ਨृਪਾਦਿਰ੍ਭ੍ਰष੍ਟਰਾਜ੍ਯਾਦੀਨ੍ਰਾਜ੍ਯਪੁਤ੍ਰਾਦਿਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਹृਲ੍ਲੇਖਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਦੇਵਾਖ੍ਯਾ ਦੋषਾਰਗ੍ਨਿਰ੍ਦ੍ਦਣ੍ਡਿਦਣ੍ਡਵਾਨ੍ ।। ੩੦੨.
ਉਹ ਰਾਜਾ ਤੇ ਰਾਜਪੁੱਤਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਵੀ ਗੁਆਚੁਕਾ ਹੋਵੇ, ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਹਿਰਦੇ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇਵੀ ਹੈ, ਤੇ ਅਗਨਿ ਦੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿਵਮਿष੍ਟ੍ਵਾ ਜਪੇਚ੍ਛਕ੍ਤਿਮष੍ਟਮ੍ਯਾਦਿਚਤੁਰ੍ਦ੍ਦਸ਼ੀਂ । ਚਕ੍ਰਪਾਸ਼ਾਙ੍ਕੁਸ਼ਧਰਾਂ ਸਾਭਯਾਂ ਵਰਦਾਯਿਕਾਂ ।। ੩੦੨.
ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਅਠਵੀਂ ਤੇ ਚੌਦਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਜਪ ਕਰੋ; ਉਹ ਚੱਕਰ, ਫਾਂਸ ਤੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਨਿਡਰ ਹੈ ਤੇ ਵਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਹੋਮਾਦਿਨਾ ਚ ਸੌਭਾਗ੍ਯਂ ਕਵਿਤ੍ਵਂ ਪੁਤ੍ਰਵਾਨ੍ ਭਵੇਤ੍ । ਓਂ ਹ੍ਰੀਂ ਓਂ ਨਮਃ ਕਾਮਾਯ ਕਰ੍ਵ੍ਵਜਨਹਿਤਾਯ ਸਰ੍ਵ੍ਵਜਨਮੋਹਨਾਯ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤਾਯ ਸਰ੍ਵ੍ਵਜਨਹृਦਯਂ ਮਮਾਤ੍ਮਗਤਂ ਕੁਰੁ ਓਂ । ਏਤਜ੍ਜਪਾਦਿਨਾ ਮਨ੍ਤ੍ਰੋ ਵਸ਼ਯੇਤ੍ ਸਕਲਂ ਜਗਤ੍ ।। ੩੦੨.
ਹਵਨ ਆਦਿ ਰਸਮਾਂ ਨਾਲ ਸੁਭਾਗ, ਕਵਿਤਾ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ; 'ਓṃ ਹ੍ਰੀṃ ਓṃ, ਕਾਮ ਦੇ ਨਮਸਕਾਰ, ਸਭ ਦੇ ਭਲੇ ਲਈ, ਸਭ ਨੂੰ ਮੋਹਣ ਲਈ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਸਭ ਦਾ ਹਿਰਦਾ ਮੇਰਾ ਕਰ, ਓṃ।' ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਤੇ ਜਪ ਨਾਲ, ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਓਂ ਹ੍ਰੀਂ ਚਾਮੁਣ੍ਡੇਅਮੁਕਨ੍ਦਹ ਪਚ ਮਮ ਵਸ਼ਮਾਨਯ ਠ । ਵਸ਼ੀਕਰਣਕृਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ਼੍ਚਾਮੁਣ੍ਡਾਯਾਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤ੍ਤਿਤਃ । ਫਲਤ੍ਰਯਕषਾਯੇਣ ਵਰਙ੍ਗਂ ਕ੍ਸ਼ਾਲਯੇਦ੍ਵਸ਼ੇ ।। ੩੦੨.
'ਓṃ ਹ੍ਰੀṃ, ਚਾਮੁੰਡਾ, ਸਾੜ, ਪਕਾ, ਮੇਰੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਲਿਆ, ਠ।' ਚਾਮੁੰਡਾ ਲਈ ਵਸ਼ੀਕਰਨ ਮੰਤ੍ਰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ; ਤਿੰਨ ਫਲਾਂ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਧੋ ਕੇ ਵਸ਼ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਅਸ਼੍ਵਗਨ੍ਧਾਯਵੈਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਤੁ ਨਿਸ਼ਾਕ੍ਕਰ੍ਪੂਰਕਾਦਿਨਾ । ਪਿਪ੍ਪਲੀਤਣ੍ਡੁਲਾਨ੍ਯष੍ਟੌ ਮਰਿਚਾਨਿ ਚ ਵਿਂਸ਼ਤਿਃ ।। ੩੦੨.
ਇਕ ਔਰਤ ਲਈ, ਅਸ਼ਵਗੰਧਾ, ਰਾਤ, ਕਪੂਰ ਆਦਿ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਪਿੱਪਲੀ ਦੇ ਅੱਠ ਦਾਣੇ ਤੇ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਦੇ ਵੀਹ ਦਾਣੇ ਵਰਤੋ।
ਵृਹਤੀਰਸਲੇਪਸ਼੍ਚ ਵਸ਼ੇ ਸ੍ਯਾਨ੍ਮਰਣਾਨ੍ਤਿਕਂ । ਕਟੀਰਮੂਲਤ੍ਰਿਕਟੁਕ੍ਸ਼ੌਦ੍ਰਲੇਪਸ੍ਤਥਾ ਭਵੇਤ੍ ।। ੩੦੨.
ਵ੍ਰਹਤੀ ਤੇ ਰਸ ਦੇ ਲੇਪ ਨਾਲ, ਮੌਤ ਤੱਕ ਵੀ ਵਸ਼ੀਕਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਕਟੀਰਾ ਦੀ ਜੜ, ਤ੍ਰਿਕਟੁ ਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਦਾ ਲੇਪ ਵੀ ਅਸਰਦਾਰ ਹੈ।
ਹਿਮਂ ਕਪਿਤ੍ਥਕਰਭਂ ਮਾਗਧੀ ਮਧੁਕਂ ਮਧੁ । ਤੇषਾਂ ਲੇਪਃ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਦਮ੍ਪਤ੍ਯੋਃ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਮਾਵਹੇਤ੍ ।। ੩੦੨.
ਹਿਮ, ਕਬਿੱਤ, ਕਰਬ, ਮਾਗਧੀ ਫਲ, ਮਧੂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਦ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਲੇਪ ਜਦੋਂ ਵਿਆਹੇ ਜੋੜੇ ਉੱਤੇ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਭਲਾਈ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਸ਼ਰ੍ਕ੍ਕਰਯੋਨਿਲੇਪਾਤ੍ ਕਦਮ੍ਬਰਸਕੋ ਮਧੁ । ਤੇषਾਂ ਲੇਪਃ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਦਮ੍ਪਤ੍ਯੋਃ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਮਾਵਹੇਤ੍ ।। ੩੦੨.
ਚੀਨੀ, ਮਿੱਟੀ, ਕਦੰਬਾ ਰਸ ਅਤੇ ਸ਼ਹਦ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਲੇਪ ਜਦੋਂ ਵਿਆਹੇ ਜੋੜੇ ਉੱਤੇ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਭਲਾਈ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਏਤਚ੍ਚੂਰ੍ਣਂ ਸ਼ਿਰਃਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਂ ਵਸ਼ਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਤ੍ਰਿਫਲਾ ਚਨ੍ਦਨਕ੍ਕਾਥਪ੍ਰਸ਼੍ਥਾ ਦ੍ਵਿਕੁੜਵਮ੍ ਪृਥ੍ਕ੍ ।। ੩੦੨.
ਇਹ ਚੂਰਨ ਜਦੋਂ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਧੀਆ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਤ੍ਰਿਫਲਾ, ਚੰਦਨ, ਕਥਾ, ਅਤੇ ਦੋ ਗੁਣਾ ਕੁਰਵਾ, ਹਰ ਇੱਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ।
ਭृਙ੍ਗਹੇਮਰਸਨ੍ਦੋषਾਤਾਵਤੀ ਚੁਞ੍ਚੁਕਂ ਮਧੁ । ਘृਤੈਃ ਪਕ੍ਕਾ ਨਿਸ਼ਾ ਛਾਯਾ ਸ਼ੁष੍ਕਾ ਲੋਪ੍ਯਾ ਤੁ ਰਞ੍ਜਨੀ ।। ੩੦੨.
ਭ੍ਰਿੰਗਾ, ਸੋਨੇ ਦਾ ਰਸ ਅਤੇ ਸ਼ਹਦ ਨੂੰ ਘੀ ਨਾਲ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪਕਾ ਕੇ, ਸੁੱਕਾ ਕੇ, ਲੇਪ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਰੰਗ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਦਾਰੀਂ ਸੋਚ੍ਚਟਾਮਾषਚੂਰ੍ਣੀਭੂਤਾਂ ਸਸ਼ਰ੍ਕਰਾਂ । ਮਥਿਤਾਂ ਯਃ ਪਿਵੇਤ੍ ਕ੍ਸ਼ੀਰੈਰ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਸ਼ਤਕਂ ਬ੍ਰਜੇਤ੍ ।। ੩੦੨.
ਵਿਦਾਰੀ, ਉੜਦ ਅਤੇ ਚਣੇ ਦਾ ਚੂਰਨ, ਚੀਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਫੇਂਟ ਕੇ ਜੋ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਪੀਵੇ, ਉਹ ਸੌ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਗੁਲ੍ਮਮਾषਤਿਲਵ੍ਰੀਹਿਚੂਰ੍ਣਕ੍ਸ਼ੀਰਸਿਤਾਨ੍ਵਿਤਂ । ਅਸ਼੍ਵਤ੍ਥਵਂਸ਼ਦਰ੍ਭਾਣਂ ਮੂਲਂ ਵੈ ਵੈष੍ਣਵੀਸ਼੍ਰਿਯੋਃ ।। ੩੦੨.
ਗੁਲਮਾ, ਉੜਦ, ਤਿਲ, ਚਾਵਲ, ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਦਾ ਚੂਰਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਪੀਪਲ, ਬਾਂਬੂ ਅਤੇ ਦਰਭਾ ਘਾਹ ਦੀ ਜੜਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਵੈਸ਼ਨਵ ਮਹਿਮਾ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਮੂਲਂ ਦੂਰ੍ਵ੍ਵਾਸ਼੍ਵਗਨ੍ਧੋਤ੍ਥਂ ਪਿਵੇਤ੍ ਕ੍ਸ਼ੀਰੈਃ ਸੁਤਾਰ੍ਥਿਨੀ । ਕੌਨ੍ਤੀਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਾਃ ਸ਼ਿਫਾ ਧਾਤ੍ਰੀ ਵਜ੍ਰਂ ਲੋਧ੍ਰਂ ਵਟਾਙ੍ਕੁਰਮ੍ ।। ੩੦੨.
ਜੋ ਸੰਤਾਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖੇ, ਉਹ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਦੂਬ ਅਤੇ ਅਸ਼ਵਗੰਧਾ ਦੀ ਜੜ ਪੀਵੇ; ਕਉਂਤੀ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਫਲੀ, ਆਂਵਲਾ, ਵਜ੍ਰ, ਲੋਧਰਾ ਅਤੇ ਵਟ ਦਾ ਅੰਕੁਰ ਵੀ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਵੇ।
ਆਜ੍ਯਕ੍ਸ਼ੀਰਮृਤੌ ਪੇਯਂ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥ ਤ੍ਰਿਦਿਵਂ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾ । ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥਿਨੀ ਵਿਬੇਤ੍ ਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਸ਼੍ਰੀਮृਲਂ ਸਵਟਾਹ੍ਕੁਰਮ੍ ।। ੩੦੨.੧੭ ਸ਼੍ਰੀਵਟਾਙ੍ਕੁਰਦੇਵੀਨਾਂ ਰਸਂ ਤਸ੍ਯੇ ਪਿਵੇਚ੍ਚ ਸਾ । ਸ਼੍ਰੀਪਦ੍ਮਮੂਲਮੁਤ੍ਕ੍ਸ਼ੀਰਮਸ਼੍ਵਤ੍ਥੋਤ੍ਤਰਮੂਲਯੁਕ੍ ।। ੩੦੨.
ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਲਈ, ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਨੂੰ ਘੀ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਪੀਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜੋਤਿ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਮ੍ਰਿਲਾ ਅਤੇ ਵਟ ਦੇ ਅੰਕੁਰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਵੇ।
ਤਰਲਂ ਪਯਸਾ ਯੁਕ੍ਤਂ ਕਾਰ੍ਪਾਸਫਲਪਲ੍ਲਵਂ । ਅਪਾਮਾਰ੍ਗਸ੍ਯ ਪੁष੍ਪਾਗ੍ਰਂ ਨਵਂ ਸਮਹਿषੀਪਯਃ ।। ੩੦੨.
ਕਪਾਹ ਦਾ ਨਰਮ ਫਲ ਅਤੇ ਪੱਤਾ, ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਅਤੇ ਅਪਾਮਾਰਗ ਦਾ ਤਾਜਾ ਫੁੱਲ, ਮਹਿਸੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥਞ੍ਚਾਰ੍ਦ੍ਧषਟ੍ਸ਼ਾਕੈਰ੍ਯੋਗਾਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰ ਈਰਿਤਾਃ । ਸ਼ਰ੍ਕਰੋਤ੍ਪਲਪੁष੍ਪਾਕ੍ਸ਼ਲੋਦ੍ਰਚਨ੍ਦਨਸਾਰਿਵਾਃ ।। ੩੦੨.
ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਲਈ, ਛੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੇ ਚਾਰ ਜੋੜੇ ਲਿਖੇ ਹਨ: ਚੀਨੀ, ਕਮਲ ਦਾ ਫੁੱਲ, ਅਕਸ਼ਾ, ਲੋਧਰਾ, ਚੰਦਨ ਅਤੇ ਸਾਰੀਵਾ।
ਸ੍ਨਵਮਾਣੇ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾ ਗਰ੍ਭੇ ਦਾਤਵ੍ਯਾਸ੍ਤਣ੍ਡੁਲਾਮ੍ਭਸਾ । ਲਾਜਾ ਯष੍ਟਿਸਿਤਾਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਾਕ੍ਸ਼ੌਦ੍ਰਸਰ੍ਪੀਂषਿ ਵਾ ਲਿਹੇਤ੍ ।। ੩੦੨.
ਜਦੋਂ ਔਰਤ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਵਲ ਦਾ ਪਾਣੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਲਾਜ, ਮੁਲੀਠੀ, ਅੰਗੂਰ, ਸ਼ਹਦ ਅਤੇ ਘੀ ਵੀ ਖਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਅਟਰੁषਕਲਾਙ੍ਗੁਲ੍ਯਃ ਕਾਕਮਾਚ੍ਯਾਃ ਸ਼ਿਫਾ ਪृਥਕ੍ । ਨਾਭੇਰਘਃ ਸਮਾਲਿਪ੍ਯ ਪ੍ਰਸੂਤੇ ਪ੍ਰਮਦਾ ਸੁਖਮ੍ ।। ੩੦੨.
ਅਟਾਰੂ, ਕਲਾਂਗੁਲੀ ਅਤੇ ਕਾਕਮਾਚੀ ਦੀਆਂ ਜੜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਾਭੀ ਉੱਤੇ ਲਗਾਈਆਂ ਜਾਣ; ਜਦੋਂ ਲਗਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਔਰਤ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਵ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਰਕ੍ਤਂ ਸ਼ੁਕ੍ਲਂ ਜਵਾਪੁष੍ਪਂ ਰਕ੍ਤਸ਼ੁਕ੍ਲਸ੍ਰੁਤੌ ਪਿਵੇਤ੍ । ਕੇਸ਼ਰਂ ਵृਹਤੀਮੂਲਂ ਗੋਪੀਯष੍ਟਿਤृਣੋਤ੍ਪਲਮ੍ ।। ੩੦੨.
ਰੱਤ ਅਤੇ ਚਿੱਟਾ ਜਵਾ ਫੁੱਲ, ਜਦੋਂ ਰੱਤ ਅਤੇ ਚਿੱਟਾ ਸਰਾਵ ਹੋਵੇ, ਪੀਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਕੇਸਰ, ਵ੍ਰਹਤੀ ਦੀ ਜੜ, ਗਾਇ ਦੀ ਘਾਹ, ਮੁਲੀਠੀ ਅਤੇ ਕਮਲ।
ਸਾਜਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਸਤੈਲਂ ਤਦ੍ਭਕ੍ਸ਼ਣਂ ਰੋਮਜਨ੍ਮਕृਤ੍ । ਸ਼ੀਰ੍ਯ੍ਯਮਾਣੇषੁ ਕੇਸ਼ੇषੁ ਸ੍ਥਾਪਨਞ੍ਚ ਭਵੇਦਿਦਮ੍ ।। ੩੦੨.
ਇਹ ਮਿਸ਼ਰਣ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਤੇਲ ਨਾਲ ਖਾਣ ਨਾਲ ਵਾਲ ਵਧਦੇ ਹਨ; ਜੇ ਵਾਲ ਝੜ ਰਹੇ ਹੋਣ, ਇਹ ਉਪਚਾਰ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
ਧਾਤ੍ਰੀਭृਡ੍ਗਰਸਪ੍ਰਸ੍ਥਤੈਲਞ੍ਚ ਕ੍ਸ਼ੀਰਮਾਢਕਮ੍ । ਓਂ ਨਮੋ ਭਗਵਤੇ ਤ੍ਰ੍ਯਮ੍ਬਕਾਯ ਉਪਸ਼ਮਯਚੁਲੁਮਿਲਿ ਭਿਦ ਗੋਮਾਨਿਨਿ ਚਕ੍ਰਿਣ ਹ੍ਰੂਂ ਫਟ੍ ੩੦੨.
ਆੰਵਲਾ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿੰਗਾ ਦਾ ਰਸ, ਤੇਲ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ: 'ਓṃ ਨਮੋ ਭਗਵਤੇ ਤ੍ਰਯੰਬਕਾਯ ਉਪਸ਼ਮਯਚੁਲੁਮਿਲੀ ਭਿਦਾ ਗੋਮਾਨਿਨੀ ਚਕ੍ਰਿਨਾ ਹ੍ਰੂṃ ਫਟ', ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮਾਰੀਨਿਰ੍ਨਾਸ਼ਨਕਰਃ ਸ ਮਾਂ ਪਾਤੁ ਜਗਤ੍ਪਤਿਃ । ਸ਼੍ਲੋਕੌ ਚੈਵ ਨ੍ਯਸੇਦੇਤੌ ਮਨ੍ਤ੍ਰੌ ਗੋਰਕ੍ਸ਼ਕੌ ਪृਥਕ੍ ।। ੩੦੨.
ਜੋ ਰੋਗ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ; ਇਹ ਦੋ ਸ਼ਲੋਕ ਅਤੇ ਦੋ ਗੋ-ਰੱਖਿਆ ਮੰਤ੍ਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੱਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਅਗ੍ਨਿਰੁਵਾਚ ਯਦਾ ਜਨ੍ਮਰ੍ਕ੍ਸ਼ਗਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰੋ ਭਾਨੁਃ ਸਪ੍ਤਮਰਾਸ਼ਿਗਃ । ਪੌष੍ਣਃ ਕਾਲਃ ਸ ਵਿਜ੍ਞੇਯਸ੍ਤਦਾ ਗ੍ਰਾਸਂ ਪਰੀਕ੍ਸ਼ਯੇਤ੍ ।। ੩੦੩.
ਅਗਨਿ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਦੋਂ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਸੱਤਵੇਂ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵੀ ਸੱਤਵੇਂ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਪੌਸ਼ਣ ਕਾਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤਦ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕਣ੍ਠੇष੍ਠੈ ਚਲਤਃ ਸ੍ਥਾਨਾਦ੍ਯਸ੍ਯ ਵਕ੍ਰਾ ਚ ਨਾਸਿਕਾ । ਕृष੍ਣਾ ਚ ਜਿਹ੍ਵਾ ਸਪ੍ਤਾਹਂ ਜੀਵਿਤਂ ਤਸ੍ਯ ਵੈ ਭਵੇਤ੍ ।। ੩੦੩.
ਜੇ ਗਲੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਨੱਕ ਟੇਢੀ ਹੋਵੇ, ਜੀਭ ਕਾਲੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਸੱਤ ਦਿਨ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ।
ਤਾਰੋ ਮੇषੋ ਵਿषਂ ਦਨ੍ਤੀ ਨਰੋ ਦੀਰ੍ਘੋ ਘਣਾ ਰਸਃ । ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋਲ੍ਕਾਯ ਮਹੋਲ੍ਕਾਯ ਵੀਰੋਤ੍ਲਾਯ ਸ਼ਿਖਾ ਭਵੇਤ੍ ।। ੩੦੩.
ਤਾਰਾ, ਮੇ, ਜ਼ਹਿਰ, ਦੰਦ ਵਾਲਾ, ਆਦਮੀ, ਲੰਬਾ, ਗਾੜਾ ਤੇ ਰਸ — ਇਹ ਸਾਰੇ ਜਦੋਂ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਵੱਡੀ ਉਲਕਾ, ਵੀਰ ਉਲਕਾ ਤੇ ਅੱਗ ਦੀ ਲੋ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਹ੍ਯਲ੍ਕਾਯ ਸਹਸੋਲ੍ਕਾਯ ਵੈष੍ਣਵੋष੍ਟਾਕ੍ਸ਼ਰੋ ਮਨੁਃ । ਕਨਿष੍ਠਾਦਿਤਦष੍ਟਾਨਾਮਙ੍ਗੁਲੀਨਾਞ੍ਚ ਪਰ੍ਵਸੁ ।। ੩੦੩.
ਛੋਟੀ ਉਲਕਾ, ਹਜ਼ਾਰ ਉਲਕਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਦਾ ਅੱਠ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਤਰ — ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਛੋਟੀ ਉਂਗਲੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ ਉਂਗਲੀਆਂ ਦੇ ਜੋੜਾਂ 'ਤੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਟਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਜ੍ਯੇष੍ਠਾਗ੍ਰੇਣ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ਤਾਵਨ੍ ਮੂਰ੍ਦ੍ਧਨ੍ਯष੍ਟਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਨ੍ਯਸੇਤ੍ । ਤਰ੍ਜ੍ਜਨ੍ਯਾਨ੍ਤਾਰਮਙ੍ਗੁष੍ਠੇ ਲਗ੍ਨੇ ਮਧ੍ਯਮਯਾ ਚ ਤਤ੍ ।। ੩੦੩.
ਵੱਡੀ ਉਂਗਲੀ ਦੇ ਸਿਰੇ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਮਵਾਰ, ਅੱਠ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਤਰ ਮੱਥੇ 'ਤੇ ਰੱਖੋ; ਵੱਡੀ ਉਂਗਲੀ ਤੇ ਅੰਗੂਠੇ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿਚਕਾਰ, ਫਿਰ ਮੱਧਮ ਉਂਗਲੀ ਨਾਲ।
ਤਲੇਙ੍ਗੁष੍ਠੇ ਤਦੁਤ੍ਤਾਰਂ ਵੀਜੋਤ੍ਤਾਰਂ ਤਤੋ ਨ੍ਯਸੇਤ੍ । ਰਕ੍ਤਗੌਰਧੂਮ੍ਰਹਰਿਜ੍ਜਾਤਰੂਪਾਃ ਸਿਤਾਸ੍ਤ੍ਰਥਃ ।। ੩੦੩.
ਹਥੇਲੀ ਤੇ ਅੰਗੂਠੇ 'ਤੇ, ਉਚਿਤ ਬੀਜ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਧੀਕ ਰੱਖੋ; ਲਾਲ, ਪੀਲਾ, ਧੂੰਮਰ, ਹਰਾ, ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਤੇ ਚਿੱਟਾ — ਇਹ ਰਥ ਹਨ।
ਏਵਂ ਰੂਪਾਨਿਮਾਨ੍ ਵਰ੍ਣਾਨ੍ ਭਾਵਵੁਦ੍ਧਾਨ੍ਨ੍ਯਸੇਤ੍ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ । ਹृਦਾਸ੍ਯਨੇਤ੍ਰਮੂਰ੍ਦ੍ਧਾਙ੍ਘ੍ਰਿਤਾਲੁਗੁਹ੍ਯਕਰਾਦਿषੁ ।। ੩੦੩.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਰੂਪ ਤੇ ਰੰਗ, ਜੋ ਭਾਵਾਂ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਹਨ, ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਹਿਰਦੇ, ਮੂੰਹ, ਅੱਖਾਂ, ਮੱਥੇ, ਪੈਰ, ਜੀਭ, ਗੁਪਤ ਅੰਗ ਤੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖਣੇ ਹਨ।
ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਚ ਨ੍ਯਸੇਦ੍ਵੀਜਾਨ੍ਨ੍ਯਸ੍ਯਾਥ ਕਰਦੇਹਯੋਃ । ਯਥਾਤ੍ਮਨਿ ਤਥਾ ਦੇਵੇਨ੍ਯਾਸਃ ਸਾਰ੍ਯ੍ਯਃ ਕਰਂ ਵਿਨਾ ।। ੩੦੩.
ਅੰਗਾਂ 'ਤੇ ਬੀਜ ਰੱਖੋ, ਫਿਰ ਹੱਥ ਤੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ; ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ, ਤਿਵੇਂ ਦੇਵੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰੱਖੋ, ਪਰ ਹੱਥ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ।