ਅਗ੍ਨਿਪੁਰਾਣਮ੍

ਅਨ੍ਯਹਸ੍ਤੇ ਚ ਵਿਕ੍ਰੀਤਂ ਦੁष੍ਟਂ ਵਾ ਦੁष੍ਟਵਦ੍ਯਦਿ । ਵਿਕ੍ਰੀਨੀਤੇ ਦਮਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤਨ੍ਮੂਲ੍ਯਾਦਦ੍ਵਿਗੁਣੋ ਭਵੇਤ੍ ।। ੨੫੮.

ਜੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਵੇਚਿਆ ਸਮਾਨ ਖਰਾਬ ਨਿਕਲੇ ਜਾਂ ਖਰਾਬ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵਿਕਰੇਤਾ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਕੀਮਤ ਦਾ ਦੋ ਗੁਣਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਦੇਣਾ ਪਵੇਗਾ।

ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਵृਦ੍ਧਿਞ੍ਚ ਬਣਿਜਾਪਣ੍ਯਾਨਾਮਵਿਜਾਨਤਾ । ਕ੍ਰੀਤ੍ਵਾ ਨਾਨੁਸ਼ਯਃ ਕਾਰ੍ਯ੍ਯਃ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ षਡ੍‌ਭਾਗਦਣ੍ਡਭਾਕ੍ ।। ੨੫੮.

ਜੇ ਕੋਈ ਵਪਾਰੀ ਤੋਂ ਸਮਾਨ ਖਰੀਦ ਕੇ ਉਸਦੀ ਘਟ ਜਾਂ ਵਧ ਜਾਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਾ ਰੱਖੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਨਾ ਲਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਪਰ ਜੇ ਜਾਣ-ਬੁਝ ਕੇ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਛੇਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਭਰਨਾ ਪਵੇ।

ਸਮਵਾਯੇਨ ਵਣਿਜਾਂ ਲਾਭਾਰ੍ਥਂ ਕਰ੍ਮ ਕੁਰ੍ਵਤਾਂ । ਲਾਭਾਲਾਭੌ ਯਥਾ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਯਥਾ ਵਾ ਸਂਵਿਦਾ ਕृਤੌ ।। ੨੫੮.

ਜਦੋਂ ਵਪਾਰੀ ਮਿਲ ਕੇ ਲਾਭ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਲਾਭ ਤੇ ਹਾਨੀ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੂੰਜੀ ਜਾਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਵੰਡੇ ਜਾਣ।

ਪ੍ਰਤਿਪਿਦ੍ਧਮਨਾਦਿष੍ਟਂ ਪ੍ਰਮਾਦਾਦ੍ਯਚ੍ਚ ਨਾਸ਼ਿਤਂ । ਸ ਤਦ੍ਦਦ੍ਯਾਦ੍ ਵਿਪ੍ਲਵਾਚ੍ਚ ਰਕ੍ਸ਼ਇਤਾਦ੍ਦਸਮਾਂਸ਼ਭਾਕ੍ ।। ੨੫੮.

ਜੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਸਮਾਨ ਉਸਦੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਨਾਲ ਬਿਨਾ ਹੁਕਮ ਦੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਪੂਰੀ ਕੀਮਤ ਦੇਵੇ। ਜੇ ਕਿਸੇ ਅਣਹੋਣੀ ਕਾਰਨ ਨਸ਼ਟ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦਸਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਦੇਵੇ।

ਅਰ੍ਥਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਏਪਣਾਦ੍ਵਿਂਸ਼ਂ ਭਾਗਂ ਸ਼ੁਲ੍ਕਂ ਨृਪੋ ਹਰੇਤ੍ । ਵ੍ਯਾਸਿਦ੍ਧਂ ਰਾਜਯੋਗ੍ਯਞ੍ਚ ਵਿਕ੍ਰੀਤਂ ਰਾਜਗਾਮਿ ਤਤ੍ ।। ੨੫੮.

ਘੋਸ਼ਿਤ ਲਾਭ 'ਚੋਂ ਰਾਜਾ ਵੀਹਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਟੈਕਸ ਵਜੋਂ ਲਵੇ। ਜੇ ਸਮਾਨ ਰਾਜ ਲਈ ਮਨਾਹੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਰਾਜ ਲਈ ਯੋਗ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੇਚਣ 'ਤੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਜਾਵੇ।

ਮਿਤ੍ਥ੍ਯਾ ਵਦਨ੍ ਪਰੀਮਾਣਂ ਸ਼ੁਲ੍ਕਸ੍ਥਾਨਾਦਪਕ੍ਰਮਮ੍ । ਦਾਪ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵष੍ਟਗੁਣਂ ਯਸ਼੍ਚ ਸਵ੍ਯਾਜਕ੍ਰਯਵਿਕ੍ਰਯੀ ।। ੨੫੮.

ਜੇ ਕੋਈ ਝੂਠੀ ਮਾਪ-ਤੋਲ ਦੇਵੇ, ਟੈਕਸ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਬਚੇ ਜਾਂ ਧੋਖੇ ਨਾਲ ਖਰੀਦ-ਫਰੋਖਤ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਅਠ ਗੁਣਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਭਰਨਾ ਪਵੇ।

ਦੇਸ਼ਾਨ੍ਤਰਗਤੇ ਪ੍ਰੇਤੇ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਦਾਯਾਦਬਾਨ੍ਧਵਾਃ । ਜ੍ਞਾਤਯੋ ਵਾ ਹਰੇਯੁਸ੍ਤਦਾਗਤਾਸ੍ਤੈਰ੍ਵਿਨਾ ਨृਪਃ ।। ੨੫੯.

ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਰ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਵਾਰਸ ਜਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਲੈਣ। ਜੇ ਕੋਈ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਲਵੇ।

ਜਿਹ੍ਮਂ ਤ੍ਯਜੇਯੁਰ੍ਨਿਰ੍ਲੋਭਮਸ਼ਕ੍ਤੋऽਨ੍ਯੇਨ ਕਾਰਯੇਤ੍ । ਅਨੇਨ ਵਿਧਿਰਾਖ੍ਯਾਤ ऋਤ੍ਵਿਕ੍ਕਰ੍षਕਕਰ੍ਮਿਣਾਂ ।। ੨੫੯.

ਉਹ ਲੋਕ ਲਾਲਚ ਛੱਡ ਕੇ ਠੱਗੀ ਤੋਂ ਬਚਣ। ਜੇ ਆਪ ਨਾ ਕਰ ਸਕਣ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕਰਵਾਉਣ। ਇਹ ਨਿਯਮ ਪੂਜਾਰੀ, ਕਿਸਾਨ ਤੇ ਮਜਦੂਰਾਂ ਲਈ ਹੈ।

ਗ੍ਰਾਹਕੈਰ੍ਗृਹ੍ਯਤੇ ਚੌਰੋ ਲੋਪ੍ਤ੍ਰੇਣਾਥ ਪਦੇਨ ਵਾ । ਪੂਰ੍ਵਕਰ੍ਮਾਪਰਾਧੀ ਵਾ ਤਥੈਵਾਸ਼ੁਦ੍ਧਵਾਸਕਃ ।। ੨੫੮.

ਚੋਰ ਨੂੰ ਖਰੀਦਦਾਰਾਂ ਵਲੋਂ, ਕਸਾਈ ਜਾਂ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਜੁਰਮਾਂ ਜਾਂ ਗੰਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨਣ ਕਾਰਨ ਫੜਿਆ ਜਾਵੇ।

ਅਨ੍ਯੇਪਿ ਸ਼ਙ੍ਕਯਾ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯ ਜਾਤਿਨਾਮਾਦਿਨਿਹ੍ਨਵੈਃ । ਦ੍ਯੂਤਸ੍ਤ੍ਰੀਪਾਨਸ਼ਕ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ੁष੍ਕਭਿਨ੍ਨਮੁਖਸ੍ਵਰਾਃ ।। ੨੫੮.

ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ ਸ਼ੱਕ 'ਤੇ ਫੜੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਜਾਤ ਜਾਂ ਨਾਮ ਛੁਪਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਜੂਆਰੀ, ਸ਼ਰਾਬੀ, ਸੁੱਕੇ ਜਾਂ ਟੁੱਟੇ ਸੁਰ ਵਾਲੇ।

ਪਰਦ੍ਰਵ੍ਯਗृਹਾਣਾਞ੍ਚ ਪृਚ੍ਛਕਾ ਗੂੜ੍ਹਚਾਰਿਣਃ । ਨਿਰਾਯਾ ਵ੍ਯਯਵਨ੍ਤਸ਼੍ਚ ਵਿਨष੍ਟਦ੍ਰਵ੍ਯਵਿਕ੍ਰਯਾਃ ।। ੨੫੮.

ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਜਾਂਦੇ, ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕਰਦੇ, ਘਰ-ਘਰ ਘੁੰਮਦੇ, ਬਿਨਾ ਉਦੇਸ਼ ਘੁੰਮਦੇ, ਵਧ ਖਰਚ ਕਰਦੇ ਜਾਂ ਗੁਆਚੀ ਹੋਈ ਚੀਜ਼ ਵੇਚਦੇ।

ਗृਹੀਤਃ ਸ਼ਙ੍ਕਯਾ ਚੌਰ੍ਯ੍ਯੇਨਾਮ੍ਨਾਨਞ੍ਚੇਦ੍ਵਿਸ਼ੋਧਯੇਤ੍ । ਦਾਪਯਿਤ੍ਵਾ ਹृਤਂ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਚੋਰਦਣ੍ਡੇਨ ਦਣ੍ਡਯੇਤ੍ ।। ੨੫੮.

ਜੇ ਚੋਰੀ ਦੇ ਸ਼ੱਕ 'ਤੇ ਕੋਈ ਫੜਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਚਾਈ ਦੀ ਕਸਮ ਦੇ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰੇ। ਜੇ ਦੋਸ਼ੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਚੀਜ਼ ਵਾਪਸ ਕਰੇ ਤੇ ਚੋਰਾਂ ਵਾਲਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਭਰੇ।

ਚੌਰਂ ਪ੍ਰਦਾਪ੍ਯਾਪਹृਤਂ ਘਾਤਯੇਦ੍ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਬਧੈਃ । ਸਚਿਹ੍ਨਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਰਾष੍ਟ੍ਰਾਦ੍ਵਿਪ੍ਰਵਾਸਯੇਤ੍ ।। ੨੫੮.

ਚੋਰ ਨੂੰ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਚੀਜ਼ ਵਾਪਸ ਕਰਵਾਈ ਜਾਵੇ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ। ਜੇ ਚੋਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਨਿਕਾਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।

ਘਾਤਿਤੇऽਪਹृਤੇ ਦੋषੋ ਗ੍ਰਾਮਭਰ੍ਤ੍ਤੁਰਮਿਰ੍ਗਤੇ । ਮ੍ਵਸੀਮ੍ਨਿ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਗ੍ਰਾਮਸ੍ਤੁ ਪਦਂ ਵਾ ਯਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛਤਿ ।। ੨੫੮.

ਜੇ ਕਿਸੇ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਕਤਲ ਜਾਂ ਚੋਰੀ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਪਿੰਡ ਦਾ ਮੁਖੀ ਮੌਜੂਦ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦੋਸ਼ ਉਸ ਉੱਤੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਉਹ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਂ ਜਿਸ ਥਾਂ ਇਹ ਘਟਨਾ ਹੋਈ, ਉਥੇ ਜੁਰਮਾਨਾ ਦੇਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਪਞ੍ਚਗ੍ਰਾਮੀ ਵਹਿਃ ਕ੍ਰੋਸ਼ਾਦ੍ਦਸ਼ਗ੍ਰਾਮ੍ਯऽਥ ਵਾ ਪੁਨਃ । ਵਨ੍ਦਿਗ੍ਰਾਹਾਂਸ੍ਤਥਾ ਵਾਜਿਕਞ੍ਜਰਾਣਾਞ੍ਚ ਹਾਰਿਣਃ ।। ੨੫੮.

ਪੰਜ ਪਿੰਡਾਂ ਜਾਂ ਦਸ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰਲੇ ਲੋਕ, ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਫੜਨ ਵਾਲੇ, ਘੋੜੇ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਹਿਰਣ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ—

ਪ੍ਰਸਹ੍ਯ ਘਾਤਿਸ਼੍ਚੈਵ ਸ਼ੂਲਮਾਰੋਪਯੇਨ੍ਨਰਾਨ੍ । ਉਤ੍ਕ੍ਸ਼ੇਪਕਗ੍ਰਨ੍ਥਿਭੇਦੌ ਕਰਸਨ੍ਦਂਸ਼ਹੀਤਕੌ ।। ੨੫੮.

ਜੋ ਜਬਰ ਨਾਲ ਕਤਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੂਲੀ ਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਸੁੱਟਦੇ ਜਾਂ ਜੋੜ ਤੋੜਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਹੱਥ ਪੰਜੇ ਨਾਲ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ—

ਕਾਰ੍ਯ੍ਯੌ ਦ੍ਵਿਤੀਯਾਪਰਾਧੇ ਕਰਪਾਦੈਕਹੀਨਕੌ । ਭਕ੍ਤਾਵਕਾਸ਼ਾਗ੍ਨ੍ਯੁਦਕਮਨ੍ਤ੍ਰੋਪਕਰਣਵ੍ਯਯਾਨ੍ ।। ੨੫੮.

ਦੂਜੀ ਵਾਰੀ ਜੁਰਮ ਕਰਨ 'ਤੇ, ਇੱਕ ਹੱਥ ਜਾਂ ਇੱਕ ਪੈਰ ਕੱਟਣ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਹੈ। ਖਾਣ-ਪੀਣ, ਰਹਿਣ, ਅੱਗ, ਪਾਣੀ, ਮੰਤਰ ਅਤੇ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਦਾ ਖਰਚ ਵੀ ਦੇਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਚੌਰਸ੍ਯ ਹਨ੍ਤੁਰ੍ਵਾ ਜਾਨਤੋ ਦਮ ਉਤ੍ਤਮਃ । ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਵਪਾਤੇ ਗਰ੍ਭਸ੍ਯ ਪਾਤਨੇ ਚੋਤ੍ਤਮੋ ਦਮਃ ।। ੨੫੮.

ਚੋਰ ਜਾਂ ਕਤਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਜੇ ਇਹ ਗੱਲ ਪਤਾ ਹੋਵੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਗਰਭ ਗਿਰਾਉਣ ਜਾਂ ਗਰਭਪਾਤ ਕਰਾਉਣ 'ਤੇ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਜ਼ਾ ਹੈ।

ਉਤ੍ਤਮੋ ਵਾऽਧਮੋ ਵਾਪਿ ਪੁਰੁषਸ੍ਤ੍ਰੀਪ੍ਰਮਾਪਣੇ । ਸ਼ਿਲਾਂ ਬਦ੍‌ਧ੍ਬਾ ਕ੍ਸ਼ਿਪੇਦਪ੍ਸੁ ਨਰਘ੍ਨੀਂ ਵਿषਦਾਂ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਂ ।। ੨੫੮.

ਚਾਹੇ ਆਦਮੀ ਉੱਚਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਹੇਠਾਂ, ਜੇ ਉਹ ਆਦਮੀ ਜਾਂ ਔਰਤ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਔਰਤ ਨੂੰ ਪੱਥਰ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਜਿਹੜੀ ਕਤਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਜਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੀ ਹੋਵੇ, ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਸੁੱਟ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਵਿषਾਗ੍ਨਿਦਾਂ ਨਿਜਗੁਰੁਨਿਜਾਪਤ੍ਯਪ੍ਰਮਾਪਣੀਂ । ਵਿਕਰ੍ਣਕਰਨਾਸੌष੍ਠੀਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਗੋਭਿਃ ਪ੍ਰਮਾਪਯੇਤ੍ ।। ੨੫੮.

ਜੋ ਔਰਤ ਜ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਅੱਗ ਦੇਵੇ, ਆਪਣਾ ਅਧਿਆਪਕ ਜਾਂ ਪੁੱਤਰ ਮਾਰ ਦੇਵੇ, ਜਾਂ ਕੰਨ, ਨੱਕ ਜਾਂ ਹੋਠ ਕੱਟੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠਾਂ ਮਾਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਵੇਸ਼੍ਮਵਨਗ੍ਰਾਮਵਿਵੀਤਖਲਦਾਹਕਾਃ । ਰਾਜਪਤ੍ਨ੍ਯਭਿऽਗਾਮੀ ਚ ਦਗ੍ਧਵ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਕਟਾਗ੍ਨਿਨਾ ।। ੨੫੮.

ਜੋ ਖੇਤ, ਘਰ, ਜੰਗਲ, ਪਿੰਡ, ਖਲਿਹਾਨ ਜਾਂ ਅਨਾਜ ਘਰ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਰਾਜੇ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੀੜਾਂ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸਾੜ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਪੁਮਾਨ੍ ਸਂਗ੍ਰਹਣੇ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਃ ਕੇਸ਼ਾਕੇਸ਼ਿਪਰਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾਃ । ਸ੍ਵਜਾਤਾਵੁਤ੍ਤਮੋ ਦਣ੍ਡ ਆਨੁਲੋਮ੍ਯੇ ਤੁ ਮਧ੍ਯਮਃ ।। ੨੫੮.

ਜੇ ਆਦਮੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਫੜਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਫੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜਾਤ ਦੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਮਿਲਾਪ ਸਮਾਜਕ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਮੱਧਮ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰਾਤਿਲੋਮ੍ਯੇ ਬਧਃ ਪੁਂਸਾਂ ਨਾਰ੍ਯ੍ਯਾਃ ਕਰ੍ਣਾਵਕਰ੍ਤ੍ਤਨਮ੍ । ਨੀਵੀਸ੍ਤਨਪ੍ਰਾਵਰਣਨਾਭਿਕੇਸ਼ਾਵਮਰ੍ਦ੍ਦਨਮ੍ ।। ੨੫੮.

ਜੇ ਮਿਲਾਪ ਸਮਾਜਕ ਕ੍ਰਮ ਦੇ ਉਲਟ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਔਰਤ ਦੇ ਕੰਨ ਕੱਟਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਦੀ ਨੀਵੀ, ਛਾਤੀ ਦੀ ਚਾਦਰ, ਨਾਭੀ ਤੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਕੁਚਲ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਅਦੇਸ਼ਕਾਲਸਮ੍ਭਾषਂ ਸਹਾਵਸ੍ਥਾਨਮੇਵ ਚ । ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਨਿषੇਧੇ ਸ਼ਤਂ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ ਦ੍ਵਿਸ਼ਤਨ੍ਤੁ ਦਮਂ ਪੁਮਾਨ੍ ।। ੨੫੮.

ਗਲਤ ਥਾਂ ਜਾਂ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਗੱਲ ਕਰਣ ਜਾਂ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿਣ 'ਤੇ, ਔਰਤ ਨੂੰ ਸੌ ਮੋਹਰਾਂ ਜੁਰਮਾਨਾ ਦੇਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ; ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਦੋਹਰਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਦੇਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰਤਿषੇਧੇ ਤਯੋਰ੍ਦਣ੍ਡੋ ਯਥਾ ਸਂਗ੍ਰਹਣੇ ਤਥਾ । ਪਸ਼ੂਨ੍ ਗਚ੍ਛਞ੍ਛਤਂ ਦਾਪ੍ਯੋ ਹੀਨਾਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਂ ਗਾਸ਼੍ਚ ਮਧ੍ਯਮਮ੍ ।। ੨੫੮.

ਜੇ ਉਹ ਮਨਾਹੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਸਜ਼ਾ ਇਕੱਠੇ ਫੜਨ ਵਾਲੀ ਹੀ ਹੈ। ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਸੌ ਮੋਹਰਾਂ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਦਾ ਹੈ; ਹੇਠੀ ਔਰਤ ਤੇ ਮੱਧਮ ਜੁਰਮਾਨਾ ਅਤੇ ਗਾਂ ਲਗਦੀ ਹੈ।

ਅਵਰੁਦ੍ਧਾਸੁ ਦਾਸੀषੁ ਭੁਜਿष੍ਯਾਸੁ ਤਥੈਵ ਚ । ਗਮ੍ਯਾਸ੍ਵਪਿ ਪੂਮਾਨ੍ਦਾਪ੍ਯਃ ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤ੍ ਪਣਿਕਨ੍ਦਮਮ੍ ।। ੨੫੮.

ਕੈਦ ਕੀਤੀਆਂ ਦਾਸੀਆਂ, ਨੌਕਰਾਣੀਆਂ ਜਾਂ ਆਸਾਨ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਣ 'ਤੇ, ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਪੰਜਾਹ ਪਣਾਂ ਜੁਰਮਾਨਾ ਦੇਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰਸਹ੍ਯ ਦਾਸ੍ਯਬਿਗਮੇ ਦਣ੍ਡੋ ਦਸ਼ਪਣਃ ਸ੍ਮृਤਃ । ਕੁਬਨ੍ਧੇਨਾਙ੍ਕ੍ਯ ਗਮਯੇਦਨ੍ਤ੍ਯਾਪ੍ਰਵ੍ਰਜਿਤਾਗਮੇ ।। ੨੫੮.

ਦਾਸੀ ਨਾਲ ਜਬਰ ਕਰਕੇ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਣ 'ਤੇ, ਦਸ ਪਣਾਂ ਜੁਰਮਾਨਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੀ ਔਰਤ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਾਲੀ, ਨਿਕਲੇ ਹੋਏ ਜਾਂ ਤਿਆਗੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਰਸਤਾ ਦਿਖਾ ਕੇ ਲੰਘਾਇਆ ਜਾਵੇ।

ਨ੍ਯੂਨਂ ਵਾਪ੍ਯਧਿਕਂ ਵਾਪਿ ਲਿਖੇਦ੍ ਯੋ ਰਾਜਸ਼ਾਸਨਮ੍ । ਕੂਟਸ੍ਵਰ੍ਣਵ੍ਯਵਹਾਰੀ ਵਿਮਾਂਸਸ੍ਯ ਚ ਵਿਕ੍ਰਯੀ ।। ੨੫੮.

ਜੇ ਕੋਈ ਰਾਜਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਲਿਖੇ, ਜਾਂ ਨਕਲੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਵਪਾਰ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਗਿਰਵੀ ਰੱਖਿਆ ਸਮਾਨ ਵੇਚੇ—

ਅਭਕ੍ਸ਼ੈਰ੍ਦੂषਯਨ੍ ਵਿਪ੍ਰਂ ਦਣ੍ਡ ਉਤ੍ਤਮਸਾਹਸਮ੍ । ਕੂਟਸ੍ਵਰ੍ਣਵ੍ਯਵਹਾਰੀ ਵਿਮਾਂਸਸ੍ਯ ਚ ਵਿਕ੍ਰਯੀ ।। ੨੫੮.

ਜੋ ਵਿਅੰਜਨ ਖਾਣ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਅਸ਼ੁੱਧ ਕਰੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਦਾ ਹੈ; ਨਕਲੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਵਪਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਗਿਰਵੀ ਰੱਖਿਆ ਸਮਾਨ ਵੇਚਣ ਵਾਲਾ—