ਕਰ੍ਤ੍ਤਰ੍ਯ੍ਯਾ ਛੇਦਨਂ ਕੁਰ੍ਯ੍ਯਾਤ੍ ਕਲ੍ਪਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਤਦ੍ਯਥਾ। ਓਂ ਹੂਂ ਨਿਵृਤ੍ਤਿਕਲਾਪਾਸ਼ਾਯ ਹੂਂ ਫਟ੍। ਬਨ੍ਧਕਤ੍ਵਞ੍ਚ ਨਿਰ੍ਵਰ੍ਤ੍ਯ ਹਸ੍ਤਾਭ੍ਯਾਞ੍ਚ ਸ਼ਰਾਣੁਨਾ
ਕਰਤਰੀ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿਚ ਆਇਆ ਹੈ, ਕੱਟਣ ਦੀ ਕ੍ਰਿਆ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ: 'ਓਂ ਹੂੰ, ਨਿਵ੍ਰਿੱਤੀ ਦੇ ਬੰਧਨ ਲਈ, ਹੂੰ ਫਟ।' ਬੰਧਨ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ, ਦੋਵੇਂ ਹੱਥਾਂ ਅਤੇ ਬਾਣ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਇਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਿਸृਜ੍ਯ ਵਰ੍ਤ੍ਤੁਲੀਕृਤ੍ਯ ਘृਤਪੂਰ੍ਣੇ ਸ੍ਰੁਵੇ ਧਰੇਤ੍। ਦਹੇਦਨੁਕਲਾਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਕੇਵਲਾਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਭਸ੍ਮਸਾਤ੍
ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਘੁੰਮਾਉਂਦਿਆਂ, ਘੀ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸ੍ਰੁਵਾ ਨੂੰ ਫੜੋ। ਫਿਰ ਸਹਾਇਕ ਅਸਤਰ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਸਾੜੋ ਅਤੇ ਕੇਵਲ ਅਸਤਰ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਸੁਆਹ ਕਰ ਦਿਓ।
ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ਪਞ੍ਚਾਹੁਤੀਰ੍ਦਤ੍ਵਾ ਪਾਸ਼ਾਙ੍ਕੁਸ਼ਨਿਵृਤ੍ਤਯੇ। ਓਂ ਹਃ ਅਸ੍ਤ੍ਰਾਯ ਹੂਂ ਫਟ੍। ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਂ ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦਸ੍ਤ੍ਰਾਹੁਤਿਭਿਰष੍ਟਭਿਃ
ਪਾਂਚ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇ ਕੇ, ਪਾਂਸ਼ ਅੰਕੁਸ਼ ਵਾਲੇ ਬੰਧਨ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ: 'ਓਂ ਹਹ, ਅਸਤਰ ਲਈ, ਹੂੰ ਫਟ।' ਫਿਰ ਅੱਠ ਅਸਤਰ ਆਹੁਤੀਆਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਕਰੋ।
ਅਥਾਵਾਹ੍ਯ ਵਿਧਾਤਾਰਂ ਪੂਜਯੇਤ੍ਤਰ੍ਪਯੇਤ੍ਤਥਾ। ਤਤ ਓਂ ਹਾਂ ਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਸ਼ੁਦ੍ਧਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਗृਹਾਣ ਸ੍ਵਾਹੇਤ੍ਯਾਹੁਤਿਤ੍ਰਯੇਣਾਧਿਕਾਰਮਸ੍ਯ ਸਮਰ੍ਪਯੇਤ੍ । ਦਗ੍ਧਨਿਃਸ਼ੇषਪਾਪਸ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਨਸ੍ਯ ਪਸ਼ੋਸ੍ਤ੍ਵਯਾ
ਫਿਰ ਰਚਨਹਾਰ ਨੂੰ ਸੱਦ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇ ਤਰਪਣ ਕਰੋ। ਫਿਰ 'ਓਂ ਹਾਂ, ਸ਼ਬਦ ਤੇ ਸਪਰਸ਼ ਨਾਲ ਪਵਿਤ੍ਰ ਬ੍ਰਹਮਨ, ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ, ਸ੍ਵਾਹਾ' ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇ ਕੇ, ਅਧਿਕਾਰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰੋ। ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਨ, ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਯਜਮਾਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਬਨ੍ਧਾਯ ਨ ਪੁਨਃ ਸ੍ਥੇਯਂ ਸ਼ਿਵਾਜ੍ਞਾਂ ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਦਿਤਿ। ਤਤੋ ਵਿਸृਜ੍ਯ ਧਾਤਾਰਂ ਨਾਡ੍ਯਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਯਾ ਸ਼ਨੈਃ
ਮੁੜ ਕਦੇ ਵੀ ਬੰਨ੍ਹੇ ਨਾ ਰਹੋ; ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਸੁਣਾਓ। ਫਿਰ ਰਚਨਹਾਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਜੀ ਨਾੜੀ ਰਾਹੀਂ ਵਿਦਾ ਕਰੋ।
ਸਂਹਾਰਮੁਦ੍ਰਯਾਤ੍ਮਾਨਂ ਕੁਮ੍ਭਕੇਨ ਨਿਜਾਤ੍ਮਨਾ। ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾਰ੍ਘ੍ਯਂਪਾਤ੍ਰਸ੍ਥਤੋਯਬਿਨ੍ਦੁਸੁਧੋਪਮਂ
ਸੰਹਾਰ ਮুদ্রਾ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਸਾਹ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ, ਅਰਘ ਪਾਤਰ ਵਿਚ ਰੱਖੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੇ ਪਵਿਤ੍ਰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਬੂੰਦ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਆਦਾਯ ਯੋਜਯੇਤ੍ ਸੂਤ੍ਰੇ ਰੇਚਕੇਨੋਦ੍ਭਵਾਖ੍ਯਯਾ। ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾਰ੍ਘ੍ਯਪਾਤ੍ਰਸ੍ਥਤੋਯਬਿਨ੍ਦੁਂ ਸੁਧੋਪਮਂ
ਉਸ ਬੂੰਦ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, 'ਉਦਭਵ' ਨਾਂ ਦੀ ਰੀਚਕ ਸਾਹ ਨਾਲ ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਜੋੜੋ। ਫਿਰ ਅਰਘ ਪਾਤਰ ਵਿਚ ਪਏ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੇ ਪਵਿਤ੍ਰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਆਪ੍ਯਾਯਨਾਯ ਸ਼ਿष੍ਯਸ੍ਯ ਗੁਰੂਃ ਸ਼ਿਰਸਿ ਵਿਨ੍ਯਸੇਤ੍। ਵਿਸृਜ੍ਯ ਪਿਤਰੌ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਵੌषਡਨ੍ਤਸ਼ਿਵਾਣੁਨਾ। ਪੂਰਣਾਯ ਵਿਧਿਃ ਪੂਰ੍ਣੋ ਨਿਵृਤ੍ਤਿਰਿਤਿ ਸ਼ੋਧਿਤਾ
ਸ਼ਿਸ਼ਿਆ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਲਈ, ਗੁਰੂ ਉਹ ਬੂੰਦ ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖੇ। ਛੱਡ ਕੇ, ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ 'ਵੌਡ' ਨਾਲ ਖਤਮ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਵ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਦੇਵੇ। ਇਹ ਰਸਮ ਪੂਰੀ ਹੋਈ, ਪੂਰਨਤਾ ਲਈ, ਅਤੇ ਨਿਵ੍ਰਿੱਤੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿਤ੍ਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਈਸ਼੍ਵਰ ਉਵਾਚ ਤਤ੍ਤ੍ਵਯੋਰਥ ਸਨ੍ਧਾਨਂ ਕੁਰ੍ਯ੍ਯਾਚ੍ਛੁਦ੍ਧਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਯੋਃ। ਹ੍ਰਸ੍ਵਦੀਰ੍ਘਪ੍ਰਯੋਗੇਣ ਨਾਦਨਾਦਾਨ੍ਤਸਙ੍ਗਿਨਾ
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਫਿਰ, ਸ਼ੁੱਧ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੁੱਧ ਦੋਹਾਂ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਮਿਲਾਪ ਛੋਟੇ ਤੇ ਲੰਮੇ ਉਚਾਰਨ ਨਾਲ, ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਅੰਤ ਤੱਕ ਦੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਓਂ ਹਾਂ ਹ੍ਰੂਂ ਹਾਮ੍ ਅਪ੍ਤੇਜੋਵਾਯੁਰਾਕਾਸ਼ਂ ਤਨ੍ਮਾਤ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬੁਦ੍ਧਯਃ। ਗੁਣਤ੍ਰਯਮਹਙ੍ਕਾਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਃ ਪੁਮਾਨਿਤਿ
ਓਂ ਹਾਂ ਹ੍ਰੂੰ ਹਾਮ—ਧਰਤੀ, ਪਾਣੀ, ਅੱਗ, ਹਵਾ, ਆਕਾਸ਼, ਸੁਖਸ਼ਮ ਤੱਤ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ, ਬੁੱਧੀਆਂ; ਤਿੰਨ ਗੁਣ, ਅਹੰਕਾਰ, ਅਤੇ ਚੌਵੀਸਵਾਂ ਪੁਰਖ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ।
ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਯਾਂ ਨਿਵਿष੍ਟਾਨਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਯੇਤਾਨਿ ਭਾਵਯੇਤ੍। ਪਞ੍ਚਵਿਂਸ਼ਤਿਸਙ੍ਖ੍ਯਾਨਿ ਖਾਦਿਯਾਨ੍ਤਾਕ੍ਸ਼ਰਾਣਿ ਚ
ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਧਿਆਨ ਕਰੇ; ਇਹ ਪੱਚੀ ਹੋਂਦ ਵਿਚ ਹਨ, 'ਖ' ਤੋਂ 'ਯ' ਤੱਕ ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਸਮੇਤ।
ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਦਧਿਕਾ षष੍ਟਿਰ੍ਭੁਵਨੈਸ੍ਤੁਲ੍ਯਸਞ੍ਜ੍ਞਿਤਾਃ। ਤਾਵਨ੍ਤ ਏਵ ਰੁਦ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਵਿਜ੍ਞੇਯਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤਦ੍ਯਥਾ
ਪੰਜਾਹ ਉੱਤੇ ਛਿਆਸਠ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਨੇ ਹੀ ਰੁਦਰ ਵੀ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਹੇਠ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਮਰੇਸ਼ਃ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼੍ਚ ਨੈਮਿषਃ ਪੁष੍ਕਰੋऽਪਿ ਚ। ਤਥਾ ਪਾਦਿਸ਼੍ਚ ਦਣ੍ਡਿਸ਼੍ਚ ਭਾਵਭੂਤਿਰਥਾष੍ਟਮਃ
ਅਮਰੇਸ਼, ਪ੍ਰਭਾਵ, ਨੈਮਿਸ਼, ਪੁਸ਼ਕਰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪਾਦੀ, ਡੰਡੀ, ਭਾਵਭੂਤੀ, ਅਤੇ ਅੱਠਵਾਂ ਅਸ਼ਟਮ।
ਤੁ. ਸ੍ਕਨ੍ਦਪੁਰਾਣੇ (੭.੧.੧੦) ਤੀਰ੍ਥਾਨਾਂ ਮਹਾਭੂਤਾਨੁਸਾਰੇਣ ਵਰ੍ਗੀਕਰਣਮ੍ ਨਕੁਲੀਸ਼ੋ ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਃ ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੈਲੋ ਦਸ਼ਮਃ ਸ੍ਮृਤਃ। ਅਨ੍ਵੀਸ਼ੋऽਸ੍ਨਾਤਿਕੇਸ਼ਸ਼੍ਚ ਮਹਾਕਾਲੋऽਥ ਮਧ੍ਯਮਃ
ਨਕੁਲੀਸ਼, ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ, ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੈਲ ਦਸਵਾਂ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਨਵੀਸ਼, ਅਸਨਾਤਿਕੇਸ਼, ਮਹਾਕਾਲ ਅਤੇ ਮੱਧਯਮ।
ਕੇਦਾਰੋ ਭੈਰਵਸ਼੍ਚੈਵ ਦ੍ਵਿਤੀਯਾष੍ਟਕਮੀਰਿਤਂ। ਤਤੋ ਗਯਾਕੁਰੁਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਖਲਾਨਾਦਿਕਨਾਦਿਕੇ
ਕੇਦਾਰ ਤੇ ਭੈਰਵ, ਫਿਰ ਦੂਜੇ ਅੱਠ ਜੋੜੇ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਯਾ, ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ, ਖਲਾਨਾ ਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਮਲਸ਼੍ਚਾਟ੍ਟਹਾਸਸ਼੍ਚ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਭੀਮ ਏਵ ਚ। ਵਸ੍ਵਾਪਦਂ ਰੁਦ੍ਰਕੋਟਿਰਵਿਯੁਕ੍ਤੋ ਮਹਾਬਲਃ
ਵਿਮਲ ਤੇ ਅਟਟਹਾਸ, ਮਹਿੰਦਰ ਤੇ ਭੀਮ; ਵਸਵਾਪਦਾ, ਰੁਦ੍ਰਕੋਟੀ, ਜੋ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੀ ਤੇ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ।
ਗੋਕਰ੍ਣੋ ਭਦ੍ਰਕਰ੍ਣਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਰ੍ਣਾਕ੍ਸ਼ਃ ਸ੍ਥਾਣੁਰੇਵ ਚ। ਅਜੇਸ਼ਸ਼੍ਚੈਵ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੋ ਭਾਸ੍ਵਰਃ ਸੂਦ ਨਾਨ੍ਤਰਃ
ਗੋਕਰਨ ਤੇ ਭਦਰਕਰਨ, ਸਵਰਨਾਖ, ਸਥਾਣੁ; ਅਜੇਸ਼, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਚਮਕਦਾਰ, ਸੂਦ ਤੇ ਨਾਂਤਰ।
ਸੁਬਾਹੁਰ੍ਮ੍ਮਤ੍ਤਰੂਪੀ ਚ ਵਿਸ਼ਾਲੋ ਜਟਿਲਸ੍ਤਥਾ। ਰੌਦ੍ਰੋऽਥ ਪਿਙ੍ਗਲਾਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਕਾਲਦਂष੍ਟ੍ਰੀ ਭਵੇਤ੍ਤਤਃ
ਸੁਬਾਹੂ, ਜੋ ਮਸਤ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਜਟਿਲ; ਰੌਦਰ, ਪਿੰਗਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਫਿਰ ਕਾਲਦੰਸ਼ਤਰੀ।
ਵਿਦੁਰਸ਼੍ਚੈਵ ਘੋਰਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਾਜਾਪਤ੍ਯੋ ਹੁਤਾਸ਼ਨਃ। ਕਾਮਰੂਪੀ ਤਥਾ ਕਾਲਃ ਕਰ੍ਣੋऽਪ੍ਯਥ ਭਯਾਨਕਃ
ਵਿਦੁਰ, ਘੋਰ, ਪ੍ਰਜਾਪਤਿ ਦਾ, ਹੁਤਾਸ਼ਨ; ਕਾਮਰੂਪੀ, ਕਾਲ, ਕਰਨ ਤੇ ਡਰਾਉਣਾ।
ਮਤਙ੍ਗਃ ਪਿਙ੍ਗਲਸ਼੍ਚੈਵ ਹਰੋ ਵੈ ਧਾਤृਸਞ੍ਜ੍ਞਕਃ। ਸ਼ਙ੍ਕੁਕਰ੍ਣੋ ਵਿਧਾਨਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਰੀਕਣ੍ਠਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਸ਼ੇਖਰਃ
ਮਤੰਗ ਤੇ ਪਿੰਗਲਾ, ਹਰਾ ਜੋ ਧਾਤ੍ਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸ਼ੰਕੁਕਰਨ, ਵਿਧਾਨ, ਸ੍ਰੀਕੰਠ ਤੇ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ।
ਸਹੈਤੇਨ ਚ ਪਰ੍ਯ੍ਯਨ੍ਤਾਃ ਕਥ੍ਯਨ੍ਤੇऽਥ ਪਦਾਨ੍ਯਪਿ। ਵ੍ਯਾਪਿਨ੍ ਓਂ ਅਰੂਪ ਓਂ ਪ੍ਰਮਥ ਓਂ ਤੇਜਃ ਓਂ ਜ੍ਯੋਤਿਃ ਓਂ ਪੁਰੁष ਓਂ ਅਗ੍ਨੇ ਓਂ ਅਧੂਮ ਓਂ ਅਭਸ੍ਮ ਓਂ ਅਨਾਦਿ ਓਂ ਨਾਨਾ ਓਂ ਧੂਧੂ ਓਂ ਭੂਃ ਓਂ ਭੁਵਃ ਓਂ ਸ੍ਵਃ ਅਨਿਧਨ ਨਿਧਨੋਦ੍ਭਵ ਸ਼ਿਵ ਸ਼ਰ੍ਵ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨ੍ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ ਮਹਾਦੇਵ ਸਦ੍ਭਾਵੇਸ਼੍ਵਰ ਮਹਾਤੇਜਃ ਯੋਗਾਧਿਪਤਯੇ ਮੁਞ੍ਚ ਪ੍ਰਥਮ ਸਰ੍ਵ ਸਰ੍ਵੇਸਰ੍ਵੇਤਿ ਦ੍ਵਾਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ ਪਦਾਨਿ। ਬੀਜਭਾਵੇ ਤ੍ਰਯੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰਾ ਵਾਮਦੇਵਃ ਸ਼ਿਵਃ ਸ਼ਿਖਾ
ਗਾਨ੍ਧਾਰੀ ਚ ਸੁषੁਮ੍ਣਾ ਚ ਨਾਡ੍ਯੌ ਦ੍ਵੌ ਮਾਰੁਤੌ ਤਥਾ। ਸਮਾਨੋਦਾਨਨਾਮਾਨੌ ਰਸਨਾਪਾਯੁਰਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇ
ਗਾਂਧਾਰੀ ਤੇ ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ ਦੋ ਨਾਡੀਆਂ ਹਨ, ਇੰਝ ਹੀ ਦੋ ਵਾਤਾਂ ਹਨ; ਸਮਾਨ ਤੇ ਉਦਾਨ ਨਾਮ, ਜੀਭ ਤੇ ਮਲਦਵਾਰ ਇੰਦਰੀਆਂ ਹਨ।
ਰਸਸ੍ਤੁ ਵਿषਯੋ ਰੂਪਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਰਸਾ ਗੁਣਾਃ। ਮਣ੍ਡਲਂ ਵਰ੍ਤ੍ਤੁਲਂ ਤਚ੍ਚ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਾਙ੍ਕਿਤਂ ਸਿਤਂ
ਸਵਾਦ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ, ਰੂਪ, ਧੁਨੀ, ਛੂਹ, ਸਵਾਦ—ਇਹ ਗੁਣ ਹਨ; ਮੰਡਲ ਗੋਲ ਹੈ, ਕਮਲ ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹਤ ਤੇ ਚਿੱਟਾ।
ਸ੍ਵਪ੍ਨਾਵਸ੍ਥਾਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਯਾਂ ਕਾਰਣਂ ਗਰੁਡਧ੍ਵਜਂ। ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਨ੍ਤਕृਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਸਞ੍ਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਭੁਵਨਾਦਿਕਂ
ਸੁਪਨੇ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ, ਕਾਰਨ ਗਰੁੜਧਵਜ ਹੈ; ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਆਦਿਕਾ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਅਧਾਰ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਾਵ੍ਯਂ ਤ੍ਵਯਾਨੁਕੂਲੇਨ ਵਿष੍ਣੁਂ ਵਿਜ੍ਞਾਪਯੇਦਿਤਿ। ਤਤੋ ਵਾਗੀਸ਼੍ਵਰੀਂ ਦੇਵੀਂ ਵਾਗੀਸ਼ਮਪਿ ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍
ਤੈਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚੰਗੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਦੱਸ। ਫਿਰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਵਾਗੀਸ਼ਵਰੀ ਦੇਵੀ ਤੇ ਵਾਗੀਸ਼ ਦੀ ਆਰਾਧਨਾ ਕਰ।
ਆਵਾਹ੍ਯਾਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਸਨ੍ਤਰ੍ਪ੍ਯ ਸ਼ਿष੍ਯਂ ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ ਤਾਡਯੇਤ੍। ਓਂ ਹਾਂ ਹਾਂ ਹਂ ਫਟ੍ । ਪ੍ਰਵਿਸ਼ੇਦਪ੍ਯਨੇਨੈਵ ਚੈਤਨ੍ਯਂ ਵਿਭਜੇਤ੍ਤਤਃ
ਆਹਵਾਨ, ਪੂਜਾ ਤੇ ਸੰਤੋਖ ਦੇ ਕੇ, ਚੇਲੇ ਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਹੱਥ ਮਾਰ। ਓਂ ਹਾਂ ਹਾਂ ਹਂ ਫਟ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅੰਦਰ ਜਾ ਕੇ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਵੰਡ।
ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਪਾਸ਼ਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਜ੍ਯੇष੍ਠਯਾऽਙ੍ਕੁਸ਼ਮੁਦ੍ਰਯਾ। ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹੋਂ ਹ੍ਰੂਂ ਫਟ੍ । ਸ੍ਵਾਹਾਨ੍ਤੇਨ ਹृਦਾਕृष੍ਯ ਤੇਨੈਵ ਪੁਟਿਤਾਤ੍ਮਨਾ
ਹਥਿਆਰ ਨੂੰ ਫਾਂਸ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਨਾਲ; ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹੋਂ ਹ੍ਰੂੰ ਫਟ। ਸਵਾਹਾ ਨਾਲ ਹਿਰਦੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚ, ਇਉਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ।
ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਤਂ ਨਮੋਨ੍ਤੇਨ ਨਿਜਾਤ੍ਮਨਿ ਨਿਯੋਜਯੇਤ੍ । ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹੋਮ੍ ਆਤ੍ਮਨੇ ਨਮਃ। ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍ ਪਿਤृਸਂਯੋਗਂ ਭਾਵਯਿਤ੍ਵੋਦ੍ਭਵਾਖ੍ਯਯਾ
ਉਸ ਨੂੰ ਨਮ ਸ਼ਬਦ ਨਾਲ ਫੜ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਟਿਕਾ। ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹੋਮ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮ। ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਪਿਤਰਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦਾ ਭਾਵ ਕਰਕੇ, ਉਦਭਵ ਮੁਦਰਾ ਨਾਲ।
ਵਾਮਯਾ ਤਦਨੇਨੈਵ ਦੇਵੀਗਰ੍ਭੇ ਵਿਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍। ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹਾਂ ਆਤ੍ਮਨ ਨਮਃ। ਦੇਹੋਤ੍ਪਤ੍ਤੌ ਹृਦਾ ਹ੍ਯੇਵਂ ਸ਼ਿਰਸਾ ਜਨ੍ਮਨਾ ਤਥਾ
ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ, ਇਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਰੱਖ। ਓਂ ਹਾਂ ਹਂ ਹਾਂ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮ। ਸਰੀਰ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ, ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ, ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਵਿੱਚ ਵੀ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਹੱਦਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਨਾਮ ਵੀ ਦੱਸੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ: ਵਿਆਪਕ, ਓਂ; ਅਰੂਪ, ਓਂ; ਪ੍ਰਮਥ, ਓਂ; ਤੇਜ, ਓਂ; ਜੋਤ, ਓਂ; ਪੁਰਖ, ਓਂ; ਅਗਨਿ, ਓਂ; ਅਧੂਮ, ਓਂ; ਅਭਸਮ, ਓਂ; ਅਨਾਦਿ, ਓਂ; ਨਾਨਾ, ਓਂ; ਧੂਧੂ, ਓਂ; ਭੂ, ਓਂ; ਭੁਵ, ਓਂ; ਸਵਹ; ਅਨਿਧਨ, ਨਿਧਨਉਤਪੰਨ, ਸ਼ਿਵ, ਸ਼ਰਵ, ਪਰਮਾਤਮਾ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਮਹਾਦੇਵ, ਸਦਭਾਵੇਸ਼ਵਰ, ਮਹਾਤੇਜ, ਯੋਗਪਤੀ, ਮੁੰਚ, ਪ੍ਰਥਮ, ਸਰਵ, ਸਰਵੇਸਰਵ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੱਤੀ ਦੋ ਨਾਮ। ਬੀਜ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਮੰਤ੍ਰ ਹਨ: ਵਾਮਦੇਵ, ਸ਼ਿਵ, ਸ਼ਿਖਾ।
ਸੂਤ੍ਰਂ ਦੇਹੇ ਸ੍ਵਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯੈਨਾਂ ਵਿਯੋਜਯੇਤ੍ । ਓਂ ਹਾਂ ਖੀਂ ਹਾਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਕਲਾਪਾਸ਼ਾਯ ਓਂ ਫਟ੍ ਸ੍ਵਾਹਾਨ੍ਤੇਨਾਨੈਨੈਵ ਪੂਰਕੇਣਾਙ੍ਕੁਸ਼ਮੁਦ੍ਰਯਾ ਸਮਾਕਰ੍षੇਤ੍ ਤਤਃ ਓਂ ਹਾਂ ਹ੍ਰੂਂ ਹ੍ਰਾਂ ਹ੍ਰੂਂ ਪ੍ਰਤਿਤष੍ਠਾ ਕਲਾਪਾਸ਼ਾਯ ਹ੍ਰਂ ਫਡਿਤ੍ਯਨੇਨ ਸਂਹਾਰਮੁਦ੍ਰਯਾ ਕੁਮ੍ਭਕੇਨ ਹृਦਯਾਦਧੋ ਨਾਡੀਸੂਤ੍ਰਾਦਾਦਾਯ ਓਂ ਹਾਂ ਹ੍ਰੂਂ ਹ੍ਰਾਂ ਹਾਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਕਲਾਪਾਸ਼ਾਯ ਨਮ ਇਤ੍ਯਨੇਨੋਦ੍ਭਵਮੁਦ੍ਰਯਾ ਰੇਚਕੇਨ ਕੁਮ੍ਭੇ ਸਮਾਰੋਪਯੇਤ੍ ਓਂ ਹਾਂ ਹ੍ਰੀਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਕਲਾਪਸ਼ਾਯ ਨਮ ਇਤ੍ਯਨੇਨਾਰ੍ਚ੍ਚਯਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਸ੍ਵਾਹਾਨ੍ਤੇਨਾਹੁਤੀਨਾਂ ਤ੍ਰਯੇਣ ਸਨ੍ਨਿਧਾਯ ਤਤਃ ਓਂ ਹਾਂ ਵਿष੍ਣਵੇ ਨਮ ਇਤਿ ਵਿष੍ਣੁਮਾਵਾਹ੍ਯ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਸਨ੍ਤਰ੍ਪ੍ਯ। ਵਿष੍ਣੋ ਤਵਾਧਿਕਾਰੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ ਮੁਮੁਕ੍ਸ਼ੁਂ ਦੀਕ੍ਸ਼ਯਾਮ੍ਯਹਂ
ਦੇਹ ਵਿਚ ਸੁੱਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਓਂ ਹਾਂ ਖੀਂ ਹਾਂ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਲਈ, ਓਂ ਫਟ ਸਵਾਹਾ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੂਰਨ ਸਾਹ ਤੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਮੁਦਰਾ ਨਾਲ ਖਿੱਚੋ। ਫਿਰ, ਓਂ ਹਾਂ ਹ੍ਰੂੰ ਹ੍ਰਾਂ ਹ੍ਰੂੰ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਲਈ, ਹ੍ਰਂ ਫਡ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਹਾਰ ਮੁਦਰਾ ਤੇ ਕੁੰਭਕ ਨਾਲ, ਹਿਰਦੇ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਨਾਡੀ ਦਾ ਸੁੱਤ ਲੈ ਕੇ, ਓਂ ਹਾਂ ਹ੍ਰੂੰ ਹ੍ਰਾਂ ਹਾਂ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਲਈ, ਨਮ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਦਭਵ ਮੁਦਰਾ ਤੇ ਰੇਚਕ ਨਾਲ, ਕੁੰਭ ਵਿਚ ਰੱਖੋ। ਓਂ ਹਾਂ ਹ੍ਰੀਂ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਲਈ, ਨਮ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਰਚਨਾ ਕਰਕੇ, ਤਿੰਨ ਸਵਾਹਾ ਵਾਲੀਆਂ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇ ਕੇ, ਫਿਰ ਓਂ ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਨਮ—ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਆਹਵਾਨ, ਪੂਜਾ ਤੇ ਸੰਤੋਖ ਦੇ ਕੇ: 'ਤੇਰੇ ਅਧਿਕਾਰ ਵਿਚ, ਮੈਂ ਇਸ ਜਿਗਿਆਸੂ ਨੂੰ ਦੀਖਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।'