ਅਗ੍ਨਿਪੁਰਾਣਮ੍

ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਦਧਿਕਾ षष੍ਟਿਰ੍ਭੁਵਨੈਸ੍ਤੁਲ੍ਯਸਞ੍ਜ੍ਞਿਤਾਃ। ਤਾਵਨ੍ਤ ਏਵ ਰੁਦ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਵਿਜ੍ਞੇਯਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤਦ੍ਯਥਾ

ਪੰਜਾਹ ਉੱਤੇ ਛਿਆਸਠ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਨੇ ਹੀ ਰੁਦਰ ਵੀ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਹੇਠ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਅਮਰੇਸ਼ਃ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼੍ਚ ਨੈਮਿषਃ ਪੁष੍ਕਰੋऽਪਿ ਚ। ਤਥਾ ਪਾਦਿਸ਼੍ਚ ਦਣ੍ਡਿਸ਼੍ਚ ਭਾਵਭੂਤਿਰਥਾष੍ਟਮਃ

ਅਮਰੇਸ਼, ਪ੍ਰਭਾਵ, ਨੈਮਿਸ਼, ਪੁਸ਼ਕਰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪਾਦੀ, ਡੰਡੀ, ਭਾਵਭੂਤੀ, ਅਤੇ ਅੱਠਵਾਂ ਅਸ਼ਟਮ।

ਤੁ. ਸ੍ਕਨ੍ਦਪੁਰਾਣੇ (੭.੧.੧੦) ਤੀਰ੍ਥਾਨਾਂ ਮਹਾਭੂਤਾਨੁਸਾਰੇਣ ਵਰ੍ਗੀਕਰਣਮ੍ ਨਕੁਲੀਸ਼ੋ ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਃ ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੈਲੋ ਦਸ਼ਮਃ ਸ੍ਮृਤਃ। ਅਨ੍ਵੀਸ਼ੋऽਸ੍ਨਾਤਿਕੇਸ਼ਸ਼੍ਚ ਮਹਾਕਾਲੋऽਥ ਮਧ੍ਯਮਃ

ਨਕੁਲੀਸ਼, ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ, ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੈਲ ਦਸਵਾਂ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਨਵੀਸ਼, ਅਸਨਾਤਿਕੇਸ਼, ਮਹਾਕਾਲ ਅਤੇ ਮੱਧਯਮ।

ਕੇਦਾਰੋ ਭੈਰਵਸ਼੍ਚੈਵ ਦ੍ਵਿਤੀਯਾष੍ਟਕਮੀਰਿਤਂ। ਤਤੋ ਗਯਾਕੁਰੁਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਖਲਾਨਾਦਿਕਨਾਦਿਕੇ

ਕੇਦਾਰ ਤੇ ਭੈਰਵ, ਫਿਰ ਦੂਜੇ ਅੱਠ ਜੋੜੇ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਯਾ, ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ, ਖਲਾਨਾ ਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

ਵਿਮਲਸ਼੍ਚਾਟ੍ਟਹਾਸਸ਼੍ਚ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਭੀਮ ਏਵ ਚ। ਵਸ੍ਵਾਪਦਂ ਰੁਦ੍ਰਕੋਟਿਰਵਿਯੁਕ੍ਤੋ ਮਹਾਬਲਃ

ਵਿਮਲ ਤੇ ਅਟਟਹਾਸ, ਮਹਿੰਦਰ ਤੇ ਭੀਮ; ਵਸਵਾਪਦਾ, ਰੁਦ੍ਰਕੋਟੀ, ਜੋ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੀ ਤੇ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ।

ਗੋਕਰ੍ਣੋ ਭਦ੍ਰਕਰ੍ਣਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਰ੍ਣਾਕ੍ਸ਼ਃ ਸ੍ਥਾਣੁਰੇਵ ਚ। ਅਜੇਸ਼ਸ਼੍ਚੈਵ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੋ ਭਾਸ੍ਵਰਃ ਸੂਦ ਨਾਨ੍ਤਰਃ

ਗੋਕਰਨ ਤੇ ਭਦਰਕਰਨ, ਸਵਰਨਾਖ, ਸਥਾਣੁ; ਅਜੇਸ਼, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਚਮਕਦਾਰ, ਸੂਦ ਤੇ ਨਾਂਤਰ।

ਸੁਬਾਹੁਰ੍ਮ੍ਮਤ੍ਤਰੂਪੀ ਚ ਵਿਸ਼ਾਲੋ ਜਟਿਲਸ੍ਤਥਾ। ਰੌਦ੍ਰੋऽਥ ਪਿਙ੍ਗਲਾਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਕਾਲਦਂष੍ਟ੍ਰੀ ਭਵੇਤ੍ਤਤਃ

ਸੁਬਾਹੂ, ਜੋ ਮਸਤ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਜਟਿਲ; ਰੌਦਰ, ਪਿੰਗਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਫਿਰ ਕਾਲਦੰਸ਼ਤਰੀ।

ਵਿਦੁਰਸ਼੍ਚੈਵ ਘੋਰਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਾਜਾਪਤ੍ਯੋ ਹੁਤਾਸ਼ਨਃ। ਕਾਮਰੂਪੀ ਤਥਾ ਕਾਲਃ ਕਰ੍ਣੋऽਪ੍ਯਥ ਭਯਾਨਕਃ

ਵਿਦੁਰ, ਘੋਰ, ਪ੍ਰਜਾਪਤਿ ਦਾ, ਹੁਤਾਸ਼ਨ; ਕਾਮਰੂਪੀ, ਕਾਲ, ਕਰਨ ਤੇ ਡਰਾਉਣਾ।

ਮਤਙ੍ਗਃ ਪਿਙ੍ਗਲਸ਼੍ਚੈਵ ਹਰੋ ਵੈ ਧਾਤृਸਞ੍ਜ੍ਞਕਃ। ਸ਼ਙ੍ਕੁਕਰ੍ਣੋ ਵਿਧਾਨਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਰੀਕਣ੍ਠਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਸ਼ੇਖਰਃ

ਮਤੰਗ ਤੇ ਪਿੰਗਲਾ, ਹਰਾ ਜੋ ਧਾਤ੍ਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸ਼ੰਕੁਕਰਨ, ਵਿਧਾਨ, ਸ੍ਰੀਕੰਠ ਤੇ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ।

ਸਹੈਤੇਨ ਚ ਪਰ੍ਯ੍ਯਨ੍ਤਾਃ ਕਥ੍ਯਨ੍ਤੇऽਥ ਪਦਾਨ੍ਯਪਿ। ਵ੍ਯਾਪਿਨ੍ ਓਂ ਅਰੂਪ ਓਂ ਪ੍ਰਮਥ ਓਂ ਤੇਜਃ ਓਂ ਜ੍ਯੋਤਿਃ ਓਂ ਪੁਰੁष ਓਂ ਅਗ੍ਨੇ ਓਂ ਅਧੂਮ ਓਂ ਅਭਸ੍ਮ ਓਂ ਅਨਾਦਿ ਓਂ ਨਾਨਾ ਓਂ ਧੂਧੂ ਓਂ ਭੂਃ ਓਂ ਭੁਵਃ ਓਂ ਸ੍ਵਃ ਅਨਿਧਨ ਨਿਧਨੋਦ੍ਭਵ ਸ਼ਿਵ ਸ਼ਰ੍ਵ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨ੍ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ ਮਹਾਦੇਵ ਸਦ੍ਭਾਵੇਸ਼੍ਵਰ ਮਹਾਤੇਜਃ ਯੋਗਾਧਿਪਤਯੇ ਮੁਞ੍ਚ ਪ੍ਰਥਮ ਸਰ੍ਵ ਸਰ੍ਵੇਸਰ੍ਵੇਤਿ ਦ੍ਵਾਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ ਪਦਾਨਿ। ਬੀਜਭਾਵੇ ਤ੍ਰਯੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰਾ ਵਾਮਦੇਵਃ ਸ਼ਿਵਃ ਸ਼ਿਖਾ

ਗਾਨ੍ਧਾਰੀ ਚ ਸੁषੁਮ੍ਣਾ ਚ ਨਾਡ੍ਯੌ ਦ੍ਵੌ ਮਾਰੁਤੌ ਤਥਾ। ਸਮਾਨੋਦਾਨਨਾਮਾਨੌ ਰਸਨਾਪਾਯੁਰਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇ

ਗਾਂਧਾਰੀ ਤੇ ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ ਦੋ ਨਾਡੀਆਂ ਹਨ, ਇੰਝ ਹੀ ਦੋ ਵਾਤਾਂ ਹਨ; ਸਮਾਨ ਤੇ ਉਦਾਨ ਨਾਮ, ਜੀਭ ਤੇ ਮਲਦਵਾਰ ਇੰਦਰੀਆਂ ਹਨ।

ਰਸਸ੍ਤੁ ਵਿषਯੋ ਰੂਪਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਰਸਾ ਗੁਣਾਃ। ਮਣ੍ਡਲਂ ਵਰ੍ਤ੍ਤੁਲਂ ਤਚ੍ਚ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਾਙ੍ਕਿਤਂ ਸਿਤਂ

ਸਵਾਦ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ, ਰੂਪ, ਧੁਨੀ, ਛੂਹ, ਸਵਾਦ—ਇਹ ਗੁਣ ਹਨ; ਮੰਡਲ ਗੋਲ ਹੈ, ਕਮਲ ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹਤ ਤੇ ਚਿੱਟਾ।

ਸ੍ਵਪ੍ਨਾਵਸ੍ਥਾਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਯਾਂ ਕਾਰਣਂ ਗਰੁਡਧ੍ਵਜਂ। ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਨ੍ਤਕृਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਸਞ੍ਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਭੁਵਨਾਦਿਕਂ

ਸੁਪਨੇ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ, ਕਾਰਨ ਗਰੁੜਧਵਜ ਹੈ; ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਆਦਿਕਾ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਅਧਾਰ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਭਾਵ੍ਯਂ ਤ੍ਵਯਾਨੁਕੂਲੇਨ ਵਿष੍ਣੁਂ ਵਿਜ੍ਞਾਪਯੇਦਿਤਿ। ਤਤੋ ਵਾਗੀਸ਼੍ਵਰੀਂ ਦੇਵੀਂ ਵਾਗੀਸ਼ਮਪਿ ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍

ਤੈਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚੰਗੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਦੱਸ। ਫਿਰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਵਾਗੀਸ਼ਵਰੀ ਦੇਵੀ ਤੇ ਵਾਗੀਸ਼ ਦੀ ਆਰਾਧਨਾ ਕਰ।

ਆਵਾਹ੍ਯਾਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਸਨ੍ਤਰ੍ਪ੍ਯ ਸ਼ਿष੍ਯਂ ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ ਤਾਡਯੇਤ੍। ਓਂ ਹਾਂ ਹਾਂ ਹਂ ਫਟ੍ । ਪ੍ਰਵਿਸ਼ੇਦਪ੍ਯਨੇਨੈਵ ਚੈਤਨ੍ਯਂ ਵਿਭਜੇਤ੍ਤਤਃ

ਆਹਵਾਨ, ਪੂਜਾ ਤੇ ਸੰਤੋਖ ਦੇ ਕੇ, ਚੇਲੇ ਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਹੱਥ ਮਾਰ। ਓਂ ਹਾਂ ਹਾਂ ਹਂ ਫਟ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅੰਦਰ ਜਾ ਕੇ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਵੰਡ।

ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਪਾਸ਼ਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਜ੍ਯੇष੍ਠਯਾऽਙ੍ਕੁਸ਼ਮੁਦ੍ਰਯਾ। ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹੋਂ ਹ੍ਰੂਂ ਫਟ੍ । ਸ੍ਵਾਹਾਨ੍ਤੇਨ ਹृਦਾਕृष੍ਯ ਤੇਨੈਵ ਪੁਟਿਤਾਤ੍ਮਨਾ

ਹਥਿਆਰ ਨੂੰ ਫਾਂਸ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਨਾਲ; ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹੋਂ ਹ੍ਰੂੰ ਫਟ। ਸਵਾਹਾ ਨਾਲ ਹਿਰਦੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚ, ਇਉਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ।

ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਤਂ ਨਮੋਨ੍ਤੇਨ ਨਿਜਾਤ੍ਮਨਿ ਨਿਯੋਜਯੇਤ੍ । ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹੋਮ੍ ਆਤ੍ਮਨੇ ਨਮਃ। ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍ ਪਿਤृਸਂਯੋਗਂ ਭਾਵਯਿਤ੍ਵੋਦ੍ਭਵਾਖ੍ਯਯਾ

ਉਸ ਨੂੰ ਨਮ ਸ਼ਬਦ ਨਾਲ ਫੜ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਟਿਕਾ। ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹੋਮ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮ। ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਪਿਤਰਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦਾ ਭਾਵ ਕਰਕੇ, ਉਦਭਵ ਮੁਦਰਾ ਨਾਲ।

ਵਾਮਯਾ ਤਦਨੇਨੈਵ ਦੇਵੀਗਰ੍ਭੇ ਵਿਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍। ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹਾਂ ਆਤ੍ਮਨ ਨਮਃ। ਦੇਹੋਤ੍ਪਤ੍ਤੌ ਹृਦਾ ਹ੍ਯੇਵਂ ਸ਼ਿਰਸਾ ਜਨ੍ਮਨਾ ਤਥਾ

ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ, ਇਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਰੱਖ। ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹਾਂ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮ। ਸਰੀਰ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ, ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ, ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਵਿੱਚ ਵੀ।

ਸ਼ਿਖਯਾ ਵਾਧਿਕਾਰਾਯ ਭੋਗਾਯ ਕਵਚਾਣੁਨਾ। ਤਤ੍ਤ੍ਵਸ਼ੁਦ੍ਧੌ ਹृਦਾ ਹ੍ਯੇਵਂ ਗਰ੍ਭਾਧਾਨਾਯ ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍

ਸ਼ਿਖਾ ਨਾਲ ਅਧਿਕਾਰ ਲਈ, ਭੋਗ ਲਈ ਕਵਚ ਦੇ ਅਣੂ ਨਾਲ; ਤੱਤਵ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਲਈ, ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ, ਗਰਭਾਧਾਨ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ।

ਸ਼ਿਰਸਾ ਪਾਸ਼ਸ਼ੈਥਿਲ੍ਯੇ ਨਿष੍ਕृਤ੍ਯੈਵਂ ਸ਼ਤਂ ਜਪੇਤ੍। ਏਵਂ ਪਾਸ਼ਵਿਯੋਗੇऽਪਿ ਤਤਃ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਤ੍ਮਜਪ੍ਤਯਾ

ਸਿਰ ਨਾਲ, ਫਾਂਸ ਨੂੰ ਢਿੱਲਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਟਾ ਕੇ, ਸੌ ਵਾਰੀ ਜਪ ਕਰ। ਇਉਂ ਹੀ, ਫਾਂਸ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਣ ਲਈ, ਫਿਰ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਪ ਕਰ।

ਛਿਨ੍ਦ੍ਯਾਦਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਕਰ੍ਤ੍ਤਂਰ੍ਯ੍ਯਾ ਕਲਾਬੀਜਵਤਾ ਯਥਾ। ਓਂ ਹ੍ਰੀਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਕਲਾਪਾਸ਼ਾਯ ਹਃ ਫਟ੍। ਵਿਸृਜ੍ਯ ਵਰ੍ਤ੍ਤੁਲੀਕृਤ੍ਯ ਪਾਸ਼ਮਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍

ਹਥਿਆਰ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪਾਸ਼ ਨੂੰ ਕੱਟੋ, ਜਿਵੇਂ ਚੰਦ ਦੀ ਕਲਾ ਦੇ ਬੀਜ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਓṃ ਹ੍ਰੀṃ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਕਲਾ ਪਾਸ਼ਾ ਹਹ ਫਟ' — ਇਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਪਾਸ਼ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪੂਰਵ ਵਾਂਗ ਗੋਲ ਕਰ ਦਿਓ।

ਘृਤਪੂਰ੍ਣੇ ਸ੍ਰੁਵੇ ਦਤ੍ਵਾ ਕਲਾਸ੍ਤ੍ਰੇਣੈਵ ਹੋਮਯੇਤ੍। ਅਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਜੁਹੁਯਾਤ੍ ਪਞ੍ਚ ਪਾਸ਼ਾਙ੍ਕੁਰਨਿਵृਤ੍ਤਯੇ

ਘੀ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸ੍ਰੂਵ ਵਿੱਚ ਪਾ ਕੇ, ਚੰਦ ਦੀ ਕਲਾ ਵਾਲੇ ਹਥਿਆਰ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਹੋਮ ਕਰੋ। ਹਥਿਆਰ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪਾਸ਼ ਦੇ ਅੰਕੁਰਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਪੰਜ ਵਾਰ ਆਹੁਤੀ ਦਿਓ।

ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਨਿषੇਧਾਰ੍ਥਂ ਦਦ੍ਯਾਦष੍ਟਾਹੁਤੀਸ੍ਤਤਃ। ਓਂ ਹਃ ਅਸ੍ਤ੍ਰਾਯ ਹ੍ਰੂਂ ਫਟ੍। ਹृਦਾਵਾਹ੍ਯ ਹृषੀਕੇਸ਼ਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਪੂਜਨਤਰ੍ਪਣੇ

ਕੁੰਨ੍ਹਾ ਅਤੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਅੱਠ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦਿਓ: 'ਓṃ ਹਹ ਅਸ੍ਤਰਾਯਾ ਹ੍ਰੂṃ ਫਟ'। ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਨੂੰ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਸੱਦ ਕੇ, ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਤਰਪਣ ਕਰੋ।

ਪੂਰ੍ਵ੍ਵੋਕ੍ਤਵਿਧਿਨਾ ਕੁਰ੍ਯ੍ਯਾਦਧਿਕਾਰਸਮਰ੍ਪਣਂ। ਓਂ ਹਾਂ ਰਸਸ਼ੁਲ੍ਕਂ ਗृਹਾਣ ਸ੍ਵਾਹਾ। ਨਿਃਸ਼ੇषਦਗ੍ਧਪਾਸ਼ਸ੍ਯ ਪਸ਼ੋਰਸ੍ਯ ਹਰੇ ਤ੍ਵਯਾ

ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅਧਿਕਾਰ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦਿਓ: 'ਓṃ ਹਾਂ ਰਸ ਸ਼ੁਲਕ ਗ੍ਰਹਾਣਾ ਸ੍ਵਾਹਾ'। ਹੇ ਹਰੀ, ਜਿਸ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਪਾਸ਼ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੜ ਗਏ ਹਨ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਨਾ ਰਹੇ।

ਨ ਸ੍ਥੇਯਂ ਬਨ੍ਧਕਤ੍ਵੇਨ ਸ਼ਿਵਾਜ੍ਞਾਂ ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਦਿਤਿ। ਤਤੋ ਵਿਸृਜ੍ਯ ਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਵਿਦ੍ਯਾਤ੍ਮਾਨਂ ਨਿਯੋਜ੍ਯ ਚ

ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਨਾ ਰਹੋ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਸੁਣਾਓ। ਫਿਰ, ਛੱਡ ਕੇ, ਗਿਆਨ ਰੂਪ ਗੋਵਿੰਦ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰੋ।

ਬਾਹੁਮੁਕ੍ਤਾਰ੍ਦ੍ਧਦृਸ਼੍ਯੇਨ ਚਨ੍ਦ੍ਰਬਿਮ੍ਬੇਨ ਸਨ੍ਨਿਭਂ। ਸਂਹਾਰਮੁਦ੍ਰਯਾ ਸ੍ਵਸ੍ਥਂ ਵਿਧਾਯੋਦ੍ਭਵਮੁਦ੍ਰਯਾ

ਬਾਂਹ ਖਿੱਚ ਕੇ, ਅੱਧਾ ਦਿਸਦਾ ਹੋਇਆ, ਚੰਦ ਦੇ ਚਕਰ ਵਾਂਗ, ਸੰਹਾਰ ਮুদ্রਾ ਨਾਲ ਮਨ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਕੇ, ਉਭਰਨ ਦੀ ਮুদ্রਾ ਧਾਰਨ ਕਰੋ।

ਸੂਤ੍ਰੇ ਸਂਯੋਜ੍ਯ ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਤੋਯਬਿਨ੍ਦੁਂ ਯਥਾ ਪੁਰਾ। ਵਿਸृਜ੍ਯ ਪਿਤਰੌ ਵਹ੍ਨੇਃ ਪੂਜਿਤੌ ਕੁਸੁਮਾਦਿਭਿਃ

ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ, ਪਿਛਲੇ ਵਾਂਗ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੂੰਦ ਰੱਖੋ। ਛੱਡ ਕੇ, ਅੱਗ ਦੇ ਦੋ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਫੁੱਲ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜੋ।

ਈਸ਼੍ਵਰ ਉਵਾਚ ਸਨ੍ਧਾਨਮਥ ਵਿਦ੍ਯਾਯਾਃ ਪ੍ਰਾਚੀਨਕਲਯਾ ਸਹ। ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵਰ੍ਣਯ ਤਦ੍ਯਥਾ

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਅਗਲੇ ਪੜਾਅ 'ਵਿਦਿਆ' ਦੀ ਮਿਲਾਪ ਪੁਰਾਣੀ ਕਲਾ ਨਾਲ ਪੂਰਵ ਵਾਂਗ ਕਰੋ। ਇਹ ਕਰ ਕੇ, ਤੱਤ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਹੈ, ਵਰਨਨ ਕਰੋ।