ਅਗ੍ਨਿਪੁਰਾਣਮ੍

ਅਹਂ ਸ੍ਦ੍ਰੇਤਿ ਇਤ੍ਯੇਤਦ੍ਵਾਗ੍ਮੀ ਭਵਤਿ ਮਾਨਵਃ । ਨ ਯੋਨੌ ਜਾਯਤੇ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ ਜਪਨ੍ਰਤੀਤਿ ਰਾਤ੍ਰਿषੁ ।। ੨੫੯.

‘ਅਹੰ ਸਦ੍ਰੇਤੀ’ ਜਪਣ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਵਚਨ-ਚਤੁਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨਵਾਨ ਜੋ ‘ਰਤੀਤੀ’ ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਪਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁੜ ਮਾਂ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ।

ਰਾਤ੍ਰਿਸੁਕ੍ਤਂ ਜਪਨ੍ਰਾਤ੍ਰੌ ਰਾਤ੍ਰਿਂ ਕ੍ਸ਼ੇਮੀ ਨਯੇਨ੍ਨਰਃ । ਕਲ੍ਪਯਨ੍ਤੀਤਿ ਚ ਚਜਪਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਕृਤ੍ਤ੍ਵਾਰਿਨਾਸ਼ਨਂ ।। ੨੫੯.

ਰਾਤ ਨੂੰ ਰਾਤੀ ਸੁਕਤ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੁਖ-ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਗੁਜ਼ਾਰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਇਹ ਜਾਪ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤੇ ਵੈਰੀ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਰੀਤ ਪੂਰੀ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤਤਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਆਯੁष੍ਯਞ੍ਚੈਵ ਵਰ੍ਚ੍ਚਸ੍ਯਂ ਸੂਕ੍ਤਂ ਦਾਕ੍ਸ਼ਾਯਣਂ ਮਹਤ੍ । ਉਤ ਦੇਵਾ ਇਤਿ ਜਪੇਦਾਮਯਘ੍ਨਂ ਧृਤਵ੍ਰਤਃ ।। ੨੫੯.

ਦਕਸ਼ਾਯਣ ਮਹਾ ਸੁਕਤ, ਜੋ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਤੇ ਚਮਕ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਲ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲਾ ਜਾਪ ਕਰੇ। 'ਉਤਾ ਦੇਵਾ' ਸੁਕਤ ਰੋਗ ਨਾਸ ਲਈ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਅਯਪ੍ਤਗ੍ਨੇ ਜਨਿਤ੍ਯੇਤਜ੍ਜਪੇਦਗ੍ਨਿਭਯੇ ਸਤਿ । ਅਰਣ੍ਯਾਨੀਤ੍ਯਰਣ੍ਯੇषੁ ਜਪੇਤ੍ਤਦ੍ਬਯਨਾਸ਼ਨਂ ।। ੨੫੯.

'ਅਯਪਤ ਅਗਨੇ ਜਨਿਤ' ਜਾਪ ਅੱਗ ਦੇ ਡਰ ਸਮੇਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ 'ਅਰਣਯਾਨੀ' ਜਾਪ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਥੇ ਡਰ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਵ੍ਰਾਹ੍ਮੀਮਾਸਾਦ੍ਯ ਸੂਕ੍ਤੇ ਦ੍ਵੇ ऋਚਂ ਚਬ੍ਰਾਹ੍ਮੀਂ ਸ਼ਤਾਵਰੀਂ । ਪृਥਗਦ੍ਭਿਰ੍ਘृਤੈਰ੍ਵਾਥ ਮੇਧਾਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਞ੍ਚ ਵਿਨ੍ਦਤਿ ।। ੨੫੯.

ਬ੍ਰਾਹਮੀ ਬੂਟੀ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਦੋ ਸੁਕਤ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮੀ ਸ਼ਤਾਵਰੀ ਦੀ ਰਿਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਘੀ ਦੀ ਭੇਟ ਨਾਲ ਜਾਪ ਕਰੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਲਕੜੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਮਾਮ ਇਤ੍ਯਸਪਤ੍ਨਘ੍ਨਂ ਸਂਗ੍ਰਾਮਂ ਵਿਜਿਗੀषਤਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋਗ੍ਨਿਃ ਸਂਵਿਦਾਨਂ ਗਰ੍ਭਮृਤ੍ਯੁਨਿਵਾਰਣਂ ।। ੨੫੯.

'ਮਾਮ' ਸੁਕਤ ਵੈਰੀ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਹੜਾ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਣਾ ਚਾਹੇ। 'ਬ੍ਰਾਹਮਣੋਗਨੀ ਸੰਵਿਦਾਨ' ਸੁਕਤ ਗਰਭ-ਮੌਤ ਤੇ ਗਰਭਪਾਤ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਅਪੈਹੀਤਿ ਜਪੇਤ੍ਸੂਕ੍ਤਂ ਸ਼ੁषਿਰ੍ਦੁਸ੍ਵਪ੍ਨਨਾਸ਼ਨਂ । ਯੇਨੇਦਮਿਤਿ ਵੈ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਸਮਾਧਿਂ ਵਿਨ੍ਦਤੇ ਪਰਂ ।। ੨੫੯.

'ਅਪੈਹਿ' ਸੁਕਤ ਦੁਖ ਤੇ ਮੰਦੇ ਸੁਪਨੇ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। 'ਯੇਨੇਦਮ' ਜਾਪ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉੱਚੀ ਸਮਾਧੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਮਯੋ ਭੂਰ੍ਵ੍ਵਾਤ ਇਤ੍ਯੇਤਤ੍ ਗਵਾਂ ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਯਨਂ ਪਰਂ । ਸ਼ਾਮ੍ਵਰੀਮਿਨ੍ਦ੍ਰਜਾਲਂ ਵਾ ਮਾਯਾਮੇਤੇਨ ਵਾਰਯੇਤ੍ ।। ੨੫੯.

'ਮਯੋ ਭੂਰ ਵਾਤ' ਸੁਕਤ ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸ਼ੁਭ ਹੈ। 'ਸ਼ਾਂਭਰੀ' ਜਾਂ 'ਇੰਦ੍ਰਜਾਲ' ਨਾਲ ਮਾਇਆ ਤੇ ਜਾਦੂ ਦੂਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਮਹੀਤ੍ਰੀਣਾਮਵਰਸ੍ਤ੍ਵਿਤਿ ਪਥਿ ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਯਨਂ ਜਪੇਤ੍ । ਅਗ੍ਨਯੇ ਬਿਦ੍ਵਿषਨ੍ਨੇਵਂ ਜਪੇਚ੍ਚ ਰਿਪੁਨਾਸ਼ਨਂ ।। ੨੫੯.

'ਮਹੀਤ੍ਰੀਣਾਮ ਅਵਰਸ' ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਜਾਪ ਕਰਨ ਨਾਲ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਸ਼ੁਭਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। 'ਅਗਨਏ ਬਿਦਵਿਸ਼ਨ' ਜਾਪ ਵੈਰੀ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਵਾਸ੍ਤੋष੍ਪਤੇਨ ਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਯਜੇਤ੍ ਗृਹਦੇਵਤਾਃ । ਜਪਸ੍ਯੈष ਵਿਧਿਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੋ ਹੁਤੇ ਜ੍ਞੇਯੋ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ ।। ੨੫੯.

ਵਾਸਤੁਪਤਿ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਘਰ ਦੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਾਪ ਦਾ ਇਹ ਵਿਧਾਨ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਹਵਨ ਸਮੇਂ ਜਾਣਨ ਯੋਗ।

ਹੋਮਾਨ੍ਤੇ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਦੇਯੈ ਪਾਪਸ਼ਾਨ੍ਤਿਰ੍ਹੁਤੇਨ ਤੁ । ਹੁਤਂ ਸ਼ਾਮ੍ਯਤਿ ਚਾਨ੍ਨੇਨ ਅਨ੍ਨਹੇਮਪ੍ਰਦਾਨਤਃ ।। ੨੫੯.

ਹੋਮ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹਵਨ ਨਾਲ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹਵਨ ਨੂੰ ਖਾਣੇ ਨਾਲ, ਤੇ ਖਾਣਾ-ਸੋਨਾ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਵਿਪ੍ਰਾਸ਼ਿषਸ੍ਤ੍ਵਮੋਘਾਃ ਸ੍ਯੁषਂਹਿਃਸ੍ਨਾਨਨ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵਤਃ । ਸਿਦ੍ਧਾਰ੍ਥਕਾ ਯਵਾ ਧਾਨ੍ਯਂ ਪਯੋ ਦਧਿ ਘृਤਂ ਤਥਾ ।। ੨੫੯.

ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀਆਂ ਅਸੀਸਾਂ ਅਟੱਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਰ ਥਾਂ ਨ੍ਹਾਉਣਾ ਸ਼ੁਭ ਹੈ। ਸਿਦਧਾਰਥਕ, ਜੌ, ਅਨਾਜ, ਦੂਧ, ਦਹੀਂ, ਤੇ ਘੀ ਵੀ।

ਕ੍ਸ਼ੀਰਵृਕ੍ਸ਼ਾਸ੍ਤਥੇਧ੍ਮਨ੍ਤੁ ਹਾਮਾ ਵੈ ਸਰ੍ਵਕਾਮਦਾਃ । ਸਮਿਪਃ ਕਣ੍ਟਕਿਨ੍ਯਸ਼੍ਚ ਰਾਜਿਕਾ ਰੁਧਿਰਂ ਵਿषਂ ।। ੨੫੯.

ਦੂਧ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖ ਤੇ ਲੱਕੜ, ਇਹ ਸਭ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਨੇੜੇ ਹੀ ਕੰਟਾਲੀ ਬੂਟੀਆਂ, ਰਾਈ, ਲਹੂ ਤੇ ਜ਼ਹਿਰ ਹਨ।

ਅਬਿਚਾਰੇ ਤਥਾ ਸ਼ੈਲਂ ਅਸ਼ਨਂ ਸ਼ਕ੍ਤਵਃ ਪਥਃ । ਦਧਿ ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯਂ ਫਲਂ ਮृਲਮृਗ੍ਵਿਧਾਨਮੁਦਾਹृਤਂ ।। ੨੫੯.

ਅਭਿਚਾਰ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰ, ਖਾਣਾ, ਹਥਿਆਰ ਤੇ ਰਸਤੇ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਦਹੀਂ, ਭਿਖਿਆ, ਫਲ ਤੇ ਮ੍ਰਿਗ-ਬਲੀ ਦੀ ਵਿਧੀ ਵੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।

ਪੁष੍ਕਰ ਉਵਾਚ ਯਜੁਰ੍ਵਿਧਾਨਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਪ੍ਰਦਂ ਸ਼੍ਰृਣੁ । ੴਕਾਰਪੂਰ੍ਵ੍ਵਿਕਾ ਰਾਮ ਮਹਾਵ੍ਯਾਹृਤਯੋ ਮਤਾ ।। ੨੬੦.

ਪੁਸ਼ਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਯਜੁਰਵੈਦ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਭੋਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਸੁਣੋ। ਓਂਕਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਮਹਾ-ਵਿਆਹ੍ਰਿਤੀਆਂ ਜਰੂਰੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਮ।

ਸਰ੍ਵ੍ਵਕਲ੍ਮषਨਾਸ਼ਿਨ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵ੍ਵਕਾਮਪ੍ਰਦਾਸ੍ਤਥਾ । ਆਜ੍ਯਹੁਤਿਸਹਸ੍ਰੇਣ ਦੇਵਾਨਾਰਾਧਯੇਦ੍‌ਬੁਧਃ ।। ੨੬੦.

ਇਹ ਸਭ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਜ਼ਾਰ ਘੀ ਦੀਆਂ ਭੇਟਾਂ ਨਾਲ ਗਿਆਨੀ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਮਨਸਃ ਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਰਾਮ ਮਨਸੇਪ੍ਸਿਤਕਾਮਦਂ । ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਕਾਮੋ ਯਵੈਃ ਕੁਰ੍ਯ੍ਯਾਤ੍ਤਿਲੈਃ ਪਾਪਾਪਨੁਤ੍ਤਯੇ ।। ੨੬੦.

ਹੇ ਰਾਮ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਜੋ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਸ਼ਾਂਤੀ ਚਾਹੇ, ਉਹ ਜੌ ਵਰਤੇ; ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਲ।

ਧਾਨ੍ਯੈਃ ਸਿਦ੍ਧਾਰ੍ਥਕੈਸ਼੍ਚੈਵ ਸਰ੍ਵ੍ਵਕਾਮਕਰੈਸ੍ਤਥਾ । ਔਦੁਮ੍ਬਰੀਭਿਰਿਧ੍ਮਾਮਿਃ ਪਸ਼ੁਕਾਮਸ੍ਯ ਸ਼ਸ੍ਯਤੇ ।। ੨੬੦.

ਅਨਾਜ ਤੇ ਸਿਦਧਾਰਥਕ ਬੀਜ, ਜੋ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਦੁੰਬਰ ਦੀ ਲੱਕੜ ਨਾਲ, ਇਹ ਰੀਤ ਪਸ਼ੂ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਚੰਗੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਦਧ੍ਨਾ ਚੈਵਾਨ੍ਨਕਾਮਸ੍ਯ ਪਥਸਾ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਮਿਚ੍ਛਤਃ । ਅਪਾਮਾਰ੍ਗਸਮਿਦ੍ਭਿਸ੍ਤੁ ਕਾਮਯਨ੍ ਕਨਕਂ ਬਹੁ ।। ੨੬੦.

ਦਹੀਂ ਨਾਲ ਉਹ, ਜੋ ਅਨਾਜ ਚਾਹੇ; ਰਸਤੇ ਨਾਲ ਉਹ, ਜੋ ਸ਼ਾਂਤੀ ਚਾਹੇ। ਅਪਾਮਾਰਗ ਦੀਆਂ ਟਹਣੀਆਂ ਨਾਲ, ਜੋ ਵਧੇਰੇ ਸੋਨਾ ਚਾਹੇ, ਉਹ ਰੀਤ ਕਰੇ।

ਕਨ੍ਯਾਕਾਮੋ ਘृਤਾਕ੍ਤਾਨਿ ਯੁਗ੍ਮਸ਼ੋ ਗ੍ਰਥਿਤਾਨਿ ਤੁ । ਜਾਤੀਪੁष੍ਪਾਣਿ ਜੁਹੁਯਾਦ੍‌ਗ੍ਰਾਮਾਰ੍ਥੀ ਤਿਲਤਣ੍ਡੁਲਾਨ੍ ।। ੨੬੦.

ਜੇ ਕੋਈ ਕੁੜੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਘੀ ਲਗੇ ਜਾਸਵਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲ ਜੋੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਰਪਣ ਕਰੇ; ਪਿੰਡ ਦੀ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਲਈ ਤਿਲ ਅਤੇ ਚਾਵਲ ਦੇ ਦਾਣੇ ਚੜ੍ਹਾਏ ਜਾਣ।

ਵਸ਼੍ਯਕਰ੍ਮਣਿ ਸ਼ਾਖੋਟਵਾਸਾਪਾਮਾਰ੍ਗਮੇਵ ਚ । ਵਿषਾਸृਙ੍‌ਮਿਸ਼੍ਰਸਮਿਧੋ ਵ੍ਯਾਧਿਘਾਤਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਗਵ ।। ੨੬੦.

ਵਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ਾਖੋਟਾ ਅਤੇ ਅਪਾਮਾਰਗ ਦੀ ਲੱਕੜ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਰੋਗ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ, ਭਾਰਗਵ ਜੀ, ਜ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਲਹੂ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਲੱਕੜ ਅਰਪਣ ਕਰੀਦੀ ਹੈ।

ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਸ੍ਤੁ ਜੁਹੁਯਾਤ੍ਸਮ੍ਯਕ੍ ਸ਼ਤ੍ਰੂਣਾਂ ਵਧਕਾਮ੍ਯਯਾ । ਸਰ੍ਵ੍ਵਵ੍ਰੀਹਿਮਯੀਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਰਾਜ੍ਞਃ ਪ੍ਰਤਿਕृਤਿਂ ਦ੍ਵਿਜ ।। ੨੬੦.

ਜੇ ਕੋਈ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹੋ ਕੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਰਾਜੇ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਾਵਲਾਂ ਨਾਲ ਬਣਾਕੇ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅਰਪਣ ਕਰੇ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ।

ਸਹਸ੍ਨਸ਼ਸ੍ਤੁ ਜੁਹੁਯਾਦ੍ਰਾਜਾ ਵਸ਼ਗਤੋ ਭਵੇਤ੍ । ਵਸ੍ਤ੍ਰਕਾਮਸ੍ਯ ਪੁष੍ਪਾਣਿ ਦੂਰ੍ਵ੍ਵਾ ਵ੍ਯਾਧਿਵਿਨਾਸ਼ਿਨੀ ।। ੨੬੦.

ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਅਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਪੜਿਆਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਲਈ ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਦੂਰਵਾ ਘਾਸ, ਜੋ ਰੋਗ ਮਿਟਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਚੜ੍ਹਾਏ ਜਾਣ।

ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਰ੍ਚ੍ਚਸਕਾਮਸ੍ਯ ਵਾਸੋਗ੍ਰਞ੍ਚ ਵਿਧੀਯਤੇ । ਪ੍ਰਤ੍ਯਙ੍ਗਿਰੇषੁ ਜੁਹੁਯਾਤ੍ਤੁषਕਣ੍ਟਕਭਸ੍ਮਭਿਃ ।। ੨੬੦.

ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਚਮਕ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ ਲਈ ਕਪੜਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਪ੍ਰਤਿਆੰਗਿਰਾ ਦੇ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਤੁਸ਼ਕੰਟਕ ਦੀ ਰਾਖ ਨਾਲ ਅਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਵਿਦ੍ਵੇषਣੇ ਚ ਪਕ੍ਸ਼੍ਮਾਣਿ ਕਾਕਕੌਸ਼ਿਕਯੋਸ੍ਤਥਾ । ਕਾਪਿਲਞ੍ਚ ਘृਤਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਚਨ੍ਦ੍ਰਗ੍ਰਹੇ ਦ੍ਵਿਜ ।। ੨੬੦.

ਵੈਰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਕਾਂ ਅਤੇ ਕੌਸ਼ਿਕ ਪੰਛੀ ਦੀਆਂ ਪਲਕਾਂ ਅਰਪਣ ਕਰੀਦੀਆਂ ਹਨ; ਕਪਿਲਾ ਘੀ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਚੰਦ੍ਰ ਗ੍ਰਹਣ ਵੇਲੇ ਵੀ ਇਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ।

ਵਚਾਚੂਰ੍ਣੇਨ ਸਮ੍ਪਾਤਾਤ੍ਸਮਾਨੀਯ ਚ ਤਾਂ ਵਚਾਂ । ਸਹਸ੍ਰਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਾਂ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮੇਧਾਵੀ ਜਾਯਤੇ ਨਰਃ ।। ੨੬੦.

ਵਚਾ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਉਸ ਦੇ ਡਿੱਗਣ ਸਮੇਂ ਲਿਆ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ ਖਾਣ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਚਤੁਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਏਕਾਦਸ਼ਾਙ੍ਗੁਲਂ ਸ਼ਙ੍ਕੁ ਲੌਹਂ ਖਾਦਿਰਮੇਵ ਚ। ਦ੍ਵਿषਤੋ ਵਧੋਸੀਤਿ ਜਪਨ੍ਨਿਖਨੇਦ੍ਰਿਪੁਵੇਸ਼੍ਮਨਿ ।। ੨੬੦.

ਗਿਆਰਾਂ ਉਂਗਲਾਂ ਲੰਬਾ ਲੋਹਾ ਜਾਂ ਖਾਦਿਰ ਦੀ ਲੱਕੜ, ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪ ਕੇ ਦਬਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਉਚ੍ਚਾਟਨਮਿਦਂ ਕਰ੍ਮ ਸ਼ਤ੍ਰੂਣਾਂ ਕਥਿਤਂ ਤਵ । ਚਕ੍ਸ਼ੁष੍ਪਾ ਇਤਿ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਵਿਨष੍ਟਞ੍ਚਕ੍ਸ਼ੁਰਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ ।। ੨੬੦.

ਇਹ ਕਰਮ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਉਤਾਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ; 'ਚਕਸ਼ੁਸ਼ਪਾ' ਜਪ ਕੇ, ਜਿਸ ਦੀ ਅੱਖਾਂ ਗਈ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮੁੜ ਵੇਖਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਉਪਯੁਞ੍ਜਤ ਇਤ੍ਯੇਤਦਨੁਵਾਕਨ੍ਤਥਾਨ੍ਨਦਂ । ਤਨੂਪਾਗ੍ਨੇ ਸਦਿਤਿ ਦੂਰ੍ਵ੍ਵਾਂ ਹੁਤ੍ਵਾਰ੍ਤ੍ਤਿਵਰ੍ਜ੍ਜਿਤਃ ।। ੨੬੦.

'ਉਪਯੁੰਜਤਾ' ਅਨੁਵਾਕ ਦੀ ਪੰਕਤੀ ਲਾਗੂ ਕਰਕੇ, 'ਤਨੂਪਾਗਨੇ ਸਦ' ਉਚਾਰ ਕੇ, ਦੂਰਵਾ ਘਾਸ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।