ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸੁਖੀ, ਨਿਰਭੈ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਵਿਦਿਆਨੁਸਾਰ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸੰਕਲਪ ਲੈ ਕੇ, ਅੱਗ ਅੱਗੇ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਕਪੜੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਦੀ ਚਾਹ ਰੱਖ ਕੇ 'ਕੌਤਸ' ਨਾਮਕ 'ਇਮਾਮ' ਸੁਕਤ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦਾ। ਦਿਨ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਮੱਧ ਵਲੇ ਸਮੇਂ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੂਰਜ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ 'ਆਪਨ: ਸ਼ੋਸ਼ੁਚਦ' ਨਾਲ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਚਹੁੰਦੇ ਪਾਸੇ ਫੈਲਾਉਂਦਾ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਾ, 'ਜਾਤਵੇਦਸ' ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਅਸ਼ੁਭ ਭੈ ਅਤੇ ਵਿਆਪਦਾਵਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਘਰ ਪਰ ਵਧੀਆ ਸੁਖ-ਚੈਨ ਮਿਲਦਾ। ਸਵੇਰੇ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ, ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਦੁਸ਼ਟ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦਾ। 'ਪ੍ਰਮੰਦਿਨੇਤੀ ਸੂਯੰਤਿਆ' ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਜਨਮ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਜਾਂਦਾ। ਨ੍ਹਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ 'ਇੰਦਰ' ਅਤੇ ਸੱਤ 'ਸ਼ਵਦੇਵ' ਸੁਕਤਾਂ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ। 'ਇਮਾਮ' ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੀਆਂ ਮਨਚਾਹੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਲੈਂਦਾ। 'ਮਾਨਸਤੋਕ' ਸੁਕਤ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਦੀ ਉਪਵਾਸ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਾਲ ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਉਡੁੰਬਰ ਦੀ ਲੱਕੜ ਅਤੇ ਘੀ ਨਾਲ ਸੰਸਕਾਰਿਤ ਸਮੀਦਾਂ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦਿੰਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਮੌਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਬੰਧਨ ਕੱਟ ਲੈਂਦਾ ਅਤੇ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦਾ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਊਰਧਵਾਹੁਰ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸ਼ੰਭੂ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ 'ਮਾਨਸਤੋਕ' ਨੂੰ ਜੁੜੀ ਗੁੱਧੀ ਵੱਟਣ ਸਮੇਂ ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜੈਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਸੰਦੇਹ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ। ਉਹ ਦਿਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸੰਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਦੀ ਅਦਭੁਤਤਾ ਸਮਝ ਕੇ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੇ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਯਜਨੀਯ ਲੱਕੜ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਾ, ਉਹ ਚਾਹੀਦਾ ਧਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ। 'ਅਥ ਸਵਪਨ' ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਤੇ ਦੁਪਹਿਰ ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸਭ ਅਸ਼ੁਭ ਸੁਪਨੇ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਭੋਜਨ ਪਾਂਦਾ। 'ਉਭਯ ਪੁਮਾਨ' ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਦੈਤੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਅਤੇ 'ਉਭਯ ਵਸਾ' ਪਾਠ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦਾ। 'ਨਾ ਸਾਗੰਨ' ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਦੀ ਹਾਨੀ ਤੋਂ ਬਚ ਜਾਂਦਾ। 'ਕਾਇਆ ਸ਼ੁਭੇ' ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਉੱਤਮ ਜਨਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ। 'ਇਮਾਮ ਨ੍ਰਸੋਮਮ' ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, 'ਅਗਨੇ ਨਯ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਅਤੇ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਸਹੀ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚੱਲਦਾ। 'ਵੀਰਾਨ ਨਯਮ' ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੰਤਾਨ ਪਾਂਦਾ ਅਤੇ 'ਸੰਕਟੋ ਨੇਤੀ' ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ। 'ਯੋ ਜਾਤ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦਾ ਅਤੇ 'ਗਣਾਨਾਮ' ਨਾਲ ਉੱਚਤ ਤੇ ਸਦੀਵੀ ਪ੍ਰੇਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ। 'ਯੋ ਮੇ ਰਾਜਨ' ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਮੰਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ, ਯਾਤਰਾ ਜਾਂ ਵੈਰੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ, ਚਾਹੇ ਹਾਲਾਤ ਵਧੀਆ ਹੋਣ ਜਾਂ ਮਾੜੇ, ਇਹ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। 'ਬਾਈਵੀਂ' ਉੱਚਤ ਆਧਿਆਤਮਿਕ ਸੁਕਤ ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿੰਦਾ, ਉਹ ਚਾਹੀਦੇ ਵਸਤੂਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ। 'ਕ੍ਰਣੁਸ਼੍ਵ' ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਏਕਾਗ੍ਰ ਕਰਕੇ, ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਵੈਰੀਆਂ ਦੀ ਆਯੁ ਲੈ ਲੈਂਦਾ, ਦੈਤੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਅੱਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ। ਇਹ ਅੱਗ ਹਰ ਪਾਸੇ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੀ। 'ਹੰਸ: ਸ਼ੁਚਿ:' ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਵੇਖਦਾ। ਜਦੋਂ ਖੇਤੀ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਵਿਧਾਨ ਹੈ, ਖੇਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੰਜ ਵਾਰ 'ਸਵਾਹਾ' ਉਚਾਰਨ ਕਰਕੇ ਪੱਕਾ ਭੋਜਨ ਆਹੁਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇੰਦਰ, ਮਰੁਤ, ਪਰਜਨਯ ਅਤੇ ਭਾਗਾ ਨੂੰ ਯੋਗ੍ਯਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਆਦਰ ਦੇ ਕੇ, ਹਲ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹਲ ਚਲਾਵੇ। ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਲਈ, ਚੰਗੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਮਿਠੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਧੂਪ, ਮਾਲਾ, ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੇ। ਬੀਜ ਬੋਣ, ਢੱਕਣ ਅਤੇ ਨੀੜ ਰੱਖਣ ਵੇਲੇ, ਜੇ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਖੇਤੀ ਸਦਾ ਫਲਦਾਇਕ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। 'ਸਮੁਦ੍ਰ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਅੱਗ ਤੋਂ ਇੱਛਤ ਫਲ ਲੈਂਦਾ ਅਤੇ 'ਵਿਸ਼ਵਨਰ' ਨਾਲ ਅੱਗ ਦੀ ਯੋਗ੍ਯਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ। ਉਹ ਸਭ ਦੁਖਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ, ਕਦੇ ਨਾ ਮਿਟਣ ਵਾਲੀ ਖੁਸ਼ਨਾਮਾ ਖ਼ਿਆਤ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਧਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ, ਅਤੇ ਅਤੁੱਲ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ। 'ਅੱਗਿ ਤੂੰ ਹੈਂ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਧਨ ਲੈਂਦਾ। ਸੰਤਾਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ ਤਿੰਨ ਵਰੁਣ ਮੰਤ੍ਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਾਠ ਕਰੇ। ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਲਈ, ਤਿੰਨ ਮੰਤ੍ਰ ਸਵੇਰੇ ਪਾਠ ਕਰਕੇ, 'ਰਸਤਾ ਮੰਗਲਮਈ ਹੋਵੇ' ਕਹਿ ਕੇ ਯਾਤਰਾ ਕਰੇ। ਜੋ ਜਿੱਤਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਉਹ 'ਹੇ ਵਨਾ ਦੇ ਰਾਜਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਠ ਕਰਕੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰੇ। ਜਿਸ ਔਰਤ ਦਾ ਗਰਭ ਰੁਕਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਲਈ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਉੱਤਮ ਮੁਕਤੀ ਦੇਂਦਾ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੀਂਹ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇ, 'ਅੱਛਾ ਵਦਤਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਠ ਕਰੇ, ਉਪਵਾਸ ਕਰੇ, ਗਿੱਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ, ਤਾਂ ਬਿਨਾ ਦੇਰੀ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦਾ। ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ 'ਮਨਸ: ਕਾਮ' ਪਾਠ ਕਰੇ, ਅਤੇ ਸੰਤਾਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ, ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਾਲ 'ਕਰਦਮੇਨਾ' ਉਚਾਰਦਿਆਂ ਨ੍ਹਾਵੇ। ਰਾਜਸੱਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ 'ਅਸ਼ਵਪੂਰਵਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾਵੇ; ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲਾਲ ਚਮੜੇ ਉੱਤੇ, ਰਾਜਾ ਬਾਘ ਦੀ ਖਾਲ ਤੇ, ਵੈਸ਼ ਗੋਹ ਦੀ ਖਾਲ ਤੇ ਨ੍ਹਾਵੇ। ਹਰ ਆਹੁਤੀ ਦੱਸ ਹਜ਼ਾਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 'ਆਗਾਰਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਗਾਇ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ, ਦੀ ਗੋਸ਼ਾਲਾ ਅਤੇ ਚਰਾਗਾਹ ਵਿਚ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਅਖੁੱਟ ਧਨ ਮਿਲਦਾ। ਤਿੰਨ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਜੰਗੀ ਡੰਗਰ ਦੀ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਉਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲੈਂਦਾ। ਵਰਖਾ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ, ਫੌਜ ਦੇ ਭਾਗਾਂ ਦੀ ਵੀ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰੇ; ਜਿਵੇਂ ਚਿੰਨ੍ਹ ਮਿਲੇ, ਰਾਜਾ ਜੰਗ ਵਿਚ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ। ਤਿੰਨ ਅੱਗਿ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਅਖੁੱਟ ਧਨ ਮਿਲਦਾ; 'ਅਮੀਵਹ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰ ਲੈਂਦਾ। ਭੀੜ, ਮੁਸ਼ਕਲ, ਕਿਲ੍ਹੇ, ਬੰਨ੍ਹੇ ਜਾਂ ਭੱਜਦੇ ਹੋਏ ਜਾਂ ਕੈਦ ਹੋਏ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਉਪਵਾਸ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਨਾਲ, 'ਤ੍ਰਯੰਬਕ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸੋ ਮਿਠੇ ਚਾਵਲ ਦੀ ਸੌ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਉਚਾਰਨਾ ਕਰਦਾ, ਆਹੁਤੀਆਂ ਦਿੰਦਾ, ਅਤੇ ਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰ ਲੈਂਦਾ, ਦੁਖ-ਸੰਤਾਪ, ਵੈਰੀ, ਰੋਗ, ਅਣਚਾਹੀਆਂ ਵਾਧਾਵਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸੁਖ, ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ, ਉੱਚਤ ਸੰਤਾਨ, ਧਨ, ਤੇ ਆਤਮਿਕ ਉਤਕਰਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ।