अग्निपुराणम्

क्वापि कस्यापि३ विश्वासो बवतीहसदा नृणां । निश्चयश्च तथा मन्त्रे कार्य्य एकेन सूरिणा ।। २२५.

नश्येदविनयाद्राजाराज्यञ्च विनयाल्लभेत् । त्रैविद्येभ्यस्त्रयीं विद्यां दण्डनीतिञ्च शाश्वतीं ।। २२५.

आन्वीक्षिकीञ्चार्थविद्यां वार्त्तारम्भांश्च लोकतः । जितेन्द्रियो हिशक्रोति वशे स्थापयितुं प्रजाः ।। २२५.

पूज्या देवा द्विजाः सर्वे दद्याद्दानानि तेषु च । द्विजे दानञ्चक्षयोऽयं निधिः कैश्चिन्नि नाश्यते ।। २२५.

सङ्‌ग्रामेष्वनिवर्त्तित्वं प्रजानां परिपालनं । दानानि ब्राह्मणानाञ्च राज्ञो निः श्रेयसम्परं ।। २२५.

कृपणानाथवृद्धानां विधवानाञ्च योषितां । योगक्षेमञ्च वृत्तिञ्च तथैव परिकल्पयेत् ।। २२५.

वर्णाश्रमव्यवस्थानां कार्यन्तापसपूजनं । न विश्वसेच्च सर्वत्र तापसेषु च विश्वसेत् ।। २२५.

विश्वासयेच्चापि परन्तत्त्वभूतेन हेतुना । वककवच्चिन्तयेदर्थं सिंहवच्च पराक्रमेत् ।। २२५.

वृकवच्चावलुम्पेत् शशवच्च विनिष्पतेत् । दृढप्रहारी च भवेत् तथा शूकरवन्नृपः ।। २२५.

चित्राकारश्च शिखिवद्‌ दृढभक्तिस्तथा श्ववत् । भवेच्च मधुराभाषी तथा कोकिलवन्नृपः ।। २२६.

काकशङ्की भवेन्नित्यमज्ञातां वसतिं वसेत्। नापरीक्षितपूर्वञ्च भोजनं शयनं स्पृशेत् ।। २२५.

नाविज्ञातां स्त्रियं गच्छेन्नाज्ञातां नावमारुहेत् । राष्ट्रकर्षी भ्रस्यते चराज्यार्थाच्चैव जीवितात् ।। २२५.

भृतो वत्सो जातबलः कर्मयोग्यो यथा भवेत् । तथा राष्ट्रं महाभाग भृतं कर्मसहं भवेत् ।। २२५.

सर्वं कर्मेदमायत्तं विधाने दैवपौरुषे । तयोर्दैवचचिन्त्यं हि पौरुषे विद्यते क्रिया ।। २२५.

पुष्कर उवाच स्वमेव कर्म दैवाख्यं विद्धि देहान्तराजितं । तस्मात् पौरुषमेवेह श्रेष्ठमाहुर्मनीषिणः ।। २२६.

प्रतिकूलं तथा दैवं पौरुषेण विहन्यते । सात्त्विकात् कर्म्मणः पूर्वात् सिद्धिः स्यात्पौरुषं विना ।। २२६.

पौरुषं दैवसम्पत्त्या काले फलति भार्गव । दैवं पुरुषकारश्च द्वयं पुंसः फलावहं ।। २२६.

कृषेर्वृष्टिसमायोगात् काले स्युः फलसिद्धयः । सधर्म्मं पौरुषं कुर्यान्नालसो न च दैववान् ।। २२६.

सामादिभिरुपायैस्तु सर्वे सिद्ध्यन्त्युपक्रमाः । साम चोपप्रदानञ्च चभेददण्डौ तथापरौ ।। २२६.

मायोपेक्षेन्द्रजालञ्च उपायाः सप्त ताञ्च्छृणु । द्विविधं काथितं साम तथ्यञ्चातत्यमेव च ।। २२६.

तत्राप्यतथ्यं साधूनामाक्रोशायैव जायते । महाकुलीना ह्यृजवो धर्मनित्या जितेन्द्रियाः ।। २२६.

सामसाध्या अतथ्यैश्च गृह्यन्ते राक्षसा अपि । तथा तदुपकाराणां कृतानाञ्चैव वर्णनं ।। २२६.

आत्मीयान् दर्शयेदाशां येन दोषेण बिभ्यति । परास्तेनैव ते भेद्या रक्ष्यो वै ज्ञातिभेदकः ।। २२६.

अन्तःकोषञ्चोपशाम्यं कुर्वन् शत्रोश्च तं जयेत् ।। २२६.

उपायश्रेष्ठं दानं स्याद्दानादुभयलोकभाक् । न सोऽस्ति नाम दानेन वशगो यो न जायते ।। २२६.

दानवानेव शक्नोति संहतान् भेदितुं परान् । त्रयासाध्यं साधयेत्तं दण्डेन च कृतेन च ।। २२६.

दण्डे सर्वं स्थितं दण्डो नाशयेद् दुष्प्रणीकृतः । अदण्ड्यान् दण्डयन्नस्येद्दण्ड्यान् राजाप्यदण्डयन् ।। २२६.

देवदैत्योरगनराः सिद्धा भूताः पतत्रिणः । उत्क्रमेयुः स्वमर्यादां यदि दण्डान् न पालयेत् ।। २२६.

यस्माददान्तान् दमयत्यदण्ड्यान्दण्डयत्यपि । दमनाद्दम्डनाच्चैव तस्माद्दण्डं विदुर्बुधाः ।। २२६.