ਅਗ੍ਨਿਪੁਰਾਣਮ੍

ਭੋਜਯੇਦ੍‌ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨ੍ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਵਸ੍ਤ੍ਰਯੁਗ੍ਮਂ ਗੁਰੋਰਪਿ । ਵਿਨਾਯਕਂ ਗ੍ਰਹਾਨ੍ਪ੍ਰਾਰ੍ਚ੍ਯ ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਕਰ੍ਮ੍ਮਫਲਂ ਲਭੇਤ੍ ।। ੨੬੬.

ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾ ਕੇ, ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਵੀ ਜੋੜੇ ਕਪੜੇ ਦੇਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ; ਵਿਨਾਇਕ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਅਤੇ ਕਰਮ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਪੁष੍ਕਰ ਉਵਾਚ ਸ੍ਨਾਨਂ ਮਾਹੇਸ਼੍ਰਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਰਾਜਾਦੇਰ੍ਜਯਵਰ੍ਦ੍ਧਨਮ੍ । ਦਾਨਵੇਨ੍ਦ੍ਰਾਯ ਬਲਯੇ ਯਜ੍ਜਗਾਦੋਸ਼ਨਾਃ ਪੁਰਾ ।। ੨੬੭.

ਪੁਸ਼ਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਮਾਹੇਸ਼ਰ ਸਨਾਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਵਿਧੀ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ਼ਨਸ ਨੇ ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਬਲੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਪਞ੍ਚਾਮृਤੈਸ੍ਤੁ ਸਂਸ੍ਨਾਪ੍ਯ ਪੂਜਯੇਚ੍ਛੂਲਪਾਣਿਨਂ । ਸ੍ਨਾਨਾਨ੍ਯਨ੍ਯਾਨਿ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਰ੍ਵਦਾ ਵਿਜਯਾਯ ਤੇ ।। ੨੬੭.

ਪੰਜ ਅੰਮ੍ਰਿਤਾਂ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਧਾਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਹੋਰ ਸਨਾਨ ਦੀਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਜਿੱਤ ਲਈ ਦੱਸਾਂਗਾ।

ਸ੍ਨਾਨਂ ਘृਤੇਨ ਕਥਿਤਮਾਯੁष੍ਯਵਰ੍ਦ੍ਧਨਂ ਪਰਮ੍ । ਗੋਮਯੇਨ ਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਗੋਮੂਤ੍ਰੇਣਾਘਮਰ੍ਦ੍ਦਨਮ੍ ।। ੨੬੭.

ਘੀ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਨਾ ਉਮਰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਗੋ-ਮੈ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਗੋ-ਮੂਤਰ ਨਾਲ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਕ੍ਸ਼ੀਰੇਣ ਬਲਬੁਦ੍ਧਿਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਦਧ੍ਨਾ ਲਕ੍ਸ਼ਅਮੀਵਿਵਰ੍ਦ੍ਧਨਂ । ਕੁਸ਼ੋਦਕੇਨ ਪਾਪਾਨ੍ਤਃ ਵਞ੍ਚਗਵ੍ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਭਾਕ੍ ।। ੨੬੭.

ਦੂਧ ਨਾਲ ਤਾਕਤ ਤੇ ਅਕਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਦਹੀਂ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮੀ ਵਧਦੀ ਹੈ; ਕੁਸ਼ ਘਾਸ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਪਾਪ ਮੁਕਦੇ ਹਨ; ਗੋ-ਪੰਜ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਤਮੂਲੇਨ ਸਰ੍ਵਾਪ੍ਤਿਰ੍ਗੋਸ਼੍ਰृਙ੍ਗੋਦਕਤੋऽਰ੍ਘਜਿਤ੍ । ਪਲਾਸ਼ਵਿਲ੍ਵਕਮਲਕੁਸ਼ਸ੍ਨਾਨਨ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵ੍ਵਦਂ ।। ੨੬੭.

ਸ਼ਤਮੂਲ ਦੀਆਂ ਜੜਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਗਾਂ ਦੇ ਸਿੰਗ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਦੁਸ਼ਮਣ ਜਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਪਲਾਸ਼, ਬਿਲਵਾ, ਕਮਲ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਵਚਾ ਹਰਿਦ੍ਰੇ ਦ੍ਵੇ ਮੁਸ੍ਤਂ ਸ੍ਨਾਨਂ ਰਕ੍ਸ਼ੋਹਣਂ ਪਰਂ । ਆਯੁष੍ਯਞ੍ਚ ਯਸ਼ਸ੍ਯਞ੍ਚ ਧਰ੍ਮ੍ਮਮੇਧਾਵਿਵਰ੍ਦ੍ਧਨਮ੍ ।। ੨੬੮.

ਵਚਾ, ਦੋ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀ ਹਲਦੀ ਅਤੇ ਮੁਸਤਾਂ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਰੱਖਿਆ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਮਰ, ਇਜ਼ਤ, ਧਰਮ ਤੇ ਅਕਲ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਹੈਮਾਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚੈਵ ਮਾਙ੍ਗਲ੍ਯਂ ਰੂਪ੍ਯਤਾਮ੍ਰੋਦਕੈਸ੍ਤਥਾ । ਰਤ੍ਨੋਦਕੈਸ੍ਤੁ ਵਿਜ੍ਯਃ ਸੌਭਾਗ੍ਯਞ੍ਚ ਪ੍ਰਿਯਙ੍ਗੁਣਾ ।। ੨੬੮.

ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਮੰਗਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਚਾਂਦੀ ਅਤੇ ਤਾਮੇ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਵੀ; ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਜਿੱਤ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਅੰਗੂ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਫਲਾਦ੍ਬਿਸ਼੍ਚ ਤਥਾਰੋਗ੍ਯਂ ਧਾਤ੍ਰ੍ਯਦ੍ਭਿਃ ਪਰਮਾਂ ਸ਼੍ਰਿਯਮ੍ । ਤਿਲਸਿਦ੍ਧਾਰ੍ਥਕੈਰ੍ਲ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਃ ਸੌਭਾਗ੍ਯਞ੍ਚ ਪ੍ਰਿਯਙ੍ਗੁਣਾ ।। ੨੬੮.

ਫਲਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਸਿਹਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਧਾਤਰੀ ਦੇ ਫਲਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਵਧੀਆ ਲਕਸ਼ਮੀ; ਤਿਲ ਅਤੇ ਸਰੋਂ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਅੰਗੂ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਪਦ੍ਮੋਤ੍ਪਲਕਦਮ੍ਬੈਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਰੀਰ੍ਬਲਂ ਬਲਾਦ੍ਰੁਮੋਦਕੈਃ । ਵਿष੍ਣੁਪਾਦੋਦਕਸ੍ਨਾਨਂ ਸਰ੍ਵਸ੍ਨਾਨੇਭ੍ਯ ਉਤ੍ਤਮਮ੍ ।। ੨੬੮.

ਕਮਲ, ਉਤਪਲ ਅਤੇ ਕਦੰਬ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਬਲਾ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਤਾਕਤ; ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹੈ।

ਏਕਾਕੀ ਏਕਕਾਮਾਯੇਤ੍ਯੇਕੋਰ੍ਕਂ੧ ਵਿਧਿਵਚ੍ਚਰੇਤ੍ । ਅਕ੍ਰਨ੍ਦਯਤਿ ਸੂਕ੍ਤੇਨ ਪ੍ਰਬਧ੍ਨੀਯਾਨ੍ਮਣਿਂ ਕਰੇ ।। ੨੬੮.

ਜੋ ਇਕੱਲਾ ਹੈ, ਇਕੱਲੇਪਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਰੇ; ਅਕ੍ਰੰਦਯਤੀ ਸੁਕਤ ਨਾਲ ਹੱਥ 'ਤੇ ਮਣੀ ਬੰਨ੍ਹੇ।

ਕੁष੍ਠਪਾਠਾ ਵਚਾ ਸ਼ੁਣ੍ਠੀ ਸ਼ਙ੍ਖਲੋਹਾਦਿਕੋ ਮਣਿਃ । ਸਰ੍ਵ੍ਵੇषਾਮੇਵ ਕਾਮਾਨਾਮੀਸ਼੍ਵਰੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਹਰਿਃ ।। ੨੬੮.

ਕੁਸ਼ਠ, ਪਾਠਾ, ਵਚਾ, ਸੁੰਠ ਅਤੇ ਸ਼ੰਖ ਲੋਹਾ ਦੇ ਮਣੀ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਹਨ; ਭਗਵਾਨ ਹਰੀ ਸਭ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ।

ਤਸ੍ਯ ਸਂਪੂਜਨਾਦੇਵ ਸਰ੍ਵ੍ਵਾਨ੍ਕਾਮਾਨ੍ਸਮਸ਼੍ਨੁਤੇ । ਸ੍ਨਾਪਯਿਤ੍ਵਾ ਘृਤਕ੍ਸ਼ੀਰੈਃ ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਪਿਤ੍ਤਹਾ ।। ੨੬੮.

ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਘੀ ਤੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਾ ਕੇ, ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਪਿੱਤ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਪਞ੍ਚਮੁਦ੍‌ਗਬਲਿਨ੍ਦਤ੍ਵਾ ਅਤਿਸਾਰਾਤ੍ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ । ਪਞ੍ਚਗਵ੍ਯੇਨ ਸਂਸ੍ਨਾਪ੍ਯ ਵਾਤਵ੍ਯਾਧਿਂ ਵਿਨਾਸ਼ਯੇਤ੍ ।। ੨੬੮.

ਪੰਜ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਮੁਦਗ ਦਾਲਾਂ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਦਸਤ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਗਾਂ ਦੇ ਪੰਜ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਾ ਕੇ ਵਾਤ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਦ੍ਵਿਸ੍ਰੇਹਸ੍ਨਪਨਾਤ੍ ਸ਼੍ਲੇष੍ਮਰੋਗਹਾ ਚਾਤਿਪੂਜਯਾ । ਘृਤਂ ਤੈਲਂ ਤਥਾ ਕ੍ਸ਼ੌਦ੍ਰਂ ਸ੍ਨਾਨਨ੍ਤੁ ਤ੍ਰਿਰਸਂ ਪਰਂ ।। ੨੬੮.

ਦੋ ਵਾਰੀ ਤੇਲ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕਫ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੂਜਾ ਨਾਲ; ਘੀ, ਤੇਲ ਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਰਸਾਂ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਸ੍ਨਾਨਂ ਘृਤਾਮ੍ਬੁ ਦ੍ਵਿਸ੍ਨੇਹਂ ਸਮਲਂ ਘृਤਤੈਲਕਮ੍ । ਕ੍ਸ਼ੌਦ੍ਰਮਿਕ੍ਸ਼ੁਰਸਂ ਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਸ੍ਨਾਨਂ ਤ੍ਰਿਮਧੁਰਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ।। ੨੬੮.

ਘੀ-ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਤੇਲ ਨਾਲ, ਘੀ ਤੇ ਤੇਲ, ਸ਼ਹਿਦ, ਗੰਨੇ ਦਾ ਰਸ ਤੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤਿੰਨ ਮਿੱਠਿਆਂ ਵਾਲਾ ਇਸ਼ਨਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਘृਤਮਿਕ੍ਸ਼ੁਰਸਂ ਤੈਲਂ ਕ੍ਸ਼ੌਦ੍ਰਞ੍ਚ ਤ੍ਰਿਰਸਂ ਸ਼੍ਰਿਯੇ । ਅਨੁਲੇਪਸ੍ਤ੍ਰਿਸ਼ੁਕ੍ਲਸ੍ਤੁ ਕਰ੍ਪੂਰੋਸ਼ੀਰਚਨ੍ਦਨੈਃ ।। ੨੬੮.

ਘੀ, ਗੰਨੇ ਦਾ ਰਸ, ਤੇਲ ਤੇ ਸ਼ਹਿਦ—ਇਹ ਤਿੰਨ ਰਸ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਲਈ ਹਨ; ਤਿੰਨ ਚਿੱਟੇ ਲੇਪ ਕਪੂਰ, ਖਸ ਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਬਣਦੇ ਹਨ।

ਚਨ੍ਦਨਾਗੁਰੁਕਰ੍ਪੂਰਮृਗਦਰ੍ਪੈਃ ਸਕੁਙ੍ਕੁਮੈਃ । ਪਞ੍ਚਾਨੁਲੇਪਨਂ ਵਿष੍ਣੋਃ ਸਰ੍ਵਕਾਮਫਲਪ੍ਰਦਂ ।। ੨੬੮.

ਚੰਦਨ, ਅਗਰ, ਕਪੂਰ, ਕਸਤੂਰੀ ਤੇ ਕੇਸਰ—ਇਹ ਪੰਜ ਲੇਪ ਵਿ਷्णੂ ਲਈ ਹਨ ਜੋ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਤ੍ਰਿਸੁਗਨ੍ਧਞਅਚ ਕਰ੍ਪੂਰਂ ਤਥਾ ਚਨ੍ਦਨਕੁਙ੍ਕੁਮੈਃ । ਮृਗਦਰ੍ਪਂ ਸਕਰ੍ਪੂਰਂ ਮਲਯਂ ਸਰ੍ਵ੍ਵਕਾਮਦਮ੍ ।। ੨੬੮.

ਤਿੰਨ ਸੁਗੰਧਤ ਪਦਾਰਥ—ਕਪੂਰ, ਚੰਦਨ ਤੇ ਕੇਸਰ; ਕਸਤੂਰੀ ਕਪੂਰ ਤੇ ਮਲਯਾ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਜਾਤੀਫਲਂ ਸਕਰ੍ਪੂਰਂ ਚਨ੍ਦਨਞ੍ਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ੀਤਕਮ੍ । ਪੀਤਾਨਿ ਸ਼ੁਕ੍ਲਵਰ੍ਣਾਨਿ ਤਥਾ ਸ਼ੁਕ੍ਲਾਨਿ ਭਾਰ੍ਗਵ ।। ੨੬੮.

ਜਾਇਫਲ ਕਪੂਰ ਨਾਲ, ਚੰਦਨ ਤੇ ਤਿੰਨ ਠੰਡੀ ਚੀਜ਼ਾਂ; ਪੀਲੇ, ਚਿੱਟੇ ਤੇ ਸੁੱਚੇ ਚਿੱਟੇ, ਭਾਰਗਵ।

ਕृष੍ਣਾਨਿ ਚੈਵ ਰਕ੍ਤਾਨਿ ਪਞ੍ਚਵਰ੍ਣਾਨਿ ਨਿਰ੍ਦ੍ਦਿਸ਼ੇਤ੍ । ਉਤ੍ਪਲਂ ਪਦ੍ਮਜਾਤੀ ਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ੀਤਂ ਹਰਿਪੂਜਨੇ ।। ੨੬੮.

ਕਾਲੇ ਤੇ ਲਾਲ, ਪੰਜ ਰੰਗ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ; ਕਮਲ, ਪਦਮਾ ਤੇ ਤਿੰਨ ਠੰਡੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕੁਙ੍ਕੁਮਂ ਰਕ੍ਤਪਦ੍ਮਾਨਿ ਤ੍ਰਿਰਕ੍ਤਂ ਰਕ੍ਤਮੁਤ੍ਪਲਂ । ਧੂਪਦੀਪਾਦਿਭਿਃ ਪ੍ਰਾਰ੍ਚ੍ਯ ਵਿष੍ਣੁਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਰ੍ਭਵੇਨ੍ਨृਣਾਂ ।। ੨੬੮.

ਕੇਸਰ, ਲਾਲ ਕਮਲ, ਤਿੰਨ ਲਾਲ ਤੇ ਲਾਲ ਉਤਪਲ; ਧੂਪ, ਦੀਵਾ ਆਦਿ ਨਾਲ ਵਿ਷्णੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਚਤੁਰਸ੍ਰਕਰੇ ਕੁਣ੍ਡੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਸ਼੍ਚਾष੍ਟ षੋਡਸ । ਲਕ੍ਸ਼ਹੋਮਙ੍ਕੋਟਿਹੋਮਨ੍ਤਿਲਾਜ੍ਯਯਵਧਾਨ੍ਯਕੈਃ ।। ੨੬੮.

ਚੌਕੋਣੇ ਹਵਨ ਕੁੰਡ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਠ ਜਾਂ ਸੋਲਾਂ ਦੀ ਟੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਤਿਲ, ਘੀ, ਜੌ ਤੇ ਅਨਾਜ ਨਾਲ ਲੱਖਾਂ ਤੇ ਕਰੋੜਾਂ ਹਵਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਪੁष੍ਕਰ ਉਵਾਚ ਕਰ੍ਮ੍ਮ ਸਾਂਵਤ੍ਸਰਂ ਰਾਜ੍ਞਾਂ ਜਨ੍ਮਰ੍ਕ੍ਸ਼ੇ ਪੂਜਯੇਚ੍ਚ ਤਂ । ਮਾਸਿ ਮਾਸਿ ਚ ਸਂਕ੍ਰਾਨ੍ਤੌ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਸੋਮਾਦਿਦੇਵਤਾਃ ।। ੨੬੮.

ਪੁਸ਼ਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਹ ਕਰਮ ਹਰ ਸਾਲ ਆਪਣੇ ਜਨਮ ਨਕਸ਼ਤਰ ਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰੇ; ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਤੇ ਸੂਰਜ, ਚੰਦ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।

ਅਗਸ੍ਤ੍ਯਸ੍ਯੋਦਯੇऽਗਸ੍ਤ੍ਯਞ੍ਚਾਤੁਰ੍ਮ੍ਮਾਸ੍ਯਂ ਹਰਿਂ ਯਜੇਤ੍ । ਸ਼ਯਨੋਤ੍ਥਾਪਨੇ ਪਞ੍ਚਦਿਨਂ ਕੁਰ੍ਯ੍ਯਾਤ੍ਸਮੁਤ੍ਸਵਮ੍ ।। ੨੬੮.

ਅਗਸਤ ਦੀ ਉਗਣ ਤੇ, ਅਗਸਤ ਤੇ ਹਰੀ ਦੀ ਚਾਰ ਮਹੀਨੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਉਠਣ ਤੇ ਸੋਣ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਲਈ ਪੰਜ ਦਿਨ ਮਨਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਪ੍ਰੋष੍ਠਪਾਦੇ ਸਿਤੇ ਪਕ੍ਸ਼ੇ ਪ੍ਰਤਿਪਤ੍ਪ੍ਰਭृਤਿਕ੍ਰਮਾਤ੍ । ਸ਼ਿਬਿਰਾਤ੍ ਪੂਰ੍ਵਦਿਗ੍ਭਾਗੇ ਸ਼ਕ੍ਰਾਰ੍ਥਂ ਭਵਨਞ੍ਚਰੇਤ੍ ।। ੨੬੮.

ਪ੍ਰੋ਷ਠਪਦ ਦੇ ਚੰਨਣੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ, ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਲੜੀਵਾਰ, ਤੰਬੂ ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਇੰਦਰ ਲਈ ਘਰ ਬਣਾਉ।

ਤਤ੍ਰ ਸ਼ਕ੍ਰਧ੍ਵਜਂ ਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਸ਼ਚੀਂ ਸ਼ਕ੍ਰਞ੍ਚ ਪੂਜਯੇਤ੍ । ਅष੍ਟਮ੍ਯਾਂ ਵਾਦ੍ਯਘੋषੇਣ ਤਾਨ੍ਤੁ ਯष੍ਟਿਂ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਯੇਤ੍ ।। ੨੬੮.

ਉਥੇ ਇੰਦਰ ਦਾ ਝੰਡਾ ਲਗਾ ਕੇ, ਸ਼ਚੀ ਤੇ ਇੰਦਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ; ਅਠਵੀਂ ਦਿਨ ਵਾਜਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਤੰਤ ਦੀ ਲੱਕੜ ਅੰਦਰ ਲਿਆਉ।

ਏਕਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਸੋਪਵਾਸੋ ਦ੍ਵਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਕੇਤੁਮੁਤ੍ਥਿਤਮ੍ । ਯਜੇਦ੍ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਦਿਸਂਵੀਤਂ ਘਟਸ੍ਥਂ ਸੁਰਪਂ ਸ਼ਚੀਂ ।। ੨੬੮.

ਗਿਆਰਵੀਂ ਦਿਨ ਉਪਵਾਸ ਰੱਖੋ; ਬਾਰਵੀਂ ਦਿਨ ਝੰਡਾ ਚੁੱਕੋ; ਕਪੜੇ ਆਦਿ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ, ਘੜੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਤੇ ਸ਼ਚੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।