लिङ्गस्य दीर्घभागे, यथोक्तं त्रिधा विभक्ते, सर्वत्र शुभचिह्नस्य व्याप्तिर्लिङ्गशरीरानुसारं मीयते। तत्र नवभागेभ्यः षोडशयव्रीहिभागैः हस्तपरिधिं परिगृह्य शुभचिह्नस्य रेखा गम्भीर्यां च विस्तारे च मीयते। एवं चाष्टमांशवृद्ध्या, अर्धत्र्यङ्गुललिङ्गे, पृथिवी हस्तेऽष्टयव्रीहिविस्तारगम्भीरा स्यात्। तद्वद् नवहस्तेऽपि, अर्धत्र्यङ्गुललिङ्गे, पृथिव्याः विस्तारो गम्भीरश्चाष्टयव्रीहिसमः स्यात्। शैवलिङ्गेषु, पादमानेन ऊर्ध्वं मीयमाने, शुभचिह्नस्य व्याप्तिर्व्रीहिवृद्ध्या सर्वत्र निश्चितव्या। तत्र त्रैधीकारेण, गम्भीर्यं च विस्तारे च तृतीयांशवृद्ध्या रेखा विधेयाः; सम्पूर्णं लिङ्गं मूलात् शिखरं पर्यन्तं सूक्ष्मं भवेत्। शुभचिह्नक्षेत्रं चाष्टधा विभक्तं, शिखरे द्वाभ्यां शुभभागाभ्यां, मध्ये षष्ठांशेन, अधस्तात् द्वाभ्यां भागाभ्यां त्यक्त्वा स्थाप्यते। पृष्ठे त्रिभिः रेखाभिः संयुतं चिह्नं कर्तव्यम्; रत्नमये लिङ्गे, सुवर्णमये चिह्नं द्विव्रीहिविस्तृतं भवेत्। तेषां स्वरूपं चिह्नैः सूचितं, रत्नेषु तेजः शुद्धं भवति। मुखे नेत्रविवरणं सन्निधेः सूचकं ज्ञेयम्। चिह्नरेखानां निष्कर्षणे घृतमधुना सह यत्नं कृत्वा, मृत्युञ्जयमन्त्रेण तद्दोषनिवारणाय पूजनं विधेयम्। लिङ्गं मृदादिभिः स्नाप्य, शिल्पीनां तुष्टिं कृत्वा, आचार्येभ्यो गावः प्रदेयाः। तदनन्तरं, धूपादिभिः लिङ्गं पूजयेत्; स्वामिन्यः गीतानि गायन्तु, दक्षिणवामसूत्रेण वा कुशेन वा पूजनं कुर्यात्। वर्णं स्मृत्वा, तद्दानं कृत्वा, शुद्ध्यादिकं कर्म कुर्यात्; गुडलवणधान्यदानैः तान् विसर्जयेत्। आचार्यरूपिणां सह, हृदया वा प्रणवेन वा, मृत्तिका, गोमय, गोमूत्र, भस्म, अन्यानि च जलानि प्रयुञ्जीत। पञ्चगव्येन स्नापयेत्, पञ्चामृतपूर्वकं; क्वाथैः वा सर्वौषधजलैः वा शुद्धिं कुर्यात्। शुद्धपुष्पफलहेमरत्नशृङ्गयवजलैः, सहस्रधाराभिः दिव्यौषधजलैः च स्नापयेत्। तीर्थोदकेन, गङ्गाजलेन, चन्दनजलेन, क्षीरसागरकलशेन, शिवकलशोदकेन च स्नाप्यं शुद्धिं कुर्यात्। गन्धचन्दनादिभिः शुद्ध्यभिषेकौ कर्तव्यौ; ब्राह्मणैः, पुष्पैः, कवचैः, रक्ताम्बरैः च पूजनं कुर्यात्। रक्तवपुषा, रक्षाचिह्नपूर्वकं दीपाराधनं कुर्यात्; घृतोदकक्षीरधाराभिः, कुशसूत्रसंकेतैः नैवेद्यं दद्यात्। द्रव्यस्तोत्रादिभिः सन्तुष्टलिङ्गं पुरुषमन्त्रेण पूजयेत्; अन्ते हृदयेन देवमभिवन्द्य, "उत्तिष्ठ भगवन्" इति वदेत्। ततः ब्रह्मरथोपकरणैः शीघ्रं देवतां नयेत्; मण्डपे पश्चिमद्वारे शय्यायां स्थापयेत्। शक्त्याद्यन्तं शक्तिपर्यन्तं शुभासने स्थापयेत्; पश्चिमे पादपीठे ब्रह्मशिलां स्थापयेत्। शस्त्राणि, अस्त्राणि, शतशरासनासनं, निद्रापात्रं, स्थिरासनं च यथाक्रमं स्थापयेत्; शिवकोणे हृदया अर्घ्यं दद्यात्। लिङ्गमुत्थाप्य, शिरसा निर्दिष्टेऽसने स्थापयेत्; तत्र सृष्ट्या धर्मादिसन्ततिं स्थापयेत्। धूपानन्तरं पूजनं, वस्त्रकवचं च दद्यात्; गृह्यनैवेद्यं हृदया यथाशक्ति दद्यात्। घृतमधुसंयुक्तपात्रेण पादाभिषेकं कुर्यात्; तत्र आचार्यः षट्त्रिंशत्तत्त्वानि संहृत्य स्थितः। शक्त्याद्यन्तं भूमिपर्यन्तं तत्त्वाधिष्ठानैः सह त्रैधं पुष्पमालां विधाय तत्त्रयं स्थापयेत्। शक्त्यन्ते मायामण्डले, अष्टदिक्विभक्तचक्रे, सृष्टिक्रमानुसारं शिवं आत्मविद्यात्मकं तत्त्वं स्थापयेत्। प्रतिसंख्ये प्रत्येकदिक् तद्धिक्पालान्, साकारनिराकारान् ब्रह्मविष्णुहरान् पूर्वादिदिशि यथायोग्यं स्थापयेत्। पृथिव्यग्निहोत्रसूर्यवारिवायुमण्डलं च, तेषां चाधिष्ठानदेवताः स्थापयेत्। सर्वे—पशुपति, उग्र, रुद्र, भव, मखेश्वर, महादेव, भीम—एतेषां मन्त्राः सूच्यन्ते। लवशचयः, हकारश्च त्रिधा, प्रणवः, हृदयमणुः, मूलमन्त्रः—एते प्रयुज्यन्ते। पञ्चाग्नियोगे पञ्चरूपाणि, अथवा पञ्चमहाभूतानि—पृथिव्यादीनि—स्थापयेत्। तेषां पंचाधिपतीन्—ब्रह्मा, धरणीधर, रुद्र, ईश, सदाख्य—सृष्टितत्त्ववित् यथाक्रमं स्थापयेत्। मोक्षकामस्य तु निवृत्त्यादितत्त्वानि, तेषां चाधिपतीन्, अथवा त्रितत्त्वानि सर्वव्यापितकारणरूपे स्थापयेत्। शुद्धात्मनि ज्ञानेश्वरान्, अशुद्धे लोकपालान्, रूपबन्धभोक्तृमन्त्रेश्वरांश्च द्रष्टव्यान्। पञ्चविंशतिः, अष्टौ, पञ्च, त्रयश्च—एवं तत्त्वानि तेषां चाधिपतीन्, इन्द्रादीन् यथायोग्यं स्थापयेत्। "ॐ हाँ शक्तितत्त्वाय नमः" इत्यादि, "ॐ हाँ शक्तितत्त्वाधिपतये नमः" इत्यादि, "ॐ हाँ पृथिवीरूपाय नमः," "ॐ हाँ शिवाय पृथिवीरूपाधिपतये नमः" इत्यादि, "ॐ हाँ पृथिवीरूपाय नमः," "ॐ हाँ ब्रह्मणे रूपाधिपतये नमः," "ॐ हाँ रुद्राय शिवतत्त्वाधिपतये नमः" इत्यादि मन्त्राः जप्याः। नाभिमूलात् घोषयित्वा, कारणं ब्रह्माद्युत्सृज्य, द्वादशान्तपर्यन्तं घोषं विस्तारयेत्। मन्त्रः मनसि विशेषः, प्राप्तानन्दरससदृशः, द्वादशान्तात् आकृष्य, निराकारसर्वव्यापि शिवे लीनः कर्तव्यः। तं त्रयस्त्रिंशद्भिः किरणैः, सहस्ररश्मिसम्पूर्णं, सर्वशक्तियुतं, साङ्गं ध्यात्वा, लिङ्गे स्थापयेत्।