सर्वे शिष्याः गुरुं परिप्रच्छन्ति, यथाऽऽग्नेयकुंभे स्थिरासनं स्थाप्य शिवं तत्र स्थापयेत्, तथा शस्त्रस्यापि निश्चितं स्थानं विधाय, पूर्ववत् पूजां कृत्वा उत्पत्तिमुद्रया तं स्पृशेत्। ततः विश्वेश्वरं समर्प्य, "हे विश्वनाथ! भक्तजनानां कृपया मम यज्ञं रक्ष" इति रक्षार्थं मन्त्रं जपित्वा शस्त्रं कुंभे स्थापयेत्। दीक्षासमये वा प्रतिष्ठासमये, कुंभे भूमौ वा मण्डले वा, देवेश्वरस्य पूजां मण्डले कृत्वा, वह्निकुण्डस्य समीपं गच्छेत्। वह्निकुण्डस्य नाभिं पुरतः स्थाप्य, प्रतिष्ठितमूर्तयः सम्यक् विधाय, गुरोः आज्ञया स्वस्वकुण्डेषु विधिं कुर्युः। मन्त्रजपकाः गणयित्वा मन्त्रं जपन्ति, अन्ये संहितां पठन्ति, स्वस्ववेदाङ्गेषु निपुणा ब्राह्मणाः शान्तिहिम्नान् पठन्ति। ऋग्वेदी पूर्वदिशायां श्रीसूक्तं, पावमान्यं, मैत्रकं, वृषाकपिं च सर्वाणि पठेत्। सामवेदी दक्षिणदिशायां देवव्रतं, भारुण्डं, ज्येष्ठसामन्, रथन्तरं, पुरुषं, गीतिं च पठेत्। यजुर्वेदी पश्चिमदिशायां रुद्रं, पुरुषसूक्तं, प्रारम्भश्लोकांश्च, ब्राह्मणं च पठेत्। अथर्ववेदी उत्तरदिशायां नीलरुद्रं, सूक्ष्मं, अतीवसूक्ष्मं, अथर्वशीर्षं च पठेत्; एषा विधिः। गुरुः अग्निं प्रज्वाल्य, प्रत्येकस्य पृथक् कुण्डं नियोजयेत्; पूर्वदिशात् आरभ्य प्रथमकुण्डात् क्रमशः भागान् वितरति। धूपं, दीपं, नैवेद्यं समर्प्य, पुनः अग्निं प्रज्वालयेत्; पूर्ववत् शिवं पूज्य, मन्त्रैः पुण्याग्नौ शिवाय हविः समर्पयेत्। यत्र स्थलम्, कालः, अन्यानि च शुभानि, अशुभशान्त्यर्थं मन्त्रविद् होमं कुर्यात्, ततः पूर्णं शुभं नैवेद्यं दद्यात्। पूर्ववत् पाकं विधाय, प्रत्येककुण्डे समर्प्य, यजमानाः भूषिताः स्नानमण्डपं यान्ति। शुभासने शिवं स्थाप्य, तं स्पृशित्वा आवृत्य, मृत्तिकासारस्नानेन पूजां कुर्यात्। गोमूत्रेण, गोमयेण, जलेन, विभूत्याऽऽप्यायितेन, सुगन्धजलेन, रक्षामन्त्रेण शक्तिजलेन स्नानं कुर्यात्। गुरुः मूर्तिभिः सह शुद्धिकर्म कुर्यात्, धर्ममन्त्रजपेन पीतवस्त्रेण आवृत्य। श्वेतपुष्पैः पूज्य, उत्तरवेद्यां नयेत्; तत्र आसनं शय्यां च दत्वा, व्यवस्थितं कुर्यात्। केशरलेपितसूत्रेण विभागान् दद्यात्, सुवर्णदण्डेन नेत्राणि विधिवत् अंकयेत्। ततोऽञ्जनं नेत्रेषु स्थाप्य, सिद्धकलाकरः यथाविधि शुभचिह्नं यन्त्रेण उत्थापयेत्। तृतीयांशे, अर्धे, अर्धपादे, तस्यापि अर्धे, सर्वकामपूर्त्यर्थं शुभचिह्नं स्थाप्येत्। लिङ्गस्य दीर्घभागे त्रिभागविभक्ते, शुभचिह्नस्य व्याप्तिः सर्वत्र लिङ्गशरीरानुसारं माप्येत्। नवभागे अष्टभागयुतयवेन हस्तं परितः, शुभचिह्नरेखा गम्भीरतया च विस्तृत्या माप्येत्। अष्टमांशवृद्ध्या, अर्धहस्तलिङ्गे, भूमिः हस्ते अष्टयवगम्भीरविस्तृता भवेत्। एवं नवहस्ते अष्टयवगम्भीरविस्तृता। शैवलिङ्गे पादमिते उन्नतिमापने, सर्वत्र शुभचिह्नविस्तारः यववृद्ध्या निश्चितः। त्रयांशवृद्ध्या गम्भीरविस्तृत्या रेखा कार्या; लिङ्गं सर्वत्र सूक्ष्मं भवेत्। शुभचिह्नक्षेत्रे अष्टभागविभक्ते, शीर्षे द्वौ शुभभागौ, मध्ये षष्ठांशः, अधः द्वौ भागौ। पृष्ठे त्रिरेखाः संयोज्य चिह्नं कुर्यात्; रत्नलिङ्गे सुवर्णमये द्वयवविस्तृतं चिह्नं कुर्यात्। तेषां स्वरूपं चिह्नैः सूचितम्; रत्नेषु प्रकाशः शुद्धः। मुखे नेत्रविवरणं सन्निधिसंकेतः। चिह्नरेखानां निष्कर्षणाय घृतमधुना उपयोग्य, मृत्युञ्जयमन्त्रेण पूज्य, शिल्पदोषनिवारणाय। मृत्तिकादिभिः स्नानं कृत्वा लिङ्गं पूज्य, शिल्पिनः तुष्ट्वा, गुरुभ्यः गोदानं कुर्यात्। धूपादिभिः लिङ्गं पूज्य, स्वामीपत्नीः गीतं गायन्ति, सूत्रेण दक्षिणवामेन वा, कुशेन वा। वर्णं स्मृत्वा, दत्वा, शोधनादिकं विधिं कुर्यात्; गुड, लवण, धान्यदानैः तान् विसर्जयेत्। गुरुरूपधारिभिः सह, हृदयेन वा, प्रणवेन वा, मृत्तिका, गोमय, गोमूत्र, विभूति, जलादिभिः स्नानं कुर्यात्। पंचगव्येन, पंचामृतपूर्वकं शुद्धिं कुर्यात्; क्वाथैः वा, सर्वौषधजलैः वा शुद्धिः। शुद्धपुष्पैः, फलैः, सुवर्णरत्नैः, शृंगैः, यवजलेन, सहस्रधाराभिः, दिव्यौषधजलैः च स्नानं कुर्यात्। तीर्थोदकं, गङ्गाजलं, चन्दनजलं, क्षीरसागरकुंभोदकं, शिवपात्रोदकं च स्नानाय उपयोग्यं। चन्दनादिसुगन्धद्रव्यैः शुद्धिः, अभिषेकः कुर्यात्; ब्राह्मणैः, पुष्पैः, कवचैः, रक्तवस्त्रैः पूजां कुर्यात्। रक्तरूपेण दीपार्चनं कुर्यात्, रक्षाचिह्नपूर्वकं; घृतधाराभिः, जलक्षीरनैवेद्यैः, कुशसूत्रैः च दर्शितान्नैः समर्पयेत्। द्रव्यैः, स्तोत्रैः, अन्यैः च स्तुतिभिः, तुष्टं लिङ्गं पुरुषमन्त्रेण पूज्य, हृदयेन देवाय नमस्कृत्य, "उत्तिष्ठ भगवन्" इति वदेत्।