एकदा महान् ऋषिः धर्ममार्गप्रदर्शकः शिष्यान् उपदिशन् इदम् आख्यायिकाम् आख्यात्। यः समिधं गृहीत्वा समीपं गच्छति, स वस्त्राणि नूनं प्राप्नोति; दीर्घायुषः सन्, कौत्सस्य "इमम्" इति सूक्तं सदा जपेत्। यः मध्याह्ने सूर्यं "आपनः शोषुचद्" इत्यनेन स्तौति, स यथा सूर्यः स्वांशुभिः शोषयति, तथा एव पापं नाशयति। "जातवेदस" इति मन्त्रं मार्गे जपन्, शुभं प्राप्नोति, सर्वभयात् विमुक्तः, गृहे च कल्याणं लभते। प्रातःकाले रात्रौ च एष मन्त्रः दुःस्वप्नान् नाशयति; "प्रमन्दिनेतिसूयन्त्या" इत्यनेन जपेन गर्भबन्धनात् विमुक्तिः सिध्यति। स्नानसमये "इन्द्रम्" इति मन्त्रं सप्त "श्वदेव" सूक्तानि च जपन्, घृतं जुहुयात्, स सर्वपापात् विमुच्यते। "इमाम्" इत्यस्य जपेन सर्वाभिलषितं लभते; "मानस्तोके" इति मन्त्रेण, शुद्धः सन् त्रिरात्रं उपोष्य, उभाभ्याम् अपि सूक्ताभ्यां, उदुम्बरदण्डं समिधं घृतसंस्कृतं च जुहुयात्। स मृत्युबंधनानि छित्त्वा, रोगरहितः जीवति। शम्भुं "ऊर्ध्ववाहुः" इत्यनेन स्तौति चेत्, "मानस्तोके" इति मन्त्रेण शिखाबन्धनकाले जपन्, स सर्वेषां जनानां मध्ये अजेयः, संशयरहितः भवति। स त्रिसन्ध्यायां सूर्यं विस्मयेन पूजयेत्। यः सदा दर्भदण्डं धारयति, स काम्यं धनं प्राप्नोति; "अथ स्वप्न" इति मन्त्रं प्रतिदिनं प्रातः मध्याह्नयोः जपन्, स सर्वदुष्टस्वप्नान् जयति, शुभान्नं लभते। "उभयपुमान्" इति मन्त्रं जपन्, स राक्षसविनाशकः कथ्यते। "उभयवस" इत्यस्य जपेन इच्छितं प्राप्नोति; "न सागन्" इति जपन्, शत्रुपीडायाः मुक्तिम् आप्नोति। "कायशुभे" इति मन्त्रेण उत्तमं जन्म लभते; "इमं नृसोमम्" इति मन्त्रेण सर्वकामान् आप्नोति। स पितॄन् सदा वर्तमानार्थाय पूजयेत्; "अग्ने नय" इति सूक्तेन घृतं जुहुयात्, स धर्ममार्गे चरति। "वीरन्नयम्" इति मन्त्रं सदा जपन्, स प्रख्यातपुत्रान् प्राप्नोति; "संकटो नेति" इत्यनेन सर्वविषं नाशयति। "यो जात" इति सूक्तेन सर्वकामान् आप्नोति; "गणानाम्" इति मन्त्रेण परमं स्थिरं च प्रेम लभते। "यो मे राजन्" इति श्लोकं दुःस्वप्ननाशाय, यात्रा आरभमाणः वा, उदयमानशत्रोः सन्निधौ वा जपन्, शुभाशुभयोः अवस्थायाम् अपि एतत् जपेत्। द्वाविंशत्याः सूक्तं, परं ब्रह्मसूक्तं जपन्, स पवित्रः सदा त्रिसन्ध्यायां काम्यं वस्तु लभते; "कृणुष्व" इति मन्त्रेण एकचित्तः घृतं जुहुयात्। स शत्रूणां प्राणान् हरति, राक्षसान् नाशयति; स अग्निं स्वयम् उपासीत, प्रतिदिनं त्यजन्। स एव अग्निः सर्वतः पालयति; "हंसः शुचिः" इति मन्त्रं जपन्, स शुद्धं तेजस्विनं सूर्यं पश्येत्। कृषिकर्मणि, नियमानुसारं, क्षेत्रमध्यभागे पक्तान्नस्य पञ्चस्वाहाकृत्या हविर्दद्यात्। इन्द्राय, मरुद्भ्यः, पर्जन्याय, भगाय च यथायोग्यं, कृषकः हलं सञ्चालयन्, तान् पूजयेत्। धान्याय सीताय च, सम्यक् स्रष्टायां सुष्ठु कृतायां वलायां, गन्धमाल्यनमस्कारैः देवतान् पूजयेत्। बीजरोपणसमये, आवरणे, वलायाः रक्षणे च, विधिः अव्यभिचारि, कृषिः सदा समृद्धा भवति। "समुद्र" इति सूक्तेन अग्नितः कामान् लभते; "विश्वनर" इति द्वाभ्यां मन्त्राभ्यां अग्निसंयुक्तः भवति। स सर्वदुर्गतिं तरति, अक्षयकीर्तिं प्राप्नोति, विपुलं धनं लभते, अतीत्य सर्वान् जयतीति। "अग्ने त्वम्" इत्यनेन स्तुत्वा, वाञ्छितं धनं लभते; सन्ततिम् इच्छन् सदा त्रिवरुणसूक्तानि जपेत्। कल्याणाय, प्रातःकाले त्रिसूक्तानि जपेत्; सदा महाशान्तिकर्म भवति। "शिवो मार्गः स्यात्" इति उक्त्वा, स शुभेन पन्थानं याति। विजयं वाञ्छन् "वनानाम् अधिप" इति मन्त्रं जपेत्, शत्रुविनाशाय; स्त्री गर्भनिरोधिता सती, एतेन उत्तमं गर्भमोचनं लभते। वृष्टिकामः "अच्छा वदत" इति मन्त्रं प्रयुञ्जीत, उपोष्य, स्निग्धवस्त्रधारी, शीघ्रं वृष्टिं प्राप्नोति। पशुकामः "मनसः काम" इति मन्त्रं जपेत्; सन्ततिकामः शुचिः सन् "कर्दमेन" इति स्नानं कुर्यात्। राज्यम् इच्छन् "अश्वपूर्वा" इति मन्त्रेण स्नानं कुर्यात्; ब्राह्मणः रक्तचर्मणि सम्यक् स्नानं कुर्यात्। राजा व्याघ्रचर्मणि, वैश्यः अजचर्मणि स्नानं कुर्यात्; प्रत्येकं हवनं दशसहस्रगुणितं स्यात्। "आगार" इति सूक्तेन, गवां माता जगन्माता गौः, गवां गृहे च गोष्ठे च पूज्येत, अक्षयधनकाम्यया। त्रिभिः सूक्तैः उपगम्य, राजा युद्धदुन्दुभिं अभिषिञ्चेत्; स तेजः बलं च प्राप्नोति, शत्रून् निगृह्णाति। वर्षमेघरसैः सेनाविभागान् अभिषिञ्चेत्; यथालक्षणं, तथा राजा युद्धे शत्रून् नाशयति। त्र्यग्निसूक्तैः अक्षयधनं लभते; "अमीवाह" इति मन्त्रेण रात्रौ प्राणिनः निगृह्णाति। भीडायां, संकटे, दुर्गे, बद्धः वा पलायमानः वा, गृहीतः वा, यथायोग्यं एतत् सूक्तं जपेत्। त्रिरात्रं नियमेन उपोष्य, "त्र्यम्बक" इति मन्त्रेण शतं पायसाहुतिं जुहुयात्। एवं धर्मविद् ऋषिः मन्त्राणां प्रभावं शिष्यान् अवदत्, यथा मन्त्रजपेन, यज्ञेन, पूजया च, मनुष्यः सर्वान् कामान् प्राप्नोति, पापात् विमुच्यते, आयुः, धनं, संतानं, बलं, विजयम्, कृषिसिद्धिं च लभते, तथा च सर्वदा धर्ममार्गे स्थातव्यम् इति।