ਅਗ੍ਨਿਪੁਰਾਣਮ੍

ਪੁਸ਼ਕਰ ਜੀ ਨੇ ਰਾਮ ਚੰਦ੍ਰ ਜੀ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਬੜੀ ਸਪਸ਼ਟਤਾ ਨਾਲ ਸਮਝਾਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ 'ਨਮੋ ਹਿਰਣਯਬਾਹਵੇ' ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਸਰੋਂ ਦੇ ਦਾਣੇ ਤੇ ਤੇਲ ਲਾ ਕੇ ਹਵਨ ਕਰੇ। ਰਾਜਸੰਪਦਾ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ 'ਨਮੋ ਵਹ ਕਿਰੀਕੇਭ੍ਯ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਲੱਖ ਹਵਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਿਲਵ ਫਲ ਜਾਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਵੀ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੈ। 'ਇਮਾ ਰੁਦ੍ਰਾਯ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਤਿਲ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੂਸਰੇ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਦੂਰਵਾ ਘਾਸ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਾਰੀ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ 'ਆਸ਼ੁ: ਸ਼ਿਸ਼ਾਨ' ਮੰਤ੍ਰ ਬੜੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ, ਜੋ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਨੂੰ 'ਰਾਜਸਾਮੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰ ਪੰਜ ਹਵਨ ਘੀ ਦੀਆਂ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਹਵਨ ਨਾਲ, 'ਹੇ ਪੌਧਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ' ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਕੇ, ਅਗਨਿ ਨੂੰ ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਘਰ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਦੁਸ਼ਟਤਾਵਾਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਵੈਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। 'ਅਪਾਂ ਫੇਨੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਮੁਰਮੁਰੇ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। 'ਭਦ੍ਰਾ ਇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਜਾਪ ਨਾਲ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਅਗਨੀ' ਅਤੇ 'ਧਰਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਸ਼ੀਕਰਨ ਲਈ ਹਨ, ਅਤੇ 'ਅਧਵਨੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਨਿਆਂਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 'ਬ੍ਰਹਮਾ' ਅਤੇ 'ਰਾਜਨਯ' ਮੰਤ੍ਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਤੇਲ ਦੀ ਲੱਖ ਹਵਨ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਣ ਨਾਲ ਰੋਗ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 'ਕੇਤੁਂ ਕ੍ਰਿਨਵਨ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਤੇ 'ਇੰਦ੍ਰ', 'ਅਗਨੀ', 'ਧਰਮ' ਮੰਤ੍ਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕਣ ਸਮੇਂ 'ਧਨਵਨਾਗੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਸਮੇਂ 'ਯੁੰਜੀਤਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਤੀਰਾਂ ਲਈ 'ਅਹਿਰਥੇਤ੍ਯੇਤਦ' ਮੰਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਤਰਕਸ਼ ਲਈ 'ਵਹਨੀ' ਤੇ 'ਪਿਤਰਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਹਨ। ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜਣ ਲਈ 'ਯੁੰਜੰਤਿ' ਮੰਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਲਈ 'ਆਸ਼ੁ: ਸ਼ਿਸ਼ਾਨ' ਮੰਤ੍ਰ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਰਥ 'ਵਿਸ਼्णੋ: ਕ੍ਰਮੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ 'ਆਜੰਗੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵੈਰੀ ਸੈਨਾ ਸਾਹਮਣੇ ਹੋਵੇ, 'ਯਾ: ਸੇਨਾ ਅਭਿਤਵਰੀਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ 'ਯਮੇਨ ਦੱਤਮ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਲੱਖ ਹਵਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਮੁੱਖ ਆਹੁਤੀਆਂ ਜੇ ਵਿਧੀਵਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇੱਕ ਐਸਾ ਰਥ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ 'ਆ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਸ਼ਿਵਸੰਕਲਪ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਮਨ ਦੀ ਏਕਾਗ੍ਰਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੰਜ ਦਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜ ਲੱਖ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਣ ਨਾਲ ਵੱਡੀ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਸੋਨੇ ਦੀ ਵਸਤੂ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਪਾਸੇ ਜੂਆ ਦੀ ਗੋਟੀ ਬੰਨ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੈਰੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। 'ਇਮੰ ਜੀਵੇਭ੍ਯ ਇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਘਰ ਦੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਪੱਥਰ ਜਾਂ ਮਿੱਟੀ ਸੁੱਟਣ ਨਾਲ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚੋਰਾਂ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। 'ਪਰੀ ਮੇ ਗਾਮਨੇਨੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਸ਼ੀਕਰਨ ਲਈ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਾਰਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਥਾਂ ਤੇ ਹੀ ਵਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਭੋਜਨ, ਪਾਨ, ਫੁੱਲ ਆਦਿ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਤੁਰੰਤ ਵਸ਼ੀਭੂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਸ਼ੰਨੋ ਮਿਤ੍ਰ' ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਜਾਪ ਸਦਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। 'ਭਗਵਾਨ, ਤੁਸੀਂ ਸੈਨਾ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹੋ', ਇਹ ਉਚਾਰ ਕੇ ਚੌਰਾਹੇ ਤੇ ਹਵਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸੁਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨਾਜ ਦੀਆਂ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਪੂਰਾ ਸੰਸਾਰ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਨ-ਵਰਗੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਤ੍ਰ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਲਈ ਹਨ। 'ਸ਼ੰਨੋ ਦੇਵੀਰ ਅਭਿ਷ਟਯੇ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਉੱਚਤ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। 'ਏਕਚਕ੍ਰਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਘੀ ਦੀਆਂ ਵੰਡੀਆਂ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਗ੍ਰਹਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। 'ਗਾਵੋ ਭਗ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਘੀ ਦੀਆਂ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਣ ਨਾਲ ਗਾਈਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਗ੍ਰਿਹਯਗਨ ਵਿੱਚ 'ਪ੍ਰਵਾਦਾਂਸ਼: ਸੋਪ' ਮੰਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਵਨਸਪਤੀ ਯਗਨ ਵਿੱਚ 'ਦੇਵੇਭ੍ਯੋ ਵਨਸਪਤੇ' ਮੰਤ੍ਰ ਵਰਤਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਪੁਸ਼ਕਰ ਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਯਜੁਰਵੇਦ ਦੀ ਵਿਧੀ ਪਹਿਲਾਂ ਸਮਝਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਹੁਣ ਉਹ ਸਾਮਨ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੱਸਣਗੇ। ਵੈਸ਼ਨਵ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਪਾਠ ਅਤੇ ਆਹੁਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਇੱਛਤ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਚੰਢਸ ਸੰਹਿਤਾ ਦਾ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪਾਠ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਕੰਦ ਅਤੇ ਪਿਤਰ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਪਾਠ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਪਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। 'ਯਤਾ ਇੰਦ੍ਰ ਭਜਾਮਹੇ' ਮੰਤ੍ਰ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ 'ਅਵਕੀਰਣੀ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਚ ਅਗ્નਿਸ੍ਤਿਗ੍ਮੇਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹਵਨ ਵਿਖੰਡਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਪ ਨਾਸ਼ਕ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ, ਪਰ ਜੇ ਵੇਚਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ 'ਘ੍ਰਿਤਵਤੀਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। 'ਅਯਾਨੋ ਦੇਵ ਸਵਿਤਰ' ਮੰਤ੍ਰ ਮੰਦੇ ਸੁਪਨੇ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। 'ਅਬੋਧ੍ਯਗ੍ਨਿਰ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਬਚੀ ਹੋਈ ਘੀ ਨਾਲ ਛਿੜਕਾਅ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਗਰਭਧਾਰਣ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਮਰ 'ਗਰਤਿ' ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਜੰਮੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਰਤਨ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੋਮ ਰਾਜਾ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਰਪਸਾਮਨ ਦੇ ਉਪਯੋਗ ਨਾਲ ਸੱਪ ਦੇ ਡੱਸਣ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। 'ਮਾਦ੍ਯ ਤਵਾ ਵਾਦ੍ਯਤੇ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਪੁਰੋਹਿਤ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਸਟਾਵਰੀ ਰਤਨ ਬੰਨ੍ਹਣ ਨਾਲ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। 'ਦੀਰਘਤਸਸੋਰਕ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਖੁਰਾਕ ਵੱਧਦੀ ਹੈ। 'ਸ੍ਵਮਧ੍ਯਾਯੰਤੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ। 'ਤ੍ਵਮਿਮਾ ਔਸ਼ਧੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਰੋਗ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ। 'ਪਥਿ ਦੇਵਵ੍ਰਤ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਡਰ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 'ਯਦਿੰਦ੍ਰੋ ਮੁਨਯੇ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸੁਭਾਗ ਵਧਦਾ ਹੈ। 'ਭਗੋ ਨ ਚਿਤ੍ਰ ਹਤ੍ਯੇਵੰ' ਮੰਤ੍ਰ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰੌਣਕ ਲਈ ਹੈ, ਅਤੇ 'ਸੌਭਾਗ੍ਯਵਰਧਨਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਭਾਗ ਵਧਦਾ ਹੈ। 'ਇੰਦ੍ਰੇਤੀ' ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਸੁਭਾਗ ਵਧਦਾ ਹੈ। 'ਪਰੀ ਪ੍ਰਿਆ ਹੀ ਵਹ ਕਾਰਿਹਿ'—ਇਹ ਦੋ ਮੰਤ੍ਰ ਸੁਣਾਉਣ ਨਾਲ, ਕਿਸੇ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁਸ਼ਕਰ ਜੀ ਨੇ ਰਾਮ ਜੀ ਨੂੰ ਹਰ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਵਿਧੀ, ਉਸਦੇ ਲਾਭ ਅਤੇ ਉਚਿਤ ਉਪਯੋਗ ਬੜੀ ਪਿਆਰ ਭਰੀ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਸਮਝਾਈ, ਤਾਂ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ, ਸੰਪੰਨ ਅਤੇ ਨਿਰਭੈ ਬਣਾ ਸਕੇ।