अश्वत्थामा महाबलः। द्रौपदेयान् सापञ्चालान् धृष्टद्युन्नञ्च सोऽवधीत्

पुत्रहीनां द्रौपदीं तां रुदन्तीमर्जुनस्ततः। शिरोमणिं तु जग्राह ऐषिकास्त्रेण तस्य च

अश्वत्थामास्त्रनिर्द्दग्धं जीवयामास वै हरिः। उत्तरायास्ततो गर्भं स परीक्षिदभून्नृपः

कृतवर्म्मा कृपो द्रौणिस्त्रयो मुक्तास्ततो रणात् । पाण्डवाः सात्यकिः कृष्णः सप्त मुक्ता न चापरे

स्त्रियश्चार्त्ताः समाश्वास्य भीमाद्यैः स युधिष्ठिरः । संस्कृत्य प्रहतान् वीरान् दत्तोदकधनादिकः

भीष्माच्छान्तनवाच्छ्रुत्वा धर्म्मान् सर्वांश्च शान्तिदान् । राजधर्म्मान्मोक्षधर्न्मान्दानधर्म्मान् नृपोऽभवत्

अश्वमेधे ददौ दानं ब्राह्मणेभ्योरिमर्द्दनः। श्रुत्वार्जुनान्मौषलेयं यादवानाञ्च सङ्‌क्षयम्

अग्निरुवाच युधिष्ठिरे तु राज्यस्थे आश्रमादाश्रमान्तरम्। धृतराष्ट्रो वनमगाद् गान्धारी च पृथा द्विच

विदुरस्त्वग्निना दग्धो वनजेन दिवङ्गतः। एवं विष्णुर्भुवो भारमहरद्दानवादिकम्

धर्म्मायाधर्म्मनाशाय निमित्तीकृत्य पाण्डवान्। स विप्रशापव्याजेन मुषलेनाहरत् कुलम्

यादवानां भारकरं वज्रं राज्येभ्यषेचयत्। देवादेशात् प्रभासे स देहं त्यक्त्वा स्वयं हरिः

इन्द्रलोके ब्रह्मलोके पूज्यते स्वर्गवासिभिः। बलभद्रोनन्तमूर्त्तिः पातालस्वर्गमीयिवान्

अविनाशी हरिर्देवो ध्यानिभिद्धर्येय एव सः। विना तं द्वारकास्थानं प्लावयामास सागरः

संस्कृत्य यादवान् पार्थो दत्तोदकधनादिकः। स्त्रियोष्टावक्रशापेन भार्य्या विष्णोश्च याः स्थिताः

पुनस्तच्छापतो नीता गोपालैर्लगुडायुधैः। अर्जुनं हि तिरस्कृत्य पार्थः शोकञ्चकार ह

व्यासेनाश्वासितो मेने बलं मे कृष्णासन्निधौ। हस्तिनापुरमागत्य पार्थः सर्वं न्यवेदयत्

युधिष्ठिराय स भ्रात्रे पालकाय नृणान्तदा। तद्धनुस्तानि चास्त्राणिस रथस्ते च वाजिनः

विना कृष्णेन तन्नष्टं दानञ्चाश्रोत्रिये यथा। तच्छ्रुत्वा धर्म्मराजस्तु राज्ये स्थाप्य परीक्षितम्

प्रस्थानं प्रस्थितो धीमान् द्रौपद्या भ्रातृभिः सह। संसारनित्यतां ज्ञात्वा जपन्नष्टशतं हरेः

महापथे तु पतिता द्रौपदी सहदेवकः। नकुलः फाल्गुनो भीमो राजा शोकपरायणः

इन्द्रानीतरयारूढः सानुजः स्वर्गमाप्तवान्। दृष्ट्वा दुर्योधनादींश्च वासुदेवं च हर्षितः

अग्निरुवाच वक्ष्ये बुद्धावतारञ्च पठतः श्रृण्वतोर्थदम्। पुरा देवासुरे युद्धे देत्यैर्द्देवाः पपाजिताः