अग्निपुराणम्

शृणुत, धर्मप्रियाः, अद्भुतां कथां यथाशास्त्रं प्रवक्ष्यामि। एकदा राजपुत्रः स्वस्य अश्वं समुद्धिश्य, ब्रह्मचर्येण रुद्रस्य, वायोः बलेन च, स्वं राजवंशं च कौस्तुभमणिं च स्मरति स्म। तस्मै मार्गः स्मारितः—यः ब्रह्मघ्नेन, पितृघ्नेन, मातृघ्नेन, भूम्यर्थं मिथ्यावदिना, युद्धे पलायमानक्षत्रियेण च प्राप्यते—स मार्गः त्वया न शीघ्रं प्राप्यः, न तव पापं भवेत्, न च त्वं युद्धे वा मार्गे वा विपत्तिं विकृतिं वा प्राप्नुयाः, हे हय। युद्धे रिपून् हत्वा, स्वमिने सह सुखमावह, शक्रध्वजः सुवर्णमयः महाबलश्च त्वयि शरणं गतः। खगेश्वरः गरुडः, नारायणस्य ध्वजः, कश्यपवंशसम्भूतः, सुधाप्रदः, नागपतिः विष्णोर्वाहनश्च—असङ्ख्येयः, दुर्जयः, देवद्विषां संहरणकर्ता, महाबलः, महावेगः, महाकायः, सुधाभुजः—स गरुडस्तु वायुवेगेन त्वयि संस्थितः, त्वं च विष्णुना देवानां देवेन इन्द्रार्थं स्थापितः। सदा मम विजयाय, बलवृद्धये च, रक्ष त्वं अस्मान् अश्वैः कवचैः शस्त्रैः सैनिकैश्च सह; शत्रून् दह। कुमुदः, ऐरावणः, पद्मः, पुष्पदन्तः, वामनश्च—एते च तेषां पुत्राः पौत्राश्च, अष्टौ बलवन्तः, भद्रः, मन्दः, मृगः, गजः, संकीर्णश्च अपि। प्रतिवनं जाताः एते महागजाः स्वजननं स्मरन्ति; वसवो रुद्राः आदित्याः मरुतां गणाश्च त्वां पातु। स्वामिनं पालय, नागेश्वर, च प्रतिज्ञां पालय; इन्द्रः वज्रधारी ऐरावणारूढः। पृष्ठतः गच्छन्, स देवराजः त्वां पातु; युद्धे जयम् आप्नुहि, सदा आरोग्येण गच्छ। युद्धे ऐरावणसमबलं लभस्व; सोमात् श्रियम्, विष्णोः बलम्, सूर्याद् दीप्तिम्, वायोः वेगं च। स्थैर्यं पर्वतात्, जयः रुद्रात्, कीर्तिः पुरन्दरात्; युद्धे गजाः दिशश्च देवताभिः सह त्वां पान्तु। अश्विनौ गन्धर्वैः सह सर्वतः पान्तु; मनवः, वसवः, रुद्राः, वायुः, सोमः, महर्षयश्च। नागगणाः, किन्नराः, गन्धर्वाः, यक्षाः, भूताः, ग्रहाश्च; प्रमथाः आदित्यैः सह, भूतेशः मातृभिः सह च। शक्रः, स्कन्दः सेनापतिः, वरुणः च रक्षकास्तव; ते सर्वे शत्रून् दहन्तु, राजा च जयम् आप्नुयात्। यावन्ति भूषाणि रिपुभिः सर्वतो योजितानि, तानि तव तेजसा तेषां शत्रूणां पतन्तु। यथा कालनेमिवधः, त्रिपुरसंहारः, हिरण्यकशिपोः युद्धम्, सर्वासुरवधश्च अभूत्—तथा त्वं अधुनाऽलङ्कृतः, दीप्तिम् आवह, प्रतिज्ञां स्मर; नीलश्वेतान् दृष्ट्वा रिपुराजानः शीघ्रं नश्यन्तु। युद्धे विविधैः घोरैः व्याधिभिः शस्त्रैश्च हताः: पूतनाः, रेवती, लेखा, कालरात्रिः च। सर्वे शत्रवः शीघ्रं दह्यन्तां, त्वं हि ध्वजेन रक्षितः; महायज्ञे देवदेवेन त्रिशूलधारेण। त्वं शर्वेण विश्वसारः कृतः; नन्दकस्यान्यरूपं स्मर, रिपुघ्न। निलोत्पलदलश्यामः कृष्णः, दुष्स्वप्ननाशनः; खड्गधारी, तीक्ष्णधारः, भीषणः। औगर्भः, विजयः, धर्मपाल इति पूर्वं स्वयम्भुवा तव अष्टौ नामानि प्रोक्तानि। कृतिका तव नक्षत्रम्; महेश्वरः तव गुरुर्दैवः। सुवर्णमयं तव शरीरम्, जनार्दनः तव देवता। राजानं, खड्गं, सेनां, पुरं च रक्ष; पिता पितामहश्च दिव्यौ, सदा तौ रक्ष। युद्धे त्वं रक्षां ददासि; अद्य मे कीर्तिः वीरैः मध्ये भवतु। मां पालय, रक्षितव्यं हि अहम्; निष्पाप, नमोऽस्तु ते। त्वं दुन्दुभिः, यस्य शब्दः शत्रूणां हृदयानि कम्पयति। राज्ञां सैन्यानां विजयोद्धिप्रदः भूयाः। यथा गजेन्द्राः मेघनिनादेन प्रमुद्यन्ते, तथा तव शब्दः अस्मान् हर्षयतु। यथा मेघगर्जितं स्त्रीणां भयदायकम्, तथा तव शब्दः युद्धे शत्रून् कम्पयतु। सदा मन्त्रैः पूज्यः, विजयादिकर्मसु नियोज्यः; वार्षिकेऽभिषेके घृतं, चर्म, विष्णुश्च आवश्यकः। एवं पुष्करः उवाच—मन्त्राः सर्वेषां हितकराः, धर्मार्थकाममोक्षप्रदाः च। ऋग्वेदस्य, अथर्वणस्य, साम्नः, यजुः च मन्त्राणां संख्या लक्षत्रयं। एकः सांख्यायनः शाखा, द्वितीयः आश्वलायनः; दशशतानि मन्त्राणि, द्विसहस्राणि ब्राह्मणानि। ऋग्वेदः प्रमाणे स्थाप्यते, द्वैपायनादिभिः स्मृतः। यजुर्मन्त्राः द्विसहस्राण्यल्पानि। दशशतानि ब्राह्मणानां, षडशीतिः शाखाः; काण्वः, माध्यन्दिनिः, काठिः, माध्यकाठिः नामानि। मैत्रायणी, साम्ज्ञा, तैत्तिरीयं च; वैशम्पायनादयः शाखाः यजुषि स्थापिता। साम्नः कौथुमः शाखा, अथर्वणायनी द्वितीया। चत्वारि गीतानि, वेदस्यारण्यकानि च। उक्थ, ऊह, चतुर्थं च, नवसहस्राणि मन्त्राणि; चत्वारि शतानि ब्राह्मसंग्रहाः, स्मृताः। एवं धर्मस्य, युद्धस्य, वेदस्य च महिमानं शास्त्रेण यथाक्रमं प्रवृत्तमिमं आख्यानं श्रुत्वा, धर्मे स्थेयम्।