ਯੋ ਅਸ੍ਮਭ੍ਯਮਰਾਤੀਯਾਦ੍ਧੁਤ੍ਵਾ ਕृष੍ਣਤਿਲਾਨ੍ਨਰਃ । ਸਹਸ੍ਰਸ਼ੋऽਭਿਚਾਰਚ੍ਚ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਵਿਕृਤਾਦ੍ ਦ੍ਵਿਜ ।। ੨੬੦.
ਜੋ ਸਾਡੇ ਵਿਰੋਧੀ ਹਨ, ਕਾਲਾ ਤਿਲ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਦੇ ਹੋਮ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਜਾਦੂ-ਟੋਨੇ ਤੇ ਵਿਅੰਗਤਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਦੋਵੇਂ ਜਨਮ ਵਾਲੇ।
ਅਨ੍ਨੇਨਾਨ੍ਨਪਤੇਤ੍ਯੇਵਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਚਾਨ੍ਨਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਹਂਸਃ ਸ਼ੁਚਿਃ ਸਦਿਤ੍ਯੇਤਜ੍ਜਪ੍ਤਨ੍ਤੋਯੇऽਘਨਾਸ਼ਨਂ ।। ੨੬੦.
'ਅੰਨ ਨਾਲ ਅੰਨ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਅੰਨ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਅੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; 'ਹੰਸਾ ਸ਼ੁਚਿ ਸਦਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਚਤ੍ਵਾਰਿ ਸ਼ृਙ੍ਗੇਤ੍ਯੇਤਤ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵ੍ਵਪਾਪਹਰਂ ਜਲੇ । ਦੇਵਾ ਯਜ੍ਞੇਤਿ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ ।। ੨੬੦.
'ਚਤਵਾਰੀ ਸ਼੍ਰਿੰਗ' ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; 'ਦੇਵਾ ਯਜਨ' ਮੰਤ੍ਰ ਜਪਣ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਵਿੱਚ ਇੱਜ਼ਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਵਸਨ੍ਤੇਤਿ ਚ ਹੁਤ੍ਵਾਜ੍ਯਂ ਆਦਿਤ੍ਯਾਦ੍ਵਰਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਸੁਪਰ੍ਣੋਸੀਤਿ ਚੇਤ੍ਯਸ੍ਯ ਕਰ੍ਮਵ੍ਯਾਹृਤਿਵਦ੍ਭਵੇਤ੍ ।। ੨੬੦.
'ਵਸੰਤ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਵਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; 'ਸੁਪਰਨੋਸੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਕਰਮ-ਵਿਆਹਰਤੀ ਵਾਂਗ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨਮਃ ਸ੍ਵਾਹੇਤਿ ਤ੍ਰਿਰ੍ਜ੍ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਬਨ੍ਧਨਾਨ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਅਨ੍ਤਰ੍ਜ੍ਜਲੇ ਤ੍ਰਿਰਾਵਰ੍ਤ੍ਯ ਦ੍ਰੁਪਦਾ ਸਰ੍ਵ੍ਵਪਾਪਮੁਕ੍ ।। ੨੬੦.
'ਨਮਹ ਸਵਾਹਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਜਪਣ ਨਾਲ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਘੁੰਮਣ ਨਾਲ, ਦ੍ਰੁਪਦ ਜੀ, ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਗਾਵਃ ਪ੍ਰਜਾਯਧ੍ਵਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰੋਯਂ ਬੁਦ੍ਧਿਵਰ੍ਦ੍ਧਨਃ । ਹੁਤਨ੍ਤੁ ਸਰ੍ਪਿषਾ ਦਧ੍ਨਾ ਪਯਸਾ ਪਾਯਸੇਨ ਵਾ ।। ੨੬੦.
'ਇਥੇ ਗਾਊ ਵਧਣ' ਮੰਤ੍ਰ ਬੁੱਧੀ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਆਹੁਤੀ ਘੀ, ਦਹੀਂ, ਦੂਧ ਜਾਂ ਦੂਧ-ਚਾਵਲ ਨਾਲ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਤਂ ਯ ਇਤਿ ਚੈਤੇਨ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਰ੍ਣਫਲਾਨਿ ਚ । ਆਰੋਗ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰਿਯਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਜੀਵਤਞ੍ਚ ਚਿਰਨ੍ਤਥਾ ।। ੨੬੦.
‘ਸ਼ਤੰ ਯ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਪੱਤਿਆਂ ਤੇ ਫਲਾਂ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਿਹਤ, ਧਨ-ਦੌਲਤ ਤੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਓषਧੀਃ ਪ੍ਰਤਿਮੋਦਧ੍ਵਂ ਵਪਨੇ ਲਵਨੇऽਰ੍ਥਕृਤ੍ । ਤਸ੍ਮਾ ਇਤਿ ਚ ਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਬਨ੍ਧਨਸ੍ਥੋ ਵਿਮੁਚ੍ਯਤੇ । ਯੁਵਾ ਸੁਵਾਸਾ ਇਤ੍ਯੇਵ ਵਾਸਾਂਸ੍ਯਾਪ੍ਨੋਤਿ ਚੋਤ੍ਤਮਮ੍ ।। ੨੬੦.
‘ਓਸ਼ਧੀਆਂ ਪ੍ਰਤਿਮੋਦਧਵੰ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹਲਕਾ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਨਮਕ ਪਾਉਣ ਸਮੇਂ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ‘ਤਸਮਾ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ‘ਯੁਵਾ ਸੁਵਾਸਾ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਵਧੀਆ ਕਪੜੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਮੁਞ੍ਚਨ੍ਤੁ ਮਾ ਸ਼ਪਥ੍ਯਾਨਿ ਸਰ੍ਵ੍ਵਾਨ੍ਤਕਵਿਨਾਸ਼ਨਮ੍ । ਮਾ ਮਾ ਹਿਂਸੀਸ੍ਤਿਲਾਜ੍ਯੇਨ ਹੁਤਂ ਰਿਪੁਵਿਨਾਸ਼ਨਂ ।। ੨੬੦.
ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਾਪਾਂ ਜੋ ਨਾਸ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਣ; ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਹੋਵੇ—ਤਿਲ ਤੇ ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵ੍ਵਸਰ੍ਪੇਭ੍ਯੋ ਘृਤੇਨ ਪਾਯਸੇਨ ਤੁ । ਕृਣੁਧ੍ਵਂ ਪਾਜ ਇਤ੍ਯੇਤਦਭਿਚਾਰਵਿਨਾਸ਼ਨਂ ।। ੨੬੦.
ਸਭ ਸੱਪਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ—ਘੀ ਤੇ ਖੀਰ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ ‘ਪਾਜਾ’ ਕਰਮ ਕਰੋ; ਇਸ ਨਾਲ ਕਾਲੀ ਜਾਦੂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੂਰ੍ਵ੍ਵਾਕਾਣ੍ਡਾਯੁਤਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕਾਣ੍ਡਾਤ੍ ਕਾਣ੍ਡੇਤਿ ਮਾਨਵਃ । ਗ੍ਰਾਮੇ ਜਨਪਦੇ ਵਾਪਿ ਮਰਕਨ੍ਤੁ ਸ਼ਮਨ੍ਨਯੇਤ੍ ।। ੨੬੦.
ਦੂਰਵਾ ਘਾਸ ਦੀ ਹਜ਼ਾਰ ਪੱਤੀਆਂ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ‘ਕਾਂਡ ਤੋਂ ਕਾਂਡ’ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਪਿੰਡ ਜਾਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਰੀਜ਼ੀ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਰੋਗਾਰ੍ਤ੍ਤੋ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਰੋਗਾਤ੍ ਤਥਾ ਦੁਃਖਾਤ੍ਤੁ ਦੁਃਖਿਤਃ । ਔਡੁਮ੍ਬਰੀਸ਼੍ਚ ਸਮਿਧੋ ਮਧੁਮਾਨ੍ਨੋ ਵਨਸ੍ਪਤਿਃ ।। ੨੬੦.
ਜੋ ਰੋਗੀ ਹੈ, ਉਹ ਰੋਗ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਦੁਖੀ ਮਨੁੱਖ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਆਹੁਤੀ ਲਈ ਔਡੁੰਬਰ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਲੱਕੜ ਵਰਤੋ, ਜੋ ਮਿੱਠਾ ਫਲ ਵਾਲਾ ਰੁੱਖ ਹੈ।
ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ੋ ਰਾਮ ਧਨਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਮਾਨਵਃ । ਸੌਭਾਗ੍ਯਂ ਮਹਦਾਪ੍ਨੋਤਿ ਵ੍ਯਵਹਾਰੇ ਤਥਾ ਜਯਮ੍ ।। ੨੬੦.
ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਰਾਮ ਜੀ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਧਨ, ਵੱਡਾ ਸੁਭਾਗ ਤੇ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਅਪਾਂ ਗਰ੍ਭਮਿਤਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਂ ਵਰ੍षਾਪਯੇਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍ । ਅਪਃ ਪਿਬੇਤਿ ਚ ਤਥਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਦਧਿ ਘृਤਂ ਮਧੁ ।। ੨੬੦.
‘ਅਪਾਂ ਗਰਭ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਪੱਕਾ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦਾ ਹੈ; ‘ਅਪਹ ਪੀਬ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਦਹੀਂ, ਘੀ ਤੇ ਮਿੱਠਾ ਸ਼ਹਦ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਉਹੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਵਰ੍ਤ੍ਤਯਤਿ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਮਹਾਵृष੍ਟਿਮਨਨ੍ਤਰਂ । ਨਮਸ੍ਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਇਤ੍ਯੇਤਤ੍ ਸਰ੍ਵ੍ਵੋਪਦ੍ਰਵਨਾਸ਼ਨਂ ।। ੨੬੦.
ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਵੱਡਾ ਮੀਂਹ ਤੁਰੰਤ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ; ‘ਨਮਸਤੇ ਰੁਦ੍ਰ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ-ਤਕਲੀਫ਼ਾਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵ੍ਵਸ਼ਾਨ੍ਤਿਕਰਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਮਹਾਪਾਤਕਨਾਸ਼ਨਂ । ਅਧ੍ਯਵੋਚਦਿਤ੍ਯਨੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਣਂ ਵ੍ਯਾਧਿਤਸ੍ਯ ਤੁ ।। ੨੬੦.
ਇਹ ਸਭ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਿਆਉਣ ਤੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ‘ਅਧ੍ਯਵੋਚਦ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਰੋਗੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਰਿਪੂਣਾਂ ਭਯਦਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ । ਮਾਨੋ ਮਹਾਨ੍ਤ ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਬਾਲਾਨਾਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਕਾਰਕਂ ।। ੨੬੦.
ਇਹ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ; ‘ਮਾਨੋ ਮਹਾਂਤਾ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਅਸੌ ਯਸ੍ਤਾਮ੍ਰ ਇਤ੍ਯੇਤਤ੍ ਪਠਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਦਿਵਾਕਰਂ । ਉਪਤਿष੍ਠੇਤ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਸਾਯਂ ਪ੍ਰਾਤਰਤਨ੍ਦ੍ਰਿਤਃ ।। ੨੬੦.
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ‘ਅਸੌ ਯਸਤਾਮ੍ਰ’ ਮੰਤ੍ਰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸਵੇਰੇ ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਸੂਰਜ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ—
ਅਨ੍ਨਮਕ੍ਸ਼ਯਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਦੀਰ੍ਘਮਾਯੁਸ਼੍ਚ ਵਿਨ੍ਦਤਿ । ਪ੍ਰਮੁਞ੍ਚ ਧਨ੍ਵਨ੍ਨਿਤ੍ਯੇਤਤ੍ षਡ੍ਭਿਰਾਯੁਧਮਨ੍ਤ੍ਰਣਂ ।। ੨੬੦.
—ਉਹ ਅਖੂਤ ਅੰਨ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ; ‘ਪ੍ਰਮੁੰਚ ਧਨਵਨ’ ਛੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਵਾਲਾ ਹਥਿਆਰ-ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ।
ਰਿਪੂਣਾਂ ਭਯਦਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ । ਮਾਨੋ ਮਹਾਨ੍ਤ ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਬਾਲਾਨਾਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਕਾਰਕਂ ।। ੨੬੦.
ਇਹ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ; ‘ਮਾਨੋ ਮਹਾਂਤਾ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਨਮੋ ਹਿਰਣ੍ਯਬਾਹਵੇ ਇਤ੍ਯਨੁਵਾਕਸਪ੍ਤਕਮ੍ । ਰਾਜਿਕਾਂ ਕਟੁਤੈਲਾਕ੍ਤਾਂ ਜੁਹੁਯਾਚ੍ਛਤ੍ਰੁਨਾਸ਼ਨੀਂ ।। ੨੬੦.
‘ਨਮੋ ਹਿਰਣਯਬਾਹਵੇ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਰਾਈਆਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਤੇਲ ਨਾਲ ਲਗਾ ਕੇ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਨਮੋ ਵਃ ਕਿਰਿਕੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਪਦ੍ਮਲਕ੍ਸ਼ਾਹੁਤੈਰ੍ਨ੍ਨਰਃ । ਰਾਜ੍ਯਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਮਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਤਥਾ ਬਿਲ੍ਵੈਃ ਸੁਵਰ੍ਣਕਮ੍ ।। ੨੬੦.
‘ਨਮੋ ਵਹ ਕਿਰੀਕੇਭਯ’ ਮੰਤ੍ਰ ਤੇ ਲੱਖ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਰਾਜਸੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਬਿਲਵਾ ਫਲ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਵੀ।
ਇਮਾ ਰੁਦ੍ਰਾਯੇਤਿ ਤਿਲੈਰ੍ਹੋਮਾਚ੍ਚ ਧਨਮਾਪ੍ਯਤੇ । ਦੂਰ੍ਵਾਹੋਮੇਨ ਚਾਨ੍ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਵ੍ਯਾਧਿਵਿਵਰ੍ਜ੍ਜਿਤਃ ।। ੨੬੦.
‘ਇਮਾ ਰੁਦ੍ਰਾਏ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਤਿਲ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਦੂਰਵਾ ਘਾਸ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਹੋਰ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਦੇ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਆਸ਼ੁਃ ਸ਼ਿਸ਼ਾਨ ਇਤ੍ਯੇਤਦਾਯੁਧਾਨਾਞ੍ਚ ਰਕ੍ਸ਼ਣੇ। ਸਂਗ੍ਰਾਮੇ ਕਥਿਤਂ ਰਾਮ ਸਰ੍ਵਸ਼ਤ੍ਰੁਨਿਬਰ੍ਹਣਂ ।। ੨੬੦.
‘ਆਸ਼ੁ ਸ਼ਿਸਾਨ’ ਮੰਤ੍ਰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਹੈ; ਰਾਮ ਜੀ, ਇਹ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਰਾਜਸਾਮੇਤਿ ਜੁਹੁਯਾਤ੍ ਸਹਸ੍ਰਂ ਪਞ੍ਚਭਿਰ੍ਦ੍ਵਿਜ । ਆਜ੍ਯਾਹੁਤੀਨਾਂ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਚਕ੍ਸ਼ੂਰੋਗਾਦ੍ਵਿਮੁਚ੍ਯਤੇ ।। ੨੬੦.
ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ 'ਰਾਜਸਾਮੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਘੀ ਦੀ ਹਜ਼ਾਰ ਤੇ ਪੰਜ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਨ੍ਨੋ ਵਨਸ੍ਪਤੇ ਗੇਹੇ ਹੋਮਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਵਾਸ੍ਤੁਦੋषਨੁਤ੍ । ਅਗ੍ਨ ਆਯੂਂषਿ ਹੁਤ੍ਵਾਜ੍ਯਂ ਦ੍ਵੇषਂ ਨਾਪ੍ਨੋਤਿ ਕੇਨਚਿਤ੍ ।। ੨੬੦.
ਹੇ ਵਨਸਪਤੀਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲੇ ਤੇ ਘਰ ਦੀਆਂ ਖਾਮੀਆਂ ਦੂਰ ਹੋਣ। ਅੱਗ ਨੂੰ ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਵੈਰ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ।
ਅਪਾਂ ਫੇਨੇਤਿ ਲਾਜਾਭਿਰ੍ਹੁਤ੍ਵਾ ਜਯਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਭਦ੍ਰਾ ਇਤੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯੈਰ੍ਹੀਨੋ ਜਪਨ੍ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਸਕਲੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ ।। ੨੬੦.
'ਅਪਾਂ ਫੇਨੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਲਾਜਾ (ਫੁੱਲਾ ਚਾਵਲ) ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। 'ਭਦਰਾ ਇਤੀ' ਜਪਣ ਨਾਲ ਜਿਸਦੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਭ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨਾਲ ਪਰਪੂਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਗ੍ਨਿਸ਼੍ਚ ਪृਥਿਵੀ ਚੇਤਿ ਵਸ਼ੀਕਰਣਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਅਧ੍ਵਨੇਤਿ ਜਪਨ੍ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਵ੍ਯਵਹਾਰੇ ਜਯੀ ਭਵੇਤ੍ ।। ੨੬੦.
'ਅਗਨੀ' ਤੇ 'ਪ੍ਰਥਵੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਸ਼ੀਕਰਨ ਲਈ ਹਨ। 'ਅਧਵਨੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਜਪਣ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਰਾਜਨ੍ਯਮਿਤਿ ਚ ਕਰ੍ਮਾਰਮ੍ਭੇ ਤੁ ਸਿਦ੍ਧਿਕृਤ੍ । ਸਂਵਤ੍ਸਰੋਸੀਤਿ ਧृਤੈਲਕ੍ਸ਼ਹੋਮਾਦਰੋਗਵਾਨ੍ ।। ੨੬੦.
'ਬ੍ਰਹਮਾ' ਤੇ 'ਰਾਜਨਯ' ਮੰਤ੍ਰ ਕਰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਤੇਲ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਲੱਖ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਣ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੇਤੁਂ ਕृਣ੍ਵਨ੍ਨਿਤੀਤ੍ਯੇਤਤ੍ ਸਂਗ੍ਰਾਮੇ ਜਯਵਰ੍ਦ੍ਧਨਮ੍ । ਇਨ੍ਦ੍ਰੋਗ੍ਨਿਰ੍ਧਰ੍ਮ ਇਤ੍ਯੇਤਦ੍ਰਣੇ ਧਰ੍ਮਨਿਬਨ੍ਧਨਮ੍ ।। ੨੬੦.
'ਕੇਤੁੰ ਕ੍ਰਣਵਨ' ਮੰਤ੍ਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। 'ਇੰਦਰ', 'ਅਗਨੀ' ਤੇ 'ਧਰਮ' ਮੰਤ੍ਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਲਈ ਹਨ।