ਅਗ੍ਨਿਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਹ ਵਰਨਨ ਅਗਨਿਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਅਧਿਆਏ ਤੋਂ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਮੰਦਰ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਿਯਮ ਅਤੇ ਰਸਮਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਉਲੇਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਚ ਵਾਲ, ਦੰਦ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਅਗਨਿ ਆਦਿਕ ਦੇ ਧਵਜ ਤੋਂ ਜੋ ਸ਼ੁਭ ਅੱਖਰ ਝੜਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਥੇ ਕੋਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਸਤੂ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਵਿਅੰਗਤਾ ਤੋਂ ਕਰਮ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼, ਚਾਲ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਗਮਨ ਜਾਂ ਵਿਹਾਰ ਤੋਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਮਾਤਾਵਾਂ ਦੇ ਅੱਠ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਂ ਤਾਂ ਤਖਤੀ ਉੱਤੇ ਜਾਂ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਉੱਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉੱਤਰੀ ਦਿਸ਼ਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਮੂਹ ਅਨੁਸਾਰ "ਕਾਂਟੇ" ਦੀ ਗਿਆਨਤਾ ਹਾਸਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਸਮੂਹ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਥੇ ਲੋਹਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਕ' ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਦੀ ਰਾਖ, 'ਚ' ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਸੁੱਕੀ ਰਾਖ, 'ਟ' ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਹੱਡੀ, 'ਤ' ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਇੱਟ, 'ਪ' ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਖੋਪੜੀ, 'ਯ' ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਕੀੜਾ ਜਾਂ ਸਮਾਨ, 'ਸ਼' ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਧਾਤੂ ਅਤੇ 'ਹ' ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਹੋਰ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਰੱਖਣੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕਣਾ, ਅੱਠ ਅੰਗੂਲ ਗਹਿਰਾਈ ਤੱਕ ਮਿੱਟੀ ਭਰਣੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਫਲ਼ੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਫੁੱਟ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਘੱਟ ਗਹਿਰੀ ਹੋਵੇ, ਖੋਦ ਕੇ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਭਿੱਜੀ ਹੋਈ ਮਿੱਟੀ ਪਾਈਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੋਟੇ ਸੌਟ ਨਾਲ ਥੱਪੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਉਥੇ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੀਪ ਕੇ ਅਤੇ ਸਮਤਲ ਕਰਕੇ, ਅਚਾਰਯ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਚੜ੍ਹਾਵਾ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਉਸ ਮੰਡਪ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਵਿਵਰਣਾ ਹੋਣੀ ਹੈ। ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਪੱਛਮੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਰਾਹੀਂ ਅੰਦਰ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਆਪ-ਸ਼ੁੱਧੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਰਮ, ਹਵਣ-ਕੁੰਡ ਅਤੇ ਮੰਡਪ ਦੀ ਸੰਸਕਾਰ ਵਿਧੀ, ਘੜੇ ਅਤੇ ਅੰਕੁਰ ਪਾਤ੍ਰ ਦੀ ਜੋੜਾਈ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਅੱਗ ਦੇ ਜਨਮ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਯਜਮਾਨ ਦੇ ਨਾਲ, ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਲਈ ਮੰਡਪ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਦਰ ਦੇ ਲਿੰਗ ਲਈ ਪੈਰ ਆਦਿਕ ਨਾਂ ਵਾਲੇ ਪੱਥਰ, ਅੱਠ ਅੰਗੂਲ ਉੱਚੇ, ਚੌਰਸ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣੇ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪੱਥਰ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਇੱਟਾਂ ਲਈ ਅੱਧੀ ਮਾਪ ਹੋਵੇ। ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰ ਦੀਆਂ ਸਲਾਂ, ਤੇ ਇੱਟਾਂ ਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਟਾਂ ਵਰਤਣੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਪੱਥਰ ਨੌਂ ਚਿਹਰਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਮਲ, ਮਹਾਕਮਲ, ਸ਼ੰਖ, ਮਕਰ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ—ਇਹ ਪੰਜ ਖਜ਼ਾਨਿਆਂ ਵਾਲੇ ਘੜੇ ਹਨ ਜੋ ਥੱਲੇ ਲੜੀਵਾਰ ਰੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਨੰਦਾ, ਭਦਰਾ, ਜਯਾ, ਪੂਰਨਾ, ਅਜਿਤਾ, ਅਪਰਾਜਿਤਾ, ਵਿਜਯਾ, ਮੰਗਲਾ ਤੇ ਧਰਣੀ—ਇਹ ਨੌਂ ਪੱਥਰ ਹਨ। ਹੋਰ ਨਾਂ ਹਨ: ਸੁਭਦਰਾ, ਵਿਭਦਰਾ, ਸੁਨੰਦਾ, ਪੁਸ਼ਪਨੰਦਕ, ਜਯਾ, ਵਿਜਯਾ, ਕੁੰਭ, ਪੂਰਨ ਤੇ ਉੱਤਰਾ। ਇਹ ਨੌਂ ਖਜ਼ਾਨਿਆਂ ਵਾਲੇ ਘੜੇ ਲੜੀਵਾਰ ਰੱਖਣੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਆਸਨ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਛੁਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਪੱਥਰ, ਭੇਦ-ਭਾਵ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਤਿੰਨ ਕਪੜਿਆਂ, ਮਿੱਟੀ, ਗੋਬਰ, ਗਊ ਮੂਤ੍ਰ, ਕਾਢਿਆਂ ਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਜਾਣ। ਫਿਰ, 'ਹੁੰ ਫਟ' ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾਉਣ, ਫਿਰ ਪੰਜਗਵ੍ਯ ਅਤੇ ਪੰਜਾਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾਉਣਾ। ਫਿਰ ਅੰਦਰਲੇ ਸੁਗੰਧਤ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾਉਣਾ, ਹਰ ਪੱਥਰ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹਣਾ, ਅਤੇ ਫਲਾਂ, ਰਤਨਾਂ, ਸੋਨੇ, ਗਊ ਦੇ ਸਿੰਗ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ। ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਲਿਪ ਕੇ, ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਕੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਆਸਨ ਦੀ ਭੇਟ ਦੇਣੀ ਅਤੇ ਉਸ ਪੱਥਰ ਨੂੰ ਯਜ੍ਯ ਸਥਾਨ ਦੇ ਚੌਂਕ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਾਉਣਾ। ਫਿਰ, ਉਸਨੂੰ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ ਕੁਸ਼ ਦੀ ਚੌਕੀ ਜਾਂ ਪਲੰਗ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਤੱਤ ਤੱਕ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕਰਨਾ। ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਬੁੱਧੀ ਤੋਂ ਮਨ ਤੱਕ, ਸੋਚ ਅਤੇ ਸੁਕ੍ਸ਼ਮ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਹੱਦ ਵਿੱਚ ਲੜੀਵਾਰ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕਰਨਾ। ਸੁਕ੍ਸ਼ਮ ਤੱਤ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਤੱਕ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਸ਼ਿਵ-ਗਿਆਨ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨੀ। ਆਪਣੇ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਤੱਤਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਥਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ। ਜਿਥੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲਗੇ ਹੋਣ, ਉਥੇ ਲੜੀਵਾਰ: "ਓਮ ਹੁੰ, ਸ਼ਿਵ ਤੱਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਓਮ ਹੁੰ, ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ, ਸ਼ਿਵ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਥ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਓਮ ਹਾਮ, ਗਿਆਨ ਤੱਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਓਮ ਹਾਮ, ਵਿ਷ਣੁ ਨੂੰ, ਗਿਆਨ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਥ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਓਮ ਹਾਮ, ਆਤਮਾ ਤੱਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਓਮ ਹਾਮ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ, ਆਤਮਾ ਤੱਤ ਦੇ ਨਾਥ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" ਫਿਰ ਧਰਤੀ, ਅੱਗ, ਯਜਮਾਨ, ਸੂਰਜ, ਪਾਣੀ, ਹਵਾ, ਚੰਦ ਆਦਿ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ। ਹਰ ਤੱਤ ਲਈ, ਹਰ ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ ਅੱਠ ਰੂਪ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨੇ ਹਨ—ਸਾਰੇ ਪਸ਼ੁਪਤੀ, ਉਗਰ ਰੁਦ੍ਰ, ਭਵ ਅਤੇ ਈਸ਼੍ਵਰ ਹਨ। ਮਹਾਦੇਵ ਅਤੇ ਭੀਮ ਦੇ ਰੂਪ, ਲੜੀਵਾਰ: "ਓਮ, ਧਰਤੀ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਓਮ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਨਾਥ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ, ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵੀ ਲੜੀਵਾਰ ਕਰਨੀ। ਇਹ ਪੱਥਰ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੰਤਰਾਂ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਕਰਨੀ। ਇੰਦਰ ਆਦਿਕ ਲਈ ਬੀਜ ਅੱਖਰ ਲੜੀਵਾਰ: "ਲੂੰ, ਰੂੰ, ਸ਼ੂੰ, ਪੂੰ, ਵੂੰ, ਯੂੰ, ਮੂੰ, ਹੁੰ, ਕ੍ਸ਼ੂੰ"—ਇਹ ਨੌਂ ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਹੈ। ਪੱਥਰ ਪੰਜ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਤੱਤ ਲਈ ਪੰਜ ਰੂਪ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕਰਨੇ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿ਷ਣੁ, ਰੁਦ੍ਰ, ਈਸ਼੍ਵਰ ਤੇ ਸਦਾਸ਼ਿਵ—ਇਹ ਪੰਜ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਨਾਥ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਪਿਛਲੇ ਤਰੀਕੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। "ਓਮ, ਧਰਤੀ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਓਮ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ, ਧਰਤੀ ਰੂਪ ਦੇ ਨਾਥ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ, ਪੰਜ ਪਾਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਲੜੀਵਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਕੇਂਦਰੀ ਪੱਥਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ ਮੂਲ ਅਨੁਸਾਰ ਸੀਲ ਕਰਨਾ। ਮੰਤਰ ਨਾਲ, ਦਰਭਾ ਘਾਹ ਅਤੇ ਤਿਲ ਨਾਲ ਸੀਮਾ ਬਣਾਉਣੀ। ਫਿਰ, ਹਵਣ-ਕੁੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਹਵਨ ਕਰਨਾ। ਤੱਤਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਥਾਂ ਦੀ ਘੀ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ। ਫਿਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਭਾਗ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਲਈ, ਮੂਲ ਤੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਲੜੀਵਾਰ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਨਾ। ਸੌ ਜਾਂ ਵੱਧ ਤੱਕ ਭਰ ਕੇ, ਪੱਥਰਾਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕਣਾ। ਫਿਰ, ਕੁਸ਼ ਨਾਲ ਛੁਹ ਕੇ, ਹਰ ਤੱਤ ਦੀ ਲੜੀਵਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ। ਫਿਰ, ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਸੰਯੋਗ ਕਰਕੇ, ਮੁੜ ਸ਼ੁੱਧੀ ਤੇ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਨਾ। ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਇਹ ਰਸਮ ਵਾਰ ਵਾਰ ਕਰਨੀ। "ਓਮ ਆਂ ਈਂ, ਆਤਮਾ ਤੇ ਗਿਆਨ ਤੱਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" ਦਰਭਾ ਦੇ ਮੂਲ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਲੜੀਵਾਰ ਛੁਹਣਾ ਅਤੇ ਛੋਟੇ-ਵੱਡੇ ਸੰਯੋਗ ਨਾਲ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ। "ਓਮ ਹਾਮ ਉਮ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਤੱਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" ਘੀ ਤੇ ਸ਼ਹਦ ਨਾਲ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਤਾਮੇ ਦੇ ਘੜੇ ਭਰੋ। ਪੰਜਗਵ੍ਯ ਅਤੇ ਅਰਘ੍ਯ ਨਾਲ ਲੋਕਪਾਲ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਝਿੜਕੋ। ਆਪਣੇ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਹੋਮ ਕਰੋ। ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਪੱਥਰਾਂ ਲਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੋ—ਜੋ ਗਿਆਨ ਰੂਪ, ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਤ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਹਨ—ਤਾਂ ਜੋ ਕੋਈ ਘਾਟ ਜਾਂ ਵਾਧੂ ਦੋਸ਼ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਹੋਵੇ। ਫਿਰ, ਈਸ਼੍ਵਰ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ: ਮੰਦਰ ਦੀ ਮਾਪਤੋਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੁੱਖ ਮੰਡਪ ਅਤੇ ਅੰਤਰਾਲ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਲਗਾਓ। ਚੌਂਸਠ ਭੰਡਾਰ ਘਰ ਬਣਾਓ ਅਤੇ ਵੇਦੀ ਨੂੰ ਸਮਤਲ ਰੱਖੋ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਵਿਧੀ ਲੜੀਵਾਰ, ਵਿਸ਼ੁਧ ਅਤੇ ਨਿਯਮਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੰਦਰ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ, ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਸਮੂਹਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।