ਅਗ੍ਨਿਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਬਹੁਤ ਸਪਸ਼ਟ ਅਤੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਜੇਕਰ ਪਿੰਡ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਾਂ ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਪਸ਼ੂ ਚਾਰਨ ਲਈ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਹਰ ਥਾਂ ਘਾਹ, ਲੱਕੜ, ਅਤੇ ਫੁੱਲ ਆਪਣੇ ਸਮਝ ਕੇ ਲੈਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੀ। ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਖੇਤ ਵਿਚਕਾਰ ਸੌ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਦੂਰੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਸੀ, ਪਿੰਡੜੀ ਲਈ ਦੋ ਧਨੁਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਲਈ ਚਾਰ ਸੌ ਧਨੁਸ਼। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਚੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਵਾਪਸ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਖਰੀਦਦਾਰ ਇਹ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਦੱਸਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਗਲਤ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਘੱਟ ਕੀਮਤ ਤੇ, ਗਲਤ ਸਮੇਂ ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਹੱਦਬੰਦੀ ਦੇ ਖਰੀਦ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਗੁੰਮ ਹੋਈ ਜਾਂ ਚੋਰੀ ਹੋਈ ਵਸਤੂ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਚੋਰ ਨੂੰ ਹਾਕਮਾਂ ਕੋਲ ਲਿਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਸਮਾਂ ਜਾਂ ਥਾਂ ਲੰਘ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਖੁਦ ਲੈ ਕੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵਸਤੂ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਵੇਚਣ ਵਾਲਾ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਾਲਕ ਆਪਣੀ ਵਸਤੂ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਰਾਜਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਖਰੀਦਦਾਰ ਆਪਣੀ ਰਕਮ ਵਾਪਸ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੁਝ ਵਰਤਣ ਜਾਂ ਕੁਦਰਤੀ ਕਾਰਨ ਗੁੰਮ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਗੱਲ ਮੰਨ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਪੰਜ ਗੁਣਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਗੁੰਮ ਹੋਣ ਦਾ ਸਬੂਤ ਨਾ ਵੀ ਹੋਵੇ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਚੋਰੀ ਜਾਂ ਗੁੰਮ ਹੋਈ ਵਸਤੂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਕੋਲ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਨਾਹ ਦੱਸੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਛਿਆਨਵੇ ਪਣਾਂ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਚੌਕੀਦਾਰਾਂ ਜਾਂ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਵਸਤੂ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਮਾਲਕ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਆਪਣੀ ਵਸਤੂ ਵਾਪਸ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਜੇ ਦੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਖੁਰਾਕ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰ ਲਈ ਚਾਰ ਪਣਾਂ, ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਪੰਜ, ਮੱਝ, ਉੱਠ ਜਾਂ ਗਾਂ ਲਈ ਦੋ, ਅਤੇ ਭੇੜ-ਬਕਰੀ ਲਈ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਜਾਇਦਾਦ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਜੇ ਵਾਰਿਸ ਹਨ, ਤਾਂ ਪੂਰੀ ਜਾਇਦਾਦ ਜਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਵਸਤੂ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਸਤੂ ਦੀ ਸਵੀਕਾਰਤਾ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਤੌਰ ਤੇ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਮੀਨ-ਜਾਇਦਾਦ ਲਈ। ਜੋ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਕ ਵਾਰੀ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਬੀਜ, ਜਾਨਵਰ, ਰਤਨ, ਔਰਤ ਜਾਂ ਮਰਦ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉਡੀਕ ਸਮੇਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹਨ—ਦਸ, ਇੱਕ, ਪੰਜ, ਸੱਤ ਦਿਨ, ਇੱਕ ਮਹੀਨਾ, ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਜਾਂ ਅੱਧਾ ਮਹੀਨਾ। ਸੋਨੇ ਲਈ ਸੌ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ ਪਲ, ਚਾਂਦੀ ਲਈ ਸੌ, ਟਾਂਬਾ ਤੇ ਸੀਸਾ ਲਈ ਅੱਠ, ਤਾਮਾ ਲਈ ਪੰਦਰਾਂ, ਤੇ ਲੋਹਾ ਲਈ ਵੀ ਇੰਨਾ ਹੀ ਘਾਟਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ ਅਤੇ ਰੂਈ ਵਾਲੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਲਈ ਸੌ ਵਿੱਚੋਂ ਦੱਸ ਪਲ ਵਾਧਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਧਯਮ ਗੁਣ ਵਾਲੀਆਂ ਲਈ ਪੰਜ, ਤੇ ਬੜੀਆਂ ਲਈ ਤਿੰਨ। ਚਮੜੇ ਜਾਂ ਵਾਲ ਵਾਲੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਲਈ ਤੀਹਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਘਾਟਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਰੇਸ਼ਮ ਜਾਂ ਛਾਲ ਦੀ ਕਪੜੀ ਲਈ ਨਾ ਘਾਟਾ ਹੈ, ਨਾ ਵਾਧਾ। ਜੋ ਵਿਦਵਾਨ ਹਨ, ਉਹ ਥਾਂ, ਸਮਾਂ, ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਘਾਟੇ ਦੀ ਤਾਕਤ ਜਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਨਿਰਣੇ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਸਤੂ ਦੀ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਕਿੰਨਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਚੋਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜਬਰ ਨੌਲੀਆ ਜਾਂ ਵੇਚਿਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਛੁਡਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਮਾਲਕ ਭਗਤੀ, ਉਪਵਾਸ ਜਾਂ ਮੁੱਲ ਦੇ ਕੇ ਵਾਪਸ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਗੁਲਾਮ ਸੰਨਿਆਸੀ ਜੀਵਨ ਅਪਣਾ ਲੈ, ਤਾਂ ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮੌਤ ਤੱਕ ਉਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਗੁਲਾਮੀ ਜਾਤੀ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜਾਂ ਉਲਟ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ। ਵਿਦਿਆ ਅਧਿਆਨ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਵੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਨਿਯਤ ਸਮਾਂ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਘਰ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਉਥੋਂ ਭੋਜਨ ਲੈਣਾ ਤੇ ਉਚਿਤ ਦੱਖਣਾ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਥਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਕੇ ਉਥੇ ਤਿੰਨ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਤੇ ਜੀਵਨ ਚਲਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਬਿਠਾਏ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨ ਲਈ ਆਦੇਸ਼ ਦੇਵੇ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਨਾ ਕਰੇ ਤੇ ਰਾਜੇ ਵੱਲੋਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਧਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੇ, ਉਸ ਦੀ ਰਾਖੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਸਮੂਹਕ ਸੰਪਤੀ ਦਾ ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ਕਰੇ ਜਾਂ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਉਸ ਦੀ ਸਾਰੀ ਜਾਇਦਾਦ ਜਬਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਸਭਾ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਭਾ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਜੋ ਉਲਟ ਕਰੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਸਭਾ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਜੋ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਨਾ ਕਰੇ ਤਾਂ ਗਿਆਰਾਂ ਗੁਣਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਵਿਦਵਾਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਲਾਲਚ ਰਹਿਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨੀ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਨਿਯਮ ਵਪਾਰੀ ਗਿਲਡਾਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੂਹਾਂ, ਅਤੇ ਨਾਸਤਿਕਾਂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਰਾਜਾ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਅਤੇ ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੇ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮਜ਼ਦੂਰ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਲੈ ਕੇ ਕੰਮ ਛੱਡ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਦੋਹਰਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰੇ; ਜੇ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਨਾ ਮਿਲੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਬਰਾਬਰ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰੇ ਤੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਸੰਦ ਸੰਭਾਲਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਵਪਾਰ, ਪਸ਼ੂ ਜਾਂ ਅਨਾਜ ਵਿੱਚ ਲਾਭ ਦਾ ਦੱਸਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਫਿਕਸ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰੇ। ਜੇ ਕੋਈ ਨਿਯਤ ਥਾਂ ਜਾਂ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਜਾਂ ਕੰਮ ਵੱਖਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਵਧੂ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ, ਪਰ ਜੇ ਵੱਧ ਕੰਮ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਵੱਧ ਲੈਣ ਦਾ ਹੱਕ ਵੀ ਹੈ। ਜੋ ਕੰਮ ਜਿੰਨਾ ਕੀਤਾ, ਉੱਨਾ ਦੀ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਮਿਲੇਗੀ। ਜੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਾ ਨਿਭਾਉਣ, ਤਾਂ ਮਾਮਲਾ ਸੁਣ ਕੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਜੇ ਵਸਤੂ ਰਾਜਾ ਜਾਂ ਦੈਵੀ ਕਾਰਨ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਗੁੰਮੀ, ਤਾਂ ਢੋਣ ਵਾਲਾ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਦੇਵੇ, ਅਤੇ ਜੇ ਰਵਾਨਗੀ ਵਿਚ ਦੇਰੀ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਦੋਹਰੀ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਦੇਵੇ। ਯਾਤਰਾ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਤੇ ਸੱਤਵਾਂ ਹਿੱਸਾ, ਰਾਹ ਵਿਚ ਛੱਡਣ ਤੇ ਚੌਥਾ, ਅਤੇ ਅੱਧੀ ਰਾਹ ਤੇ ਅੱਧੀ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਦੇਣੀ ਪਵੇਗੀ, ਭਾਵੇਂ ਛੱਡਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਵੀ ਹੋਵੇ। ਜੂਏ ਵਿੱਚ, ਨਿਗਰਾਨ ਜੇਤੂ ਦੀ ਕਮਾਈ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ ਹਿੱਸੇ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਜਾਂ ਹੋਰਾਂ ਤੋਂ ਦੱਸ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਹਿੱਸਾ ਦੇਵੇ; ਜੇਤੂ ਆਪਣੀ ਜਿੱਤ ਦਾ ਇਲਾਨ ਕਰੇ ਅਤੇ ਸਚਾਈ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰੇ। ਜਦੋਂ ਰਾਜੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜੂਏ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਓਥੇ ਨਿਗਰਾਨ ਕੋਲ ਹੀ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇਖੀ ਹੈ, ਉਹੀ ਗਵਾਹ ਹਨ; ਜੇ ਕੋਈ ਝੂਠੇ ਪਾਸੇ, ਧੋਖੇ ਜਾਂ ਝੂਠੀ ਕਸਮ ਨਾਲ ਜੂਆ ਖੇਡੇ, ਰਾਜਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲਾ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦੇਵੇ। ਜੂਆ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਚੋਰੀ ਜਾਂ ਧੋਖਾ ਨਾ ਹੋਵੇ; ਇਹ ਨਿਯਮ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਤੇ ਹੋਰ ਖੇਡਾਂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅੱਗੇ, ਅਗਨਿ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਅੰਗ-ਦੋਸ਼ ਜਾਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਅਪਾਹਜ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸੱਚ ਜਾਂ ਝੂਠ ਨਾਲ ਗੀਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉਪਹਾਸ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬਾਰਾਂ ਤੇ ਅੱਧ ਪਣਾਂ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲੱਗੇ। ਜੇ ਕੋਈ ਕਹਿੰਦਾ, "ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਭੈਣ ਜਾਂ ਮਾਂ ਕੋਲ ਜਾਵਾਂਗਾ," ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਪਚੀਸ ਸਿੱਕਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਏ। ਨੀਵੀਂ ਜਾਤੀ ਲਈ ਜੁਰਮਾਨਾ ਅੱਧਾ, ਉੱਚੀ ਲਈ ਦੋਹਰਾ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਲਈ ਚੌਗੁਣਾ ਹੈ—ਇਹ ਜੁਰਮਾਨਾ ਜਾਤੀ ਅਤੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁਰਾਣਕਾਲ ਦੇ ਇਹ ਨਿਯਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਆਇਕ, ਧਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸੁਚੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵੱਲ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।