ਅਗ੍ਨਿਪੁਰਾਣਮ੍

ਰੋਗਾਰ੍ਤ੍ਤੋ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਰੋਗਾਤ੍ ਤਥਾ ਦੁਃਖਾਤ੍ਤੁ ਦੁਃਖਿਤਃ । ਔਡੁਮ੍ਬਰੀਸ਼੍ਚ ਸਮਿਧੋ ਮਧੁਮਾਨ੍ਨੋ ਵਨਸ੍ਪਤਿਃ ।। ੨੬੦.

ਜੋ ਰੋਗੀ ਹੈ, ਉਹ ਰੋਗ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਦੁਖੀ ਮਨੁੱਖ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਆਹੁਤੀ ਲਈ ਔਡੁੰਬਰ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਲੱਕੜ ਵਰਤੋ, ਜੋ ਮਿੱਠਾ ਫਲ ਵਾਲਾ ਰੁੱਖ ਹੈ।

ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ੋ ਰਾਮ ਧਨਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਮਾਨਵਃ । ਸੌਭਾਗ੍ਯਂ ਮਹਦਾਪ੍ਨੋਤਿ ਵ੍ਯਵਹਾਰੇ ਤਥਾ ਜਯਮ੍ ।। ੨੬੦.

ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਰਾਮ ਜੀ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਧਨ, ਵੱਡਾ ਸੁਭਾਗ ਤੇ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਅਪਾਂ ਗਰ੍ਭਮਿਤਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਂ ਵਰ੍षਾਪਯੇਦ੍‌ਧ੍ਰੁਵਮ੍ । ਅਪਃ ਪਿਬੇਤਿ ਚ ਤਥਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਦਧਿ ਘृਤਂ ਮਧੁ ।। ੨੬੦.

‘ਅਪਾਂ ਗਰਭ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਪੱਕਾ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦਾ ਹੈ; ‘ਅਪਹ ਪੀਬ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਦਹੀਂ, ਘੀ ਤੇ ਮਿੱਠਾ ਸ਼ਹਦ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਉਹੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰਵਰ੍ਤ੍ਤਯਤਿ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਮਹਾਵृष੍ਟਿਮਨਨ੍ਤਰਂ । ਨਮਸ੍ਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਇਤ੍ਯੇਤਤ੍ ਸਰ੍ਵ੍ਵੋਪਦ੍ਰਵਨਾਸ਼ਨਂ ।। ੨੬੦.

ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਵੱਡਾ ਮੀਂਹ ਤੁਰੰਤ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ; ‘ਨਮਸਤੇ ਰੁਦ੍ਰ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ-ਤਕਲੀਫ਼ਾਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਰ੍ਵ੍ਵਸ਼ਾਨ੍ਤਿਕਰਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਮਹਾਪਾਤਕਨਾਸ਼ਨਂ । ਅਧ੍ਯਵੋਚਦਿਤ੍ਯਨੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਣਂ ਵ੍ਯਾਧਿਤਸ੍ਯ ਤੁ ।। ੨੬੦.

ਇਹ ਸਭ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਿਆਉਣ ਤੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ‘ਅਧ੍ਯਵੋਚਦ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਰੋਗੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਰਿਪੂਣਾਂ ਭਯਦਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ । ਮਾਨੋ ਮਹਾਨ੍ਤ ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਬਾਲਾਨਾਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਕਾਰਕਂ ।। ੨੬੦.

ਇਹ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ; ‘ਮਾਨੋ ਮਹਾਂਤਾ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।

ਅਸੌ ਯਸ੍ਤਾਮ੍ਰ ਇਤ੍ਯੇਤਤ੍ ਪਠਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਦਿਵਾਕਰਂ । ਉਪਤਿष੍ਠੇਤ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਸਾਯਂ ਪ੍ਰਾਤਰਤਨ੍ਦ੍ਰਿਤਃ ।। ੨੬੦.

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ‘ਅਸੌ ਯਸਤਾਮ੍ਰ’ ਮੰਤ੍ਰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸਵੇਰੇ ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਸੂਰਜ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ—

ਅਨ੍ਨਮਕ੍ਸ਼ਯਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਦੀਰ੍ਘਮਾਯੁਸ਼੍ਚ ਵਿਨ੍ਦਤਿ । ਪ੍ਰਮੁਞ੍ਚ ਧਨ੍ਵਨ੍ਨਿਤ੍ਯੇਤਤ੍ षਡ੍ਭਿਰਾਯੁਧਮਨ੍ਤ੍ਰਣਂ ।। ੨੬੦.

—ਉਹ ਅਖੂਤ ਅੰਨ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ; ‘ਪ੍ਰਮੁੰਚ ਧਨਵਨ’ ਛੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਵਾਲਾ ਹਥਿਆਰ-ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ।

ਰਿਪੂਣਾਂ ਭਯਦਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ । ਮਾਨੋ ਮਹਾਨ੍ਤ ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਬਾਲਾਨਾਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਕਾਰਕਂ ।। ੨੬੦.

ਇਹ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ; ‘ਮਾਨੋ ਮਹਾਂਤਾ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।

ਨਮੋ ਹਿਰਣ੍ਯਬਾਹਵੇ ਇਤ੍ਯਨੁਵਾਕਸਪ੍ਤਕਮ੍ । ਰਾਜਿਕਾਂ ਕਟੁਤੈਲਾਕ੍ਤਾਂ ਜੁਹੁਯਾਚ੍ਛਤ੍ਰੁਨਾਸ਼ਨੀਂ ।। ੨੬੦.

‘ਨਮੋ ਹਿਰਣਯਬਾਹਵੇ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਰਾਈਆਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਤੇਲ ਨਾਲ ਲਗਾ ਕੇ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਨਮੋ ਵਃ ਕਿਰਿਕੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਪਦ੍ਮਲਕ੍ਸ਼ਾਹੁਤੈਰ੍ਨ੍ਨਰਃ । ਰਾਜ੍ਯਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਮਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਤਥਾ ਬਿਲ੍ਵੈਃ ਸੁਵਰ੍ਣਕਮ੍ ।। ੨੬੦.

‘ਨਮੋ ਵਹ ਕਿਰੀਕੇਭਯ’ ਮੰਤ੍ਰ ਤੇ ਲੱਖ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਰਾਜਸੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਬਿਲਵਾ ਫਲ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਵੀ।

ਇਮਾ ਰੁਦ੍ਰਾਯੇਤਿ ਤਿਲੈਰ੍ਹੋਮਾਚ੍ਚ ਧਨਮਾਪ੍ਯਤੇ । ਦੂਰ੍ਵਾਹੋਮੇਨ ਚਾਨ੍ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਵ੍ਯਾਧਿਵਿਵਰ੍ਜ੍ਜਿਤਃ ।। ੨੬੦.

‘ਇਮਾ ਰੁਦ੍ਰਾਏ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਤਿਲ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਦੂਰਵਾ ਘਾਸ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਹੋਰ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਦੇ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਆਸ਼ੁਃ ਸ਼ਿਸ਼ਾਨ ਇਤ੍ਯੇਤਦਾਯੁਧਾਨਾਞ੍ਚ ਰਕ੍ਸ਼ਣੇ। ਸਂਗ੍ਰਾਮੇ ਕਥਿਤਂ ਰਾਮ ਸਰ੍ਵਸ਼ਤ੍ਰੁਨਿਬਰ੍ਹਣਂ ।। ੨੬੦.

‘ਆਸ਼ੁ ਸ਼ਿਸਾਨ’ ਮੰਤ੍ਰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਹੈ; ਰਾਮ ਜੀ, ਇਹ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਰਾਜਸਾਮੇਤਿ ਜੁਹੁਯਾਤ੍ ਸਹਸ੍ਰਂ ਪਞ੍ਚਭਿਰ੍ਦ੍ਵਿਜ । ਆਜ੍ਯਾਹੁਤੀਨਾਂ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਚਕ੍ਸ਼ੂਰੋਗਾਦ੍ਵਿਮੁਚ੍ਯਤੇ ।। ੨੬੦.

ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ 'ਰਾਜਸਾਮੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਘੀ ਦੀ ਹਜ਼ਾਰ ਤੇ ਪੰਜ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਨ੍ਨੋ ਵਨਸ੍ਪਤੇ ਗੇਹੇ ਹੋਮਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਵਾਸ੍ਤੁਦੋषਨੁਤ੍ । ਅਗ੍ਨ ਆਯੂਂषਿ ਹੁਤ੍ਵਾਜ੍ਯਂ ਦ੍ਵੇषਂ ਨਾਪ੍ਨੋਤਿ ਕੇਨਚਿਤ੍ ।। ੨੬੦.

ਹੇ ਵਨਸਪਤੀਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲੇ ਤੇ ਘਰ ਦੀਆਂ ਖਾਮੀਆਂ ਦੂਰ ਹੋਣ। ਅੱਗ ਨੂੰ ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਵੈਰ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ।

ਅਪਾਂ ਫੇਨੇਤਿ ਲਾਜਾਭਿਰ੍ਹੁਤ੍ਵਾ ਜਯਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਭਦ੍ਰਾ ਇਤੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯੈਰ੍ਹੀਨੋ ਜਪਨ੍ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਸਕਲੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ ।। ੨੬੦.

'ਅਪਾਂ ਫੇਨੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਲਾਜਾ (ਫੁੱਲਾ ਚਾਵਲ) ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। 'ਭਦਰਾ ਇਤੀ' ਜਪਣ ਨਾਲ ਜਿਸਦੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਭ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨਾਲ ਪਰਪੂਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਅਗ੍ਨਿਸ਼੍ਚ ਪृਥਿਵੀ ਚੇਤਿ ਵਸ਼ੀਕਰਣਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਅਧ੍ਵਨੇਤਿ ਜਪਨ੍ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਵ੍ਯਵਹਾਰੇ ਜਯੀ ਭਵੇਤ੍ ।। ੨੬੦.

'ਅਗਨੀ' ਤੇ 'ਪ੍ਰਥਵੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਸ਼ੀਕਰਨ ਲਈ ਹਨ। 'ਅਧਵਨੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਜਪਣ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਰਾਜਨ੍ਯਮਿਤਿ ਚ ਕਰ੍ਮਾਰਮ੍ਭੇ ਤੁ ਸਿਦ੍ਧਿਕृਤ੍ । ਸਂਵਤ੍ਸਰੋਸੀਤਿ ਧृਤੈਲਕ੍ਸ਼ਹੋਮਾਦਰੋਗਵਾਨ੍ ।। ੨੬੦.

'ਬ੍ਰਹਮਾ' ਤੇ 'ਰਾਜਨਯ' ਮੰਤ੍ਰ ਕਰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਤੇਲ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਲੱਖ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਣ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੇਤੁਂ ਕृਣ੍ਵਨ੍ਨਿਤੀਤ੍ਯੇਤਤ੍ ਸਂਗ੍ਰਾਮੇ ਜਯਵਰ੍ਦ੍ਧਨਮ੍ । ਇਨ੍ਦ੍ਰੋਗ੍ਨਿਰ੍ਧਰ੍ਮ ਇਤ੍ਯੇਤਦ੍ਰਣੇ ਧਰ੍ਮਨਿਬਨ੍ਧਨਮ੍ ।। ੨੬੦.

'ਕੇਤੁੰ ਕ੍ਰਣਵਨ' ਮੰਤ੍ਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। 'ਇੰਦਰ', 'ਅਗਨੀ' ਤੇ 'ਧਰਮ' ਮੰਤ੍ਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਲਈ ਹਨ।

ਧਨ੍ਵਨਾਗੇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਧਨੁਰ੍ਗ੍ਰਾਹਣਿਕਃ ਪਰਃ । ਯੁਞ੍ਜੀਤੇਤਿ ਤਥਾ ਮਨ੍ਤ੍ਰੋ ਵਿਜ੍ਞੇਯੋ ਹ੍ਯਭਿਮਨ੍ਤ੍ਰਣੇ ।। ੨੬੦.

'ਧਨਵਨਾਗੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕਣ ਸਮੇਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਯੁੰਜੀਤੇ' ਮੰਤ੍ਰ ਅਭਿਮੰਤ੍ਰਣ (ਸ਼ਕਤੀ-ਸਥਾਪਨਾ) ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ਼੍ਚਾਹਿਰਥੇਤ੍ਯੇਤਚ੍ਛਰਾਣਾਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਣੇ ਭਵੇਤ੍ । ਵਹ੍ਨੀਨਾਂ ਪਿਤਰਿਤ੍ਯੇਰਤ੍ਤੂਣਮਨ੍ਤ੍ਰਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤ੍ਤਿਤਃ ।। ੨੬੦.

'ਅਹਿਰਥੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਤੀਰਾਂ ਲਈ ਹੈ। 'ਵਹਨੀ' ਤੇ 'ਪਿਤਰ' ਮੰਤ੍ਰ ਤੂਣੀ (ਤੀਰ-ਦਾਣਾ) ਲਈ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ।

ਯੁਞ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਤਥਾਸ਼੍ਵਾਨਾਂ ਯੋਜਨੇ ਮਨ੍ਤ੍ਰ ਉਚ੍ਯਤੇ । ਆਸ਼ੁਃ ਸ਼ਿਸ਼ਾਨ ਇਤ੍ਯੇਤਦ੍‌ਯਾਤ੍ਰਾਰਮ੍ਭਣਮੁਚ੍ਯਤੇ ।। ੨੬੦.

'ਯੁੰਜੰਤਿ' ਮੰਤ੍ਰ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਆਸ਼ੁ ਸ਼ਿਸਾਨ' ਮੰਤ੍ਰ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਲਈ ਹੈ।

ਵਿष੍ਣੋਃ ਕ੍ਰਮੇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਰਥਾਰੋਹਣਿਕਃ ਪਰਃ । ਆਜਙ੍ਘੇਤੀਤਿ ਚਾਸ਼੍ਵਾਨਾਂ ਤਾਡਨੀਯਮੁਦਾਹृਤਂ ।। ੨੬੦.

'ਵਿਸ਼ਣੋਹ ਕ੍ਰਮੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਲਈ ਹੈ। 'ਆਜੰਗੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ (ਚਲਾਉਣ) ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਯਾਃ ਸੇਨਾ ਅਭਿਤ੍ਵਰੀਤਿ ਪਰਸੈਨ੍ਯਮੁਖੇ ਭਵੇਤ੍ । ਯਮੇਨ ਦਤ੍ਤਮਿਤ੍ਯਸ੍ਯ ਕੋਟਿਹੋਮਾਦ੍ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ ।। ੨੬੦.

'ਯਾਹ ਸੇਨਾ ਅਭਿਤਵਰੀਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਵੈਰੀ ਫੌਜ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਯਮੇਨਾ ਦੱਤਮ' ਨਾਲ ਲੱਖ ਹੋਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਏਤੈਃ ਪੂਰ੍ਵਹੁਤੈਰ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਃ ਕृਤ੍ਵੈਵ ਵਿਜਯੀ ਭਵੇਤ੍ । ਯਮੇਨ ਦਤ੍ਤਮਿਤ੍ਯਸ੍ਯ ਕੋਟਿਹੋਮਾਦ੍ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ ।। ੨੬੦.

ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇ ਕੇ ਵਿਅਕਤੀ ਜਿੱਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਯਮੇਨਾ ਦੱਤਮ' ਨਾਲ ਲੱਖ ਹੋਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਰਥਮੁਤ੍ਪਾਦਯੇਚ੍ਛੀਘ੍ਰਂ ਸਂਗ੍ਰਾਮੇ ਵਿਜਯਪ੍ਰਦਮ੍ । ਆ ਕृष੍ਣੇਤਿ ਤਥੈਤਸ੍ਯ ਕਰ੍ਮਵ੍ਯਾਹृਤਿਵਦ੍ਭਵੇਤ੍ ।। ੨੬੦.

ਉਹ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਰਥ ਤੁਰੰਤ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ 'ਆ ਕ੍ਰਸ਼ਨੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਕਰਮ-ਵਿਆਹਰਤ ਵਾਂਗ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਿਵਸਂਕਲ੍ਪਜਾਪੇਨ ਸਮਾਧਿਂ ਮਨਸੋ ਲਭੇਤ੍ । ਪਞ੍ਚਨਦ੍ਯਃ ਪਞ੍ਚਲਕ੍ਸ਼ਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ ।। ੨੬੦.

'ਸ਼ਿਵਸੰਕਲਪ' ਮੰਤ੍ਰ ਜਪਣ ਨਾਲ ਮਨ ਦੀ ਇਕਾਗਰਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਪੰਜ ਨਦੀਆਂ ਨੂੰ ਪੰਜ ਲੱਖ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਣ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਯਦਾ ਬਧ੍ਨਨ੍ਦਾਕ੍ਸ਼ਾਯਣਾਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣਾਨੇਨ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਮ੍ । ਸਹਸ੍ਰਕृਤ੍ਵਃ ਕਨਕਂ ਧਾਰਯੇਦ੍ਰਿਪੁਵਾਰਣਂ ।। ੨੬੦.

ਜਦੋਂ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਅਕਸ਼ (ਪਾਸੇ) ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਮੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਕੇ ਸੋਨਾ ਪਹਿਨਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਵੈਰੀਆਂ ਤੋਂ ਰੱਖਿਆ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇਮਂ ਜੀਵੇਭ੍ਯ ਇਤਿ ਚ ਸ਼ਿਲਾਂ ਲੋष੍ਟ੍ਰਞ੍ਚਤੁਰ੍ਦ੍ਦਿਸ਼ਂ । ਕ੍ਸ਼ਿਪੇਦ੍‌ਗृਹੇ ਤਦਾ ਤਸ੍ਯ ਨ ਸ੍ਯਾਚ੍ਚੌਰਭਯਂ ਨਿਸ਼ਿ ।। ੨੬੦.

'ਇਮੰ ਜੀਵੇਭਿਆ ਇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਜਪ ਕੇ ਘਰ ਦੇ ਚਾਰ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਥਰ ਜਾਂ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਡੱਲਾ ਸੁੱਟਣ ਨਾਲ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚੋਰਾਂ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।