ਅਗ੍ਨਿਪੁਰਾਣਮ੍

ਕृषਿਂ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯਮਾਨਸ੍ਤੁ ਸ੍ਥਾਲੀਪਾਕਂ ਯਥਾਵਿਧਿ । ਜੁਹੁਯਾਤ੍ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਸ੍ਵਨੀਸ੍ਵਾਹਾਸ੍ਤੁ ਪਞ੍ਚਭਿਃ ।। ੨੫੯.

ਜਦੋਂ ਖੇਤੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੇ, ਉਹ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਖੇਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਕਾਇਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਪੰਜ ਵਾਰੀ 'ਸਵਾਹਾ' ਕਹਿ ਕੇ ਆਹੁਤੀ ਦੇ।

ਇਨ੍ਦ੍ਰਾਯ ਚ ਮਰੁਦ੍‌ਬ੍ਯਸ੍ਤੁ ਪਰ੍ਜ੍ਜਨ੍ਯਾਯ ਭਗਾਯ ਚ । ਯਥਾਲਿਙ੍ਗਨ੍ਤੁ ਵਿਹਰੇਲ੍ਲਾਙ੍ਗਲਨ੍ਤੁ ਕृषੀਬਲਃ ।। ੨੫੯.

ਇੰਦਰ, ਮਰੁਤ, ਪਰਜਨਿਆ ਤੇ ਭਾਗਾ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਲੋੜ ਹੋਵੇ, ਖੇਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਹਲ ਚਲਾਏ।

ਯੁਕ੍ਤੋ ਧਾਨ੍ਯਾਯ ਸੀਤਾਯੈ ਸੁਨਾਸੀਰਮਥੋਤ੍ਤਰਂ । ਗਨ੍ਧਮਾਲ੍ਯੈਰ੍ਨਮਸ੍ਕਾਰੈਰ੍ਯਜੇਦੇਤਾਸ਼੍ਚ ਦੇਵਤਾਃ ।। ੨੫੯.

ਧਾਨ ਤੇ ਸੀਤਾ ਲਈ, ਚੰਗੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਲੀਕ ਨਾਲ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਗੰਧ, ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।

ਪ੍ਰਵਾਪਨੇ ਪ੍ਰਲਵਨੇ ਖਲਸੀਤਾਪਹਾਰਯੋਃ । ਅਮੋਘਙ੍ਗਰ੍ਮ੍ਮ ਭਵਤਿ ਵਰ੍ਦ੍ਧਤੇ ਸਰ੍ਵ੍ਵਦਾ ਕृषਿਃ ।। ੨੫੯.

ਬੀਜ ਬੋਣ, ਢੱਕਣ ਤੇ ਲੀਕ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਸਮੇਂ, ਇਹ ਕਰਮ ਕਦੇ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਖੇਤੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਧਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਸਮੁਦ੍ਰਾਦਿਤਿ ਸੂਕ੍ਤੇਨ ਕਾਮਾਨਾਪ੍ਨੋਤਿ ਪਾਵਕਾਤ੍ । ਵਿਸ਼੍ਵਾਨਰ ਇਤਿ ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਯ ऋਗ੍ਭ੍ਯਾਂ ਵਹ੍ਨਿਮਰ੍ਹਤਿ ।। ੨੫੯.

'ਸਮੁਦ੍ਰ' ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਉਹ ਅੱਗ ਤੋਂ ਆਪਣੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। 'ਵਿਸ਼ਵਨਰ' ਮੰਤਰ ਦੀ ਦੋ ਰਿਕਾਂ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਉਹ ਅੱਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ ਤਰਤ੍ਯਾਪਦਃ ਸਰ੍ਵ੍ਵਾ ਯਸ਼ਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਚਾਕ੍ਸ਼ਯਂ । ਵਿਪੁਲਾਂ ਸ਼੍ਰਿਯਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਜਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤ੍ਯਨੁਤ੍ਤਮਂ ।। ੨੫੯.

ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਮਰ ਇੱਜ਼ਤ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬੇਮਿਸਾਲ ਜਿੱਤ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

. ਅਗ੍ਨੇ ਤ੍ਵਮਿਤਿ ਚ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਧਨਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਵਾਞ੍ਛਿਤਂ । ਪ੍ਰਜਾਕਾਮੋ ਜਪੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਰੁਣਦੈਵਤਤ੍ਰਯਂ ।। ੨੫੯.

‘ਅਗਨੇ ਤੂੰ’ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਕੇ ਮਨਚਾਹੀ ਦੌਲਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਜਿਹੜਾ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਰੁਣ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪੇ।

ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਾ ਤ੍ਰਯਂ ਜਪੇਤ੍ ਪ੍ਰਾਤਃ ਸਦਾ ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਯਨਂ ਮਹਤ੍ । ਸ੍ਵਸ੍ਤਿ ਪਨ੍ਥਾ ਇਤਿ ਪ੍ਰੋਚ੍ਯ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਮਾਨ੍ ਵ੍ਰਜਤੇऽਧ੍ਵਨਿ ।। ੨੫੯.

ਚੰਗੀ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਲਈ, ਤਿੰਨ ਮੰਤ੍ਰ ਸਵੇਰੇ ਜਪੋ; ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੱਡਾ ਸੁਭਾਗ ਮੰਗਣ ਵਾਲਾ ਕਰਮ ਕਰੋ। ‘ਸਫਰ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ’ ਕਹਿ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸੁਭਾਗ ਨਾਲ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲਦਾ ਹੈ।

ਵਿਜੀਗੀषੁਰ੍ਵਨਸ੍ਪਤੇ ਸ਼ਤ੍ਰਣਾਂ ਵ੍ਯਾਧਿਤਂ ਭਵੇਤ੍ । ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾ ਗਰ੍ਭਪ੍ਰਮੂਢਾਯਾ ਗਰ੍ਭਮੋਕ੍ਸ਼ਣਮੁਤ੍ਤਮਂ ।। ੨੫੯.

ਜੋ ਜਿੱਤਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ‘ਵਨਸਪਤਿ’ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪ ਕੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਦਾ ਗਰਭ ਰੁਕ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਵਧੀਆ ਗਰਭ-ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਅਚ੍ਛਾਵਦੇਤਿ ਸੂਕ੍ਤਞ੍ਚ ਵृष੍ਟਿਕਾਮਃ ਪ੍ਰਯੋਜਯੇਤ੍ । ਨਿਰਾਹਾਰਃ ਕ੍ਲਿਨ੍ਨਵਾਸਾ ਨ ਚਿਰੇਣ ਪ੍ਰਵਰ੍षਤਿ ।। ੨੫੯.

ਜੋ ਵਰਖਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ‘ਅੱਛਾਵਦ’ ਮੰਤ੍ਰ ਵਰਤੇ; ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਗੀਲੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾ ਕੇ, ਛੇਤੀ ਹੀ ਮੀਂਹ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਮਨਸਃ ਕਾਮ ਇਤ੍ਯੇਤਾਂ ਪਸ਼ੁਕਾਮੋ ਨਰੋ ਜਪੇਤ੍ । ਕਰ੍ਦ੍ਦਮੇਨ ਇਤਿ ਸ੍ਨਾਯਾਤ੍ਪ੍ਰਜਾਕਾਮਃ ਸ਼ੁਚਿਵ੍ਰਤਃ ।। ੨੫੯.

ਜੋ ਪਸ਼ੂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ‘ਮਨਸਹ ਕਾਮ’ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪੇ; ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ‘ਕਰਦਮ’ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਨ੍ਹਾਵੇ।

ਅਸ਼੍ਵਪੂਰ੍ਵਾ ਇਤਿ ਸ੍ਨਾਯਾਦ੍ਰਾਜ੍ਯਕਾਮਸ੍ਤੁ ਮਾਨਵਃ । ਰੋਹਿਤੇ ਚਰ੍ਮ੍ਮਣਿ ਸ੍ਨਾਯਾਤ੍ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਤੁ ਯਥਾਵਿਧਿ ।। ੨੫੯.

ਜੋ ਰਾਜ-ਸੱਤਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ‘ਅਸ਼ਵਪੂਰਵਾ’ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਨ੍ਹਾਵੇ; ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਲ ਚਮੜੀ ਉੱਤੇ ਨ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਰਾਜਾ ਚਰ੍ਮ੍ਮਣਿ ਵੈਯਾਘ੍ਰੇ ਛਾਗੇ ਵੈਸ਼੍ਯਸ੍ਤਥੈਵ ਚ । ਦਸ਼ਸਾਹਸ੍ਰਿਕੋ ਹੋਮਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕਂ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤ੍ਤਿਤਃ ।। ੨੫੯.

ਰਾਜਾ ਬਾਘ ਦੀ ਚਮੜੀ ਉੱਤੇ ਨ੍ਹਾਵੇ, ਵੈਸ਼ ਚਾਗ ਦੀ ਚਮੜੀ ਉੱਤੇ; ਹਰ ਇਕ ਹਵਨ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਆਗਾਰ ਇਤਿ ਸੂਕ੍ਤੇਨ ਗੋष੍ਠੇ ਗਾਂ ਲੋਕਮਾਤਰਂ । ਉਪਤਿष੍ਠੇਦ੍ ਵ੍ਰਜੇਚ੍ਚੈਵ ਯਦਿਚ੍ਛੇਤ੍ਤਾਃ ਸਦਾਕ੍ਸ਼ਯਾਃ ।। ੨੫੯.

‘ਆਗਾਰ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਗੋਸ਼ਾਲਾ ਅਤੇ ਚਰਾਗਾਹ ਵਿੱਚ ਗਾਂ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ, ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ; ਜੇ ਅਮਰ ਦੌਲਤ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ।

ਉਪੇਤਿਤਿਸृਭੀ ਰਾਜ੍ਞੋ ਦੁਨ੍ਦੁਭਿਮਭਿਮਨ੍ਤ੍ਰਯੇਤ੍ । ਤੇਜੋ ਬਲਞ੍ਜ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸ਼ਤ੍ਰੁਞ੍ਚੈਵ ਨਿਯਚ੍ਛਤਿ ।। ੨੫੯.

ਤਿੰਨ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਜੰਗੀ ਡੰਗਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ; ਇਸ ਨਾਲ ਤਾਕਤ ਤੇ ਜੋਸ਼ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਜਮੂਤਮृਕ੍ਤੇਨ ਤਥਾ ਸੇਨਾਙ੍ਗਾਨ੍ਯਭਿਮਨ੍ਤ੍ਰਯੇਤ੍ । ਯਧਾ ਲਿਙ੍ਗਂ ਤਤੋ ਰਾਜਾ ਵਿਨਿਹਨ੍ਤਿ ਰਣੇ ਰਿਪੂਨ੍ ।। ੨੫੯.

ਬਦਲੀ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ, ਫੌਜ ਦੇ ਹਰੇਕ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ; ਜਿਵੇਂ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹੋਵੇ, ਰਾਜਾ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਆਗ੍ਨੇਯੇਤਿ ਤ੍ਰਿਭਿਃ ਸੂਕ੍ਤੈਰ੍ਧਨਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਚਾਕ੍ਸ਼ਯਂ । ਅਮੀਵਹੇਤਿ ਸੂਕ੍ਤੇਨ ਭੂਤਾਨਿ ਸ੍ਥਾਪਯੇਨ੍ਨਿਸ਼ਿ ।। ੨੫੯.

ਤਿੰਨ ਅਗਨੀ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਅਮਰ ਦੌਲਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ‘ਅਮੀਵਹ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਰਾਤ ਨੂੰ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਸਂਬਾਧੇ ਵਿषਮੇ ਦੁਰ੍ਗੇ ਬਨ੍ਧੋ ਵਾ ਨਿਰ੍ਗਤਃ ਕ੍ਕਚਿਤ੍ । ਪਲਾਯਨ੍ ਵਾ ਗृਹੀਤੋ ਵਾ ਸੂਕ੍ਤਮੇਤਤ੍ਤਥਾ ਜਪੇਤ੍ ।। ੨੫੯.

ਭੀੜ, ਮੁਸ਼ਕਲ, ਕਿਲੇ, ਜਾਂ ਕਿਤੇ ਬੰਨ੍ਹੇ ਜਾਂ ਭੱਜਦੇ, ਜਾਂ ਫੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪੋ।

ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਂ ਨਿਯਤੋਪੋष੍ਯ ਸ਼੍ਰਾਪਯੇਤ੍ ਪਾਯਸਞ੍ਚਰੁਂ । ਤੇਨਾਹੁਤਿਸ਼ਤਂ ਪੂਰ੍ਣਂ ਜੁਹੁਯਾਤ੍ ਤ੍ਰ੍ਯਮ੍ਬਕੇਤ੍ਯृਚਾ ।। ੨੫੯.

ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਪਕਾਈ ਹੋਈ ਖੀਰ ਦੀ ਸੌ ਆਹੁਤੀ ਦਿਓ ਅਤੇ ‘ਤ੍ਰਯੰਬਕ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰੋ।

ਸਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਮਹਾਦੇਵਂ ਜੀਵੇਦਬ੍ਦਸ਼ਤਂ ਸੁਖਂ । ਤਚ੍ਚਕ੍ਸ਼ੁਰਿਤ੍ਯਚਾ ਸ੍ਨਾਤ ਉਪਤਿष੍ਠੇਦ੍ਦਿਵਾਕਰਂ ।। ੨੫੯.

ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸੌ ਸਾਲ ਸੁਖੀ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ; ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ‘ਤਚਕਸ਼ੁਰ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।

ਉਦ੍ਯਨ੍ਤਂ ਮਧ੍ਯਾਗਞ੍ਚੈਵ ਦੀਰ੍ਘਮਾਯੁਰ੍ਜ੍ਜਿਜੀਵਿषੁਃ । ਇਨ੍ਦ੍ਰਾ ਸੋਮੇਤਿ ਸੂਕ੍ਤਨ੍ਤੁ ਕਥਿਤਂ ਸ਼ਤ੍ਰੁਨਾਸ਼ਨਂ ।। ੨੫੯.

ਜੋ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਗਦੇ ਅਤੇ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ; ‘ਇੰਦਰ ਸੋਮ’ ਮੰਤ੍ਰ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਯਸ੍ਯ ਲੁਪ੍ਤਂ ਵ੍ਰਤਂ ਮੋਹਾਦ੍‌ਵ੍ਰਾਤ੍ਯੈਰ੍ਵਾ ਸਂਸृਜੇਤ੍ਸਹ । ਉਪੋष੍ਯਾਜ੍ਯਂ ਸ ਜੁਹੁਯਾਤ੍ਤ੍ਵਮਗ੍ਨੇ ਵ੍ਰਤਪਾ ਇਤਿ ।। ੨੫੯.

ਜਿਸ ਦਾ ਵਰਤ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਅਣਵਰਤੀ ਲੋਕਾਂ ਕਰਕੇ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ‘ਤੂੰ ਅਗਨੇ ਵਰਤਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈਂ’ ਕਹਿ ਕੇ ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ।

ਆਦਿਤ੍ਯੇਤ੍ਯृਕ੍ ਚ ਸਮ੍ਰਾਜਂ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਵਾਦੇ ਜਯੀ ਭਵੇਤ੍ । ਮਹੀਤਿ ਚ ਚਤੁष੍ਕੇਣ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਮਹਤੋ ਭਯਾਤ੍ ।। ੨੫੯.

‘ਆਦਿਤ੍ਯ’ ਅਤੇ ‘ਸਮਰਾਜ’ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ‘ਮਹੀ’ ਦੇ ਚਾਰ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ऋਚਂ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਯਦਿ ਹ੍ਯੇਤਤ੍ ਸਰ੍ਵ੍ਵਕਾਮਾਨਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਦ੍ਵਾਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਤਿਂ ਚੈਨ੍ਦ੍ਰਂ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਨਾਸ਼ਯਤੇ ਰਿਪੂਨ੍ ।। ੨੫੯.

ਜੇ ਕੋਈ ਇਹ ਰਿਕ ਜਪੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮਨਚਾਹੇ ਸੁਖ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਸੂਕਤ ਨੂੰ ਬਿਆਲੀ ਵਾਰੀ ਜਪਣ ਨਾਲ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਵਾਚਂ ਮਹੀਤਿ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤ੍ਯਾਰੋਗ੍ਯਮੇਵ ਚ । ਸ਼ਨ੍ਨੋ ਭਵੇਤਿ ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਨ੍ਤੁ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਨਂ ਪ੍ਰਥਤਃ ਸ਼ੁਚਿਃ ।। ੨੫੯.

‘ਵਾਚੰ ਮਹਿ’ ਜਪਣ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ‘ਸ਼ੰਨੋ ਭਵਤੁ’ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਪਣ, ਸਾਫ਼ ਖਾਣਾ ਖਾ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਹृਦਯਂ ਪਾਣਿਨਾ ਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਵ੍ਯਾਧਿਬਿਨ੍ਨਾਭਿਭੂਯਤੇ । ਉਤ੍ਤਭੇਦਮਿਤਿ ਸ੍ਨਾਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਂ ਪ੍ਰਮਾਪਯੇਤ੍ ।। ੨੫੯.

ਹੱਥ ਨਾਲ ਦਿਲ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ‘ਉਤਭੇਦਮ’ ਜਪਣ, ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਤੇ ਹਵਨ ਕਰਕੇ, ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਨ੍ਨੋਗ੍ਨ ਇਤਿ ਸੂਕ੍ਤੇਨ ਹੁਤੇਨਾਨ੍ਨਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਕਨ੍ਯਾ ਵਾਰਰ੍षਿਸੂਕ੍ਤੇਨ ਦਿਗ੍‌ਦੋषਾਦ੍ਵਿਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ ।। ੨੫੯.

‘ਸ਼ੰਨੋਗਨਾ’ ਸੂਕਤ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰਨ ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਰੋਟੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ‘ਕਨਿਆ ਵਾਰਰਸ਼ੀ’ ਸੂਕਤ ਨਾਲ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਵਾਚੋ ਵਿਦਮਿਤਿ ਤ੍ਵੇਤਾਂ ਜਪਨ੍ ਵਾਚਂ ਸਮਸ਼੍ਨੁਤੇ । ਪਵਿਤ੍ਰਾਣਾਂ ਪਵਿਤ੍ਰਨ੍ਤੁ ਪਾਵਮਾਨ੍ਯੇਯृਚੋ ਮਤਾਃ ।। ੨੫੯.

‘ਵਾਚੋ ਵਿਦਮ’ ਜਪਣ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਬੋਲੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਪਾਵਮਾਨੀ ਰਿਕਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਸੂਕਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਵੈਖਾਨਸਾऋਚਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ਪਵਿਤ੍ਰਾਃ ਪਰਮਾ ਮਤਾਃ । ऋਚੋ ਦ੍ਵਿषष੍ਟਿਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਪਰਸ੍ਵੇਤ੍ਯृषਿਸਤ੍ਤਮ ।। ੨੫੯.

ਵੈਖਾਨਸਾ ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਤੀਹ ਪਾਵਿਤ੍ਰ ਰਿਕਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਮੰਨੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਹੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ, ਬਾਹਠ ਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ‘ਪ੍ਰਸਵ’ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।