ਅਗ੍ਨਿਰੁਵਾਚ ਮਤ੍ਸ੍ਯਾਵਤਾਰਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇऽਹਂ ਵਸਿष੍ਠ ਸ਼੍ਰृਣੁ ਵੈ ਹਰੇਃ । ਅਵਤਾਰਕ੍ਰਿਯਾ ਦੁष੍ਟਨष੍ਟ੍ਯੈ ਸਤ੍ਪਾਲਨਾਯ ਹਿ
ਆਗਨਿ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਹਰੀ ਦਾ ਮਛਲੀ ਅਵਤਾਰ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਸੁਣੋ। ਇਹ ਅਵਤਾਰ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਅਤੇ ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਆਸੀਦਤੀਤਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੋ ਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕੋ ਲਯਃ । ਸਮੁਦ੍ਰੋਪਪ੍ਲੁਤਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਲੋਕਾ ਭੂਰਾਦਿਕਾ ਮੁਨੇ
ਪਿਛਲੇ ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਨਿਮਿਤ ਲੈਅ ਹੋਈ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਭੂ ਆਦਿ ਲੋਕ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਏ।
ਮਨੁਰ੍ਵੈਵਸ੍ਵਤਸ੍ਤੇਪੇ ਤਪੋ ਵੈ ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਯੇ। ਏਕਦਾ ਕृਤਮਾਲਾਯਾਂ ਕੁਰ੍ਵਤੋ ਜਲਤਰ੍ਪਣਮ੍
ਵੈਵਸਵਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਨੂ ਨੇ ਭੋਗ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਤਪ ਕੀਤਾ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਜਦ ਉਹ ਕ੍ਰਿਤਮਾਲਾ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਜਲ ਤਰਪਣ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ,
ਤਸ੍ਯਾਞ੍ਚਲ੍ਯੁਦਕੇ ਮਤ੍ਸ੍ਯਃ ਸ੍ਵਲ੍ਪ ਏਕੋऽਭ੍ਯਪਦ੍ਯਤ। ਕ੍ਸ਼ੇਪ੍ਤੁਕਾਮਂ ਜਲੇ ਪ੍ਰਾਹ ਨ ਮਾਂ ਕ੍ਸ਼ਿਪ ਨਰੋਤ੍ਤਮ
ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਮਛਲੀ ਆਈ। ਜਦ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਣ ਲੱਗਾ, ਮਛਲੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਸੁੱਟੋ, ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ ਮਨੁੱਖ।'
ਗ੍ਰਾਹਾਦਿਭ੍ਯੋ ਭਯਂ ਮੇऽਦ੍ਯਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕਲਸ਼ੇऽਕ੍ਸ਼ਿਪਤ੍। ਸ ਤੁ ਵृਦ੍ਧਃ ਪੁਨਰ੍ਮਤ੍ਸ੍ਯਃ ਪ੍ਰਾਹ ਤਂ ਦੇਹਿ ਮੇ ਬृਹਤ੍
'ਮੈਨੂੰ ਅੱਜ ਘੜ, ਆਦਿ ਜੰਤੂਆਂ ਤੋਂ ਡਰ ਹੈ।' ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਮਛਲੀ ਨੂੰ ਘੜੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਮਛਲੀ ਵਧ ਗਈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਕਿਹਾ: 'ਮੈਨੂੰ ਵੱਡਾ ਥਾਂ ਦਿਓ।'
ਸ੍ਥਾਨਮੇਤਦ੍ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾऽਥੋਦਞ੍ਚਨੇऽਕ੍ਸ਼ਿਪਤ੍। ਤਤ੍ਰ ਵृਦ੍ਧੋऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ ਭੂਪਂ ਪृਥੁ ਦੇਹਿ ਪਦਂ ਮਨੋ
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਮਛਲੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਜਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ। ਉਥੇ ਵਧ ਕੇ, ਮਛਲੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਥਾਂ ਦਿਓ, ਹੇ ਰਾਜਾ।'
ਸਰੋਵਰੇ ਪੁਨਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤੋ ਵਵृਧੇ ਤਤ੍ਪ੍ਰਮਾਣਵਾਨ੍ । ਊਚੇ ਦੇਹਿ ਬृਹਤ੍ ਸ੍ਥਾਨਪ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਿਪਚ੍ਚਾਮ੍ਬੁਧੌ ਤਤਃ
ਮਛਲੀ ਨੂੰ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ, ਉਹ ਥਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵਧ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਥਾਂ ਚਾਹੀਦਾ,' ਤਾਂ ਮਨੂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।
ਲਕ੍ਸ਼ਯੋਜਨਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਃ ਕ੍ਸ਼ਣਮਾਤ੍ਰੇਣ ਸੋऽਭਵਤ੍। ਮਤ੍ਸ੍ਯਂ ਤਮਦ੍ਭੁਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਮਿਤਃ ਪ੍ਰਾਵ੍ਰਵੀਨ੍ ਮਨੁਃ
ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਮਛਲੀ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਹੋ ਗਈ। ਇਹ ਅਚੰਭੀ ਮਛਲੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਨੂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਬੋਲਿਆ:
ਕੋ ਭਵਾਨ੍ਨਨੁ ਵੈ ਵਿष੍ਣੁਃ ਨਾਰਾਯਣ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁਤੇ। ਮਾਯਯਾ ਮੋਹਯਸਿ ਮਾਂ ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਤ੍ਵਂ ਜਨਾਰ੍ਦਨ
'ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ? ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਹੋ, ਹੇ ਨਾਰਾਯਣ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਕਿਉਂ ਭਟਕਾ ਰਹੇ ਹੋ?'
ਮਨੁਨੋਕ੍ਤੋऽਬ੍ਰਵੀਨ੍ਮਤ੍ਸ੍ਯੋ ਮਨੁਂ ਵੈ ਪਾਲਨੇ ਰਤਮ੍। ਅਵਤੀਰ੍ਣੋ ਭਵਾਯਾਸ੍ਯ ਜਗਤੋ ਦੁष੍ਟਨष੍ਟਯੇ
ਮਨੂ ਦੇ ਪੁੱਛਣ 'ਤੇ, ਮਛਲੀ ਨੇ ਮਨੂ ਨੂੰ, ਜੋ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਕਿਹਾ: 'ਮੈਂ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਆਇਆ ਹਾਂ।'
ਸਪ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਤ੍ਵਵ੍ਧਿਃ ਪ੍ਲਾਵਯਿਪ੍ਯਤਿ ਵੈ ਜਗਤ੍ । ਉਪਸ੍ਥਿਤਾਯਾਂ ਨਾਵਿ ਤ੍ਵਂ ਬੀਜਾਦੀਨਿ ਵਿਧਾਯ ਚ
'ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ ਸਮੁੰਦਰ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਡੁਬੋ ਦੇਵੇਗਾ। ਜਦ ਨਾਵ ਆਵੇ, ਤੂੰ ਬੀਜ ਆਦਿ ਇਕੱਠੇ ਕਰ ਲੈ।'
ਸਪ੍ਤਰ੍षਿਭਿਃ ਪਰਿਵृਤੋ ਨਿਸ਼ਾਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੀਂ ਚਰਿष੍ਯਸਿ। ਉਪਸ੍ਥਿਤਸ੍ਯ ਮੇ ਸ਼੍ਰृਙ੍ਗੇ ਨਿਬਧ੍ਨੀਹਿ ਮਹਾਹਿਨਾ
'ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ, ਤੂੰ ਬ੍ਰਹਮੀ ਰਾਤ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰੇਗਾ। ਜਦ ਮੈਂ ਆਵਾਂ, ਨਾਵ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਸਿੰਗ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਲੈ।'
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਤਰ੍ਦृਧੇ ਮਤ੍ਸ੍ਯੋ ਮਨੁਃ ਕਾਲਪ੍ਰਤੀਕ੍ਸ਼ਕਃ । ਸ੍ਥਿਤਃ ਸਮੁਦ੍ਰ ਉਦ੍ਵੇਲੇ ਨਾਵਮਾਰੁਰੁਹੇ ਤਦਾ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਮਛਲੀ ਅੰਤर्धਾਨ ਹੋ ਗਈ। ਮਨੂ ਸਮਾਂ ਆਉਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਜਦ ਸਮੁੰਦਰ ਉਫਣਿਆ, ਉਹ ਨਾਵ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਏਕਸ਼੍ਰृਙ੍ਗਧਰੋ ਮਤ੍ਸ੍ਯੋ ਹੈਮੋ ਨਿਯੁਤਯੋਜਨਃ। ਨਾਲਮ੍ਬਬਨ੍ਧ ਤਚ੍ਛृਙ੍ਗੇ ਮਤ੍ਸ੍ਯਾਖ੍ਯਂ ਚ ਪੁਰਾਣਕਮ੍
ਮਛਲੀ ਇੱਕ ਸਿੰਗ ਵਾਲੀ, ਸੋਨੇ ਦੀ, ਲੱਖਾਂ ਯੋਜਨ ਵੱਡੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਸਿੰਗ ਨੂੰ ਰੱਸੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਮਛਲੀ ਪੁਰਾਣਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ।
ਸ਼ੁਸ਼੍ਰਾਵ ਮਤ੍ਸ੍ਯਾਤ੍ਪਾਪਘ੍ਨਂ ਸਂਸ੍ਤੁਵਨ੍ ਸ੍ਤੁਤਿਭਿਸ਼੍ਚ ਤਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਵੇਦਪ੍ਰਹਰ੍ਤ੍ਤਾਰਂ ਹਯਗ੍ਰੀਵਞ੍ਚ ਦਾਨਵਮ੍
ਮਨੂ ਨੇ ਮਛਲੀ ਤੋਂ, ਜੋ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਿਆਂ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਹਯਗ੍ਰੀਵ ਦਾਨਵ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਵੇਦ ਚੁਰਾ ਲਏ ਸਨ।
ਅਵਧੀਦ੍ ਵੇਦਮਨ੍ਤ੍ਨਾਦ੍ਯਾਨ੍ ਪਾਲਯਾਮਾਸ ਕੇਸ਼ਵਃ। ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਕਲ੍ਪੇऽਥ ਬਾਰਾਹੇ ਕੂਰ੍ਮ੍ਮਰੂਪੋऽਭਵਦ੍ਧਰਿਃ
ਕੇਸ਼ਵ ਨੇ ਵੇਦ ਚੁਰਣ ਵਾਲੇ ਦਾਨਵ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਨਵੇਂ ਕਲਪ ਆਉਣ 'ਤੇ, ਹਰੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸੂਰ ਅਤੇ ਫਿਰ ਕਛੂਆ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਿਆ।
ਅਗ੍ਨਿਰੁਵਾਚ ਅਵਤਾਰਂ ਵਰਾਹਸ੍ਯ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇऽਹਂ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਮ੍ । ਹਿਰਣ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ੋऽਸੁਰੇਸ਼ੋऽਭੂਦ੍ ਦੇਵਾਨ੍ ਜਿਤ੍ਵਾ ਦਿਵਿ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਅਗਨਿ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਵਾਰਾਹ ਦੇ ਆਵਤਾਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼, ਅਸੁਰਾਂ ਦਾ ਸਰਪੰਚ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਦੇਵੈਰ੍ਗਤ੍ਵਾ ਸ੍ਤੁਤੋ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਯਜ੍ਞਰੂਪੋ ਵਰਾਹਕਃ । ਅਭੂਤ੍ ਤਂ ਦਾਨਵਂ ਹਤ੍ਵਾ ਦੈਤ੍ਯੈਃ ਸਾਕਞ੍ਚ ਕਣ੍ਟਕਮ੍
ਦੇਵਤੇ ਉਸ ਕੋਲ ਗਏ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਸਤਕਾਰੀ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਯਜਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਵਾਰਾਹ ਬਣਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦਾਨਵ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਮੁਸੀਬਤ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਧਰ੍ਮਦੇਵਾਦਿਰਕ੍ਸ਼ਾਕृਤਂ ਤਤਃ ਸੋऽਨ੍ਤਰ੍ਦ੍ਦਧੇ ਹਰਿਃ। ਹਿਰਣ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਵੈ ਭ੍ਰਾਤਾ ਹਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੁਸ੍ਤਥਾ
ਧਰਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਕੇ, ਹਰੀ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਲੁਕ ਗਿਆ। ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼ ਦਾ ਭਰਾ ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼ਿਪੁ ਸੀ।
ਜਿਤਦੇਵਯਜ੍ਞਭਾਗਃ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਧਿਕਾਰਕृਤ੍। ਨਾਰਸਿਂਹਵਪੁਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਂ ਜਘਾਨ ਸੁਰੈਃ ਸਹ
ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਯਜਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਥਿਆ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਨਰਸਿੰਘ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸ੍ਵਪਦਸ੍ਥਾਨ੍ ਸੁਰਾਂਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇ ਨਾਰਸਿਂਹਃ ਸੁਰੈਃ ਸ੍ਤੁਤਃ। ਦੇਵਾਸੁਰੇ ਪੁਰਾ ਯੁਦ੍ਧੇ ਬਲਿਪ੍ਰਭृਤਿਭਿਃ ਸੁਰਾਃ
ਨਰਸਿੰਘ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਕਾਰੀ ਹੋਇਆ, ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਸਲੀ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਵਾਪਸ ਪਹੁੰਚਾਇਆ। ਪੁਰਾਣੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ, ਬਲੀ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ।
ਜਿਤਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਾਤ੍ਪਰਿਭ੍ਰਪ੍ਟਾ ਹਰਿਂ ਵੈ ਸ਼ਰਣਂ ਗਤਾਃ। ਸੁਰਾਣਾਮਮਯਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਅਦਿਤ੍ਯਾ ਕਸ਼੍ਯਪੇਨ ਚ
ਹਾਰ ਕੇ, ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ, ਦੇਵਤੇ ਹਰੀ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਆਏ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਖਾਤਰ, ਅਦਿਤੀ ਤੇ ਕਸ਼ਯਪ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਇਆ ਰਹਿਤ ਸਰੀਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸ੍ਤੁਤੋऽਸੌ ਵਾਮਨੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਹ੍ਯਦਿਤ੍ਯਾਂ ਸ ਕ੍ਰਤੁਂ ਯਯੌ। ਬਲੇਃ ਸ਼੍ਰੀਯਜਮਾਨਸ੍ਯ, ਰਾਜਦ੍ਵਾਰੇऽਗृਣਾਤ੍ ਸ਼੍ਰੁਤਿਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਕਾਰੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਵਾਮਨ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅਦਿਤੀ ਦੇ ਯਜਨ 'ਤੇ ਗਿਆ। ਰਾਜਾ ਬਲੀ, ਜੋ ਯਜਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਸ਼੍ਰੁਤੀ ਪੜ੍ਹੀ।
ਵੇਦਾਨ੍ ਪਠਨ੍ਤਂ ਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਾਮਨਂ ਵਰਦੋऽਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਨਿਵਾਰਿਤੋऽਪਿ ਸ਼ੁਕ੍ਰੇਣ ਬਲਿਰ੍ਬ੍ਰੂਹਿ ਯਦਿਚ੍ਛਸਿ
ਵਾਮਨ ਨੂੰ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹਦੇ ਸੁਣ ਕੇ, ਬਲੀ, ਜੋ ਵਰ ਦਿੰਦਾ ਸੀ, ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਨੇ ਰੋਕਿਆ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਬਲੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਜੋ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਦੱਸ।'
ਤ੍ਤਤ੍ਤੇऽਹਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰਦਾਸ੍ਯਾਮਿ,ਵਾਮਨੋ ਬਲਿਮਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਪਦਤ੍ਰਯਂ ਹਿ ਗੁਰ੍ਵਰ੍ਥਂ ਦੇਹਿ ਦਾਸ੍ਯੇ ਤਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਵਾਮਨ ਨੇ ਬਲੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਜੋ ਤੂੰ ਮੰਗੇਗਾ, ਮੈਂ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਖਾਤਰ, ਮੈਨੂੰ ਤਿੰਨ ਪਗ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ।' ਬਲੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੈਂ ਦੇਵਾਂਗਾ।'
ਤੋਯੇ ਤੁ ਪਤਿਤੇ ਹਸ੍ਤੇ ਵਾਮਨੋऽਭੂਦਵਾਮਨਃ। ਭੂਰ੍ਲੋਕਂ ਸ ਭੁਵਰ੍ਲੋਕਂ ਸ੍ਵਰ੍ਲੇਕਞ੍ਚ ਪਦਤ੍ਰਯਮ੍
ਜਦ ਪਾਣੀ ਹੱਥ 'ਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ, ਵਾਮਨ ਛੋਟਾ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ। ਤਿੰਨ ਪਗਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ, ਭੂਵਰ ਅਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਲੈ ਲਿਆ।
ਚਕ੍ਰੇ ਬਲਿਞ੍ਚ ਸੁਤਲਂ ਤਚ੍ਛਕ੍ਰਾਯ ਦਦੌ ਹਰਿਃ। ਸ਼ਕ੍ਰੋ ਦੇਵੈਰ੍ਹਰਿਂ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਭੁਵਨੇਸ਼ਃ ਸੁਖੀਂ ਤ੍ਵਭੂਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਬਲੀ ਨੂੰ ਸੁਤਲ ਲੋਕ 'ਚ ਭੇਜਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਸਥਾਨ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਇੰਦਰ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ ਹਰੀ ਦੀ ਸਤਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦਾ ਸੁਖੀ ਮਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ।
ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਪਰਸ਼ੁਰਾਮਸ੍ਯ ਚਾਵਤਾਰਂ ਸ਼੍ਰृਣੁ ਦ੍ਵਿਜ। ਉਦ੍ਵਤਾਨ੍ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਨ੍ ਮਤ੍ਵਾ ਭੂਭਾਰਹਾਣਾਯ ਸਃ
ਮੈਂ ਪਰਸ਼ੁਰਾਮ ਦੇ ਆਵਤਾਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਸੁਣੋ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲਏ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਅਹੰਕਾਰੀ ਵੇਖਿਆ, ਧਰਤੀ ਦਾ ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਆਇਆ।
ਅਵਤੀਰ੍ਣੋ ਹਰਿਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯੈ ਦੇਵਵਿਪ੍ਰਾਦਿਪਾਲਕਃ। ਜਮਦਗ੍ਨੇ ਰੇਣੁਕਾਯਾਂ ਭਾਰ੍ਗਵਃ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਪਾਰਗਃ
ਹਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਆਇਆ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਜਮਦਗਨੀ ਤੇ ਰੇਣੁਕਾ ਦੇ ਘਰ ਭਾਰਗਵ ਰੂਪ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲਿਆ, ਜੋ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ।
ਦਤ੍ਤਾਤ੍ਰੇਯਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਵੀਰ੍ਯੋ ਨृਪਸ੍ਤ੍ਵਭੂਤ੍। ਸਹਸ੍ਤ੍ਰਬਾਹੁਃ ਸਰ੍ਵੋਰ੍ਵੀਪਤਿਃ ਸ ਮृਗਯਾਂ ਗਤਃ
ਦੱਤਾਤ੍ਰੇਯ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਕਾਰਤਵੀਰਿਆ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਮਾਲਕ। ਉਹ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲਈ ਗਿਆ।